IV KK 370/23

Sąd Najwyższy2024-01-11
SNKarnewykroczenia drogoweWysokanajwyższy
wykroczenieprawo o ruchu drogowymstan nietrzeźwościzakaz prowadzenia pojazdówkasacjaSąd Najwyższynaruszenie prawa materialnego

Sąd Najwyższy uchylił orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych, uznając, że nie można go było orzec w przypadku wykroczenia z art. 86 § 2 k.w. w zw. z art. 19 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym.

Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku Sądu Rejonowego w Augustowie, który orzekł zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych wobec A. G. B. za wykroczenie z art. 86 § 2 k.w. w zw. z art. 19 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając rażące naruszenie prawa materialnego. Sąd wskazał, że zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na podstawie art. 86 § 3 k.w. można orzec jedynie w przypadku wykroczenia z art. 86 § 1 k.w., a nie z § 2 tego artykułu, który obejmuje sytuację uszkodzenia innego pojazdu przez nietrzeźwego kierowcę.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Augustowie z dnia 23 marca 2023 r., sygn. akt II W 97/23. Wyrokiem tym A. G. B. został uznany za winnego wykroczenia z art. 86 § 2 k.w. w zw. z art. 19 ust. 1 Ustawy Prawo o ruchu drogowym, polegającego na spowodowaniu zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym podczas wykonywania manewru parkowania w stanie nietrzeźwości, w wyniku czego uderzył w zaparkowany pojazd. Sąd Rejonowy orzekł karę grzywny oraz zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 6 miesięcy. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego, wskazując, że przepis art. 86 § 3 k.w., na podstawie którego orzeczono zakaz, może być stosowany jedynie w odniesieniu do wykroczenia z art. 86 § 1 k.w., a nie z § 2 tego artykułu. Sąd Najwyższy przychylił się do stanowiska Prokuratora Generalnego, stwierdzając, że zaskarżony wyrok został wydany z rażącym naruszeniem art. 86 § 3 k.w. Podkreślono, że przepis ten pozwala na orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów jedynie wobec sprawców wykroczenia z art. 86 § 1 k.w. W przypadku sprawcy wykroczenia z art. 86 § 2 k.w., który dodatkowo uszkodził inny pojazd, będąc w stanie nietrzeźwości, nie można orzec zakazu prowadzenia pojazdów na podstawie art. 86 § 3 k.w. Sąd Najwyższy zaznaczył, że obwiniony był również skazany za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k. za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, za co orzeczono surowszy zakaz prowadzenia pojazdów. W związku z powyższym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, obciążając koszty postępowania kasacyjnego Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, przepis art. 86 § 3 k.w. pozwala na orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów jedynie w odniesieniu do sprawców wykroczenia określonego w art. 86 § 1 k.w.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że art. 86 § 3 k.w. odnosi się wyłącznie do wykroczenia z art. 86 § 1 k.w. W przypadku wykroczenia z art. 86 § 2 k.w. (spowodowanie zagrożenia w ruchu drogowym, w tym uszkodzenie innego pojazdu, w stanie nietrzeźwości), nie można orzec zakazu prowadzenia pojazdów na podstawie art. 86 § 3 k.w.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku w części

Strona wygrywająca

obwiniony (w zakresie zakazu prowadzenia pojazdów)

Strony

NazwaTypRola
A. G. B.osoba_fizycznaobwiniony

Przepisy (7)

Główne

k.w. art. 86 § § 2

Kodeks wykroczeń

Sprawca, który znajdując się w stanie nietrzeźwości prowadzi pojazd i nie zachowując przy tym należytej ostrożności powoduje zagrożenie w ruchu drogowym, dopuszcza się wykroczenia z art. 86 § 2 k.w.

k.w. art. 86 § § 3

Kodeks wykroczeń

Przepis ten pozwala na orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów jedynie w odniesieniu do sprawców wykroczenia określonego w art. 86 § 1 k.w.

Prd art. 19 § ust. 1

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

Pomocnicze

k.w. art. 86 § § 1

Kodeks wykroczeń

k.k. art. 115 § § 16

Kodeks karny

k.k. art. 178a § § 1

Kodeks karny

k.w. art. 29 § § 1 i 2

Kodeks wykroczeń

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie prawa materialnego przez zastosowanie art. 86 § 3 k.w. do wykroczenia z art. 86 § 2 k.w.

Godne uwagi sformułowania

rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie prawa materialnego nie jest możliwe orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych nie tylko bowiem spowodował on zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym, ale uszkodził także inny pojazd, znajdując się w stanie nietrzeźwości za wykroczenie to nie orzeka się środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów, a zatem art. 87 § 3 k.w. nie ma w takiej sytuacji zastosowania

Skład orzekający

Michał Laskowski

przewodniczący-sprawozdawca

Jerzy Grubba

członek

Jarosław Matras

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "interpretację art. 86 § 3 k.w. w kontekście wykroczenia z art. 86 § 2 k.w. oraz stosowanie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów Kodeksu wykroczeń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa wykroczeń drogowych, a mianowicie prawidłowego stosowania zakazu prowadzenia pojazdów. Wyjaśnia istotną różnicę między dwoma paragrafami tego samego artykułu Kodeksu wykroczeń.

Czy za uderzenie w zaparkowany samochód w stanie nietrzeźwości można stracić prawo jazdy? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
IV KK 370/23
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 11 stycznia 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Michał Laskowski (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Jerzy Grubba
‎
SSN Jarosław Matras
Protokolant Olga Tyburc-Żelazek
przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Andrzeja Pogorzelskiego
‎
w sprawie
A. G. B.
‎
obwinionego z art. 86 § 2 k.w. w zw. z art. 19 ust. 1 Ustawy z dnia 20.06.1997 r. Prawo o ruchu drogowym
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie
‎
w dniu 11 stycznia 2024 r.,
‎
kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść
‎
od wyroku Sądu Rejonowego w Augustowie
‎
z dnia 23 marca 2023 r., sygn. akt II W 97/23,
uchyla zaskarżony wyrok w części zawierającej orzeczenie o zakazie prowadzenia pojazdów mechanicznych (punkt II wyroku), kosztami postępowania kasacyjnego obciąża Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Augustowie z 23 marca 2023 r., mocą którego uznano A. B. za winnego tego, że ,,w dniu 28 lutego 2023 r. ok. godz. 9.30 w […] na ul. […] kierując pojazdem […] o nr rej. […] i będąc w stanie nietrzeźwości nie zachował należytej ostrożności i wykonując manewr parkowania uderzył przodem pojazdu w zaparkowany pojazd […] o nr rej. […], czym spowodował zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym” i czyn ten zakwalifikowano jako wykroczenie z art. 86 § 2 k.w. w zw. z art. 19 ust. 1 Prawo o ruchu drogowym i za to ukarano obwinionego karą grzywny oraz na podstawie art. 86 § 3 k.w. w zw. z art. 29 § 1 i 2 k.w. orzeczono wobec niego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 6 miesięcy. Od wyroku nakazowego nie wpłynął sprzeciw.
W nadzwyczajnym środku zaskarżenia, który jej autor określił jako wniesiony ,,na korzyść obwinionego,” podniesiono rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 86 § 3 k.w., polegające na jego zastosowaniu i orzeczeniu na tej podstawie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, podczas gdy w wypadku ukarania sprawcy za wykroczenie z art. 86 § 2 k.w. nie jest możliwe orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. Prokurator Generalny zażądał uchylenia tej części wyroku Sądu Rejonowego w Augustowie, w której A. B. został wymierzony środek karny z art. 86 § 3 k.w., a więc pkt II wyroku.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja okazała się zasadna. Zaskarżony wyrok nakazowy Sądu Rejonowego w Augustowie z 23 marca 2023 r. wydany został z rażącym naruszeniem przepisu art. 86 § 3 k.w. Przepis ten pozwala na orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów jedynie w odniesieniu do sprawców wykroczenia określonego w art. 86 § 1 k.w. Tymczasem A. B. uznany został za winnego wykroczenia z art. 86 § 2 k.w. Nie tylko bowiem spowodował on zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym, ale uszkodził także inny pojazd, znajdując się w stanie nietrzeźwości.
W aktach sprawy na k. 3 ujawnione są wyniki badania na obecność alkoholu w wydychanym powietrzu u A. B., które wynosiły: w pierwszym wyniku - 0,58 mg, w drugim wyniku – 0,54 mg, w trzecim wyniku – 0,59 mg, i które potwierdziły, że mamy do czynienia z tzw. stanem nietrzeźwości. Stan taki zachodzi, gdy zawartość alkoholu we krwi przekracza 0,5 promila albo w 1 dm wydychanego powietrza przekracza 0,25 mg (art. 115 § 16 k.k.). Weryfikacja materiału dowodowego doprowadziłaby więc Sąd Rejonowy do wniosku, że obwiniony był w chwili czynu ,,w stanie nietrzeźwości” a nie ,,w stanie po użyciu alkoholu”. Należy przypomnieć, że ten stopień zawartości alkoholu w organizmie sprawcy stanowi zasadniczą różnicę pomiędzy wykroczeniem z art. 86 k.w. a przestępstwem z art. 178a § 1 k.k. Sprawca, który znajdując się w stanie nietrzeźwości prowadzi pojazd i nie zachowując przy tym należytej ostrożności powoduje zagrożenie w ruchu drogowym, dopuszcza się dwóch czynów zabronionych – przestępstwa określonego w art. 178a § 1 k.k. oraz wykroczenia określonego w art. 86 § 2 k.w., z tym że za wykroczenie to nie orzeka się środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów, a zatem art. 87 § 3 k.w. nie ma w takiej sytuacji zastosowania. (zob. wyrok SN z 6 lutego 2004 r., WK 27/03). Zaznaczyć przy tym trzeba, że A. B. skazany został za czyn z art. 178a § 1 k.k., polegający na prowadzeniu w tym samym miejscu i czasie, tego samego samochodu w stanie nietrzeźwości, wyrokiem Sądu Rejonowego w Suwałkach z dnia 3 kwietnia 2023 r. sygn. II K 72/23, przy czym w wyroku tym orzeczono zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 3 lat (pkt III wyroku).
Z powyższych względów konieczne stało się uwzględnienie wniosku kasacji i wyeliminowanie z obrotu prawnego wydanego z rażącym naruszeniem prawa orzeczenia z punktu II zaskarżonego wyroku, w którym orzeczono środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych.
[PGW]
[as]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI