Orzeczenie · 2021-06-24

IV KK 217/21

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2021-06-24
SNKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuWysokanajwyższy
klefedron4-CMCdopalaczeart. 165 k.k.kasacjaSąd Najwyższyprawo karneodpowiedzialność karna

Sprawa dotyczyła kasacji wniesionych przez obrońców skazanych P. C. i D. M. od wyroku Sądu Apelacyjnego, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego skazujący ich za wprowadzenie do obrotu szkodliwej dla zdrowia i życia wielu osób substancji w postaci klefedronu (4-CMC), na podstawie art. 165 § 1 pkt 2 k.k. Obrońcy zarzucali m.in. rażącą obrazę prawa materialnego, w tym błędną wykładnię art. 165 § 1 pkt 2 k.k. i art. 168 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k., argumentując, że czyny te mogły stanowić jedynie delikt administracyjny, a nie przestępstwo. Kwestionowali również przyjęcie, że szkodliwość substancji i sprowadzenie niebezpieczeństwa dla życia i zdrowia wielu osób zostały wykazane w sposób prawidłowy. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę w trybie art. 535 § 3 k.p.k., oddalił obie kasacje jako oczywiście bezzasadne. Podkreślono, że kasacja nie służy do ponownej kontroli instancyjnej, a zarzuty powinny dotyczyć orzeczenia sądu odwoławczego. Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Apelacyjny prawidłowo ocenił realizację znamion przestępstwa z art. 165 § 1 pkt 2 k.k., a wprowadzenie do obrotu 4-CMC sprowadza realne niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia wielu osób, co potwierdzają opinie biegłych. Sąd odrzucił argumentację oparcia odpowiedzialności jedynie na delikcie administracyjnym, wskazując na wagę szkodliwości 4-CMC. Oddalono również zarzuty dotyczące błędnej wykładni znamion przestępstwa, w tym kwestii bezpośredniości niebezpieczeństwa. W konsekwencji Sąd Najwyższy postanowił oddalić kasacje, zasądzić koszty zastępstwa procesowego od Skarbu Państwa na rzecz adwokata obrońcy skazanego P. C. oraz zwolnić skazanych z kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 165 § 1 pkt 2 k.k. w kontekście obrotu substancjami psychoaktywnymi (dopalaczami) i definicji niebezpieczeństwa dla życia i zdrowia wielu osób.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej substancji (4-CMC) i stanu prawnego z czasu popełnienia czynu, choć zasady interpretacyjne są uniwersalne.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wprowadzenie do obrotu substancji chemicznej, takiej jak klefedron (4-CMC), która jest syntetycznym związkiem z grupy katynonów, stanowi przestępstwo z art. 165 § 1 pkt 2 k.k., sprowadzając niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia wielu osób?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wprowadzenie do obrotu 4-CMC sprowadza realne niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia wielu osób, co uzasadnia odpowiedzialność na podstawie art. 165 § 1 pkt 2 k.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że szkodliwość 4-CMC jest na tyle poważna, że uzasadnia odpowiedzialność karną. Opinie biegłych potwierdziły, że zarówno chroniczne, jak i jednorazowe narażenie na działanie syntetycznych katynonów może być niebezpieczne. Sąd odrzucił argumentację, że odpowiedzialność może być jedynie administracyjna, wskazując na realne zagrożenie dla zdrowia i życia konsumentów, którzy często nie mieli wiedzy o składzie chemicznym i potencjalnych skutkach spożycia.

Czy obrót tzw. „dopalaczami" jako takimi, w tym klefedronem (4-CMC), może być penalizowany na podstawie art. 165 § 1 pkt 2 k.k., czy też stanowi jedynie delikt administracyjny z ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Obrót środkami zastępczymi, które sprowadzają realne niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia wielu osób, może być penalizowany na podstawie art. 165 § 1 pkt 2 k.k., nawet jeśli w chwili popełnienia czynu istniała możliwość odpowiedzialności administracyjnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że kluczowe jest sprowadzenie realnego niebezpieczeństwa dla życia i zdrowia. Nawet jeśli substancja była sprzedawana jako „dopalacz", a nabywcy nie mieli pełnej wiedzy o jej składzie i skutkach, a sprzedający nie informowali o zagrożeniach, to odpowiedzialność karna na podstawie art. 165 § 1 pkt 2 k.k. jest uzasadniona, gdy szkodliwość substancji jest wysoka.

Czy dla bytu przestępstwa z art. 165 § 1 pkt 2 k.k. konieczne jest, aby niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego było bezpośrednie i realne, czy wystarczy potencjalne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Dla bytu przestępstwa z art. 165 § 1 pkt 2 k.k. nie jest konieczna bezpośredniość niebezpieczeństwa; wystarczające jest wystąpienie realnego, a nie abstrakcyjnego zagrożenia dóbr prawnych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że ustawodawca, nie zawarł w art. 165 § 1 k.k. wymogu bezpośredniości niebezpieczeństwa, w przeciwieństwie do np. art. 164 § 1 k.k. Wystarczające jest realne zagrożenie, a nie nieuchronność zdarzenia. Sąd odwoławczy prawidłowo wskazał na szereg znanych oddziaływań 4-CMC skutkujących realnym niebezpieczeństwem, nawet jeśli zależą od innych czynników.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w kontekście utrzymania wyroku)

Strony

NazwaTypRola
P. C.osoba_fizycznaskazany
D. M.osoba_fizycznaskazany
M. B.osoba_fizycznaadwokat

Przepisy (13)

Główne

k.k. art. 165 § § 1 pkt 2

Kodeks karny

Pomocnicze

k.k. art. 168

Kodeks karny

k.k. art. 12 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 33 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 45 § § 1

Kodeks karny

u.p.n. art. 52 § ust. 1

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

u.p.n. art. 52a

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 519

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 532 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacje obrońców skazanych okazały się bezzasadne w stopniu oczywistym. • Wprowadzenie do obrotu 4-CMC sprowadza niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia wielu osób. • Argumentacja obrońców stanowiła próbę ponownej kontroli instancyjnej, a nie wykazanie rażących uchybień sądu odwoławczego. • Niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia nie musi być bezpośrednie, wystarczy realne zagrożenie.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia prawa materialnego, w tym błędnej wykładni art. 165 § 1 pkt 2 k.k. • Argumentacja, że obrót środkami zastępczymi stanowił jedynie delikt administracyjny. • Zarzuty dotyczące braku bezpośredniości i realności niebezpieczeństwa. • Zarzuty naruszenia prawa procesowego dotyczące nierzetelnego rozpoznania apelacji.

Godne uwagi sformułowania

kasacja nie służy bowiem do ponawiania kontroli instancyjnej dokonanej przez sąd odwoławczy • wprowadzenie do obrotu zarzucanej oskarżonym ilości substancji chemicznej 4-CMC sprowadzało niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia wielu osób • zarówno chroniczne narażanie organizmu na działanie syntetycznych katynonów, jak i przyjęcie jednorazowe może być równie niebezpieczne dla zdrowia i życia • nie chodzi o sprowadzenie "bezpośredniego niebezpieczeństwa", lecz "niebezpieczeństwa" • dopalacze nabywa się wyłącznie po to, by je spożyć

Skład orzekający

Jacek Błaszczyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 165 § 1 pkt 2 k.k. w kontekście obrotu substancjami psychoaktywnymi (dopalaczami) i definicji niebezpieczeństwa dla życia i zdrowia wielu osób."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej substancji (4-CMC) i stanu prawnego z czasu popełnienia czynu, choć zasady interpretacyjne są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy popularnego problemu "dopalaczy" i ich penalizacji, co jest tematem budzącym zainteresowanie społeczne i prawnicze. Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe kwestie interpretacyjne dotyczące odpowiedzialności karnej za wprowadzanie do obrotu substancji szkodliwych.

Sąd Najwyższy: Obrót dopalaczami to nie tylko wykroczenie, ale przestępstwo zagrażające życiu!

Sektor

farmaceutyka

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst