IV KK 326/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację obrońcy skazanego, który został skazany za przestępstwo z ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Główny zarzut kasacji dotyczył rzekomego nienależytego obsadzenia sądu drugiej instancji przez sędzię, której nominacja przez tzw. neo-KRS budziła wątpliwości skarżącego co do bezstronności i niezależności. Sąd Najwyższy, odwołując się do uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r. (sygn. akt I KZP 2/22), stwierdził, że brak jest podstaw do przyjęcia a priori, iż każdy sędzia powołany po 17 stycznia 2018 r. przez KRS nie spełnia minimalnego standardu bezstronności. Sąd Najwyższy podkreślił, że taka sytuacja wymaga indywidualnego testu bezstronności, a w uzasadnieniu kasacji nie przedstawiono obiektywnych okoliczności wskazujących na brak bezstronności sędzi. Analiza uzasadnienia uchwały KRS nr [...] nie dostarczyła również takich argumentów. Sąd Najwyższy uznał, że oceny moralne osób decydujących się na udział w procesie nominacyjnym prowadzonym przez KRS po 2018 r. nie mieszczą się w kategorii bezwzględnych przesłanek odwoławczych. Pozostałe zarzuty kasacji, dotyczące naruszenia przepisów k.p.k. (art. 5, 4, 7, 167, 366) oraz prawa materialnego (art. 56 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii), zostały uznane za niezasadne. Sąd Najwyższy wskazał, że sąd odwoławczy ograniczył się do utrzymania w mocy wyroku sądu pierwszej instancji i nie dokonywał samodzielnej oceny materiału dowodowego. Zarzuty dotyczące naruszenia art. 4 k.p.k. i art. 5§2 k.p.k. uznano za niezasadne z uwagi na ich charakter. Zarzut naruszenia art. 7 k.p.k. nie mógł być skutecznie podniesiony, gdyż sąd odwoławczy nie czynił samodzielnych ustaleń faktycznych. W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 167 k.p.k. w zw. z art. 366§1 k.p.k., Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd odwoławczy dopuścił dowód z przesłuchania świadka P.U. i dokonał oceny jego zeznań, logicznie uzasadniając powody, dla których uznał zeznania za niewiarygodne w części pomawiającej skazanego. Sąd odwoławczy nie widział podstaw do podjęcia dodatkowych czynności dowodowych, a strony nie złożyły stosownych wniosków. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie linii orzeczniczej Sądu Najwyższego w kwestii oceny nominacji sędziowskich przez neo-KRS i ich wpływu na nienależyte obsadzenie sądu. Potwierdzenie, że zarzuty dotyczące sądu odwoławczego nie mogą być skuteczne, gdy sąd ten jedynie utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nominacjami sędziowskimi po 17 stycznia 2018 r. i zarzutami dotyczącymi sądu odwoławczego, który nie dokonywał samodzielnej oceny dowodów.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sędzia powołany do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego sądu okręgowego na podstawie uchwały tzw. neo-KRS, której uzasadnienie może wskazywać na wątpliwości co do bezstronności i niezależności z uwagi na tryb powołania, powoduje nienależyte obsadzenie sądu w rozumieniu art. 439§1 pkt 2 k.p.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, brak jest podstaw do przyjęcia a priori, że każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r., nie spełnia minimalnego standardu bezstronności i każdorazowo sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony. Taka sytuacja wymaga indywidualnego testu bezstronności, a w uzasadnieniu kasacji nie przedstawiono obiektywnych okoliczności wskazujących na brak bezstronności sędziego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na uchwałę I KZP 2/22, która wyklucza automatyczne uznanie sędziów nominowanych po 17 stycznia 2018 r. przez KRS za nienależycie obsadzonych. Podkreślono, że oceny moralne osób decydujących się na udział w procesie nominacyjnym przez KRS po 2018 r. nie mieszczą się w kategorii bezwzględnych przesłanek odwoławczych. W uzasadnieniu kasacji nie przedstawiono obiektywnych dowodów na brak bezstronności sędzi.
Czy zarzuty dotyczące naruszenia przepisów k.p.k. (art. 5, 4, 7, 167, 366) oraz prawa materialnego (art. 56 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii) mogą być skuteczne, gdy sąd odwoławczy jedynie utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji, nie dokonując samodzielnej oceny materiału dowodowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty te są niezasadne, ponieważ sąd odwoławczy nie dokonywał samodzielnej oceny materiału dowodowego, nie czynił własnych ustaleń faktycznych ani nie stosował prawa materialnego. Art. 4 k.p.k. nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej. Art. 5§2 k.p.k. dotyczy wątpliwości sądu, a nie stron. Art. 7 k.p.k. może być wskazany jako naruszony tylko wtedy, gdy sąd odwoławczy czynił samodzielne ustalenia faktyczne.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że zarzuty skierowane przeciwko sądowi odwoławczemu, który jedynie utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji, są niezasadne. Podkreślono, że sąd odwoławczy nie dokonywał własnej oceny dowodów ani ustaleń faktycznych. Wskazano na specyfikę stosowania przepisów k.p.k. w postępowaniu kasacyjnym.
Czy sąd odwoławczy naruszył art. 167 k.p.k. w zw. z art. 366§1 k.p.k. zaniechając podjęcia czynności zmierzających do wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy, w szczególności dotyczących nacisków na świadka P.U.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut jest niezasadny. Sąd odwoławczy dopuścił dowód z przesłuchania świadka P.U. i dokonał oceny jego zeznań, logicznie uzasadniając powody, dla których uznał zeznania za niewiarygodne w części pomawiającej skazanego. Sąd nie widział podstaw do podjęcia dodatkowych czynności dowodowych, a strony nie złożyły stosownych wniosków.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd odwoławczy prawidłowo ocenił zeznania świadka P.U., uwzględniając ich charakter pomawiający i stosując wymaganą ostrożność. Sąd odwoławczy nie miał obowiązku podejmowania dodatkowych czynności dowodowych, zwłaszcza gdy strony nie złożyły stosownych wniosków.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K.K. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (9)
Główne
k.p.k. art. 439 § §1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy bezwzględnych przesłanek odwoławczych, w tym nienależytego obsadzenia sądu.
u.p.n. art. 56 § ust. 3
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii
Przepis określający czyn zabroniony, za który został skazany K.K.
Pomocnicze
k.p.k. art. 535 § §3
Kodeks postępowania karnego
Reguluje posiedzenie w przedmiocie kasacji.
k.p.k. art. 5
Kodeks postępowania karnego
Zasada domniemania niewinności i inne zasady procesowe.
k.p.k. art. 4
Kodeks postępowania karnego
Zasada prawdy materialnej.
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.k. art. 5 § §2
Kodeks postępowania karnego
Rozstrzyganie wątpliwości na korzyść oskarżonego.
k.p.k. art. 167
Kodeks postępowania karnego
Czynności dowodowe.
k.p.k. art. 366 § §1
Kodeks postępowania karnego
Obowiązek sądu do należytego wyjaśnienia okoliczności sprawy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacja jest oczywiście bezzasadna. • Brak jest podstaw do uznania sędziego powołanego przez neo-KRS za nienależycie obsadzającego sąd. • Nie przedstawiono obiektywnych dowodów na brak bezstronności sędziego. • Pozostałe zarzuty kasacji są niezasadne z uwagi na brak samodzielnej oceny materiału dowodowego przez sąd odwoławczy. • Sąd odwoławczy prawidłowo ocenił zeznania świadka P.U.
Odrzucone argumenty
Nienależyte obsadzenie sądu przez sędzię powołaną przez neo-KRS. • Naruszenie art. 5 k.p.k. przez Sąd I instancji. • Naruszenie art. 4 k.p.k. przez Sąd I instancji. • Naruszenie art. 7 k.p.k. przez Sąd I instancji. • Naruszenie art. 56 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii przez Sąd I instancji. • Naruszenie art. 167 k.p.k. w zw. z art. 366§1 k.p.k. przez Sąd Odwoławczy.
Godne uwagi sformułowania
kasację uznając ją za oczywiście bezzasadną • brak podstaw do przyjęcia a priori, że każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018r., nie spełnia minimalnego standardu bezstronności • oceny moralne osób decydujących się na udział w procesie nominacyjnym prowadzonym przez organ o takim charakterze jak Krajowa Rada Sądownictwa ukształtowana po 2018 r., nie mieszczą się w kategorii zachodzenia bezwzględnych przesłanek odwoławczych • art. 4 k.p.k. nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej • nie poddał się prostej konkluzji co do ich wiarygodności, ale poczynił na ich temat szerokie rozważania
Skład orzekający
Jerzy Grubba
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie linii orzeczniczej Sądu Najwyższego w kwestii oceny nominacji sędziowskich przez neo-KRS i ich wpływu na nienależyte obsadzenie sądu. Potwierdzenie, że zarzuty dotyczące sądu odwoławczego nie mogą być skuteczne, gdy sąd ten jedynie utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nominacjami sędziowskimi po 17 stycznia 2018 r. i zarzutami dotyczącymi sądu odwoławczego, który nie dokonywał samodzielnej oceny dowodów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy gorącego tematu nominacji sędziowskich przez neo-KRS i ich wpływu na proces karny, co jest kwestią budzącą duże zainteresowanie prawników i opinii publicznej. Sąd Najwyższy jednoznacznie odniósł się do tych zarzutów.
“Sąd Najwyższy: Nominacja przez neo-KRS nie oznacza automatycznie nienależytego obsadzenia sądu.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.