IV KK 222/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść skazanego C.P. od wyroku Sądu Okręgowego w Ostrołęce, który zmieniał wyrok Sądu Rejonowego w Ostrołęce. Sąd Okręgowy m.in. przypisał C.P. popełnienie jednego czynu ciągłego z art. 62 ust. 1 u.p.n. w zw. z art. 12 § 1 k.k., włączając w jego zakres zachowanie, od którego C.P. został uniewinniony przez Sąd Rejonowy. Sąd Najwyższy uznał to za rażące naruszenie zasady reformationis in peius (zakazu orzekania na niekorzyść oskarżonego, gdy apelacja została wniesiona wyłącznie na jego korzyść) oraz art. 433 § 1 i 434 § 1 k.p.k. Ponadto, Sąd Okręgowy zaniechał obligatoryjnego orzeczenia o karze łącznej grzywny, co również stanowiło naruszenie przepisów. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w tej części i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zauważył, że podobne uchybienie dotyczące braku orzeczenia o karze łącznej grzywny wystąpiło również w odniesieniu do współoskarżonej M.S., jednakże nie mogła ona skorzystać z instytucji uchylenia wyroku na korzyść współoskarżonego, gdyż nie wniesiono kasacji na jej korzyść. Sąd Najwyższy wskazał również na naruszenie art. 33 § 3 k.k. w odniesieniu do M.S. poprzez ustalenie różnych wysokości stawek dziennych grzywny w wyrokach obu instancji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNaruszenie zasady reformationis in peius, obowiązek orzekania kary łącznej grzywny, zasady ustalania wysokości stawek dziennych grzywny.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w postępowaniu karnym, gdzie apelacja wniesiona jest wyłącznie na korzyść oskarżonego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd odwoławczy, rozpoznając apelację wniesioną wyłącznie na korzyść oskarżonego, może orzec na jego niekorzyść, włączając do czynu ciągłego zachowanie, od którego został on uniewinniony przez sąd pierwszej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd odwoławczy nie jest uprawniony do przypisania oskarżonemu odpowiedzialności za czyn, od którego został uniewinniony, jeśli apelacja została wniesiona wyłącznie na jego korzyść. Stanowi to naruszenie zasady reformationis in peius.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że przypisanie oskarżonemu odpowiedzialności za czyn, od którego został uniewinniony przez sąd pierwszej instancji, mimo braku stosownej skargi, stanowi naruszenie przepisów postępowania (art. 433 § 1 k.p.k. i art. 434 § 1 k.p.k.) i ma wpływ na ostateczny kształt rozstrzygnięcia.
Czy w przypadku skazania za kilka przestępstw, za które orzeczono kary grzywny, sąd jest zobowiązany do orzeczenia kary łącznej grzywny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, orzeczenie kary łącznej grzywny jest obligatoryjne, gdy sąd orzeka za poszczególne przestępstwa tego samego oskarżonego dwie grzywny lub ich większą liczbę.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że zaniechanie orzeczenia kary łącznej grzywny stanowi rażące naruszenie przepisów (art. 85 § 1 k.k.) i może mieć istotny wpływ na sytuację oskarżonego, potencjalnie prowadząc do większej dolegliwości niż kara łączna.
Czy wysokość stawki dziennej grzywny powinna być taka sama, gdy sąd orzeka za poszczególne przestępstwa tego samego oskarżonego dwie grzywny lub ich większą liczbę, a także przy wymiarze grzywny łącznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wysokość stawki dziennej powinna być za każdym razem taka sama, co dotyczy również wysokości stawki dziennej ewentualnej grzywny łącznej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że zasada ta wynika z orzecznictwa i literatury przedmiotu, a jej naruszenie przez ustalenie różnych stawek dziennych grzywny w wyrokach różnych instancji stanowi uchybienie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| C.P. | osoba_fizyczna | skazany |
| M.S. | osoba_fizyczna | oskarżona |
| D.P. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| K.P. | osoba_fizyczna | oskarżony |
Przepisy (19)
Główne
u.p.n. art. 59 § 1
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii
u.p.n. art. 62 § 1
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii
u.p.n. art. 62 § 3
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii
k.k. art. 85 § 1
Kodeks karny
kara łączna
k.k. art. 86 § 1
Kodeks karny
kara łączna
k.k. art. 86 § 2
Kodeks karny
kara łączna
k.k. art. 244
Kodeks karny
k.p.k. art. 433 § 1
Kodeks postępowania karnego
zakres zaskarżenia
k.p.k. art. 434 § 1
Kodeks postępowania karnego
zakaz orzekania na niekorzyść
Pomocnicze
k.k. art. 12 § 1
Kodeks karny
przestępstwo ciągłe
k.k. art. 4 § 1
Kodeks karny
przestępstwo ciągłe
k.k. art. 45 § 1
Kodeks karny
przepadek korzyści majątkowej
k.k. art. 33 § 3
Kodeks karny
wysokość stawki dziennej grzywny
k.p.k. art. 435
Kodeks postępowania karnego
uchylenie wyroku na korzyść współoskarżonego
k.p.k. art. 518
Kodeks postępowania karnego
stosowanie przepisów o postępowaniu apelacyjnym do kasacji
k.p.k. art. 535 § 5
Kodeks postępowania karnego
rozpoznanie kasacji na posiedzeniu
k.p.k. art. 536
Kodeks postępowania karnego
zakres rozpoznania kasacji
k.p.k. art. 425 § 2
Kodeks postępowania karnego
zakres zaskarżenia
k.p.k. art. 568a § 1
Kodeks postępowania karnego
kara łączna grzywny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie zasady reformationis in peius przez sąd odwoławczy. • Zaniechanie orzeczenia obligatoryjnej kary łącznej grzywny. • Naruszenie art. 33 § 3 k.k. poprzez ustalenie różnych stawek dziennych grzywny.
Godne uwagi sformułowania
rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa procesowego • wydanie przez Sąd odwoławczy rozstrzygnięcia (...) w sposób przekraczający granice zaskarżenia • naruszenie zakazu reformationis in peius • bezpodstawnie zaniechał podjęcia rozstrzygnięcia o karze łącznej grzywny, której wymierzenie (...) było obligatoryjne • uchylił zaskarżony wyrok w odniesieniu do C.P. w pkt 1.d oraz co do braku orzeczenia o karze łącznej grzywny • na mocy art. 435 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k. w odniesieniu do M.S. co do braku orzeczenia o karze łącznej grzywny i w tym zakresie przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w Ostrołęce do ponownego rozpoznania
Skład orzekający
Piotr Mirek
przewodniczący-sprawozdawca
Kazimierz Klugiewicz
członek
Wiesław Kozielewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie zasady reformationis in peius, obowiązek orzekania kary łącznej grzywny, zasady ustalania wysokości stawek dziennych grzywny."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w postępowaniu karnym, gdzie apelacja wniesiona jest wyłącznie na korzyść oskarżonego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy istotnych naruszeń proceduralnych w postępowaniu karnym, w tym zasady reformationis in peius i obowiązku orzekania kar łącznych, co jest kluczowe dla praktyków prawa karnego.
“Sąd Najwyższy: Sąd nie może orzekać na niekorzyść oskarżonego, nawet jeśli apelacja była tylko na jego korzyść!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.