IV KK 243/16

Sąd Najwyższy2016-09-30
SNKarneprzestępstwa przeciwko czci i nietykalności cielesnejŚrednianajwyższy
kasacjapostępowanie karnezniewagaart. 216 k.k.Sąd Najwyższyskarżeniepełnomocnikposiedzenie pojednawcze

Sąd Najwyższy oddalił kasację skazanego jako oczywiście bezzasadną, uznając, że niestawiennictwo pełnomocnika oskarżycielki prywatnej na posiedzeniu pojednawczym nie stanowi bezwzględnej podstawy uchylenia wyroku.

Obrońca skazanego wniósł kasację od wyroku utrzymującego w mocy skazanie za znieważenie (art. 216 § 1 k.k.), upatrując podstaw do jej uwzględnienia w rzekomym naruszeniu przepisów proceduralnych, w tym w niestawiennictwie pełnomocnika oskarżycielki prywatnej na posiedzeniu pojednawczym. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, wskazując, że wskazane uchybienie nie ma charakteru bezwzględnej podstawy odwoławczej, a ponadto niestawiennictwo pełnomocnika oskarżyciela prywatnego, gdy ten posiada zastępcę procesowego, nie prowadzi do umorzenia postępowania.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego A.N., który został skazany za znieważenie na podstawie art. 216 § 1 k.k. Wyrok Sądu Rejonowego w T. z dnia 29 czerwca 2015 r., sygn. akt VII K [...], został utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 24 listopada 2015 r., sygn. akt XXIII Ka [...]. Obrońca skazanego zarzucił w kasacji naruszenie przepisów postępowania karnego, w szczególności art. 496 § 3 k.p.k. i art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k., upatrując podstawy do uwzględnienia środka zaskarżenia w niestawiennictwie pełnomocnika oskarżycielki prywatnej na posiedzeniu pojednawczym. Sąd Najwyższy, podzielając stanowisko wyrażone w odpowiedzi na kasację, uznał te zarzuty za bezzasadne. Wskazał, że ewentualne naruszenie w tym zakresie mogłoby dotyczyć art. 491 § 1 k.p.k., a nie art. 496 § 1 i 3 k.p.k. Ponadto, zgodnie z utrwalonym poglądem doktryny i orzecznictwa, niestawiennictwo pełnomocnika oskarżyciela prywatnego, jeśli oskarżyciel ma ustanowionego zastępcę procesowego, nie jest traktowane jako odstąpienie od oskarżenia i nie może skutkować umorzeniem postępowania. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną na mocy art. 535 § 3 k.p.k. i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, niestawiennictwo pełnomocnika oskarżyciela prywatnego, który ma ustanowionego zastępcę procesowego, nie jest traktowane jako odstąpienie od oskarżenia i nie stanowi bezwzględnej podstawy uchylenia wyroku.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że kwestia ta regulowana jest przez art. 491 § 1 k.p.k., a nie art. 496 k.p.k. Ponadto, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, niestawiennictwo pełnomocnika, gdy oskarżyciel ma zastępcę, nie prowadzi do umorzenia postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

oskarżyciel prywatny

Strony

NazwaTypRola
A. N.osoba_fizycznaskazany
oskarżycielka prywatnainneoskarżyciel prywatny

Przepisy (8)

Główne

k.k. art. 216 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 523 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 491 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 523 § § 4

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 17 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 496 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niestawiennictwo pełnomocnika oskarżyciela prywatnego, który ma ustanowionego zastępcę procesowego, nie jest traktowane jako odstąpienie od oskarżenia i nie stanowi bezwzględnej podstawy uchylenia wyroku. Zarzuty obrońcy dotyczące naruszenia art. 496 § 3 k.p.k. i art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. są bezzasadne, gdyż wskazane uchybienie nie ma charakteru bezwzględnej podstawy kasacyjnej.

Odrzucone argumenty

Niestawiennictwo pełnomocnika oskarżycielki prywatnej na posiedzeniu pojednawczym stanowiło naruszenie art. 496 § 3 k.p.k. i art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k., co powinno skutkować uchyleniem wyroku.

Godne uwagi sformułowania

kasacja na korzyść oskarżonego może być wniesiona wyłącznie w razie skazania go na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania obrońca skazanego czysto instrumentalnie posłużył się przepisem art. 439 k.p.k. klasyfikując dostrzeżone przezeń uchybienie jako bezwzględne, podczas gdy jest oczywiste, że charakteru takiego nie ma w przypadku gdy oskarżyciel prywatny ma pełnomocnika, to niestawiennictwo bez usprawiedliwionej przyczyny tylko jednego z nich nie jest traktowane jako odstąpienie od oskarżenia i w konsekwencji nie może prowadzić do umorzenia postępowania

Skład orzekający

Wiesław Kozielewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretacja przepisów dotyczących kasacji w sprawach karnych, w szczególności w kontekście niestawiennictwa pełnomocnika oskarżyciela prywatnego oraz warunków dopuszczalności kasacji na korzyść oskarżonego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w sprawie karnej o znieważenie; ograniczone zastosowanie do innych rodzajów spraw lub uchybień.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter proceduralny i dotyczy interpretacji przepisów kodeksu postępowania karnego, co jest interesujące głównie dla prawników procesualistów. Brak nietypowych faktów czy zaskakującego rozstrzygnięcia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KK 243/16
POSTANOWIENIE
Dnia 30 września 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Wiesław Kozielewicz
po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 30 września 2016 r.
sprawy
A. N.
‎
skazanego z art. 216 § 1 k.k.
‎
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego
‎
od wyroku Sądu Okręgowego w K.
‎
z dnia 24 listopada 2015 r., sygn. akt XXIII Ka […]
‎
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w T.
‎
z dnia 29 czerwca 2015 r., sygn. akt VII K […],
oddala kasację jako oczywiście bezzasadną, a kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciąża skazanego.
UZASADNIENIE
Kasacja jest oczywiście bezzasadna.
Na wstępie warto przypomnieć, że zgodnie z art. 523 § 2 k.p.k. kasacja na korzyść oskarżonego może być wniesiona wyłącznie w razie skazania go na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania. Ograniczenie to nie dotyczy kasacji wniesionych z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. (art. 523 § 4 k.p.k.). W niniejszej sprawie obrońca skazanego czysto instrumentalnie posłużył się przepisem art. 439 k.p.k. klasyfikując dostrzeżone przezeń uchybienie jako bezwzględne, podczas gdy jest oczywiste, że charakteru takiego nie ma.
Podzielając stanowisko wyrażone w odpowiedzi na kasację, wskazać należy, odnosząc się do kwestii nieobecności pełnomocnika oskarżycielki prywatnej na posiedzeniu pojedynczym (skarżący upatruje się w tej okoliczności podstawy do stawiania w kasacji zarzutu naruszenia art. 496 § 3 k.p.k. i art.439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k.) wskazać należy że mogłoby to stanowić ewentualne naruszenie art. 491 § 1 k.p.k., ten bowiem przepis, nie zaś 496 § 1 i 3 k.p.k., reguluje skutki nieusprawiedliwionego niestawiennictwa oskarżyciela prywatnego i jego pełnomocnika na posiedzeniu pojednawczym.
Niezależnie od powyższego podnieść należy, co trafnie zauważa pełnomocnik oskarżycielki prywatnej w pisemnej odpowiedzi na kasację, że w przypadku gdy oskarżyciel prywatny ma pełnomocnika, to niestawiennictwo bez usprawiedliwionej przyczyny tylko jednego z nich nie jest traktowane jako odstąpienie od oskarżenia i w konsekwencji nie może prowadzić do umorzenia postępowania. Pogląd ten aprobowany jest zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. R. A. Stefański, Komentarz do art. 491 k.p.k., Lex/el 1998; P. Hofmański, E. Sadzik i K. Zgryzek, Kodeks postępowania karnego. Komentarz, t. III, Warszawa 2004, s. 43 – 44; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 grudnia 2011, sygn. akt III KK 269/11).
Kierując się powyższym, Sąd Najwyższy z mocy art. 535 § 3 k.p.k. orzekł jak w postanowieniu.
aw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI