IV KK 322/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego za jazdę pod wpływem alkoholu, uznając ją za oczywiście bezzasadną, ponieważ zatarcia wcześniejszego skazania nie można było uwzględnić z uwagi na kolejne przestępstwa popełnione przez skazanego.
Obrońca skazanego M. W., skazanego za jazdę pod wpływem alkoholu (art. 178a § 4 k.k.), wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie przepisów postępowania przez Sąd Okręgowy. Głównym argumentem było nieuwzględnienie z urzędu zatarcia wcześniejszego skazania za art. 178a § 1 k.k., co miało prowadzić do niesprawiedliwej kwalifikacji czynu i surowej kary. Sąd Najwyższy oddalił kasację, stwierdzając, że zatarcia skazania nie można było uwzględnić, ponieważ skazany popełnił kolejne przestępstwa, które uniemożliwiły jednoczesne zatarcie wszystkich skazań zgodnie z art. 108 k.k.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego M. W., który został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w P. za przestępstwo z art. 178a § 4 k.k. (jazda pod wpływem alkoholu) na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności, dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz świadczenie pieniężne. Sąd Okręgowy w K. utrzymał ten wyrok w mocy. Obrońca zarzucił Sądowi Okręgowemu rażące naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 440 k.p.k. w zw. z art. 433 § 1 k.p.k., polegające na niezastosowaniu z urzędu przepisu art. 106 k.k. w zw. z art. 107 § 4a k.k. i nieuwzględnieniu faktu zatarcia wcześniejszego skazania M. W. za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k. Skarżący argumentował, że zatarte skazanie powinno skutkować zmianą kwalifikacji prawnej czynu na art. 178a § 1 k.k. i orzeczeniem łagodniejszej kary. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną. Wskazał, że choć sąd II instancji ma obowiązek wyjść poza granice zaskarżenia, to w tej sprawie nie doszło do rażąco niesprawiedliwego orzeczenia. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że zatarcia skazania z 2010 r. nie można było uwzględnić z mocy prawa, ponieważ M. W. popełnił kolejne przestępstwa, za które został skazany prawomocnymi wyrokami w latach 2010-2013. Zgodnie z art. 108 k.k., możliwe jest tylko jednoczesne zatarcie wszystkich skazań. Ponieważ ostatnie skazanie z 2013 r. wymagało 10 lat do zatarcia (art. 107 § 1 k.k.), a termin ten nie upłynął przed wydaniem wyroku w niniejszej sprawie, wcześniejsze skazanie nie mogło ulec zatarciu. W związku z tym zarzuty kasacji okazały się chybione, a Sąd Najwyższy oddalił kasację i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, sąd odwoławczy ma obowiązek wyjść poza granice zaskarżenia i przeprowadzić pełną kontrolę zaskarżonego wyroku, zwłaszcza gdy środek odwoławczy został sporządzony osobiście przez oskarżonego. Jednakże, w tej konkretnej sprawie, nieuwzględnienie zatarcia skazania nie doprowadziło do rażąco niesprawiedliwego orzeczenia, ponieważ zatarcia nie można było uwzględnić z mocy prawa.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy potwierdził obowiązek sądu II instancji do wyjścia poza granice zaskarżenia w celu zapewnienia sprawiedliwości. Jednakże, w analizowanym przypadku, argumentacja obrońcy opierała się na błędnym założeniu o zatarciu wcześniejszego skazania. Zgodnie z art. 108 k.k., możliwe jest tylko jednoczesne zatarcie wszystkich skazań. Ponieważ skazany popełnił kolejne przestępstwa, które nie uległy jeszcze zatarciu, wcześniejsze skazanie nie mogło zostać zatarte z mocy prawa, co uniemożliwiło zastosowanie przepisów o zatarciu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. W. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (14)
Główne
k.k. art. 178a § 4
Kodeks karny
k.p.k. art. 535 § 3
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 108
Kodeks karny
Przepis stanowiący o jednoczesnym zatarciu wszystkich skazań, kluczowy dla rozstrzygnięcia sprawy.
Pomocnicze
k.k. art. 42 § 3
Kodeks karny
k.k. art. 43a § 2
Kodeks karny
k.k. art. 43a § 1
Kodeks karny
k.k. art. 106
Kodeks karny
Przepis dotyczący zatarcia skazania, który obrońca błędnie zastosował.
k.k. art. 107 § 4a
Kodeks karny
Przepis dotyczący zatarcia skazania, który obrońca błędnie zastosował.
k.k. art. 178a § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 440
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 433 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 437 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 458
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 107 § 1
Kodeks karny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek sądu II instancji do wyjścia poza granice zaskarżenia i podniesionych zarzutów w celu zapewnienia sprawiedliwości.
Odrzucone argumenty
Zatarcie wcześniejszego skazania za art. 178a § 1 k.k. z mocy prawa, które powinno skutkować zmianą kwalifikacji prawnej czynu na art. 178a § 1 k.k. i orzeczeniem łagodniejszej kary. Nieuwzględnienie z urzędu faktu zatarcia skazania przez Sąd Okręgowy, co miało prowadzić do rażąco niesprawiedliwego orzeczenia.
Godne uwagi sformułowania
kasacja jako oczywiście bezzasadna w szczególny sposób aktualizuje się obowiązek wyjścia poza granice zaskarżenia i przeprowadzenia pełnej kontroli zaskarżonego wyroku rzeczywistość wynikająca z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy w sposób oczywisty przeczy wywodom skarżącego dyrektywa zezwalająca tylko na jednoczesne zatarcie wszystkich skazań
Skład orzekający
Przemysław Kalinowski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zatarcia skazania w kontekście popełnienia kolejnych przestępstw oraz obowiązków sądu odwoławczego w zakresie kontroli orzeczeń."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji popełnienia kolejnych przestępstw przez skazanego, co wpływa na możliwość zatarcia wcześniejszych skazań.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje złożoność przepisów dotyczących zatarcia skazań i obowiązków sądu w zapewnieniu sprawiedliwości, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie karnym.
“Czy popełnienie nowego przestępstwa niweczy szansę na zatarcie starego skazania? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt IV KK 322/20 POSTANOWIENIE Dnia 21 sierpnia 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Przemysław Kalinowski na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 21 sierpnia 2020 r., sprawy M. W. skazanego z art. 178a § 4 k.k. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 13 listopada 2019 r., sygn. akt IX Ka (…), utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w P. z dnia 15 kwietnia 2019 r., sygn. akt II K (…) p o s t a n o w i ł 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną, 2. obciążyć skazanego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2019 r., sygn. akt II K (…) ,Sąd Rejonowy w P. skazał oskarżonego M. W. za popełnienie przestępstwa z art. 178 § 4 k.k. Za przypisane skazanemu przestępstwo Sąd I Instancji wymierzył mu na podstawie 178a § 4 k.k. karę 6 miesięcy pozbawienia wolności, dodatkowo orzekając wobec skazanego, na podstawie art. 42 § 3 k.k. i art. 43a § 2 i 1 k.k., dożywotni zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych oraz świadczenie pieniężne w kwocie 10.000,00 zł na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Apelację od powyższego orzeczenia wywiódł oskarżony, który nie precyzując formalnych zarzutów, zakwestionował przyjętą przez Sąd Rejonowy ocenę zgromadzonych w sprawie dowodów, która to ocena doprowadziła do błędnych ustaleń faktycznych i skazania wyżej wymienionego za przestępstwo, którego nie popełnił. Ostatecznie skarżący wnosił o uniewinnienie od zarzucanego mu czynu. Wyrokiem z dnia 13 listopada 2019 r. Sąd Okręgowy w K. , utrzymał w całości wyrok Sąd Rejonowego w P., którym Sąd I Instancji skazał M. W. za przestępstwo z art. 178a § 4 k.k. Orzeczenie sądu odwoławczego zaskarżył kasacją obrońca skazanego, który zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia naruszenie przez Sąd odwoławczy przepisów postępowania karnego, a to przepisów art. 440 k.p.k. w zw. z art. 433 § 1 k.p.k., art. 437 § 1 k.p.k. i art. 458 k.p.k., polegające na tym, że Sąd II instancji, rozpoznając apelację skazanego, niezależnie od granic zaskarżenia, podniesionych zarzutów i wpływu uchybienia na treść orzeczenia, nie przekroczył z urzędu granic środka zaskarżenia i utrzymał w mocy rażąco niesprawiedliwe orzeczenie Sądu I instancji, a to przez nie zastosowanie przepisu art. 106 k.k. w zw. z art. 107 § 4a k.k. (znowelizowanych ustawą z dnia 20 lutego 2015 r., Dz. U. z 2015 r. poz. 396), co w konsekwencji doprowadziło do nieuwzględnienia z urzędu faktu zatarcia wcześniejszego prawomocnego skazania M. W. za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k. objęte wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia 8 marca 2010 r. w sprawie II K (…) które to skazanie uległo zatarciu z mocy prawa z dniem 4 października 2011 r., co doprowadziło do braku zmiany kwalifikacji prawnej czynu przypisanego skazanemu z art. 178a § 4 k.k. na art. 178a § 1 k.k. i orzeczenia rażąco niesprawiedliwej kary pozbawienia wolności, jak również rażąco niesprawiedliwych środków karnych w postaci dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz świadczenia pieniężnego w kwocie 10.000,00 zł, w sytuacji gdy przyjęcie prawidłowej kwalifikacji prawnej czynu przypisanego skazanemu pozwoliłoby na orzeczenie nieizolacyjnej kary przewidzianej przepisami oraz środków karnych w znacząco mniejszym wymiarze, w tym w szczególności w odniesieniu do odpadnięcia podstawy normatywnej z art. 42 § 3 k.k. obligującej Sąd meriti do orzeczenia wobec skazanego dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, mając na względzie fakt, iż w związku z zatarciem skazania, M. W., zarówno na dzień orzekania przez Sąd I Instancji, jak również na dzień orzekania przez Sąd Okręgowy w K., był osobą niekaraną za przestępstwo z art. 178a §1 k.k. Na podstawie tak sformułowanego zarzutu autor kasacji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w K. do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Zarówno zarzut podniesiony przez obrońcę skazanego M. W., jak i argumentacja zaprezentowana dla jego poparcia, okazały się całkowicie chybione, co przemawiało za rozpoznaniem nadzwyczajnego środka zaskarżenia na posiedzeniu bez udziału stron i oddaleniem go w trybie przewidzianym w art. 535 § 3 k.p.k. Oczywiście trafne jest wstępne założenie skarżącego, który wywodził, że zwłaszcza w sytuacji, gdy zwykły środek odwoławczy został sporządzony osobiście przez ówcześnie oskarżonego, w szczególny sposób aktualizuje się obowiązek wyjścia poza granice zaskarżenia i przeprowadzenia pełnej kontroli zaskarżonego wyroku (także poza podniesionymi zarzutami), ciążący na sądzie II instancji. Jednak wyprowadzony na tej podstawie wniosek, iżby w tej sprawie doszło do utrzymania w mocy rażąco niesprawiedliwego orzeczenia w wyniku braku zastosowania przepisu art. 106 k.k. w zw. z art. 107 § 4a k.k. – okazał się całkowicie niezasadny. Jego źródłem było przekonanie autora kasacji, że przed wydaniem wyroku w niniejszej sprawie, doszło do zatarcia skazania M. W. za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k. w sprawie Sądu Rejonowego w P. , sygn. akt II K (…). W ocenie skarżącego, nieuwzględnienie faktu zatarcia skazania doprowadziło do „ braku zmiany kwalifikacji prawnej czynu przypisanego skazanemu z art. 178a § 4 na art. 178a § 1 k.k. i orzeczenia rażąco niesprawiedliwej kary pozbawienia wolności jak również rażąco niesprawiedliwych środków karnych”. Jednak rzeczywistość wynikająca z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy w sposób oczywisty przeczy wywodom skarżącego. Wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia 8 marca 2010 r., sygn. akt II K (…), M. W. został skazany za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k. na karę grzywny - wykonaną w dniu 21 kwietnia 2010 r., ponadto orzeczono środek karny – wykonany 4 stycznia 2011 r. i obowiązek wykonania świadczenia pieniężnego, który wykonano 4 października 2011 r. Przy ocenie spełnienia warunków do zatarcia skazania z mocy ustawy konieczne jest jednak uwzględnienie treści nie tylko przepisów powołanych przez skarżącego, ale także normy wynikającej z treści art. 108 k.k. Ten ostatni przepis wyraża dyrektywę zezwalającą tylko na jednoczesne zatarcie wszystkich skazań. Tymczasem, po wydaniu wyroku w sprawie II K (…), skazany M. W. popełnił kolejne przestępstwa, za które został skazany prawomocnymi wyrokami: Sądu Rejonowego w P. z dnia 14 grudnia 2010 r., sygn. akt II K (…) - na karę 10 miesięcy ograniczenia wolności oraz orzeczono zakaz prowadzenia rowerów na okres 2 lat, Sądu Rejonowego w P. z dnia 4 czerwca 2012 r., sygn. akt II K (…) - na karę 2 miesięcy pozbawienia wolności wykonaną w okresie od 15 października 2013 r. do 14 grudnia 2013 r. oraz grzywnę, Sądu Rejonowego w P. z dnia 27 listopada 2012 r., sygn. akt II K (…) - na karę 3 miesięcy ograniczenia wolności odbytą od 15 lipca 2013 r. do 15 października 2013 r. i Sądu Rejonowego w B. z dnia 23 grudnia 2013 r., sygn. akt X K (…) - na karę 2 miesięcy pozbawienia wolności odbytą w okresie od 18 marca 2014 r. do 17 maja 2014 r. W tym ostatnim wypadku okres wymagany do zatarcia skazania z mocy ustawy wynikający z treści art. 107 § 1 k.k. wynosił 10 lat, a więc nie upłynął jeszcze w chwili uprawomocnienia się wyroku, który zapadł w toku niniejszego procesu. W tych warunkach zarówno zarzut podniesiony w kasacji, jak i sformułowany w niej wniosek – nie zasługiwały na uwzględnienie. Mając to wszystko na uwadze Sąd Najwyższy orzekł, jak w postanowieniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI