Orzeczenie · 2021-07-27

IV KK 289/21

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2021-07-27
SNKarneprzestępstwa przeciwko czci i nietykalności cielesnejŚrednianajwyższy
zniesławienieart. 212 k.k.kasacjaSąd Najwyższypostępowanie karneochrona dóbr osobistychobrona koniecznainteres procesowy

Sprawa dotyczyła zarzutu zniesławienia z art. 212 § 1 k.k., gdzie oskarżona A. J. C. miała pomówić M. C. o groźby pozbawienia życia i zabójstwo pierwszej żony. Sąd Rejonowy w K. uniewinnił oskarżoną, a Sąd Okręgowy w K. utrzymał ten wyrok w mocy. Pełnomocnik oskarżyciela prywatnego wniósł kasację do Sądu Najwyższego, zarzucając sądom niższych instancji rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym wadliwą kontrolę odwoławczą i nienależyte rozważenie zarzutów apelacji. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu, uznał kasację za oczywiście bezzasadną. W uzasadnieniu wskazano, że zarzuty dotyczące opinii sądowo-psychiatrycznej i oceny zeznań świadka K. C. zostały przez sąd odwoławczy prawidłowo rozważone. Odnosząc się do głównego zarzutu, Sąd Najwyższy stwierdził, że wypowiedzi oskarżonej miały charakter opinii w ramach realizowanych czynności sądowych i obrony własnego interesu procesowego, nie przekraczając granic dozwolonych w postępowaniu sądowym, a tym samym nie mogło być mowy o popełnieniu przestępstwa zniesławienia. W konsekwencji, kasacja została oddalona, a oskarżyciel prywatny obciążony kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja art. 212 § 1 k.k. w kontekście wypowiedzi w ramach postępowania sądowego i obrony własnego interesu procesowego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie wypowiedzi miały miejsce w toku czynności sądowych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wypowiedź oskarżonej w ramach czynności sądowych (wywiad środowiskowy, zeznania sądowe) dotycząca domniemanego zlecenia zabójstwa i grożenia pozbawieniem życia, stanowiąca jej opinię lub wnioskowanie z okoliczności, może być uznana za przestępstwo zniesławienia z art. 212 § 1 k.k., jeśli nie przekracza ram obrony własnego interesu procesowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie wypowiedzi nie mogą być uznane za popełnienie przestępstwa z art. 212 § 1 k.k., jeśli nie były ukierunkowane wyłącznie na poniżenie osoby pokrzywdzonego i mieściły się w ramach obrony własnego interesu procesowego w toku postępowania sądowego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że oskarżona miała prawo przedstawiać okoliczności istotne dla swojej sprawy w ramach realizowanych czynności sądowych. Jej wypowiedzi miały charakter opinii, a nie twierdzeń wymagających dowodu prawdy, i były złożone w celu obrony własnego interesu procesowego. Ponieważ nie były ukierunkowane wyłącznie na poniżenie pokrzywdzonego, nie stanowiły przestępstwa zniesławienia.

Czy sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał zarzuty apelacji dotyczące obrazy przepisów prawa procesowego, w tym art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. (pominięcie opinii sądowo-psychiatrycznej) oraz art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. i art. 458 k.p.k. (dowolna ocena materiału dowodowego, w tym zeznań świadka K. C.)?

Odpowiedź sądu

Tak, sąd odwoławczy prawidłowo odniósł się do podniesionych zarzutów, przedstawiając swoje stanowisko i nie naruszając wskazanych przepisów prawa.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd odwoławczy obszernie argumentował w kwestii zarzutu pominięcia opinii sądowo-psychiatrycznej oraz wnikliwie odniósł się do oceny zeznań świadka K. C., nie naruszając przepisów prawa procesowego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
oskarżona

Strony

NazwaTypRola
A. J. C.osoba_fizycznaoskarżona
M. C.osoba_fizycznapokrzywdzony/oskarżyciel prywatny

Przepisy (10)

Główne

k.k. art. 212 § § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Umożliwia oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej na posiedzeniu.

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Określa bezwzględne przyczyny odwoławcze, których niestwierdzenie ogranicza kontrolę kasacyjną.

k.p.k. art. 536

Kodeks postępowania karnego

Określa zakres kontroli kasacyjnej.

k.p.k. art. 433 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 440

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 458

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wypowiedzi oskarżonej miały charakter opinii w ramach obrony własnego interesu procesowego w toku postępowania sądowego. • Wypowiedzi oskarżonej nie były ukierunkowane wyłącznie na poniżenie pokrzywdzonego. • Sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał zarzuty apelacji dotyczące naruszeń prawa procesowego.

Odrzucone argumenty

Zarzuty kasacji dotyczące rażącego naruszenia prawa procesowego, w tym wadliwej kontroli odwoławczej i nienależytego rozważenia zarzutów apelacji. • Twierdzenie, że oskarżona nie przytaczała własnej oceny, ale podnosiła okoliczność wymagającą dowodu prawdy. • Zarzut obrazy art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. poprzez pominięcie opinii sądowo-psychiatrycznej. • Zarzut obrazy art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. i art. 458 k.p.k. poprzez dowolną i wybiórczą ocenę materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

kasacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela prywatnego od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 5 lutego 2021 r., sygn. akt VII Ka (…) utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia 30 września 2020 r., sygn. akt III K (…) p o s t a n o w i ł • kasację jako oczywiście bezzasadną podlegała oddaleniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. • w ramach realizowanych czynności sądowych (wywiad kuratora także był zlecony przez sąd), a zatem nie z własnej inicjatywy. • miała prawo do przedstawiania okoliczności, które były dla niej i jej sprawy istotne (sprawa rozwodowa), a forma i treść w jakiej złożyła te zeznania nie przekroczyła ram obrony własnego interesu procesowego • w tym warunkach nie mogło być mowy o popełnieniu przestępstwa z art. 212 § 1 k.k.

Skład orzekający

Jarosław Matras

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 212 § 1 k.k. w kontekście wypowiedzi w ramach postępowania sądowego i obrony własnego interesu procesowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie wypowiedzi miały miejsce w toku czynności sądowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest kontekst i cel wypowiedzi w ocenie znamion przestępstwa zniesławienia, szczególnie w sytuacjach procesowych.

Czy obrona własnego interesu w sądzie może być zniesławieniem? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst