IV KK 321/23

Sąd Najwyższy2024-01-31
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
obrońca z urzęduSąd Najwyższykasacjaprawo do obronyterminy procesowekoszty obrony

Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku obrońcy z urzędu o wyznaczenie innego obrońcy, uznając go za złożony zbyt późno i narażający interesy skazanego.

Obrońca z urzędu złożyła wniosek o wyznaczenie innego obrońcy do przeprowadzenia czynności procesowych w sprawie kasacyjnej, wskazując na odległość od miejsca zamieszkania i ferie zimowe. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku, uznając go za złożony na 14 dni przed rozprawą, co mogłoby narazić skazanego na ryzyko i utrudnić zapoznanie się z aktami przez nowego obrońcę. Sąd podkreślił, że okoliczności wskazane we wniosku były znane wcześniej i nie stanowiły nagłego zdarzenia.

Obrońca z urzędu skazanego M. M., adwokat K. G., złożyła pismem z 18 stycznia 2024 r. wniosek o wyznaczenie innego obrońcy do dokonania czynności związanych z rozprawą kasacyjną, która miała odbyć się poza miejscem zamieszkania obrońcy. Jako powody wskazała znaczną odległość od Sądu Najwyższego oraz zaplanowaną rozprawę w okresie ferii zimowych, co utrudniało znalezienie zastępstwa. Wniosek wpłynął do Sądu Najwyższego 25 stycznia 2024 r. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku, powołując się na art. 84 § 2 k.p.k., który nakłada na obrońcę z urzędu obowiązek podejmowania czynności do prawomocnego zakończenia postępowania. Sąd uznał, że wniosek nie był uzasadniony, ponieważ został złożony na 14 dni przed terminem rozprawy kasacyjnej (wyznaczonej na 8 lutego 2024 r.), mimo że zawiadomienie o terminie obrońca odebrała niemal trzy miesiące wcześniej. Uwzględnienie wniosku w tak późnym terminie mogłoby narazić interesy skazanego i jego prawo do obrony, rodząc ryzyko konieczności odwołania rozprawy i zapewnienia nowego obrońcy, który nie miałby wystarczająco czasu na zapoznanie się ze sprawą. Sąd podkreślił, że wskazane we wniosku okoliczności (odległość, ferie) nie były nowe ani nagłe, a przy zachowaniu należytej staranności wniosek mógł być złożony wcześniej. W związku z tym wniosek o zwrot kosztów obrony z urzędu uznano za przedwczesny.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek nie jest uzasadniony, jeśli został złożony na krótko przed terminem rozprawy, co może narazić interesy skazanego i prawo do obrony.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obrońca miał wystarczająco dużo czasu na złożenie wniosku wcześniej, a złożenie go na 14 dni przed rozprawą kasacyjną stwarza ryzyko dla skazanego i może wymagać odwołania terminu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

wniosku nie uwzględnić

Strony

NazwaTypRola
M. M.osoba_fizycznaskazany
K. G.osoba_fizycznaobrońca z urzędu

Przepisy (1)

Główne

k.p.k. art. 84 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Wyznaczenie obrońcy z urzędu nakłada na niego obowiązek podejmowania czynności procesowych do prawomocnego zakończenia postępowania. Prezes sądu lub referendarz może wyznaczyć innego obrońcę na uzasadniony wniosek dotychczasowego obrońcy, jeśli czynności należy dokonać poza jego siedzibą lub miejscem zamieszkania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Złożenie wniosku o wyznaczenie innego obrońcy na 14 dni przed terminem rozprawy kasacyjnej narusza interesy skazanego i prawo do obrony. Okoliczności wskazane we wniosku (odległość, ferie) były znane obrońcy wcześniej i nie stanowiły nagłego zdarzenia. Obrońca z urzędu ma obowiązek prowadzenia sprawy do prawomocnego zakończenia.

Odrzucone argumenty

Odległość od Sądu Najwyższego i ferie zimowe uniemożliwiają obrońcy udział w rozprawie kasacyjnej. Konieczność znalezienia zastępstwa z powodu innych rozpraw w tym samym dniu.

Godne uwagi sformułowania

czynności procesowych do prawomocnego zakończenia postępowania na uzasadniony wniosek dotychczasowego obrońcy niewątpliwie ze znacznym wyprzedzeniem bo niemal trzy miesiące przed tym terminem na 14 dni przed terminem rozprawy kasacyjnej narażeniem interesów oskarżonego oraz jego prawa do obrony na znaczne ryzyko nie miałby dostatecznie dużo czasu by zapoznać się ze sprawą zachowaniu minimum staranności

Skład orzekający

Paweł Wiliński

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja terminów procesowych w sprawach karnych, obowiązki obrońcy z urzędu, uzasadnianie wniosków o zmianę obrońcy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w Sądzie Najwyższym, ale zasady dotyczące terminów i obowiązków obrońcy mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne problemy związane z terminami procesowymi i obowiązkami obrońców z urzędu, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Obrońca z urzędu prosi o zmianę, ale Sąd Najwyższy odmawia. Kluczowa lekcja o terminach procesowych.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
IV KK 321/23
POSTANOWIENIE
Dnia 31 stycznia 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Paweł Wiliński
w sprawie
M. M.
w przedmiocie wniosku obrońcy z urzędu o wyznaczenie innego obrońcy
postanowił:
wniosku nie uwzględnić
UZASADNIENIE
Obrońca z urzędu M. M. adwokat K. G., prowadząca Kancelarię adwokacką w G., pismem z 18 stycznia 2024 r., które wpłynęło do Sądu Najwyższego w dniu 25 stycznia 2024 r. wniosła o wyznaczenie innego obrońcy dla dokonania czynności związanych z rozprawą kasacyjną poza miejscem zamieszkania obrońcy, a jednocześnie wniosła o przyznanie jej zwrotu kosztów obrony świadczonej w tym postępowaniu z urzędu.
W uzasadnieniu wskazała, że czynności w postępowaniu kasacyjnym mają być przeprowadzone w znacznej odległości od miejsca zamieszkania, a ponadto rozprawa została zaplanowana w okresie ferii zimowych w województwie […], co powoduje trudności w znalezieniu zastępstwa na wyznaczone na ten sam dzień rozprawy w G.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek obrońcy nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 84 § 2 k.p.k. w
yznaczenie obrońcy z urzędu nakłada na niego obowiązek podejmowania czynności procesowych do prawomocnego zakończenia postępowania. Jeżeli jednak czynności należy dokonać poza siedzibą lub miejscem zamieszkania obrońcy z urzędu, prezes sądu, przed którym ma być dokonana czynność, lub referendarz sądowy tego sądu, a w postępowaniu przygotowawczym prezes sądu rejonowego miejsca czynności lub referendarz sądowy tego sądu, na uzasadniony wniosek dotychczasowego obrońcy może wyznaczyć do dokonania tej czynności innego obrońcę spośród miejscowych adwokatów lub radców prawnych. W niniejszej sprawie jednak wniosku obrońcy nie można uznać za uzasadniony.
Adwokat K. G. wyznaczona została obrońcą z urzędu skazanego M. M. zarządzeniem z 19 stycznia 2023 r. W dniu 10 maja 2023 r. wniosła w jego imieniu kasację od prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 11 stycznia 2023 r., sygn. akt VI Ka 815/22. Zarządzeniem z dnia 9 listopada 2023 r. wyznaczony został w tej sprawie termin rozprawy kasacyjnej na dzień 8 lutego 2024 r. Zawiadomienie o terminie rozprawy kasacyjnej odebrane zostało przez adw.
K. G. w dniu 14 listopada 2023 r., a więc niewątpliwie ze znacznym wyprzedzeniem bo niemal trzy miesiące przed tym terminem. Tymczasem niniejszy wniosek złożony został w Sądzie Najwyższym w dniu 25 stycznia 2024 r., a więc na 14 dni przed terminem rozprawy kasacyjnej.
Uwzględnienie wniosku w tych okolicznościach mogłoby zatem wiązać się w sposób oczywisty z narażeniem interesów oskarżonego oraz jego prawa do obrony na znaczne ryzyko. Uwzględnienie wniosku obrońcy wyznaczonego z urzędu w takim terminie, tj. na koniec stycznia 2024 r. i na kilka dni przed terminem rozprawy kasacyjnej musiałaby bowiem prowadzić do konieczności wyznaczenia kolejnego obrońcy z urzędu, który nie miałby dostatecznie dużo czasu by zapoznać się ze sprawą, rodząc jednocześnie ryzyko konieczności odwołania terminu rozprawy kasacyjnej.
Podkreślić przy tym należy, że żadna ze wskazanych we wniosku okoliczności, tj. odległość Sądu Najwyższego od miejsca zamieszkania oraz ferie zimowe w województwie [...] nie są ani okolicznościami nowymi, nieznanymi wcześniej wnioskującej, ani występującymi nagle. Możliwe było zatem przy dochowaniu minimum staranności złożenie takiego wniosku w terminie, który w razie uwzględnienia wniosku umożliwiłby zapewnienie należytej realizacji prawa oskarżonego do obrony w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. W tych okolicznościach wniosku obrońcy nie można było uznać za uzasadniony i nie zasługiwał on na uwzględnienie. W związku z powyższym wniosek o zwrot kosztów obrony z urzędu jest przedwczesny.
Z tych powodów postanowiono jak w sentencji.
[J.J.]
[ał]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI