Orzeczenie · 2020-09-22

IV KK 364/19

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2020-09-22
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
kontrola operacyjnadowodyart 168b kpktempus regit actumkasacjasąd najwyższykodeks postępowania karnegouniewinnienie

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Okręgowego w K. wniesioną na niekorzyść F. K., który został uniewinniony od zarzutów popełnienia czynów z art. 239 § 1 k.k. i art. 266 § 2 k.k. przez Sąd Okręgowy w K. Kasacja zarzucała rażące naruszenie prawa procesowego, w szczególności art. 168b k.p.k., poprzez nieuwzględnienie dowodów z kontroli operacyjnej. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną. W uzasadnieniu wskazano, że Sąd Okręgowy prawidłowo uniewinnił oskarżonego z dwóch powodów. Po pierwsze, Sąd Okręgowy trafnie przyjął, że przepis art. 168b k.p.k. nie ma zastosowania do dowodów pozyskanych w 2014 r., przed wejściem w życie nowelizacji, zgodnie z zasadą tempus regit actum. Po drugie, Sąd Okręgowy prawidłowo zinterpretował art. 168b k.p.k. zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego I KZP 4/18, która stanowi, że przepis ten obejmuje wyłącznie przestępstwa, co do których sąd może wyrazić zgodę na zarządzenie kontroli operacyjnej. Sąd Najwyższy podkreślił, że prokurator w kasacji nie zakwestionował pierwszego z powodów uniewinnienia, tj. kwestii intertemporalnego stosowania art. 168b k.p.k., co samo w sobie czyniło kasację oczywiście bezzasadną. Sąd Najwyższy podzielił również wykładnię art. 168b k.p.k. przyjętą w uchwale I KZP 4/18. Kosztami postępowania kasacyjnego obciążono Skarb Państwa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja zasady tempus regit actum w kontekście stosowania art. 168b k.p.k. oraz wykładnia samego przepisu dotyczącego dowodów z kontroli operacyjnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy stanu prawnego i faktycznego z lat 2014-2016, ale zasady interpretacyjne pozostają aktualne.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przepis art. 168b k.p.k. ma zastosowanie do dowodów z kontroli operacyjnej pozyskanych przed dniem wejścia w życie tej nowelizacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis art. 168b k.p.k. ma zastosowanie tylko do faktów objętych jego dyspozycją, które zaistniały po dniu 14 kwietnia 2016 r. Fakty zaistniałe przed wejściem w życie ustawy z dnia 11 marca 2016 r. podlegają ocenie według przepisów obowiązujących w dacie ich zaistnienia (zasada tempus regit actum).

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że zasada 'chwytania w locie' (lex nova) nie może dotyczyć faktów zakończonych zarówno w aspekcie faktycznym, jak i normatywnym przed wejściem w życie nowej ustawy. Do dowodów pozyskanych przed 15 kwietnia 2016 r. stosuje się przepisy obowiązujące w czasie ich pozyskania.

Jak należy interpretować sformułowanie "innego przestępstwa ściganego z urzędu lub przestępstwa skarbowego innego niż przestępstwo objęte zarządzeniem kontroli operacyjnej" zawarte w art. 168b k.p.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sformułowanie to obejmuje swoim zakresem wyłącznie te przestępstwa, co do których sąd może wyrazić zgodę na zarządzenie kontroli operacyjnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podzielił stanowisko wyrażone w uchwale I KZP 4/18, zgodnie z którym art. 168b k.p.k. ogranicza możliwość wykorzystania dowodów z kontroli operacyjnej do przestępstw, na które sąd mógłby wyrazić zgodę na zarządzenie takiej kontroli.

Czy kasacja prokuratora, która nie kwestionuje jednego z dwóch samodzielnych powodów uniewinnienia przez sąd odwoławczy, może być uwzględniona?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taka kasacja jest oczywiście bezzasadna.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że skoro Sąd Okręgowy uniewinnił oskarżonego z dwóch niezależnych powodów, a kasacja zakwestionowała tylko jeden z nich (wykładnię art. 168b k.p.k.), to nie mogła ona zostać uwzględniona, ponieważ pierwszy powód (kwestia intertemporalna) pozostał niepodważony.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
F. K.

Strony

NazwaTypRola
F. K.osoba_fizycznaoskarżony
Prokurator Okręgowy w K.organ_państwowyskarżący
Prokuratura Krajowaorgan_państwowyuczestnik

Przepisy (16)

Główne

k.p.k. art. 168b

Kodeks postępowania karnego

Ma zastosowanie tylko do faktów objętych jego dyspozycją, które zaistniały po dniu 14 kwietnia 2016 r. Obejmuje wyłącznie przestępstwa, co do których sąd może wyrazić zgodę na zarządzenie kontroli operacyjnej.

k.k. art. 239 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 266 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 4 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 69 § 1 i 2

Kodeks karny

k.k. art. 70 § 1 pkt 1

Kodeks karny

k.k. art. 71 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 33 § 1 i 3

Kodeks karny

k.k. art. 41 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 43 § 1

Kodeks karny

u. Policji art. 19 § 15a

Ustawa o Policji

Wykorzystanie dowodu uzyskanego podczas stosowania kontroli operacyjnej jest dopuszczalne wyłącznie w postępowaniu karnym w sprawie o przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, w stosunku do którego jest dopuszczalne stosowanie takiej kontroli.

u. Policji art. 19 § 15c

Ustawa o Policji

O zgodę następczą można wnioskować jedynie wówczas, gdy w wyniku stosowania kontroli operacyjnej uzyskano dowód popełnienia przestępstwa lub przestępstwa skarbowego, w stosunku do którego można zarządzić kontrolę operacyjną.

Pomocnicze

k.p.k. art. 168a

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 637a

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 636 § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niedopuszczalność stosowania art. 168b k.p.k. do dowodów pozyskanych przed wejściem w życie przepisu (zasada tempus regit actum). • Prawidłowa wykładnia art. 168b k.p.k. zgodnie z uchwałą SN I KZP 4/18. • Kasacja nie zakwestionowała jednego z dwóch samodzielnych powodów uniewinnienia.

Odrzucone argumenty

Zarzuty prokuratora dotyczące naruszenia prawa procesowego i błędnej wykładni art. 168b k.p.k.

Godne uwagi sformułowania

kasacja okazała się oczywiście bezzasadna • zasada tempus regit actum • uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 28 czerwca 2018 r., I KZP 4/18 • nie zakwestionowano jednego z dwóch samodzielnych powodów, dla których Sąd Okręgowy uniewinnił oskarżonego

Skład orzekający

Tomasz Artymiuk

przewodniczący

Małgorzata Wąsek-Wiaderek

sprawozdawca

Eugeniusz Wildowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady tempus regit actum w kontekście stosowania art. 168b k.p.k. oraz wykładnia samego przepisu dotyczącego dowodów z kontroli operacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego i faktycznego z lat 2014-2016, ale zasady interpretacyjne pozostają aktualne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z dopuszczalnością dowodów z podsłuchów i kontroli operacyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa karnego. Wyjaśnia zasady intertemporalne w prawie karnym procesowym.

Dowody z podsłuchu sprzed lat: kiedy można je wykorzystać w procesie karnym?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst