IV KK 348/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego Z.P. od wyroku Sądu Okręgowego w K., który częściowo zmienił wyrok Sądu Rejonowego w T. Obrońca zarzucała m.in. rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, obrazę art. 7 k.p.k. poprzez dowolną ocenę dowodów, błędy w ustaleniach faktycznych oraz niezgodność art. 102 k.k. z Konstytucją. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną. Wskazał, że kasacja nie służy do ponawiania kontroli instancyjnej, a zarzuty dotyczące sądu pierwszej instancji mogą być skuteczne tylko wtedy, gdy przeniknęły do orzeczenia sądu odwoławczego. Sąd Okręgowy prawidłowo rozpoznał zarzuty apelacji, a wyeliminowanie z opisu czynów stwierdzenia o działaniu w zorganizowanej grupie przestępczej było zmianą na korzyść skazanego, która nie wpłynęła na kwalifikację prawną czynów ani wymiar kary. Sąd Najwyższy odniósł się również do zarzutu niezgodności art. 102 k.k. z Konstytucją, wskazując na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego, które nie stwierdziło takiej niezgodności. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących dopuszczalności kasacji, oceny dowodów z pomówienia, wpływu zmian w przepisach o przedawnieniu na postępowanie karne oraz procedury reformatoryjnej sądu odwoławczego.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zarzutów podniesionych w kasacji.
Zagadnienia prawne (4)
Czy zarzuty apelacji dotyczące naruszenia przepisów prawa procesnego, w tym art. 7 k.p.k. (zasada swobodnej oceny dowodów), mogą stanowić skuteczną podstawę kasacji, jeśli dotyczą oceny dowodów dokonanej przez sąd pierwszej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty dotyczące sądu pierwszej instancji mogą być skuteczne w kasacji tylko wtedy, gdy przeniknęły do orzeczenia sądu odwoławczego i sąd odwoławczy je naruszył. Sąd odwoławczy nie przeprowadzał własnych ustaleń faktycznych, a jedynie weryfikował oceny sądu pierwszej instancji.
Uzasadnienie
Kasacja służy kontroli orzeczenia sądu odwoławczego. Zarzuty dotyczące sądu pierwszej instancji muszą wykazać, że sąd odwoławczy dopuścił się naruszenia, przenosząc błędy sądu niższej instancji do swojego orzeczenia.
Czy wyeliminowanie przez sąd odwoławczy z opisu czynu stwierdzenia o działaniu w zorganizowanej grupie przestępczej, w sytuacji gdy sąd pierwszej instancji nie postawił takiego zarzutu w akcie oskarżenia, jest wystarczającą podstawą do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w takiej sytuacji sąd odwoławczy powinien wydać wyrok reformatoryjny, eliminując wadliwe ustalenie i tym samym sanując naruszenie.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy, stwierdzając brak podstaw dowodowych do uznania działania w zorganizowanej grupie przestępczej, zobowiązany był do wydania wyroku reformatoryjnego poprzez usunięcie tego elementu z opisu czynów, co nastąpiło.
Czy przepis art. 102 k.k. (przedawnienie karalności) jest niezgodny z Konstytucją RP i Konwencją o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, w szczególności w kontekście jego nowelizacji i wpływu na prawo do sprawiedliwego procesu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Trybunał Konstytucyjny nie stwierdził niezgodności art. 102 k.k. z Konstytucją ani z Konwencją, a przyjęte zmiany dotyczące wydłużenia okresów przedawnienia nie były wadliwe.
Uzasadnienie
Trybunał Konstytucyjny ocenił już kwestię wydłużenia terminu przedawnienia i nie stwierdził jego niezgodności z Konstytucją ani Konwencją. Skarżąca nie przedstawiła nowych argumentów wykraczających poza analizę Trybunału.
Czy samo pomówienie (obciążanie innej osoby odpowiedzialnością za przestępstwo) może stanowić podstawę ustaleń faktycznych, czy też powinno być traktowane z nieufnością?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Pomówienie jest dowodem podlegającym swobodnej ocenie na równi z innymi dowodami i nie może być z góry traktowane z nieufnością, o ile sąd orzekający nie popełni błędu logicznego lub nie poczyni ustaleń sprzecznych z doświadczeniem życiowym.
Uzasadnienie
Prawo karne procesowe nie wyłącza możliwości oparcia ustaleń faktycznych na dowodzie z pomówienia, pod warunkiem rzeczowej, logicznej oceny i braku dowolności. Sąd pierwszej instancji ocenił zeznania świadków obciążających oskarżonego jako konsekwentne i zgodne co do kwestii zasadniczych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z. P. | osoba_fizyczna | skazany |
| A. S. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| B. S. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| G. K. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| A. D. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| M. R. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| M. K. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| A. K. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| P. S.A. | spółka | pokrzywdzony |
| D. S. | inne | pokrzywdzony |
Przepisy (29)
Główne
k.k. art. 286 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 65 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 18 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 163 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 291 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 294 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 5 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 4
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 413 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 424 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 8
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 433 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 457 § § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 523 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 519
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 437 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 17 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 102
Kodeks karny
Pomocnicze
k.k. art. 12 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 33 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 91 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 91 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 86 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 101 § § 2
Kodeks karny
Dz. U. z 2016 r. poz. 189 art. 2
Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks karny
Dz.U. z 2015 r. poz. 396
Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks karny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacja nie służy do ponownej kontroli instancyjnej. • Zarzuty dotyczące sądu pierwszej instancji muszą wykazać przeniknięcie uchybienia do orzeczenia sądu odwoławczego. • Sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał zarzuty apelacji. • Wyrok reformatoryjny sądu odwoławczego sanował naruszenie dotyczące grupy przestępczej. • Art. 102 k.k. nie jest niezgodny z Konstytucją RP i EKPC. • Dowód z pomówienia podlega swobodnej ocenie i może stanowić podstawę ustaleń.
Odrzucone argumenty
Obraza art. 7 k.p.k. przez sąd odwoławczy. • Obraza art. 4 k.p.k. • Obraza art. 413 § 2 k.p.k. w zw. z art. 63 § 1 k.k. poprzez zaniechanie zaliczenia okresu rzeczywistego pozbawienia wolności. • Rażąca niewspółmierność kary łącznej. • Niezgodność art. 102 k.k. z Konstytucją RP i EKPC. • Naruszenie przepisów procesowych przez sąd odwoławczy (art. 433 § 2 k.p.k., art. 457 § 3 k.p.k.). • Naruszenie art. 7 k.p.k. przez sąd odwoławczy. • Naruszenie art. 413 § 1 k.p.k., art. 8 k.p.k. w zw. z art. 437 § 2 k.p.k. • Naruszenie art. 410 k.p.k.
Godne uwagi sformułowania
kasacji wniesionej przez obrońcę od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 6 grudnia 2019 r., sygn. akt VII Ka (…), częściowo zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w T. z dnia 15 stycznia 2019 r., sygn. akt II K (…) p o s t a n o w i ł: 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; 2. obciążyć skazanego Z.P. kosztami postępowania kasacyjnego. • Kasacja jest bezzasadna w stopniu oczywistym. • Kasacja, co już wielokrotnie podkreślał Sąd Najwyższy, nie służy bowiem do ponawiania kontroli instancyjnej dokonanej przez sąd odwoławczy. • Samo pomówienie, czyli obciążanie innej osoby odpowiedzialnością za przestępstwo, jest w ujęciu prawa karnego procesowego dowodem podlegającym swobodnej ocenie na równi z innymi dowodami. • Trybunał Konstytucyjny nie stwierdził, aby dokonane wówczas zmiany w aspekcie przedawnienia karalności czynów zabronionych, jak też zasady stosowania tych zmian – były niegodne z Konstytucją bądź zapisami wymienionej Konwencji.
Skład orzekający
Marek Motuk
SSN
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dopuszczalności kasacji, oceny dowodów z pomówienia, wpływu zmian w przepisach o przedawnieniu na postępowanie karne oraz procedury reformatoryjnej sądu odwoławczego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zarzutów podniesionych w kasacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy złożonego postępowania karnego z wieloma zarzutami i apelacją, a także analizuje kluczowe kwestie proceduralne i konstytucyjne, co jest interesujące dla prawników karnistów.
“Sąd Najwyższy rozstrzyga o granicach kasacji i ocenie dowodów w złożonej sprawie karnej.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.