IV KK 417/15

Sąd Najwyższy2016-04-05
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko zdrowiu i życiuŚrednianajwyższy
narkotykiposiadanieudzielanieustawa o przeciwdziałaniu narkomaniimłodociany sprawcakasacjaSąd Najwyższykara pozbawienia wolnościwarunkowe zawieszeniedozór kuratora

Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego w K. dotyczący skazanego H.G. z powodu rażącego naruszenia prawa materialnego w kwestii okresu próby i dozoru kuratora dla młodocianego sprawcy.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść skazanego H.G. od wyroku Sądu Okręgowego w K. Sąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu Rejonowego, skracając okres próby z 3 do 2 lat i uchylając dozór kuratora dla młodocianego sprawcy. Sąd Najwyższy uznał te zmiany za rażące naruszenie prawa materialnego (art. 70 § 2 k.k. i art. 73 § 2 k.k. w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją), ponieważ okres próby dla młodocianego sprawcy nie mógł być krótszy niż 3 lata, a dozór kuratora był obligatoryjny. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej H.G. i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania.

Sprawa dotyczy kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego H. G. od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 16 czerwca 2015 r., który zmieniał wyrok Sądu Rejonowego w W. z dnia 29 października 2014 r. Sąd Rejonowy uznał H. G. za winnego posiadania marihuany (art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii) i udzielania jej innej osobie w celu osiągnięcia korzyści majątkowej (art. 59 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii). Orzeczono karę łączną roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawieszono na okres próby 3 lat, z nałożeniem obowiązku poddania się dozorowi kuratora. Oskarżony wniósł apelację, a Sąd Okręgowy zmienił wyrok, skracając okres próby do 2 lat i uchylając dozór kuratora. Prokurator Generalny zarzucił w kasacji rażące naruszenie prawa materialnego, wskazując, że skrócenie okresu próby poniżej minimalnego wymogu dla młodocianego sprawcy (3 lata) oraz uchylenie obligatoryjnego dozoru kuratora stanowi istotny błąd. Sąd Najwyższy przychylił się do argumentacji kasacji, podkreślając, że H. G. był młodocianym sprawcą (nie ukończył 21 lat w chwili czynu, a 24 lat w czasie orzekania w pierwszej instancji). Zgodnie z ówczesnym brzmieniem przepisów (art. 70 § 2 k.k. i art. 73 § 2 k.k.), okres próby dla młodocianego sprawcy wynosił od 3 do 5 lat, a dozór kuratora był obowiązkowy. Sąd Okręgowy przeoczył status młodocianego sprawcy, co doprowadziło do błędnego orzeczenia. Sąd Najwyższy zaznaczył, że choć przepisy uległy zmianie od 1 lipca 2015 r., to zgodnie z art. 4 § 1 k.k., należało zastosować względniejsze dla sprawcy brzmienie przepisów obowiązujące przed nowelizacją. W konsekwencji Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej H. G. i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd drugiej instancji nie może skrócić okresu próby poniżej minimalnego wymogu dla młodocianego sprawcy ani uchylić obligatoryjnego dozoru kuratora, jeśli przepisy w brzmieniu obowiązującym w dacie popełnienia czynu tego wymagają.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że H. G. był młodocianym sprawcą, a zgodnie z ówczesnym brzmieniem art. 70 § 2 k.k. i art. 73 § 2 k.k., okres próby dla takiego sprawcy wynosił od 3 do 5 lat, a dozór kuratora był obligatoryjny. Sąd Okręgowy, skracając okres próby i uchylając dozór, rażąco naruszył prawo materialne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Prokurator Generalny (w części dotyczącej kasacji)

Strony

NazwaTypRola
H. G.osoba_fizycznaskazany
Prokurator Generalnyorgan_państwowywnioskodawca kasacji
Jerzy Engelkinginneprokurator Prokuratury Krajowej
P. R.inneświadkowi/osoba, której udzielono środka odurzającego

Przepisy (7)

Główne

u.p.n. art. 62 § 1

Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii

u.p.n. art. 59 § 1

Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii

k.k. art. 70 § 2

Kodeks karny

W brzmieniu obowiązującym do 1 lipca 2015 r. – okres próby dla młodocianego sprawcy wynosił od 3 do 5 lat.

k.k. art. 73 § 2

Kodeks karny

W brzmieniu obowiązującym do 1 lipca 2015 r. – dozór kuratora był obligatoryjny wobec młodocianego sprawcy.

k.k. art. 4 § 1

Kodeks karny

Zasada stosowania względniejszych przepisów w czasie.

Pomocnicze

k.k. art. 115 § 10

Kodeks karny

Definicja młodocianego sprawcy (nie ukończył 21 lat w chwili czynu).

k.k. art. 69 § 1

Kodeks karny

Warunkowe zawieszenie kary pozbawienia wolności nieprzekraczającej roku.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Okręgowy błędnie zastosował przepisy dotyczące młodocianego sprawcy, skracając okres próby poniżej minimum i uchylając obligatoryjny dozór kuratora. Należy zastosować przepisy Kodeksu karnego w brzmieniu względniejszym dla sprawcy, zgodnie z art. 4 § 1 k.k.

Godne uwagi sformułowania

rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisów prawa materialnego przeoczył fakt, że H. G. był młodocianym sprawcą Orzeczenie Sądu Okręgowego było oczywiście błędne względniejsze dla sprawcy i dlatego, zgodnie z art. 4 § 1 k.k. należało uwzględnić stan prawny sprzed nowelizacji Kodeksu karnego

Skład orzekający

Wiesław Kozielewicz

przewodniczący

Krzysztof Cesarz

członek

Jerzy Steckiewicz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących młodocianych sprawców, warunkowego zawieszenia kary, dozoru kuratora oraz stosowania przepisów względniejszych w czasie (art. 4 § 1 k.k.)."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją Kodeksu karnego z dnia 1 lipca 2015 r., choć zasada stosowania przepisów względniejszych jest uniwersalna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest prawidłowe stosowanie przepisów dotyczących młodocianych sprawców i jak błąd proceduralny sądu niższej instancji może prowadzić do uchylenia wyroku przez Sąd Najwyższy. Podkreśla znaczenie zasady stosowania przepisów względniejszych w czasie.

Sąd Najwyższy koryguje błąd sądu okręgowego w sprawie młodocianego narkotykowego dilera.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KK 417/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 kwietnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący) SSN Krzysztof Cesarz SSN Jerzy Steckiewicz (sprawozdawca) Protokolant Danuta Bratkrajc przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Jerzego Engelkinga w sprawie H. G. skazanego z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii i innych po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2016 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 16 czerwca 2015 r., zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w W. z dnia 29 października 2014 r. uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej H.G. i sprawę w tym zakresie przekazuje Sądowi Okręgowemu w K. do ponownego rozpoznania. 2 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w W. wyrokiem z dnia 29 października 2014 r., uznał H. G. urodzonego 10 lutego 1994 r. za winnego tego, że: 1. w dniu 25.08 2013 r. w miejscowości W. wbrew przepisom ustawy, posiadał środek odurzający w postaci marihuany o łącznej wadze 9,66 grama co stanowi występek z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29.07.20005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii; 2. w dniu 25.08 2013 r. w miejscowości L. w celu osiągnięcia korzyści majątkowej udzielił P. R. środek odurzający w postaci marihuany w ilości 2,36 grama osiągając z tego tytułu korzyść majątkową w kwocie 30 zł, co stanowi występek z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29.07.2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii za co – odpowiednio – orzekł karę 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz roku pozbawienia wolności – łącznie rok i 2 miesiące pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawiesił na okres próby 3 lat, oddając na ten czas oskarżonego pod dozór kuratora. W wyniku złożonej przez oskarżonego apelacji, w której wywodził, że nie popełnił przypisanych mu czynów i wnosił o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, Sąd Okręgowy w K. wyrokiem z dnia 16 czerwca 2015 r., zaskarżony wyrok zmienił w ten sposób, że skrócił okres warunkowego zawieszenia kary do 2 lat oraz uchylił dozór kuratora. Prokurator Generalny wniósł na niekorzyść H. G. kasację od wyroku Sądu Okręgowego w zakresie skrócenia okresu próby i uchylenia dozoru, w której zarzucił: „rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisów prawa materialnego art. 70 § 2 k.k. i art. 73 § 2 k.k., w brzmieniu obowiązującym do dnia 1 lipca 2015 r., polegające na zmianie zaskarżonego wyroku sądu pierwszej instancji w następstwie apelacji oskarżonego, polegające na skróceniu okresu próby z 3 do 2 lat, a więc do krótszego od minimalnego przewidzianego dla sprawcy młodocianego, przy warunkowym zawieszeniu wykonania kary łącznej 1 roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności wymierzonej za przestępstwa z art. 62 ust. 1 i art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, a także uchyleniu orzeczenia obligatoryjnego wobec młodocianego sprawcy przestępstwa umyślnego dozoru kuratora” 3 - wnosząc o uchylenie wyroku Sądu Okręgowego w K. w zaskarżonej części i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Uznając kasację za w pełni uzasadnioną Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Nie ulega wątpliwości, że H. G.był młodocianym sprawcą czynów mu przypisanych, bowiem w chwili ich popełnienia nie ukończył 21 lat i w czasie orzekania w pierwszej instancji 24 lat (art. 115 § 10 k.k.). Status młodocianego sprawiał, że w ówczesnym stanie prawnym w wypadku warunkowego zawieszenia wykonania kary wobec takiego sprawcy, okres próby wynosił od 3 lat do 5 lat (art. 70 § 2 k.k.), a dozór był obowiązkowy (art. 73 § 2 k.k.). Sąd Okręgowy rozpoznając apelację oskarżonego przeoczył fakt, że H. G. był młodocianym sprawcą czynów zabronionych i uznając, iż wobec postawy oskarżonego, która wskazywała, iż zrozumiał niewłaściwość swojego dotychczasowego postępowania, skrócił mu okres próby i zniósł dozór. Orzeczenie Sądu Okręgowego było oczywiście błędne (Sąd zauważył swoje niedopatrzenia opracowując pisemne uzasadnienie wyroku) i dlatego też stanowiło rażące naruszenie prawa, które miało istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku i dlatego też należało je uchylić i sprawę przekazać temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Co prawda, obowiązujący od 1 lipca 2015 r. art. 70 § 2 k.k. określa możliwość wyznaczenia okresu próby w stosunku do młodocianego sprawcy w rozmiarze od 2 do 5 lat, to jednak, z uwagi na również zmienioną „ nowelą lipcową” treść art. 69 § 1 k.k., który stanowi, że – pod wskazanymi w tym przepisie warunkami - sąd może warunkowo zawiesić wykonanie kary pozbawienia wolności orzeczonej w wymiarze nieprzekraczającym roku, bezsporne jest, iż uprzednie brzmienie omawianego przepisu, jest względniejsze dla sprawcy i dlatego, zgodnie z art. 4 § 1 k.k. należało uwzględnić stan prawny sprzed nowelizacji Kodeksu karnego. Mając powyższe okoliczności na uwadze oraz to, że od daty uprawomocnienia się zaskarżonego kasacją wyroku do jej wniesienia nie upłynęło 6 miesięcy Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie. kc 4

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI