IV KK 285/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasacje wniesione przez prokuratora oraz obrońców skazanego K. P. od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 15 marca 2024 r., który zmienił wyrok Sądu Rejonowego Katowice – Wschód w Katowicach z dnia 31 października 2023 r. Prokurator zarzucił rażącą obrazę przepisów prawa procesowego (art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k.) polegającą na dowolnej ocenie zeznań pokrzywdzonej P. W. w kontekście zdarzenia z 2015 roku, co miało skutkować uniewinnieniem oskarżonego od tego czynu. Obrońcy skazanego podnieśli szereg zarzutów procesowych, w tym naruszenie art. 332 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 337 § 1 k.p.k. poprzez oddalenie wniosku o zwrot aktu oskarżenia, naruszenie art. 170 § 1 pkt 4 k.p.k. w zw. z art. 185a § 2 k.p.k. i art. 193 § 1 k.p.k. poprzez uniemożliwienie zadawania pytań pokrzywdzonej, naruszenie art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k. w zw. z art. 185a § 1 k.p.k. poprzez oddalenie wniosku o zadanie pytań, a także naruszenie art. 185a § 1 k.p.k. poprzez ograniczenie przesłuchania pokrzywdzonej. Obrońca M. S. zarzuciła również naruszenie art. 433 § 2 k.p.k. poprzez nierozpoznanie zarzutów apelacji, w tym obrazę art. 7 k.p.k., art. 4 k.p.k. i art. 167 k.p.k. w zw. z art. 2 § 2 k.p.k. i art. 185a k.p.k. Sąd Najwyższy oddalił wszystkie kasacje jako oczywiście bezzasadne, wskazując, że postępowanie kasacyjne nie służy ponownej ocenie materiału dowodowego ani ustaleń faktycznych. Sąd Najwyższy szczegółowo odniósł się do zarzutów prokuratora, uznając, że ocena dowodów przez Sąd Okręgowy nie była dowolna. Odnosząc się do kasacji obrońców, podkreślono, że powinny one dotyczyć orzeczenia sądu odwoławczego, a nie sądu pierwszej instancji, chyba że uchybienie przeniknęło do wyroku sądu II instancji. Sąd Najwyższy uznał, że zarzuty obrońców stanowiły powielenie argumentacji z apelacji i zmierzały do ponownej weryfikacji ustaleń faktycznych. Rozstrzygnięto również o kosztach postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących postępowania kasacyjnego, granic rozpoznania kasacji, oceny dowodów w kontekście zarzutów naruszenia art. 7 i 410 k.p.k., a także procedowania sądu w przypadku niestawiennictwa obrońcy i ochrony pokrzywdzonego.
Orzeczenie dotyczy specyficznych zarzutów procesowych podniesionych w konkretnej sprawie, co może ograniczać jego uniwersalne zastosowanie. Nacisk na granice postępowania kasacyjnego.
Zagadnienia prawne (4)
Czy ocena dowodów przez sąd odwoławczy, w szczególności zeznań pokrzywdzonej dotyczących zdarzenia z 2015 roku, była dowolna i stanowiła rażące naruszenie przepisów prawa procesowego (art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ocena dowodów przez Sąd Okręgowy nie była dowolna, nie była wybiórcza ani rażąco powierzchowna i nie uchybiała wymogom wskazanym w art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy analizując zeznania pokrzywdzonej i innych świadków, stwierdził niejednolite wersje dotyczące zdarzenia z 2015 roku, co uzasadniało ostrożność Sądu Okręgowego w ocenie tego dowodu i nie pozwalało na jednoznaczne stwierdzenie, że zachowanie oskarżonego stanowiło akt molestowania, a nie formę pomocy.
Czy oddalenie wniosku obrońcy o zwrot aktu oskarżenia w celu uzupełnienia oznaczenia czasokresu popełnienia czynów stanowi rażące naruszenie prawa procesowego (art. 332 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 337 § 1 k.p.k.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kasacja w tym zakresie nie jest zasadna.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że w zakresie czasu popełnienia przestępstw, prokuratura opierała się na kompleksowo zgromadzonym materiale dowodowym, a zeznania pokrzywdzonej, uznane za wiarygodne przez biegłych psychologów, pozwalały na określenie czasu czynów z możliwie największą dokładnością, posiłkując się odniesieniem do mieszkań i klasy, w której była pokrzywdzona.
Czy uniemożliwienie obrońcy zadania pytań pokrzywdzonej (art. 170 § 1 pkt 4 k.p.k., art. 185a § 2 k.p.k.) oraz oddalenie wniosku o ponowne przesłuchanie (art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k.) stanowi rażące naruszenie prawa procesowego i ograniczenie prawa do obrony (art. 6 k.p.k.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kasacja w tym zakresie nie jest zasadna.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że obrońca został prawidłowo zawiadomiony o terminie przesłuchania, ale nie stawił się na rozprawie. Obecna obrońca miała możliwość zadawania pytań zgodnie z tezą dowodową. Niestawiennictwo obrońcy nie zobowiązywało sądu do oczekiwania, a odmowa oczekiwania była uzasadniona koniecznością ograniczenia wtórnej wiktymizacji pokrzywdzonej. Uchylenie pytań było uzasadnione wykraczaniem poza zakreśloną tezę dowodową.
Czy nierozpoznanie przez sąd odwoławczy zarzutów apelacji dotyczących oceny dowodów (art. 7 k.p.k.), pominięcia okoliczności korzystnych (art. 4 k.p.k.) oraz nieprzeprowadzenia dowodów (art. 167 k.p.k. w zw. z art. 2 § 2 k.p.k. i art. 185a k.p.k.) stanowi rażące naruszenie prawa procesowego (art. 433 § 2 k.p.k.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kasacja w tym zakresie nie jest zasadna.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że zarzuty obrońców stanowiły powielenie argumentacji z apelacji i zmierzały do ponownej oceny materiału dowodowego i ustaleń faktycznych, co jest niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym. Sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał apelacje.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. P. | osoba_fizyczna | skazany |
| P. W. | osoba_fizyczna | oskarżycielka posiłkowa |
| M. P. | osoba_fizyczna | małoletni pokrzywdzony |
| A. W. | osoba_fizyczna | matka pokrzywdzonej |
| Prokuratura Rejonowa Katowice – Południe w Katowicach | organ_państwowy | prokurator |
| adw. J. M. | inne | pełnomocnik z urzędu |
| adw. K. B. | inne | kurator z urzędu |
| adw. G. W. | inne | obrońca skazanego |
| adw. M. S. | inne | obrońca skazanego |
Przepisy (27)
Główne
k.k. art. 207 § § 1a
Kodeks karny
k.k. art. 207 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 200 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 332 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 337 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 170 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 185a § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 193 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 6
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 170 § § 1 pkt 5
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 185a § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 433 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 4
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 167
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 2 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 523 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 519
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 41 § a § 2
Kodeks karny
k.k. art. 4 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 535 § § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 536
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 439
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 435
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 455
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacje prokuratora i obrońców są oczywiście bezzasadne. • Ocena dowodów przez Sąd Okręgowy nie była dowolna. • Nie było podstaw do zwrotu aktu oskarżenia. • Nie było obowiązku oczekiwania na niestawiennictwo obrońcy. • Uchylenie pytań było uzasadnione. • Postępowanie kasacyjne nie służy ponownej ocenie dowodów i ustaleń faktycznych.
Odrzucone argumenty
Rażąca i mająca istotny wpływ na treść orzeczenia obraza przepisów prawa procesowego (art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k.) przez Sąd Okręgowy. • Rażące naruszenie prawa procesowego (art. 332 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 337 § 1 k.p.k.) poprzez oddalenie wniosku o zwrot aktu oskarżenia. • Rażące naruszenie prawa procesowego (art. 170 § 1 pkt 4 k.p.k. w zw. z art. 185a § 2 k.p.k. i art. 193 § 1 k.p.k.) poprzez uniemożliwienie zadawania pytań pokrzywdzonej. • Rażące naruszenie prawa procesowego (art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k. w zw. z art. 185a § 1 k.p.k.) poprzez oddalenie wniosku o zadanie pytań. • Rażące naruszenie prawa procesowego (art. 185a § 1 k.p.k.) poprzez ograniczenie przesłuchania pokrzywdzonej. • Rażące naruszenie prawa procesowego (art. 433 § 2 k.p.k.) poprzez nierozpoznanie zarzutów apelacji.
Godne uwagi sformułowania
kasacja [...] nie inicjuje kolejnej kontroli instancyjnej i tej już przeprowadzonej nie powiela. • Sąd kasacyjny rozpoznaje kasację w granicach zaskarżenia i podniesionych zarzutów (art. 536 k.p.k.). • nie jest prawdziwe zawarte w tym zarzucie stwierdzenie, że Sąd odwoławczy dokonał „dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodu w postaci zeznań P. W.” • kasacja [...] nie służy bowiem do ponawiania kontroli instancyjnej dokonanej przez sąd odwoławczy. • nie jest dopuszczalne dokonywanie ponownej oceny dowodów, czy też poprawności dokonanych ustaleń faktycznych. • nie może usprawiedliwiać niestawiennictwa profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu karnym [...] okoliczność, że o rozprawie zapomniał.
Skład orzekający
Jacek Błaszczyk
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących postępowania kasacyjnego, granic rozpoznania kasacji, oceny dowodów w kontekście zarzutów naruszenia art. 7 i 410 k.p.k., a także procedowania sądu w przypadku niestawiennictwa obrońcy i ochrony pokrzywdzonego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych zarzutów procesowych podniesionych w konkretnej sprawie, co może ograniczać jego uniwersalne zastosowanie. Nacisk na granice postępowania kasacyjnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu karnym, w tym granic kontroli kasacyjnej i praw stron. Choć fakty są poważne, nacisk na procedurę czyni ją bardziej interesującą dla prawników niż dla szerokiej publiczności.
“Sąd Najwyższy: Kasacja to nie druga apelacja. Kluczowe zasady postępowania karnego.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.