IV KK 269/13

Sąd Najwyższy2013-11-27
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuŚrednianajwyższy
kasacjazabójstwozamiar ewentualnyprawo procesowe karneSąd Najwyższyustalenia faktyczneocena dowodów

Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego za zabójstwo, uznając ją za oczywiście bezzasadną i naruszającą wymogi formalne postępowania kasacyjnego.

Obrońca skazanego za zabójstwo wniósł kasację, zarzucając rażącą obrazę prawa materialnego i procesowego, w tym błędne przyjęcie zamiaru ewentualnego pozbawienia życia. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, wskazując na naruszenie wymogów formalnych, w szczególności na bezpośrednie kwestionowanie ustaleń faktycznych zamiast zarzucanie uchybień sądu odwoławczego. Sąd podkreślił, że ustalenia faktyczne i ocena dowodów przez sądy niższych instancji były prawidłowe.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego za przestępstwo z art. 148 § 1 k.k. Zarzuty kasacyjne dotyczyły rażącej obrazy prawa materialnego (art. 148 § 1 k.k.) poprzez niewłaściwe zastosowanie oraz obrazy prawa procesowego (art. 5 § 2, art. 7, art. 2366 § 1, art. 410 k.p.k.) w zakresie rozstrzygania wątpliwości na niekorzyść skazanego i oceny dowodów, co miało prowadzić do błędnego przyjęcia zamiaru ewentualnego pozbawienia życia. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, stwierdzając, że skarżący nie respektuje wymogów postępowania kasacyjnego, kwestionując bezpośrednio ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji, zamiast wykazywać uchybienia sądu odwoławczego. Sąd wyjaśnił, że zarzut obrazy prawa materialnego nie może być stosowany do błędów w ustaleniach faktycznych. Podkreślono, że ustalenia dotyczące zamiaru ewentualnego były prawidłowe, uwzględniając charakter obrażeń pokrzywdzonego, ranę kłutą oraz pozostawienie go bez pomocy. Sąd Najwyższy uznał, że ustalenia i wnioskowania sądów obu instancji pozostają pod ochroną zasady swobodnej oceny dowodów, a zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść oskarżonego nie została naruszona. Zarzuty dotyczące obrazy art. 7 i 410 k.p.k. uznano za nieuprawnione w kontekście braku wyroku reformatoryjnego sądu odwoławczego w zakresie winy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut obrazy prawa materialnego w kasacji nie może być stosowany do kwestionowania ustaleń faktycznych, lecz dotyczy błędnej wykładni lub zastosowania przepisu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że obraza prawa materialnego polega na błędnej wykładni lub zastosowaniu przepisu, a nie na błędzie w ustaleniach faktycznych, który jest niedopuszczalny w kasacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić kasację

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
J. S.osoba_fizycznaskazany
A. Z.osoba_fizycznapokrzywdzony
adw. Ł. J.inneobrońca

Przepisy (10)

Główne

k.k. art. 148 § § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 5 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 2366 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 519

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja narusza wymogi formalne postępowania kasacyjnego, kwestionując bezpośrednio ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji. Zarzuty obrazy prawa materialnego i procesowego są bezzasadne w kontekście prawidłowych ustaleń faktycznych i oceny dowodów przez sądy niższych instancji. Ustalenia faktyczne dotyczące zamiaru ewentualnego pozbawienia życia są prawidłowe i znajdują oparcie w materiale dowodowym.

Odrzucone argumenty

Rażąca obraza art. 148 § 1 k.k. poprzez niewłaściwe jego zastosowanie. Rażąca obraza prawa procesowego (art. 5 § 2, art. 7, art. 2366 § 1 k.p.k.) poprzez rozstrzygnięcie nie dających usunąć się wątpliwości na niekorzyść skazanego. Rażąca obraza prawa procesowego (art. 7 i art. 410 k.p.k.) poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest bezzasadna w stopniu oczywistym i znajduje się na granicy dopuszczalności skarżący w żadnej mierze nie respektuje podstawowego wymogu postępowania kasacyjnego skarżący de facto sformułował zarzut błędu w ustaleniach faktycznych, a nie obrazy prawa materialnego ujmowanej jako błąd subsumcji ustalenia i wnioskowanie Sądów obu instancji pozostają więc pod ochroną zasady swobodnej oceny dowodów

Skład orzekający

Dariusz Świecki

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Utrwalona interpretacja wymogów formalnych postępowania kasacyjnego, w szczególności zakazu kwestionowania ustaleń faktycznych i konieczności zaskarżania orzeczeń sądu odwoławczego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i stanu faktycznego sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest interesujące dla prawników procesowych ze względu na szczegółowe omówienie wymogów formalnych kasacji i błędów w jej wnoszeniu.

Kasacja oddalona za błędy formalne – Sąd Najwyższy przypomina o zasadach postępowania.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KK 269/13 POSTANOWIENIE Dnia 27 listopada 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Świecki na posiedzeniu w trybie art.535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2013 r. sprawy J. S. skazanego za przestępstwo z art. 148 § 1 k.k. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 28 marca 2013 r., zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w K. z dnia 17 października 2012 r. p o s t a n o w i ł: 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną, 2. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adw. Ł. J. – Kancelaria Adwokacka kwotę 738,00 zł, w tym 23% podatku VAT, 3. zwolnić skazanego od kosztów sądowych postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE W kasacji podniesiono następujące zarzuty: 1. rażącą obrazę art. 148 § 1 k.k. poprzez niewłaściwe jego zastosowanie, polegające na błędnym przyjęciu, że zachowanie skazanego wyczerpuje dyspozycję normy wyrażonej tym przepisem; 2. rażącą obrazę prawa procesowego, a to art. 5 § 2 w zw. z art. 7 w zw. z art. 2 366 § 1 k.p.k. poprzez rozstrzygnięcie nie dających usunąć się wątpliwości na niekorzyść skazanego, co doprowadziło do przyjęcia, że działał on z zamiarem ewentualnym pozbawienia życia pokrzywdzonego, podczas gdy materiał dowodowy w niniejszej sprawie nie pozwalał na przyjęcie takiego ustalenia; 3. rażącą obrazę prawa procesowego, a to art. 7 i art. 410 k.p.k. poprzez dopuszczenie w toku prowadzonej kontroli odwoławczej naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów poprzez przyjęcie, że skazany działał z zamiarem ewentualnym pozbawienia życia pokrzywdzonego, podczas gdy okoliczności sprawy i brak motywu wskazuje na brak możliwości jednoznacznego przypisania mu sprawstwa. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest bezzasadna w stopniu oczywistym i znajduje się na granicy dopuszczalności. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że treść oraz rodzaj podniesionych w skardze zarzutów w zestawieniu z wnoszoną pierwotnie apelacją wyraźnie dowodzi, że skarżący w żadnej mierze nie respektuje podstawowego wymogu postępowania kasacyjnego, który nakłada na wnoszącego obowiązek zaskarżania wyroku sądu odwoławczego (art. 519 k.p.k.). Zgodnie z regułami obowiązującej procedury karnej, orzeczenie sądu pierwszej instancji może być przedmiotem zarzutów kasacyjnych jedynie pośrednio. Skarżący powinien więc wykazać jakie uchybienia o charakterze rażącym i mającym istotny wpływ na treść wyroku (art. 523 § 1 k.p.k.) zapadły na etapie postępowania odwoławczego, czego skutkiem było przeniesienie ewentualnych uchybień tej rangi na ten etap procesu karnego z fazy rozpoznawczej postępowania judykacyjnego. Jednakże tych wymogów wniesiona kasacja w żadnej mierze nie spełnia. Skarżący bowiem bezpośrednio odwołuje się do wyroku sądu pierwszej instancji, jedynie w niewielkim zakresie modyfikując treść zarzutów podnoszonych uprzednio w apelacji, celem spełnienia warunków do wniesienia kasacji. Oczywiście bezzasadny jest zarzut określony w skardze jako obraza prawa materialnego (art. 148 § 1 k.k.). Stylizacja tego zarzutu wyraźnie dowodzi, że skarżący w istocie kwestionuje poczynione w sprawie ustalenia faktyczne. Z obrazą prawa materialnego mamy do czynienia w sytuacji błędnej wykładni przepisu prawa 3 materialnego lub jego wadliwym zastosowaniem. Skarżący zarzucił w kasacji, że ustalony w sprawie stan faktyczny nie pozwalał na zakwalifikowanie zachowania oskarżonego jako przestępstwa zabójstwa i przedstawił rozważania dotyczące kwestii zamiaru sprawcy, elementów motywacyjnych oraz okoliczności przedmiotowych związanych z popełnionym czynem. Jednak w takiej sytuacji skarżący de facto sformułował zarzut błędu w ustaleniach faktycznych, a nie obrazy prawa materialnego ujmowanej jako błąd subsumcji. Jednak taki zarzut jest niedopuszczalny w kasacji. Niezależnie od tego skarżący pomija rozważania Sądu odwoławczego, który odniósł się do ustaleń poczynionych w tym zakresie przez Sąd pierwszej instancji. W uzasadnieniu kasacji skarżący ponownie przeprowadza rozważania o możliwości zakwalifikowania działania oskarżonego w warunkach zamiaru ewentualnego, jednak pomija kwestię odpowiedzialności oskarżonego w ramach współsprawstwa. Trzeba bowiem zaznaczyć, że w mieszkaniu oskarżonego odnaleziono liczne ślady biologiczne (krwi) pokrzywdzonego. Obaj oskarżeni przyznali się do pobicia A. Z. Ujawniona zaś rana kłuta szyi o głębokości 8 cm na ciele pokrzywdzonego została w pełni zgodnie z dyrektywą wyrażoną w art. 7 k.p.k. przyjęta jako podstawa wnioskowania o zamiarze pozbawienia życia pokrzywdzonego. Kwalifikacja pobicia ze skutkiem śmiertelnym, co w trakcie postępowania usiłowała wywieść obrona, nie mogła więc zostać przyjęta w realiach niniejszej sprawy, gdyż - niewątpliwie - charakter obrażeń, których A. Z. doznał od oskarżonych, w/w rana kłuta oraz pozostawienie jeszcze żyjącego pokrzywdzonego bez udzielenia mu pomocy, pozwalało na przyjęcie zamiaru ewentualnego przestępstwa z art. 148 § 1 k.k. Ustalenia i wnioskowanie Sądów obu instancji pozostają więc pod ochroną zasady swobodnej oceny dowodów, a wobec faktu, że to jedynie strona zgłasza w dalszym ciągu wątpliwości w zakresie przeprowadzonych ustaleń faktycznych, w sprawie nie zaszła też obraza zasady z art. 5 § 2 k.p.k. Niniejsza gwarancja procesowa dotyczy sytuacji, w której to organ procesowy ujawnia określone wątpliwości i nie rozstrzyga ich na korzyść oskarżonego. Podnoszenie zaś zarzutu obrazy art. 366 § 1 k.p.k., który stanowi, że przewodniczący kieruje rozprawą i czuwa nad jej prawidłowym przebiegiem, bacząc, aby zostały wyjaśnione wszystkie istotne okoliczności sprawy, a w miarę możności także okoliczności sprzyjające popełnieniu przestępstwa, jawi się jako 4 zupełnie niecelowe i niezrozumiałe. Bezzasadny jest również zarzut obrazy art. 7 i art. 410 k.p.k. Nie został on powiązany z obrazą art. 433 § 1 i 2 w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. W realiach rozpoznawanej sprawy, gdy Sąd drugiej instancji nie wydał wyroku reformatoryjnego w zakresie winy (sprawstwa) oskarżonego, lecz jedynie w zakresie wymiaru kary, formułowanie samoistnego zarzutu obrazy art. 7 i art. 410 w kasacji jest nieuprawnione. Ponieważ skarżący powiela w nim rozważania dotyczące przyjętej w sprawie postaci zamiaru, jego rozpoznanie i ocena są tożsame jak dotyczące zarzutu obrazy art. 148 § 1 k.k. Z tych wszystkich względów, Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI