IV KK 151/18

Sygn. akt IV KK 151/18
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 26 kwietnia 2018 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Dariusz Kala (przewodniczący)
‎
SSN Małgorzata Gierszon (sprawozdawca)
‎
SSN Piotr Mirek
Protokolant Małgorzata Gierczak
w sprawie
J.J.
‎
skazanego za przestępstwa z art. 59 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 26 kwietnia 2018 r.,w trybie art. 535 § 5 k.p.k. kasacji wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości -
Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego,
od prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w S.
‎
z dnia 5 kwietnia 2017 r., sygn. akt II K …/17,
1. uchyla zaskarżony wyrok i na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. w zw. z art. 101 § 1 pkt 4 k.k. i art. 102 k.k. umarza postępowanie;
2. kosztami procesu obciąża Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
J. J. oskarżony został o to, że:
I.
w dacie bliżej nieustalonej w miesiącu styczniu 2006 roku, w S. w celu osią
gni
ęcia korzyści majątkowej udzielił T. J. środek psychotropowy w postaci amfetaminy w ilości 1,0 grama za kwotę 40 złotych, przy czym czyn ten stanowi przypadek mniejszej wagi, tj. o przestępstwo z art. 59 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii;
II.
w dacie bliżej nieustalonej w miesiącu styczniu 2006 roku, w S. w celu osią
gni
ęcia korzyści majątkowej udzielił T. J. środek psychotropowy w postaci amfetaminy w ilości 0,5 grama za kwotę 20 złotych, przy czym czyn ten stanowi wypadek mniejszej wagi, tj. o przestępstwo z art. 59 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii;
III.
w styczniu 2006 roku, woj. podkarpackiego w S. w celu osią
gni
ęcia korzyści majątkowej udzielił T. J. środek psychotropowy w postaci amfetaminy w ilości 1,0 grama za kwotę 40 złotych, przy czym czyn ten stanowi wypadek mniejszej wagi, tj. o przestępstwo z art. 59 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii.
Wyrokiem z dnia 5 kwietnia 2017 roku, sygnatura akt II K …/17, Sąd Rejonowy w S. uwzględniając wniosek prokuratora złożony do tego Sądu w dniu 23 lutego 2017 r. na podstawie art. 335 § 1 k.p.k. i uznał oskarżonego J. J. za winnego dokonania zarzucanych mu czyn
ó
w, przy czym przyjął, że stanowią
one ci
ąg przestępstw z art. 59 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 91 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 59 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 91 § 1 k.k. w zw. z art. 33 § 1 k.k. wymierzył mu karę grzywny w wymiarze 200 stawek dziennych, ustalając, na mocy art. 33 § 3 k.k., wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 10 złotych. Na podstawie art. 45 § 1 k.k. orzekł wobec oskarżonego J.J. przepadek korzyści majątkowej w kwocie 100 złotych; zasądził od oskarżonego J.J. na rzecz Skarbu Państwa kwotę 200 złotych tytuł
em op
łaty oraz kwotę 40 złotych tytułem wydatk
ó
w.
Wydany wyrok nie został zaskarżony przez żadną ze stron i uprawomocnił się w pierwszej instancji w dniu 13 kwietnia 2017 roku.
Kasację od tego wyrok wniósł na korzyść J.J. Minister Sprawiedliwości - Prokurator Generalny, który zaskarżył to orzeczenie w całości i zarzucił mu rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepis
ó
w prawa procesowego, to jest art. 335 § 1 k.p.k. i art. 343 § 7 k.p.k. polegające na uwzględnieniu wadliwego wniosku prokuratora o skazanie J.J. bez przeprowadzenia rozprawy i w konsekwencji skazanie tego oskarżonego za przestępstwa z art. 59 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, pomimo tego, że karalność czyn
ó
w ustała, co stanowiło negatywną przesłankę procesową określoną w art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k., a w konsekwencji bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.
Na tej podstawie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i umorzenie postępowania przeciwko J.J. na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja jest oczywiście zasadna. Wyrok Sądu Rejonowego w S. zapadł z rażącym naruszeniem przepis
ó
w prawa procesowego, a to art. 335 § 1 k.p.k. w zw. z art. 343 § 7 k.p.k. Wniosek został złożony przez prokuratora pomimo negatywnej przesłanki procesowej określonej w art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k., tj. przedawnienia karalności czyn
ó
w, kt
ó
rych popełnienie zarzucono oskarżonemu. Występek z art. 59 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii (t.j. Dz. U. 2017.783 z dnia 14 kwietnia 2017 r.) zagrożony jest karą grzywny, ograniczenia wolności lub pozbawienia wolności do lat 2. Zgodnie z art. 101 § 1 pkt 4 k.k., przy zagrożeniu taką karą karalność przestępstwa ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynęło 5 lat. Na mocy art. 102 k.k., bez względu na modyfikacje jakim przepis ten ulegał w okresie od daty popełnienia czyn
ó
w, tj. 31 stycznia 2006 r. (końcowego dnia okresu w którym skazany miał je popełnić) do dnia 2 marca 2016 roku, wszczęcie postępowania karnego przeciwko osobie wydłużało karalność popełnionego przez nią, a zagrożonego taką karą przestępstwa, o kolejne 5 lat. Oskarżonemu na etapie postępowania przygotowawczego pierwotnie (k. 130) postawiono zarzuty popełnienia przestępstw z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii, a następnie w dniu 8 lutego 2017 roku zmieniono zarzuty zarzucając popełnienie występk
ó
w określonych w art. 59 ust. 3 tej ustawy. W związku z powyższym, mając na uwadze treść art. 101 § 1 pkt 4 k.k. i art. 102 k.k. oraz ustaloną datę popełnienia zarzucanych przestępstw, karalność tych czyn
ó
w określonych w art. 59 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii ustała w dniu 31 stycznia 2016 roku.
Obecne brzmienie art. 102 k.k. przewiduje wprawdzie dłuższy okres karalności wszystkich przestępstw określonych w art. 101 § 1 k.k., a mianowicie 10 lat, ale nowelizacja tego przepisu weszła w życie w dniu 2 marca 2016 roku, a zatem już po ustaniu karalności czyn
ó
w, kt
ó
rych popełnienie ostatecznie zarzucono oskarżonemu. Zgodnie bowiem z treścią art. 2 ustawy z dnia 15 stycznia 2016 roku o zmianie ustawy - Kodeks kamy (Dz. U 2016, poz. 189 z dnia 2016.02.16), do czyn
ó
w popełnionych przed dniem wejścia w życie tej ustawy stosuje się przepisy o przedawnieniu w brzmieniu nadanym tą ustawą, chyba że termin przedawnienia już upłynął.
Dlatego w niniejszej sprawie wniosek prokuratora złożony na podstawie art. 335 § 1 k.p.k. został skierowany do Sądu już po nastąpieniu przedawnienia karalności czyn
ó
w zarzuconych oskarżonemu. Oczywiste jest zatem, że dotknięty taką wadą wniosek nie powinien zostać uwzględniony, zaś postępowanie karne przeciwko oskarżonemu, wobec zaistnienia negatywnej przeszkody procesowej określonej w art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k., powinno zostać umorzone. Dlatego przyznać
nale
ży racje skarżącemu, że wydany w sprawie wyrok skazujący dotknięty jest bezwzględną przyczyną odwoławczą określoną w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.
Sąd Rejonowy uwzględniając – pomimo to – przedmiotowy wniosek rażąco uchybił przepisom art. 335 § 1 k.p.k. w zw. z art. 343 § 7 k.p.k. Stosownie do ich brzmienia sąd miał obowiązek zbadać zasadność tego wniosku, tak w aspekcie formalnym, jak i merytorycznym. Stwierdzona i opisana sytuacja dowodzi, że Sąd Rejonowy tego nakazu najwyraźniej zaniechał.
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł, jak wyżej.
Orzeczenie o kosztach uzasadnia treść art. 632 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 637a k.p.k. i art. 634 k.p.k.
kc