IV KK 361/25

Sąd Najwyższy2025-09-17
SNKarnewykonanie karWysokanajwyższy
kasacjawstrzymanie wykonaniakara pozbawienia wolnościstan zdrowiaSąd Najwyższykodeks karny wykonawczypostanowienie

Sąd Najwyższy nie wstrzymał wykonania wyroku skazującego pomimo wniosku obrońcy opartego na stanie zdrowia skazanego, uznając, że takie okoliczności nie uzasadniają wstrzymania wykonania kary w trybie kasacyjnym.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku skazującego w związku z wniesieniem kasacji. Obrońca argumentował, że wykonanie kary będzie miało poważne konsekwencje dla zdrowia i życia skazanego z powodu zaburzeń depresyjnych i myśli samobójczych. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku, podkreślając, że instytucja wstrzymania wykonania orzeczenia w trybie kasacyjnym ma charakter wyjątkowy i wymaga wykazania zasadności kasacji. Sąd zaznaczył również, że okoliczności osobiste, takie jak stan zdrowia, nie są podstawą do wstrzymania wykonania kary w tym trybie, a mogą być podstawą do wniosku o odroczenie lub przerwę w wykonaniu kary.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońcy skazanego B. K. o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Okręgowego w Łomży z dnia 31 marca 2025 r., sygn. akt II Ka 282/24, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Łomży z dnia 7 października 2024 r., sygn. akt II K 127/23. Wniosek o wstrzymanie wykonania orzeczenia został złożony w związku z wniesieniem kasacji. Obrońca skazanego jako podstawę wniosku wskazał zły stan zdrowia psychicznego klienta, objawiający się zaburzeniami depresyjnymi i myślami samobójczymi, co według niego czyni wykonanie orzeczonej kary niebezpiecznym dla jego życia i zdrowia. Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 532 § 1 k.p.k., nie uwzględnił wniosku. W uzasadnieniu podkreślono, że instytucja wstrzymania wykonania orzeczenia w postępowaniu kasacyjnym ma charakter wyjątkowy i powinna być stosowana jedynie w sytuacjach, gdy zasadność kasacji jest niemal pewna, a jej wykonanie mogłoby spowodować nieodwracalne skutki dla skazanego. Sąd Najwyższy przywołał utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym okoliczności osobiste, takie jak stan zdrowia, sytuacja rodzinna czy majątkowa, nie stanowią podstawy do wstrzymania wykonania orzeczenia w trybie kasacyjnym. Wskazano, że takie kwestie mogą być przedmiotem wniosków o odroczenie lub przerwę w wykonaniu kary, zgodnie z przepisami Kodeksu karnego wykonawczego. Wobec braku przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania orzeczenia, Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku obrońcy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, stan zdrowia skazanego nie uzasadnia wstrzymania wykonania orzeczenia w trybie kasacyjnym, gdyż okoliczności osobiste nie są podstawą do wstrzymania wykonania kary w tym trybie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że wstrzymanie wykonania orzeczenia w trybie kasacyjnym jest środkiem wyjątkowym, wymagającym wykazania niemal pewnej zasadności kasacji i groźby nieodwracalnych skutków. Okoliczności osobiste, takie jak stan zdrowia, mogą być podstawą do wniosku o odroczenie lub przerwę w wykonaniu kary, ale nie do wstrzymania wykonania orzeczenia w postępowaniu kasacyjnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

wniosku nie uwzględnić

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
B. K.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (2)

Główne

k.p.k. art. 532 § 1

Kodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego orzeczenia, jak i innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji. Norma ta winna mieć zastosowanie do sytuacji wyjątkowych, wprowadzając wyjątek od zasady niezwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń.

Pomocnicze

k.k.w. art. 9

Kodeks karny wykonawczy

Zasada niezwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Instytucja wstrzymania wykonania orzeczenia w trybie kasacyjnym ma charakter wyjątkowy. Wstrzymanie wykonania orzeczenia może nastąpić jedynie wtedy, gdy zasadność złożonej kasacji jawi się jako nieomal pewna. Okoliczności dotyczące sytuacji osobistej strony (np. stan zdrowia) nie uzasadniają wstrzymania wykonania zaskarżonego orzeczenia w trybie art. 532 § 1 k.p.k.

Odrzucone argumenty

Wykonanie orzeczonej kary będzie się wiązało z istotnymi konsekwencjami dla życia i zdrowia podsądnego z powodu zaburzeń depresyjnych połączonych z myślami samobójczymi.

Godne uwagi sformułowania

prawomocne wyroki sądowe korzystają z domniemania ich prawidłowości (res iudicata pro veritate accipitur) wstrzymanie wykonania kary przed rozpoznaniem kasacji spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne, i w zasadzie nieodwracalne, następstwa zasadność złożonej kasacji jawi się jako nieomal pewna wstrzymania wykonania zaskarżonego orzeczenia w trybie art. 532 § 1 k.p.k. nie uzasadniają okoliczności dotyczące sytuacji osobistej strony (np. stan zdrowia)

Skład orzekający

Adam Roch

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy wstrzymania wykonania kary w postępowaniu kasacyjnym ze względu na stan zdrowia skazanego, gdy nie wykazano niemal pewnej zasadności kasacji."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie trybu wstrzymania wykonania orzeczenia w postępowaniu kasacyjnym (art. 532 k.p.k.). Nie wyklucza możliwości odroczenia lub przerwy w wykonaniu kary na podstawie przepisów k.k.w.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące wstrzymania wykonania kary w postępowaniu kasacyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa karnego. Pokazuje, że nawet poważne problemy zdrowotne nie zawsze są wystarczającą przesłanką do wstrzymania wykonania wyroku.

Czy problemy ze zdrowiem zawsze wstrzymają wykonanie kary? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice kasacji.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
IV KK 361/25
POSTANOWIENIE
Dnia 17 września 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Adam Roch
w sprawie
B. K.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej
na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 17 września 2025 r.
wniosku obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania
wyroku Sądu Okręgowego w Łomży
z dnia 31 marca 2025 r., sygn. akt II Ka 282/24,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Łomży
z dnia 7 października 2024 r., sygn. akt II K 127/23
p o s t a n o w i ł
wniosku nie uwzględnić.
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 532 § 1 k.p.k. w razie wniesienia kasacji Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego orzeczenia, jak i innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji. Norma ta nie wskazuje wprawdzie przesłanek, od spełnienia których zależy wstrzymanie wykonalności zaskarżonego orzeczenia, ale niewątpliwie winna ona mieć zastosowanie do sytuacji wyjątkowych, wprowadzając wyjątek od zasady niezwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń, wynikającej z art. 9 k.k.w.
Przypomnieć należy, że prawomocne wyroki sądowe korzystają z domniemania ich prawidłowości
(res iudicata pro veritate accipitur).
W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalone jest przekonanie, że zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania orzeczenia winno być uzasadnione szczególnymi i jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami prowadzącymi do wniosku, że wykonanie kary przed rozpoznaniem kasacji spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne, i w zasadzie nieodwracalne, następstwa (zob. postanowienie SN z dnia 18 listopada 2003 r., IV KK 347/03, OSNwSK 2003, poz. 2465; postanowienie SN z dnia 22 lutego 2007 r., WO 4/07, OSNwSK 2007, poz. 493). Może to nastąpić tylko wówczas, gdy już pobieżna analiza złożonego nadzwyczajnego środka odwoławczego wskazuje na jego zasadność. Wyjątkowy charakter instytucji kasacji i związane z tym procesowe skutki zastosowania instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k. skutkować muszą przyjęciem, że wstrzymanie wykonania orzeczenia może nastąpić jedynie wtedy, gdy zasadność złożonej kasacji jawi się jako nieomal pewna. Tylko taka ocena może uzasadniać odstępstwo od nakazu bezzwłocznego wykonania prawomocnych orzeczeń.
Obrońca B. K. wniosek o wstrzymanie umotywował sytuacją zdrowotną skazanego, tj. zaburzeniami depresyjnymi połączonymi z myślami samobójczymi, co powoduje, że wdrożenie orzeczonej kary do wykonania będzie się wiązało z istotnymi konsekwencjami dla życia i zdrowia podsądnego. Tymczasem w orzecznictwie Sądu Najwyższego niejednokrotnie podkreślano, że wstrzymania wykonania zaskarżonego orzeczenia w trybie art. 532 § 1 k.p.k. nie uzasadniają okoliczności dotyczące sytuacji osobistej strony (np. stan zdrowia), rodzinnej (obowiązek utrzymania rodziny) czy majątkowej (zapewnienie sobie lub rodzinie środków utrzymania), gdyż te okoliczności mogą być powołane we wniosku o odroczenie wykonania kary lub o zarządzenie przerwy w odbywaniu kary (zob. postanowienie SN z dnia 14 czerwca 2023 r., I KK 101/23 i cyt. tam orzecznictwo). Sąd Najwyższy orzekający w niniejszej sprawie pogląd ten podziela, co skutkuje koniecznością uznania analizowanego wniosku za niezasadny.
Wobec powyższego postanowiono jak w sentencji.
[J.J.]
[a.ł]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI