IV KK 169/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła oskarżenia J.B. o popełnienie przestępstwa z art. 297 § 1 k.k., polegającego na przedłożeniu nierzetelnych oświadczeń w celu uzyskania zamówienia publicznego. Sąd Rejonowy w C. umorzył postępowanie na posiedzeniu, uznając brak znamion czynu zabronionego. Sąd Okręgowy w C. utrzymał to postanowienie w mocy. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 433 § 2 i art. 457 § 3 k.p.k., poprzez brak wszechstronnej kontroli odwoławczej i przedwczesną merytoryczną ocenę dowodów na posiedzeniu. Sąd Najwyższy przychylił się do stanowiska Prokuratora Generalnego, wskazując, że umorzenie postępowania na posiedzeniu w trybie art. 339 § 3 pkt 1 k.p.k. jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy z zebranego materiału dowodowego w sposób oczywisty wynika brak znamion czynu zabronionego. W niniejszej sprawie materiał dowodowy nie miał jednoznacznego charakteru, a sądy niższych instancji dokonały merytorycznej oceny dowodów, w tym wyjaśnień oskarżonego i pisma Burmistrza Gminy, co wykraczało poza ramy dopuszczalne na posiedzeniu. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienia i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUmorzenie postępowania karnego na posiedzeniu bez rozprawy i dopuszczalność merytorycznej oceny dowodów przez sąd pierwszej instancji.
Dotyczy specyficznego trybu postępowania karnego (posiedzenie przed rozprawą) i oceny dowodów na tym etapie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd może dokonać merytorycznej oceny dowodów i umorzyć postępowanie karne na posiedzeniu w trybie art. 339 § 3 pkt 1 k.p.k., jeśli materiał dowodowy nie daje jednoznacznych podstaw do oskarżenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, umorzenie postępowania na posiedzeniu w trybie art. 339 § 3 pkt 1 k.p.k. jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy z zebranego materiału dowodowego w sposób oczywisty wynika brak znamion czynu zabronionego. Jeśli materiał dowodowy wymaga gruntownego zbadania i wieloaspektowej krytycznej oceny, umorzenie na posiedzeniu jest niedopuszczalne.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że zakres wstępnej kontroli oskarżenia na posiedzeniu nie obejmuje merytorycznej oceny dowodów. Sądy niższych instancji dokonały takiej oceny, opierając się na wyjaśnieniach oskarżonego i piśmie Burmistrza, co wykraczało poza ramy art. 339 § 3 k.p.k. i powinno być przedmiotem rozprawy głównej.
Czy sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał zażalenie, jeśli nie dokonał wszechstronnej kontroli orzeczenia sądu pierwszej instancji i nie ustosunkował się do zarzutów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli sąd odwoławczy nie dokonał prawidłowej, wszechstronnej kontroli odwoławczej i nie rozważył należycie zarzutów środka odwoławczego, dochodzi do naruszenia przepisów postępowania.
Uzasadnienie
Kasacja Prokuratora Generalnego zarzuciła Sądowi Okręgowemu naruszenie art. 433 § 2 i art. 457 § 3 k.p.k. poprzez zaniechanie prawidłowej kontroli odwoławczej. Sąd Najwyższy uznał ten zarzut za zasadny, stwierdzając, że Sąd Okręgowy nie dostrzegł niedopuszczalnej oceny dowodów przez Sąd Rejonowy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. B. | osoba_fizyczna | oskarżony |
Przepisy (6)
Główne
k.k. art. 297 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 339 § § 3 pkt 1
Kodeks postępowania karnego
Zakres wstępnej kontroli oskarżenia na posiedzeniu nie obejmuje merytorycznej oceny dowodów i wartościowania ich, ani przesądzania o winie oskarżonego. Dopuszczalne jest umorzenie tylko, gdy z materiału dowodowego w sposób oczywisty wynika brak znamion czynu zabronionego.
Pomocnicze
k.p.k. art. 433 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 457 § § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Rejonowy dokonał merytorycznej oceny dowodów na posiedzeniu, co jest niedopuszczalne. • Sąd Okręgowy nie dokonał wszechstronnej kontroli odwoławczej i nie ustosunkował się do zarzutów zażalenia. • Zebrany materiał dowodowy nie dawał podstaw do umorzenia postępowania bez przeprowadzenia rozprawy.
Godne uwagi sformułowania
zakres wstępnej kontroli oskarżenia, przeprowadzanej w trybie art. 339 § 3 pkt 1 k.p.k., nie obejmuje merytorycznej oceny poszczególnych dowodów oraz ich wartościowania i przesądzania o winie oskarżonego. • umorzenie postępowania przed rozprawą na posiedzeniu w trybie art. 339 § 3 pkt 1 k.p.k. może nastąpić w oparciu o art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. tylko wówczas, gdy w sposób oczywisty z zebranego w postępowaniu przygotowawczym materiału dowodowego wynika, że zarzucony oskarżonemu czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego. • Instytucja tzw. oddania pod sąd sensu stricte, umożliwiająca umorzenie postępowania karnego przed rozprawą, wchodzi w rachubę jedynie wtedy, gdy [...] analiza zebranego materiału dowodowego - bez dokonywania na tym etapie procesu oceny poszczególnych dowodów pod względem merytorycznym - w ogóle nie daje podstaw do oskarżenia danej osoby o zarzucany jej czyn
Skład orzekający
Małgorzata Gierszon
przewodniczący
Jacek Błaszczyk
sprawozdawca
Marek Pietruszyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania karnego na posiedzeniu bez rozprawy i dopuszczalność merytorycznej oceny dowodów przez sąd pierwszej instancji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego trybu postępowania karnego (posiedzenie przed rozprawą) i oceny dowodów na tym etapie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne są formalne aspekty postępowania karnego i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia orzeczeń. Jest to cenna lekcja dla prawników procesowych.
“Sąd Najwyższy: Błąd proceduralny kosztował umorzeniem sprawy karnej!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.