IV KK 363/24

Sąd Najwyższy2024-11-06
SNKarneprzestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacjiŚrednianajwyższy
prawo karnepostępowanie nakazowekasacjagrzywnaart. 178a k.k.Sąd Najwyższynaruszenie prawa procesowego

Sąd Najwyższy uchylił wyrok nakazowy Sądu Rejonowego w Tychach w części dotyczącej grzywny, uznając, że przekroczono dopuszczalny limit stawek dziennych w postępowaniu nakazowym.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Tychach, którym skazano T.S. za prowadzenie pojazdu pod wpływem alkoholu (art. 178a § 1 k.k.). Sąd Rejonowy wymierzył karę grzywny w wysokości 300 stawek dziennych, co przekroczyło limit 200 stawek dziennych dopuszczalny w postępowaniu nakazowym zgodnie z art. 502 § 1 k.p.k. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną w tym zakresie i uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej grzywny, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść skazanego T.S. od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Tychach z dnia 29 lutego 2024 r. (sygn. akt II K 51/24). Sąd Rejonowy uznał oskarżonego za winnego popełnienia występku z art. 178a § 1 k.k. i wymierzył mu karę grzywny w wysokości 300 stawek dziennych po 20 złotych każda, a także orzekł zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 3 lat. Wyrok ten uprawomocnił się. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie art. 502 § 1 k.p.k., wskazując, że w postępowaniu nakazowym można orzec grzywnę jedynie do 200 stawek dziennych lub do 200 000 złotych. Sąd Najwyższy stwierdził, że kasacja jest zasadna, ponieważ Sąd Rejonowy przekroczył dopuszczalny limit grzywny w postępowaniu nakazowym. Uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięcia o grzywnie i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w Tychach do ponownego rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, przepis art. 502 § 1 k.p.k. dopuszcza orzeczenie grzywny w postępowaniu nakazowym jedynie do 200 stawek dziennych lub do 200 000 złotych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że wymierzenie kary grzywny w wysokości 300 stawek dziennych w postępowaniu nakazowym stanowi rażące naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na treść wyroku, ponieważ przekroczono ustawowy limit określony w art. 502 § 1 k.p.k.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku w części dotyczącej grzywny i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

skazany T.S. (w zakresie grzywny)

Strony

NazwaTypRola
T. S.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (4)

Główne

k.k. art. 178a § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 502 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Przepis ten określa maksymalne granice kary grzywny, jaką można orzec w postępowaniu nakazowym (do 200 stawek dziennych lub do 200 000 zł).

Pomocnicze

k.k. art. 42 § § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 521 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wymierzenie kary grzywny w postępowaniu nakazowym przekroczyło dopuszczalny limit 200 stawek dziennych określony w art. 502 § 1 k.p.k.

Godne uwagi sformułowania

rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego procesowego wskazany przepis art. 502 § 1 k.p.k. dopuszcza możliwość orzeczenia wyrokiem nakazowym jedynie kary ograniczenia wolności lub grzywny w wysokości do 200 stawek dziennych albo do 200000 złotych.

Skład orzekający

Włodzimierz Wróbel

przewodniczący-sprawozdawca

Jerzy Grubba

członek

Waldemar Płóciennik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja dopuszczalnych granic kary grzywny w postępowaniu nakazowym zgodnie z art. 502 § 1 k.p.k."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie postępowań nakazowych w sprawach karnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnego zagadnienia proceduralnego w prawie karnym, jakim jest prawidłowe stosowanie instytucji wyroku nakazowego i przestrzeganie jego limitów, co jest ważne dla praktyków.

Sąd Najwyższy: Grzywna w wyroku nakazowym nie może przekroczyć 200 stawek dziennych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
IV KK 363/24
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 6 listopada 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Włodzimierz Wróbel (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Jerzy Grubba
‎
SSN Waldemar Płóciennik
Protokolant Paweł Bartczak
przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Jerzego Engelkinga,
w sprawie
T. S.
‎
skazanego z art. 178a § 1 k.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie
‎
w dniu 6 listopada 2024 r.,
‎
kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego
‎
od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Tychach
‎
z dnia 29 lutego 2024 r., sygn. akt II K 51/24,
uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięcia o grzywnie i sprawę w tym zakresie przekazuje Sądowi Rejonowemu w Tychach do ponownego rozpoznania.
[J.J.]
Jerzy Grubba               Włodzimierz Wróbel                 Waldemar Płóciennik
UZASADNIENIE
Wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w Tychach z dnia 29 lutego 2024 r. (sygn. akt II K 51/24) uznano oskarżonego T. S. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu wyczerpującego znamiona występku z art. 178a § 1 k.k. i za to na mocy art.  178a  §  1  k.k.  wymierzono  mu  karę  grzywny  300  stawek  dziennych, przyjmując wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 20 złotych. Na  mocy  art.  42  §  2  k.k.  orzeczono  środek  karny  w  postaci  zakazu  prowadzenia  wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 lat.
Wyrok ten uprawomocnił się bez zaskarżenia.
Od powyższego prawomocnego wyroku kasację w trybie art. 521 § 1 k.p.k. wniósł na niekorzyść skazanego Prokurator Generalny, zarzucając orzeczeniu
„rażące  i  mające  istotny  wpływ  na  treść  wyroku  naruszenie  przepisu  prawa  karnego procesowego,  a  mianowicie  art.  502  §  1  k.p.k.,  polegające  na  wymierzeniu oskarżonemu,  w  postępowaniu  nakazowym,  kary  grzywny  w  wymiarze  300  stawek  dziennych,  z  jednoczesnym  ustaleniem  wysokości  jednej  stawki  na  kwotę 20  złotych,  podczas  gdy  wskazany  przepis  art.  502  §  1  k.p.k.  dopuszcza możliwość  orzeczenia  wyrokiem  nakazowym  jedynie  kary  ograniczenia  wolności  lub grzywny  w  wysokości  do 200  stawek  dziennych  albo  do  200000  złotych.”
Prokurator Generalny wniósł o uchylenie  zaskarżonego  wyroku  nakazowego  i  przekazanie  sprawy Sądowi Rejonowemu w Tychach do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył co następuje.
Kasacja okazała się zasadna.
W uzasadnieniu kasacji Prokurator Generalny, wyjaśniając jej kierunek wyraził pogląd, że z treści wyroku wynika w istocie intencja, by skazanemu wymierzyć karę 300 stawek dziennych grzywny. Oznaczałoby to, że Sąd nie mógł procedować w trybie przewidzianym w art. 500 k.p.k., gdyż ustawodawca przesądził, że tego rodzaju postępowanie, zarezerwowane jest wyłącznie dla przypadków, w których z uwagi na realia sprawy, in concreto maksymalna dolegliwość to kara ograniczenia wolności lub grzywna w wysokości do 200 stawek dziennych albo do 200000 złotych.
Jednak petitum kasacji nie wskazuje art. 500 k.p.k. jako przepisu prawa procesowego, który miałby rażąco naruszyć Sąd meriti. Zatem Prokurator Generalny w kasacji w istocie nie zakwestionował procedowania Sądu w określonym trybie, a przywołując w zarzucie kasacyjnym wyłącznie art. 502 k.p.k., wskazał na naruszenie związane z wysokością kary orzeczonej. Wobec czego, wbrew intencjom skarżącego, kasacja skierowana jest na korzyść skazanego. W trybie, w którym procedowano, a który nie został zakwestionowany w kasacji, orzeczono karę wyższą niż dopuszczalna.
Oznacza to, że wymierzenie kary grzywny powyżej tej granicy stanowiło rażące naruszenie prawa, które miało istotny wpływ na treść wyroku. Maksymalny pułap grzywny to 200 stawek dziennych.
Wobec powyższego należało orzec jak w sentencji.
[J.J.]
[a.ł]
Jerzy Grubba      Włodzimierz Wróbel     Waldemar Płóciennik

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI