IV KK 265/17

Sąd Najwyższy2017-09-07
SNKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokanajwyższy
kradzieżwykroczenieminimalne wynagrodzeniegranica odpowiedzialnościprawo karne materialnekasacjaSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy uchylił wyrok skazujący za kradzież roweru, uznając, że wartość skradzionego mienia nie przekraczała progu wykroczenia, a sąd niższej instancji błędnie zastosował przepisy prawa materialnego.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Ministra Sprawiedliwości dotyczącą wyroku skazującego A. L. za kradzież roweru o wartości 493 zł. Kasacja zarzucała rażące naruszenie prawa materialnego, wskazując, że wartość skradzionego mienia nie przekraczała 1/4 minimalnego wynagrodzenia, co kwalifikuje czyn jako wykroczenie, a nie przestępstwo. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi niższej instancji.

Sąd Najwyższy w składzie orzekającym zajął się sprawą A. L., skazanego za kradzież roweru o wartości 493 zł. Sąd Rejonowy w R. uznał go winnym popełnienia przestępstwa z art. 278 § 1 k.k. i wymierzył karę 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem na 3 lata próby. Wyrok ten uprawomocnił się. Następnie Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny wniósł kasację na korzyść skazanego, zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego. Argumentowano, że wartość skradzionego mienia (493 zł) nie przekraczała 1/4 minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w 2016 r. (462,50 zł) ani w 2017 r. (500 zł), co oznaczało, że czyn ten powinien być zakwalifikowany jako wykroczenie z art. 119 § 1 k.w., a nie przestępstwo z art. 278 § 1 k.k. Sąd Najwyższy przychylił się do stanowiska Prokuratora Generalnego, uznając kasację za oczywiście zasadną. Podkreślono, że zgodnie z art. 4 § 1 k.k. należy stosować przepisy korzystniejsze dla sprawcy, a w dacie wyrokowania wartość minimalnego wynagrodzenia pozwalała na kwalifikację czynu jako wykroczenia. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w R. do ponownego rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Czyn taki stanowi wykroczenie, a nie przestępstwo, jeśli wartość skradzionej rzeczy nie przekracza 1/4 minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w dacie orzekania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że zgodnie z art. 119 § 1 k.w. kradzież rzeczy ruchomej, której wartość nie przekracza 1/4 minimalnego wynagrodzenia, jest wykroczeniem. W dacie wyrokowania kwota ta wynosiła 500 zł, a wartość skradzionego roweru (493 zł) nie przekroczyła tego progu. Zastosowanie art. 4 § 1 k.k. wymagało kwalifikacji czynu jako wykroczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

A. L.

Strony

NazwaTypRola
A. L.osoba_fizycznaskazany
K. K.osoba_fizycznapokrzywdzony
Minister Sprawiedliwości - Prokurator Generalnyorgan_państwowywnioskodawca kasacji
Prokurator Prokuratury Rejonowej w R.organ_państwowyoskarżyciel publiczny

Przepisy (7)

Główne

k.k. art. 4 § § 1

Kodeks karny

Nakazuje stosowanie ustawy względniejszej dla sprawcy.

k.w. art. 119 § § 1

Kodeks wykroczeń

Określa wykroczenie kradzieży rzeczy ruchomej, której wartość nie przekracza 1/4 minimalnego wynagrodzenia.

Pomocnicze

k.k. art. 278 § § 1

Kodeks karny

Dotyczy kradzieży cudzej rzeczy ruchomej.

k.p.k. art. 537 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa prawna orzekania przez Sąd Najwyższy w przypadku uwzględnienia kasacji.

Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw

Zmiana treści art. 119 § 1 k.w.

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2016 r.

Ustalenie minimalnego wynagrodzenia na 1850 zł, ¼ wynosiło 462,50 zł.

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2017 r.

Ustalenie minimalnego wynagrodzenia na 2000 zł, ¼ wynosiło 500 zł.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wartość skradzionego mienia nie przekraczała 1/4 minimalnego wynagrodzenia, co kwalifikuje czyn jako wykroczenie, a nie przestępstwo. Sąd niższej instancji nie zastosował przepisu art. 4 § 1 k.k. nakazującego stosowanie ustawy względniejszej dla sprawcy. Minimalne wynagrodzenie obowiązujące w dacie orzekania jest podstawą do oceny granicy między przestępstwem a wykroczeniem.

Godne uwagi sformułowania

czyn ten nie stanowił przestępstwa, a jedynie wykroczenie zastosowaniem przez Sąd Rejonowy w R. normy z art. 4 § 1 k.k. i zmianę oceny prawnokarnej czynu przepisy określające wysokość minimalnego wynagrodzenia w kolejnym roku były korzystniejsze dla oskarżonego

Skład orzekający

Wiesław Kozielewicz

przewodniczący-sprawozdawca

Małgorzata Gierszon

członek

Rafał Malarski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja granicy między kradzieżą jako przestępstwem a wykroczeniem, stosowanie zasady względniejszej ustawy (art. 4 § 1 k.k.) w kontekście minimalnego wynagrodzenia."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w określonym czasie. Wartość minimalnego wynagrodzenia zmienia się, co wpływa na granicę między przestępstwem a wykroczeniem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak drobne zmiany w przepisach lub ich błędna interpretacja mogą wpłynąć na kwalifikację czynu i surowość kary. Jest to przykład praktycznego zastosowania zasady względniejszej ustawy.

Kradzież roweru za 493 zł: przestępstwo czy wykroczenie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 493 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KK 265/17
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 7 września 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Małgorzata Gierszon
‎
SSN Rafał Malarski
Protokolant Danuta Bratkrajc
w sprawie
A. L.
‎
skazanego z art. 278 § 1 kk
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 7 września 2017 r.,
‎
kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego
na korzyść
‎
od wyroku Sądu Rejonowego w R.
‎
z dnia 9 stycznia 2017 r., sygn. akt X K (…)
uchyla zaskarżony wyrok i sprawę A. L. przekazuje Sądowi Rejonowemu w R. do ponownego rozpoznania.
UZASADNIENIE
Prokurator Prokuratury Rejonowej w R. w dniu 17 sierpnia 2016 r. zatwierdził sporządzony przez Policję akt oskarżenia przeciwko A. L. o czyn z art. 278 § 1 k.k. polegający na tym, że w dniu 27 lipca 2016 r. w R. woj.
(…)
, w rejonie Centrum Handlowego
(…)
, ze stojaka znajdującego się przed wejściem głównym, zabrał w celu przywłaszczenia rower typu damka o nazwie J. koloru czerwono-białego wraz z osprzętem w postaci bagażnika, błotnika, zabezpieczenia typu linka stalowa i siodełka o łącznej wartości 493 zł, na szkodę K. K. Akt oskarżenia został wniesiony do Sądu Rejonowego w R. przez Zastępcę Prokuratora Rejonowego w R. w dniu 19 sierpnia 2016 r.
Sąd Rejonowy w R. wyrokiem z dnia 9 stycznia 2017 r., sygn. akt X K (…) uznał A. L. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, wyczerpującego znamiona przestępstwa z art. 278 § 1 k.k. i za to na mocy tego przepisu wymierzył mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności; na podstawie art. 69 § 1 k.k., art. 70 § 2 k.k. i art. 73 § 2 k.k. wykonanie kary warunkowo zawiesił na okres 3 lat próby, oddając w tym czasie oskarżonego pod dozór kuratora sądowego.
Wyrok ten nie został zaskarżony przez żadną ze stron postępowania i uprawomocnił się w dniu 17 stycznia 2017 r.
Od wymienionego wyroku kasację złożył Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny. Zaskarżył powyższy wyrok w całości, na korzyść skazanego A. L. i
zarzucając
rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisów prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 278 § 1 k.k. w sytuacji, gdy w dacie orzekania wartość zabranego w celu przywłaszczenia mienia nie przekraczała ¼ minimalnego wynagrodzenia, tj. kwoty 500 zł, a tym samym czyn ten nie stanowił przestępstwa, a jedynie wykroczenie z art. 119 § 1 k.w.,
wniósł
o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w R. do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja jest oczywiście zasadna.
Zaskarżony wyrok został, jak trafnie podnosi Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny, wydany z rażącym naruszeniem przepisów prawa materialnego wskazanych w zarzucie kasacji.
Poza sporem jest, że zarówno w dniu 27 lipca 2016 r., tj. w dacie popełnienia czynu przypisanego A. L., jak i w dacie wniesienia do sądu aktu oskarżenia w tej sprawie, czyn ten stanowił przestępstwo określone w art. 278 § 1 k.k. Zgodnie z treścią art. 119 § 1 k.w., którego treść zmieniona została ustawą z dnia
27 września 2013 r. o zmianie ustawy – Kodeks
postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2013 r., poz. 1247), czyn
polegający na kradzieży cudzej rzeczy ruchomej stanowi wykroczenie, jeżeli jej wartość
nie przekracza ¼ minimalnego wynagrodzenia. W okresie od dnia 1 stycznia 2016 r. do
dnia 31 grudnia 2016 r. obowiązywało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11
września 2015 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2016 r. (Dz.U. z 2015 r., poz. 1385), ustalające jego wysokość na kwotę 1850 zł, a zatem ¼ wartości tej kwoty wynosiła 462,50 zł. W dacie wyrokowania obowiązywało już kolejne rozporządzenie w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę, tj. rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 września 2016 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2017 r. (Dz. U. Z 2016 r., poz. 1456). Zgodnie z nim w wysokości minimalnego wynagrodzenia
z
a pracę ustalona została w kwocie 2.000 zł, zatem ¼ tej wartości stanowi kwotę 500 zł.
Zatem w dacie wyrokowania czyn, polegający na zaborze w celu przywłaszczenia rzeczy o wartości 493 zł nie stanowił już przestępstwa z art. 278 § 1 k.k., lecz wykroczenie z art. 119 § 1 k.w., z uwagi na wartość przedmiotu kradzieży, która nie przekraczała kwoty 500 zł. Okoliczność ta skutkować powinna zastosowaniem przez Sąd Rejonowy w R. normy z art. 4 § 1 k.k. i zmianę oceny prawnokarnej czynu z przestępstwa z art. 278 § 1 k.k., na wykroczenie określone w art. 119 § 1 k.w. (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 lipca 2014 r., sygn. akt III KK 199/14).
Z perspektywy art. 4 § 1 k.k. za minimalne wynagrodzenie, o którym mowa w art. 119 § 1 k.w. i innych przepisach Kodeksu wykroczeń, należy bowiem uznać wynagrodzenie obowiązujące w dacie orzekania w sprawie, bowiem przepisy określające wysokość minimalnego wynagrodzenia w kolejnym roku były korzystniejsze dla oskarżonego (por. np. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 6 sierpnia 2015 r., sygn. akt II KK 209/14 i z dnia 9 lutego 2016 r., sygn. akt IV KK 413/15).
Kierując się powyższym Sąd Najwyższy, z mocy art. 537 § 2 k.p.k., orzekł jak w wyroku.
r.g.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI