IV KK 398/10

Sąd Najwyższy2011-02-15
SNKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuŚrednianajwyższy
kasacjasąd najwyższypożarodpowiedzialność karnazaniedbanieprzepisy przeciwpożaroweinstalacja przeciwpożarowaart. 163 k.k.art. 442 k.p.k.

Sąd Najwyższy oddalił kasację oskarżyciela posiłkowego jako oczywiście bezzasadną, utrzymując w mocy wyrok uniewinniający oskarżonego od zarzutu sprowadzenia pożaru.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego A. S.A. od wyroku Sądu Okręgowego w K., który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w K. uniewinniający Marka C. od zarzutu sprowadzenia pożaru z art. 163 § 2 k.k. Kasacja zarzucała rażące naruszenie prawa, w tym art. 442 § 3 k.p.k. Sąd Najwyższy uznał zarzut za oczywiście bezzasadny, wskazując na błędną interpretację przepisów proceduralnych przez skarżącego i brak wykazania podstaw do przypisania oskarżonemu czynu.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej postanowieniem z dnia 15 lutego 2011 r. oddalił kasację wniesioną przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego A. S.A. od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 25 maja 2010 r., który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia 19 stycznia 2010 r. Sąd Rejonowy po raz trzeci uniewinnił Marka C. od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 163 § 2 k.k., polegającego na niedopełnieniu obowiązków w zakresie administrowania obiektem i przestrzegania przepisów bezpieczeństwa, co doprowadziło do pożaru i spalenia obiektu. Kasacja zarzucała rażące naruszenie przepisów prawa, w tym art. 442 § 3 k.p.k., poprzez nieuwzględnienie przez Sąd Okręgowy własnych zapatrywań prawnych i wskazań co do dalszego postępowania oraz błędne przyjęcie, że zarzuty apelacyjne dotyczyły zasady swobodnej oceny dowodów. Sąd Najwyższy uznał zarzut naruszenia art. 442 § 3 k.p.k. za oczywiście bezzasadny, wyjaśniając, że przepis ten wiąże sąd pierwszej instancji po przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, a nie sąd odwoławczy rozpoznający środki zaskarżenia. Podkreślono również, że Sąd Rejonowy wywiązał się z wcześniejszych wskazań sądu odwoławczego. Sąd Najwyższy zaznaczył, że zarzut błędu w ustaleniach faktycznych, podniesiony dopiero w kasacji, jest niedopuszczalny. Ponadto, wskazano na fundamentalne kwestie, takie jak konieczność wykazania sprowadzenia bezpośredniego niebezpieczeństwa zdarzenia oraz prawną dopuszczalność ścigania za czyn w postaci zaniechania. Z uwagi na powyższe, kasacja została oddalona jako oczywiście bezzasadna, a oskarżyciel posiłkowy został obciążony kosztami postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, zapatrywania prawne i wskazania sądu odwoławczego co do dalszego postępowania są wiążące dla sądu pierwszej instancji, któremu sprawę przekazano do ponownego rozpoznania, a nie dla sądu odwoławczego kolejny raz rozpoznającego środki zaskarżenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że art. 442 § 3 k.p.k. reguluje związanie sądu pierwszej instancji wskazaniami sądu odwoławczego, a w procedurze karnej nie ma odpowiednika art. 386 § 6 k.p.c. przewidującego takie związanie również dla sądu drugiej instancji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

oskarżony (Marek C.)

Strony

NazwaTypRola
Marek C.osoba_fizycznaoskarżony
A. S.A.spółkaoskarżyciel posiłkowy
Magłorzata G.osoba_fizycznaoskarżyciel posiłkowy

Przepisy (7)

Główne

k.k. art. 163 § § 2

Kodeks karny

Podstawa zarzutu popełnienia przestępstwa.

k.k. art. 164 § § 2

Kodeks karny

Podstawa zarzutu popełnienia przestępstwa (w kontekście zaniechania).

Pomocnicze

k.p.k. art. 442 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Zapatrywania prawne i wskazania sądu odwoławczego co do dalszego postępowania są wiążące dla sądu pierwszej instancji, któremu sprawę przekazano do ponownego rozpoznania, a nie dla sądu odwoławczego rozpoznającego środki zaskarżenia.

k.p.c. art. 386 § § 6

Kodeks postępowania cywilnego

Przywołany jako przykład przepisu, który nie ma odpowiednika w procedurze karnej w kontekście związania sądu drugiej instancji.

k.p.k. art. 399 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy możliwości przypisania czynu w ramach postępowania.

k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 9

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy okoliczności wyłączających ściganie.

k.k. art. 2

Kodeks karny

Dotyczy zasad odpowiedzialności karnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja jest oczywiście bezzasadna. Zarzut naruszenia art. 442 § 3 k.p.k. jest niezasadny z uwagi na błędną interpretację przepisu. Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych jest niedopuszczalny w postępowaniu kasacyjnym. Nie wykazano prawnej dopuszczalności ścigania za czyn w postaci zaniechania.

Odrzucone argumenty

Zarzut rażącego naruszenia przepisów prawa, w tym art. 442 § 3 k.p.k. Nieuwzględnienie przez Sąd Okręgowy własnych zapatrywań prawnych i wskazań co do dalszego postępowania. Błędne przyjęcie, że zarzuty apelacyjne dotyczyły zasady swobodnej oceny dowodów.

Godne uwagi sformułowania

kasację jako oczywiście bezzasadną zapatrywania prawne i wskazania sądu odwoławczego co do dalszego postępowania są wiążące dla sądu, któremu sprawę przekazano do ponownego rozpoznania nie ma odpowiednika art. 386 § 6 k.p.c. przewidującego takie związanie również sądu drugiej instancji zarzut błędu w ustaleniach faktycznych, co również wyklucza jej uwzględnienie warunkiem przypisania czynu z art. 164 k.k. jest sprowadzenie bezpośredniego niebezpieczeństwa zdarzenia istnienie prawnej dopuszczalności ścigania za takie zachowanie, czego kasacja również nie wykazała

Skład orzekający

Krzysztof Cesarz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących postępowania kasacyjnego (art. 442 § 3 k.p.k.), niedopuszczalność zarzutu błędów w ustaleniach faktycznych w kasacji, warunki przypisania odpowiedzialności karnej za zaniechanie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów proceduralnych w kontekście prawa karnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy interpretacji przepisów proceduralnych w postępowaniu karnym, co jest interesujące głównie dla prawników procesualistów. Brak nietypowych faktów czy zaskakującego rozstrzygnięcia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KK 398/10 
 
P O S T A N O W I E N I E 
Dnia 15 lutego 2011 r. 
Sąd Najwyższy – Izba Karna 
w składzie: 
Przewodniczący: SSN Krzysztof Cesarz 
 
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. 
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 15 lutego 2011 r. 
sprawy Marka C. 
oskarżonego z art. 163 § 2 k.k.  
z powodu kasacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela  
posiłkowego A. S.A. 
od wyroku Sądu Okręgowego w K. 
z dnia 25 maja 2010 r.,  
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego  
w K. z dnia 19 stycznia 2010 r.,  
p o s t a n o w i ł: 
 
1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną, 
2. kosztami sądowymi postępowania obciążyć oskarżyciela posiłkowego A. 
S.A. – Magłorzatę G. 
 
 
U Z A S A D N I E N I E 
Sąd Rejonowy w K. wyrokiem z dnia 19 stycznia 2010 r. ponownie (trzeci 
raz) uniewinnił Marka C. od tego, że „w okresie od dnia 1 kwietnia 2004 r. do dnia 

 
2
28 maja 2004 r. w K. będąc kierownikiem administracyjnym pawilonu DH G. w 
części przynależnej Spółce Akcyjnej D., będąc zobowiązanym na podstawie 
umowy o pracę (zakres obowiązków, uprawnień i odpowiedzialności) z dnia 1 
sierpnia 2002 r. do administrowania obiektem i przestrzegania przepisów 
bezpieczeństwa i higieny pracy i przepisów przeciwpożarowych nie dopełnił 
obowiązku poprzez dopuszczenie do zaniedbania w prawidłowym funkcjonowaniu 
instalacji przeciwpożarowej, w tym nie zadziałania instalacji tryskaczowej, 
powodując w ten sposób nieumyślnie zdarzenie w postaci rozprzestrzenienia się 
pożaru i spalenia obiektu w całości w dniu 28 maja 2003 r.”, to jest od popełnienia 
przestępstwa  z art. 163 § 2 k.k. 
Wyrokiem z dnia 25 maja 2010 r. Sąd Okręgowy w K., po rozpoznaniu 
apelacji wniesionych przez prokuratora, pełnomocników dwóch oskarżycieli 
posiłkowych i trzech oskarżycieli posiłkowych, utrzymał w mocy zaskarżony 
wyrok. 
Kasację złożył pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego spółki A. SA, 
zarzucając „rażące naruszenie przepisów prawa mogące mieć istotny wpływ na teść 
orzeczenia, a mianowicie art. 442 § 3 k.p.k., poprzez: 
– nieuwzględnienie przez Sąd Okręgowy własnych zapatrywań prawnych i 
wskazań co do dalszego postępowania, 
– błędne przyjęcie, że zarzuty apelacyjne dotyczyły zasady swobodnej oceny 
dowodów”,  
po czym wniósł o „uchylenie wyroku w całości i przekazanie sądowi właściwemu 
do ponownego rozpoznania”. 
Prokurator w pisemnej odpowiedzi na kasację wnosił o jej oddalenie jako 
oczywiście bezzasadnej. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje. 
Jedyny podniesiony w kasacji zarzut rażącego naruszenia prawa w postaci 
art. 442 § 3 k.p.k. jest oczywiście bezzasadny, co wynika już z treści tego przepisu. 

 
3
Stanowi on, że zapatrywania prawne i wskazania sądu odwoławczego co do 
dalszego postępowania są wiążące dla sądu, któremu sprawę przekazano do 
ponownego rozpoznania. Powyższe związanie dotyczy więc sądu pierwszej 
instancji, a nie sądu odwoławczego kolejny raz rozpoznającego środki zaskarżenia. 
W procedurze karnej nie ma odpowiednika art. 386 § 6 k.p.c. przewidującego takie 
związanie również sądu drugiej instancji. Co jednak istotniejsze, i było podniesione 
już w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku oraz zostało podkreślone w odpowiedzi 
na kasację, w uzasadnieniu wyroku Sądu odwoławczego z dnia 16 września 2009 r. 
wskazano jedynie na potrzebę rozważenia przez Sąd Rejonowy, czy zachowanie 
oskarżonego „przez zaniechanie pewnych obowiązków” mogło wyczerpać 
znamiona art. 164 § 2 k.k. (s. 9 motywów – k. 2821). Sąd I instancji wywiązał się z 
tej powinności, na co wskazuje lektura uzasadnienia jego wyroku. 
Jeżeli przyjąć w ślad za uwagami zawartymi w motywach skargi kasacyjnej, 
że Sąd Okręgowy w zaskarżonym wyroku poczynił ustalenia odmienne od ustaleń 
faktycznych zawartych w wyroku tego Sądu z 16 września 2009 r., to stwierdzić 
trzeba, iż dopiero w uzasadnieniu kasacji podniesiony został, niedopuszczalny w 
tym postępowaniu, zarzut błędu w ustaleniach faktycznych, co również wyklucza 
jej uwzględnienie. 
Z pola uwagi skarżącego się zniknęły też dalsze, fundamentalne kwestie. Po 
pierwsze, że warunkiem przypisania czynu z art. 164 k.k. jest sprowadzenie 
bezpośredniego niebezpieczeństwa zdarzenia (o czym pisał Sąd Rejonowy na s. 23 
– 24 uzasadnienia) i po drugie, skoro oskarżony stanął pod zarzutem sprowadzenia, 
czyli wywołania, lub, jak mówi przepis art. 163 k.k. – „sprowadzenia” zdarzenia, to 
należałoby wykazać, że Sąd Rejonowy był uprawniony w ramach art. 399 § 1 
k.p.k., a więc bez naruszenia art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. przypisać oskarżonemu czyn w 
postaci zaniechania, wyczerpującego znamiona art. 164 § 2 k.k. (w zw. z art. 2 
k.k.). Nie wystarczy zatem wyrażenie zapatrywania co do subsumpcji prawnej 

 
4
zachowania, ale również istnienie prawnej dopuszczalności ścigania za takie 
zachowanie, czego kasacja również nie wykazała. 
Biorąc nadto pod uwagę, że wniosek nie określa właściwie, czego domaga 
się skarżący, oddalono kasację jako oczywiście bezzasadną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI