IV KK 159/12

Sąd Najwyższy2012-10-04
SAOSKarneodszkodowania za niesłuszne pozbawienie wolnościŚrednianajwyższy
odszkodowanieniesłuszne pozbawienie wolnościareszt tymczasowykasacjaSąd Najwyższyprawo procesowe karnewłaściwość sądu

Sąd Najwyższy pozostawił kasację prokuratora dotyczącą odszkodowania za niesłuszne pozbawienie wolności bez rozpoznania z powodu niedopuszczalności środka zaskarżenia.

Prokurator wniósł kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego, który zasądził G.O. 1000 zł zadośćuczynienia za niesłuszne pozbawienie wolności. Zarzutem było naruszenie prawa procesowego poprzez rozpoznanie sprawy przez sąd karny zamiast cywilnego. Sąd Najwyższy uznał, że kasacja nie została wniesiona na korzyść wnioskodawcy, a kasacja na jego niekorzyść była niedopuszczalna, dlatego pozostawił ją bez rozpoznania.

Sprawa dotyczyła wniosku G.O. o odszkodowanie za niesłuszne pozbawienie wolności. Sąd Okręgowy zasądził 1000 zł zadośćuczynienia, a Sąd Apelacyjny utrzymał ten wyrok w mocy. Prokurator Prokuratury Apelacyjnej wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie prawa procesowego, w tym art. 35 § 1 k.p.k., poprzez uznanie, że sprawa o odszkodowanie za bezprawne pozbawienie wolności podlega rozpoznaniu przez sąd karny, a nie cywilny. Wskazywał na naruszenie art. 440 k.p.k. poprzez zaniechanie uchylenia niesprawiedliwego orzeczenia. Sąd Najwyższy, rozpatrując kasację, stwierdził, że nie podniesiono zarzutu obrazy art. 439 k.p.k. Ponadto, wobec braku zaskarżenia przez prokuratora orzeczenia sądu pierwszej instancji, nie mógł on wnieść kasacji na niekorzyść wnioskodawcy od orzeczenia sądu odwoławczego. Sąd Najwyższy nie znalazł również korzyści dla wnioskodawcy z wniesionej kasacji. W związku z tym, uznając kasację za niedopuszczalną, postanowił pozostawić ją bez rozpoznania i obciążyć kosztami postępowania kasacyjnego Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd karny nie jest właściwy do rozpoznania tego typu roszczeń, które powinny być rozpatrywane przez sąd cywilny.

Uzasadnienie

Kasacja prokuratora zarzuciła sądowi karny naruszenie prawa procesowego poprzez uznanie swojej właściwości do rozpoznania sprawy o odszkodowanie za niesłuszne pozbawienie wolności. Sąd Najwyższy nie rozpoznał tej kwestii merytorycznie z powodów proceduralnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

kasację pozostawiono bez rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
G. O.osoba_fizycznawnioskodawca
Prokurator Prokuratury Apelacyjnejorgan_państwowyskarżący
Prokurator Prokuratury Generalnejorgan_państwowyuczestnik
Skarb Państwaorgan_państwowyodpowiedzialny

Przepisy (7)

Główne

k.p.k. art. 552 § § 4

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.k. art. 148 § § 2 pkt 1,2,3

Kodeks karny

k.p.k. art. 35 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 440

Kodeks postępowania karnego

k.p.c. art. 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.k. art. 520 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja prokuratora nie została wniesiona na korzyść wnioskodawcy. Kasacja na niekorzyść wnioskodawcy w tym układzie procesowym jest niedopuszczalna.

Godne uwagi sformułowania

kasację pozostawić bez rozpoznania kosztami postępowania kasacyjnego obciążyć Skarb Państwa nie sposób znaleźć w czym jej autor dopatruje się korzyści wnioskodawcy kasacja na jego niekorzyść w tym układzie procesowym jest niedopuszczalna

Skład orzekający

Andrzej Siuchniński

przewodniczący

Marian Buliński

sprawozdawca

Małgorzata Gierszon

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność kasacji wnoszonej przez prokuratora na korzyść strony, gdy nie było zaskarżenia orzeczenia sądu pierwszej instancji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w postępowaniu karnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z dopuszczalnością środków zaskarżenia w postępowaniu karnym, co jest istotne dla praktyków prawa.

Kiedy kasacja prokuratora nie jest możliwa? Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady.

Dane finansowe

WPS: 5000 PLN

zadośćuczynienie: 1000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KK 159/12 POSTANOWIENIE Dnia 4 października 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Siuchniński (przewodniczący) SSN Marian Buliński (sprawozdawca) SSN Małgorzata Gierszon Protokolant Dorota Szczerbiak przy udziale prokuratora Prokuratury Generalnej Małgorzaty Wilkosz - Śliwy, po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 4 października 2012 r. sprawy G. O. o odszkodowanie za niesłuszne pozbawienie wolności z powodu kasacji, wniesionej przez prokuratora Prokuratury Apelacyjnej na korzyść wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 13 grudnia 2011 r., utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego z dnia 30 sierpnia 2011 r., /…/, postanowił : kasację pozostawić bez rozpoznania, a kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciążyć Skarb Państwa. UZASADNIENIE Przeciwko G. O. toczyło się przed Sądem Okręgowym postępowanie karne, w którym stał pod zarzutem popełnienia przestępstwa z art. 148 § 2 pkt 1,2,3 k.k. W toku tego postępowania stosowany był wobec niego areszt tymczasowy. Stosowanie tego środka zostało uchylone postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia 29 grudnia 2009 r. Tego samego dnia wydano nakaz zwolnienia oskarżonego, który został przesłany do Dyrektora Zakładu Karnego w T. Przesyłkę ekspediowano drogą pocztową i została ona doręczona do ZK w dniu 31.12.2009 r. Tego samego dnia nastąpiło zwolnienie oskarżonego z Zakładu Karnego. 2 Wyrokiem Sądu Okręgowego z dnia 14 stycznia 2010 r., G. O. został uniewinniony od zarzucanego mu czynu. Wyrokiem Sądu Okręgowego z dnia 30 sierpnia 2011 r. w oparciu o art. 552 § 4 k.p.k. zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz G.O., kwotę 1000 złotych tytułem zadośćuczynienia za niesłuszne pozbawienie wolności w okresie od 30 do 31 grudnia 2009 r. a w pozostałym zakresie jego wniosek oddalono. Apelację od tego wyroku złożył jedynie pełnomocnik G. O., domagając się zmiany wyroku przez zasądzenie na rzecz wnioskodawcy kwoty 5000 zł. W toku rozprawy odwoławczej prokurator wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu Wydział I Cywilny, gdyż jego zdaniem sąd karny nie był właściwy do rozpoznania przedmiotowej sprawy. Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 13 grudnia 2011 r. utrzymał w mocy zaskarżony wyrok. Kasację od tego wyroku złożył prokurator Prokuratury Apelacyjnej, zaskarżając wyrok w całości na korzyść wnioskodawcy G. O., zarzucając temuż orzeczeniu „rażące naruszenie prawa procesowego, a to art. 35 § 1 k.p.k., mające istotny wpływ na treść orzeczenia, poprzez niezasadne uznanie, iż roszczenie z tytułu bezprawnego pozbawienia wolności podlega rozpoznaniu przez sąd karny w trybie postanowień rozdziału 58 k.p.k., co doprowadziło do równie rażącego naruszenia przepisu art. 440 k.p.k. poprzez zaniechanie uchylenia rażąco niesprawiedliwego orzeczenia wydanego przez sąd, który nie był uprawniony do rozpoznawania spraw cywilnych, określonych w art. 1 kodeksu postępowania cywilnego.” W oparciu o to skarżący wniósł „o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz utrzymanego nim w mocy wyroku Sądu Okręgowego z dnia 30 sierpnia 2011 roku, i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania – na podstawie przepisów kodeksu postępowania cywilnego – Sądowi Rejonowemu”. Na rozprawie przed Sądem Najwyższym prokurator Prokuratury Generalnej wniósł o oddalenie kasacji, jako oczywiście bezzasadnej. W tej sytuacji Sąd Najwyższy zważył, co następuje. W kasacji nie podniesiono zarzutu obrazy art. 439 k.p.k. W przedmiotowej sprawie wobec nie zaskarżenia przez prokuratora orzeczenia sądu pierwszej 3 instancji nie mógł on wnieść kasacji na niekorzyść wnioskodawcy od orzeczenia sądu odwoławczego utrzymującego w mocy orzeczenia sądu pierwszej instancji (art. 520 § 2 k.p.k.). W kasacji prokurator określił, że wnosi ją na korzyść wnioskodawcy oraz podniósł zarzuty naruszenia prawa procesowego a to art. 35 § 1 i art. 440. W uzasadnieniu kasacji nie sposób znaleźć w czym jej autor dopatruje się korzyści wnioskodawcy. Sąd Najwyższy także tej korzyści dla wnioskodawcy z kasacji prokuratora nie znajduje. Uznając zatem, że kasacja prokuratora nie została wniesiona na korzyść wnioskodawcy, a kasacja na jego niekorzyść w tym układzie procesowym jest niedopuszczalna należało wniesioną kasację pozostawić bez rozpoznania.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI