Orzeczenie · 2025-11-05

IV KK 341/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-11-05
SNKarneprzestępstwa skarboweŚrednianajwyższy
przestępstwo skarbowepodatek akcyzowyolej opałowykasacjaSąd Najwyższyuchylanie się od opodatkowaniaskarbowe

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego K.K. od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego skazujący K.K. za przestępstwo skarbowe z art. 54 § 1 k.k.s. (uchylanie się od opodatkowania podatkiem akcyzowym od oleju opałowego). Obrońca zarzucał m.in. naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 449 § 1 k.p.k. przez nie zastosowanie i rażące naruszenie art. 439 § 1 k.p.k. (wydanie wyroku poza rozprawą, fasadowy termin rozprawy), art. 450 § 1 k.p.k. (brak udziału obrońcy), art. 452 § 3 k.p.k. (nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłych) oraz art. 433 § 2 k.p.k. (nierozpoznanie zarzutów apelacji). Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną. Podkreślono niedbałe sporządzenie pisma kasacyjnego, które utrudniało ustalenie istoty problemu. Odnosząc się do zarzutów dotyczących pozorności narady, Sąd Najwyższy wskazał, że przygotowanie notatek czy projektu wyroku przed rozprawą nie świadczy o jej fasadowości, a jedynie o wstępnym uzgodnieniu stanowiska, co jest zgodne z praktyką orzeczniczą. Zarzut dotyczący braku opinii biegłych został uznany za nietrafiony, gdyż skazany był wielokrotnie badany przez psychiatrów, a dokumentacja medyczna była obszerna. Sąd Najwyższy stwierdził również, że zarzuty odnoszące się do wcześniejszych wyroków sądu odwoławczego są niedopuszczalne w kasacji od prawomocnego wyroku kończącego postępowanie. Ostatni zarzut dotyczący nierozpoznania zarzutów apelacji został uznany za nieuzasadniony, gdyż sąd odwoławczy odniósł się do wszystkich zarzutów w sposób rzetelny. W konsekwencji kasację oddalono, a skazanego obciążono kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących kasacji, w szczególności w zakresie wymogów formalnych pisma, granic rozpoznania, oceny zarzutów dotyczących pozorności rozprawy, obowiązku przeprowadzania dowodów uzupełniających oraz kontroli orzeczeń sądów niższych instancji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych zarzutów podnoszonych w kasacji w sprawach karnych, z naciskiem na wymogi formalne i proceduralne.

Zagadnienia prawne (4)

Czy przygotowanie projektu wyroku przed zamknięciem przewodu sądowego lub wstępne uzgodnienie stanowiska przez skład orzekający świadczy o fasadowości rozprawy odwoławczej i naruszeniu przepisów postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przygotowanie projektu wyroku przed zamknięciem przewodu sądowego lub wstępne uzgodnienie stanowiska nie świadczy o fasadowości rozprawy i nie stanowi naruszenia przepisów postępowania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że przygotowanie notatek czy projektu wyroku przed rozprawą jest naturalną czynnością ułatwiającą pracę sądu, a wstępne uzgodnienie stanowiska nie wyklucza zmiany poglądów pod wpływem argumentów stron. Praktyka ta jest zgodna z orzecznictwem SN.

Czy sąd odwoławczy miał obowiązek dopuszczenia dowodu z uzupełniającej opinii biegłych psychiatrów, mimo wcześniejszych badań i zabezpieczonej dokumentacji medycznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd odwoławczy miał uzasadnione podstawy do oddalenia wniosku o dopuszczenie dowodu z uzupełniającej opinii biegłych psychiatrów, biorąc pod uwagę wcześniejsze badania i obszerną dokumentację medyczną.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że skazany był wielokrotnie badany przez biegłych psychiatrów, zabezpieczono obszerną dokumentację medyczną, a kwestia jego stanu psychicznego była monitorowana. Oddalenie wniosku było uzasadnione.

Czy zarzuty kasacji mogą odnosić się do wcześniejszych wyroków sądu odwoławczego, które nie kończyły postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty kasacji mogą odnosić się jedynie do prawomocnego wyroku sądu odwoławczego kończącego postępowanie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że kasacja od prawomocnego wyroku sądu odwoławczego kończącego postępowanie nie może odnosić się do wcześniejszych orzeczeń, które nie kończyły postępowania, gdyż od takich orzeczeń nie przysługuje kasacja.

Czy nierozpoznanie zarzutów apelacji przez sąd odwoławczy stanowi rażące naruszenie prawa mające istotny wpływ na treść wyroku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, nierozpoznanie zarzutów apelacji przez sąd odwoławczy może stanowić rażące naruszenie prawa, jednak autor kasacji musi wykazać, które zarzuty zostały pominięte lub nierzetelnie ocenione.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że autor kasacji ma obowiązek wykazać, które zarzuty apelacyjne zostały pominięte lub nierzetelnie ocenione przez sąd odwoławczy. W tym przypadku skarżący nie rozwinął tego zarzutu, a analiza uzasadnienia wyroku wykazała, że sąd odwoławczy odniósł się do wszystkich zarzutów.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
K. K.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (32)

Główne

k.p.k. art. 535 § 3

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do rozpoznania i oddalenia kasacji na posiedzeniu jako oczywiście bezzasadnej.

k.k.s. art. 54 § 1

Kodeks karny skarbowy

Przestępstwo uchylania się od opodatkowania.

k.p.k. art. 637a

Kodeks postępowania karnego

Obciążenie kosztami postępowania kasacyjnego.

Pomocnicze

k.p.k. art. 536

Kodeks postępowania karnego

Określa granice rozpoznania kasacji przez Sąd Najwyższy.

k.p.k. art. 435

Kodeks postępowania karnego

Określa przypadki, w których Sąd Najwyższy rozpoznaje kasację w szerszym zakresie.

k.p.k. art. 439 § 1

Kodeks postępowania karnego

Wymienia bezwzględne przyczyny odwoławcze.

k.p.k. art. 455

Kodeks postępowania karnego

Określa przypadki, w których Sąd Najwyższy rozpoznaje kasację w szerszym zakresie.

k.p.k. art. 526 § 2

Kodeks postępowania karnego

Określa podmioty uprawnione do sporządzenia i podpisania kasacji.

k.p.k. art. 449 § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy wydania wyroku poza rozprawą.

k.p.k. art. 450 § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy obowiązkowego udziału obrońcy w rozprawie.

k.p.k. art. 452 § 3

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy obowiązku uzupełnienia postępowania dowodowego przez sąd odwoławczy.

k.p.k. art. 193

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy opinii biegłych.

k.p.k. art. 201

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy konieczności ponownego przesłuchania biegłego lub powołania innych.

k.p.k. art. 366 § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy obowiązku sądu do przeprowadzenia postępowania dowodowego.

k.p.k. art. 2 § 2

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy obowiązku sądu do zapewnienia realizacji prawa do obrony.

k.p.k. art. 449 § 2

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy możliwości wniesienia kasacji od wyroku sądu odwoławczego.

Konstytucja RP art. 178 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Dotyczy niezawisłości sędziowskiej.

Konstytucja RP art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Gwarantuje prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy przez właściwy, niezależny i bezstronny sąd.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego.

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Organy władzy działają na podstawie i w granicach prawa.

k.p.k. art. 433 § 2

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek sądu odwoławczego do rozpoznania zarzutów apelacji.

k.p.k. art. 457 § 3

Kodeks postępowania karnego

Wymogi uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego.

Konstytucja RP art. 176 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do dwuinstancyjnego postępowania sądowego.

EKPC art. 13

Europejska Konwencja Praw Człowieka

Prawo do skutecznego środka prawnego.

k.k.s. art. 6 § 2

Kodeks karny skarbowy

Okoliczności wpływające na zdolność rozpoznania znaczenia czynu i pokierowania postępowaniem.

k.k.s. art. 37 § 1

Kodeks karny skarbowy

Określa kary za przestępstwa skarbowe.

k.k.s. art. 11 § 2

Kodeks karny skarbowy

Zbieg przepisów w przestępstwach skarbowych.

k.k.s. art. 9 § 3

Kodeks karny skarbowy

Odpowiedzialność za przestępstwo skarbowe osoby niebędącej podatnikiem.

k.c. art. 98

Kodeks cywilny

Pełnomocnictwo.

k.c. art. 95 § 1

Kodeks cywilny

Skutki prawne czynności dokonanej przez przedstawiciela.

k.c. art. 95 § 2

Kodeks cywilny

Zakres umocowania przedstawiciela.

k.p.k. art. 636 § 1

Kodeks postępowania karnego

Obciążenie kosztami postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja obrońcy była oczywiście bezzasadna. • Nie wykazano rażących naruszeń prawa procesowego przez sąd odwoławczy. • Przygotowanie projektu wyroku przed rozprawą nie jest naruszeniem prawa. • Oddalenie wniosku o uzupełniającą opinię biegłych było uzasadnione. • Zarzuty dotyczące wcześniejszych wyroków są niedopuszczalne w kasacji. • Sąd odwoławczy rozpoznał zarzuty apelacji w sposób rzetelny.

Odrzucone argumenty

Pozorność rozprawy odwoławczej. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 449 § 1, 450 § 1, 452 § 3 k.p.k.). • Brak przeprowadzenia dowodu z uzupełniającej opinii biegłych. • Nierozpoznanie zarzutów apelacji. • Naruszenie art. 449 § 2 k.p.k. w zw. z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP (odniesienie do wcześniejszego wyroku).

Godne uwagi sformułowania

kasacja została sporządzona w sposób niedbały • sposób konstruowania zdań momentami utrudnia wręcz ustalenie istoty problemu • nie jest bowiem rolą sądu kasacyjnego domyślanie się co autor kasacji miał na myśli • żadna z tych okoliczności nie świadczy ani o rażącym naruszeniu prawa, ani tym bardziej zaistnieniu bezwzględnej przyczyny odwoławczej • nie jest więc niczym nadzwyczajnym przygotowanie przed rozprawą notatek ułatwiających podanie ustnych motywów przyszłego rozstrzygnięcia • nie może być mowy ani o rażącym naruszeniu przepisów [...] ani też o zaistnieniu jakiejkolwiek z bezwzględnych przyczyn odwoławczych • całkowicie nietrafione są wywody poczynione w uzasadnieniu kasacji dotyczące wykładni przepisu art. 452 § 3 k.p.k. • nie doszło do wywiedzenia tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia, to dochodzi do bezpowrotnej utraty możliwości kwestionowania sposobu procedowania przez sąd na wcześniejszym etapie • nierozpoznanie zarzutu oznacza sytuację zerojedynkową, tj. całkowity brak odniesienia się do treści apelacji • To, że skarżący nie może pogodzić się z brakiem akceptacji jego argumentacji zaprezentowanej w apelacji nie może być utożsamiane z nierozстъelnością przeprowadzonej kontroli odwoławczej.

Skład orzekający

Paweł Kołodziejski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kasacji, w szczególności w zakresie wymogów formalnych pisma, granic rozpoznania, oceny zarzutów dotyczących pozorności rozprawy, obowiązku przeprowadzania dowodów uzupełniających oraz kontroli orzeczeń sądów niższych instancji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych zarzutów podnoszonych w kasacji w sprawach karnych, z naciskiem na wymogi formalne i proceduralne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy interesujących kwestii proceduralnych w postępowaniu kasacyjnym, w tym oceny jakości pisma procesowego i standardów kontroli odwoławczej, co jest istotne dla prawników procesualistów.

Sąd Najwyższy: Niedbała kasacja nie gwarantuje rozpoznania sprawy. Kluczowe wymogi formalne w postępowaniu karnym.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst