IV KK 144/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego o warunkowym przedterminowym zwolnieniu skazanego R. K. z powodu rażącego naruszenia prawa materialnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Ministra Sprawiedliwości dotyczącą postanowienia Sądu Apelacyjnego o warunkowym przedterminowym zwolnieniu skazanego R. K. z reszty kary pozbawienia wolności. Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Apelacyjny rażąco naruszył przepisy prawa materialnego, w szczególności art. 78 § 2 k.k. i art. 80 § 2 k.k., stosując niewłaściwe przepisy dotyczące okresu próby dla skazanego, który popełnił przestępstwa w warunkach kwalifikowanych przez art. 65 § 1 k.k. w brzmieniu sprzed nowelizacji. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Ministra Sprawiedliwości wniesioną na niekorzyść skazanego R. K. od postanowienia Sądu Apelacyjnego, które zmieniło postanowienie Sądu Okręgowego i warunkowo zwolniło skazanego z odbycia reszty kary pozbawienia wolności. Sąd Apelacyjny, uwzględniając zażalenie obrońcy, zwolnił R. K. warunkowo z reszty kary łącznej 7 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, wyznaczając okres próby do 30 grudnia 2016 r. oraz zobowiązując go do pracy i powstrzymywania się od przebywania w środowisku przestępczym. Kasacja zarzucała rażące naruszenie prawa materialnego, w tym art. 78 § 2 k.k. i art. 80 § 2 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k., poprzez zaniechanie ich zastosowania. Sąd Najwyższy przychylił się do kasacji, wskazując, że skazany, który popełnił przestępstwa w warunkach kwalifikowanych przez art. 65 § 1 k.k. (w brzmieniu sprzed nowelizacji z 2004 r.), powinien być traktowany na równi ze sprawcą określonym w art. 64 § 2 k.k. w zakresie stosowania przepisów o warunkowym przedterminowym zwolnieniu i wyznaczeniu okresu próby. Sąd Apelacyjny błędnie zastosował art. 78 § 1 k.k. i art. 80 § 1 k.k., określając okres próby na 2 lata, podczas gdy powinien on wynosić nie mniej niż 3 lata zgodnie z art. 80 § 2 k.k. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, należy stosować przepisy dotyczące sprawcy określonego w art. 64 § 2 k.k., w tym art. 80 § 2 k.k. określający minimalny okres próby na 3 lata.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że skazany, który popełnił przestępstwa w warunkach kwalifikowanych przez art. 65 § 1 k.k. w brzmieniu sprzed nowelizacji z 2004 r., powinien być traktowany na równi ze sprawcą określonym w art. 64 § 2 k.k. w zakresie stosowania przepisów o warunkowym przedterminowym zwolnieniu i wyznaczeniu okresu próby. Zastosowanie art. 78 § 1 k.k. i art. 80 § 1 k.k. przez Sąd Apelacyjny, zamiast art. 78 § 2 k.k. i art. 80 § 2 k.k., stanowiło rażące naruszenie prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. K. | osoba_fizyczna | skazany |
| Minister Sprawiedliwości | organ_państwowy | wnioskodawca kasacji |
| Prokurator Prokuratury Generalnej | organ_państwowy | wnioskodawca |
Przepisy (15)
Główne
k.k. art. 78 § § 2
Kodeks karny
Stosuje się wobec skazanego określonego w art. 64 § 2 k.k.
k.k. art. 80 § § 2
Kodeks karny
Okres próby nie może być krótszy niż 3 lata, stosuje się wobec skazanego określonego w art. 64 § 2 k.k.
k.k. art. 65 § § 1
Kodeks karny
Przepisy dotyczące środków związanych z poddaniem sprawcy próbie, wymiaru kary i środków karnych, przewidziane wobec sprawcy określonego w art. 64 § 2 k.k., stosuje się także do sprawcy, który z popełnienia przestępstwa uczynił sobie stałe źródło dochodu lub popełnia przestępstwo działając w zorganizowanej grupie przestępczej albo związku mającym na celu popełnienie przestępstwa oraz wobec sprawcy przestępstwa o charakterze terrorystycznym.
k.k. art. 64 § § 2
Kodeks karny
Określa sprawcę, do którego stosuje się szczególne rygory w zakresie warunkowego zwolnienia i okresu próby.
k.p.k. art. 537 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.k. art. 77 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 78 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 80 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 159
Kodeks karny
k.k.w. art. 159
Kodeks karny wykonawczy
k.k. art. 72 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 521
Kodeks postępowania karnego
u.p.n. art. 43 § ust. 3
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii
u.p.n. art. 56 § ust. 1 i 3
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zastosowanie art. 78 § 2 k.k. i art. 80 § 2 k.k. zamiast art. 78 § 1 k.k. i art. 80 § 1 k.k. w przypadku skazanego, który popełnił przestępstwa w warunkach kwalifikowanych przez art. 65 § 1 k.k. w brzmieniu sprzed nowelizacji.
Godne uwagi sformułowania
kasacja wniesiona na niekorzyść skazanego rażące naruszenie przepisów prawa materialnego istotny wpływ na treść postanowienia nie mógł być krótszy niż 3 lata
Skład orzekający
Wiesław Kozielewicz
przewodniczący, sprawozdawca
Józef Dołhy
członek
Dariusz Kala
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących warunkowego przedterminowego zwolnienia dla sprawców popełniających przestępstwa w warunkach kwalifikowanych przez art. 65 § 1 k.k., zwłaszcza w kontekście okresu próby."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z brzmieniem przepisów sprzed nowelizacji z 2004 r. oraz stosowania art. 65 § 1 k.k.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa karnego wykonawczego – warunkowego przedterminowego zwolnienia, z istotnym niuansem interpretacyjnym dotyczącym sprawców kwalifikowanych. Pokazuje, jak drobne różnice w przepisach i ich stosowaniu mogą mieć znaczący wpływ na los skazanego.
“Czy 2 lata próby to za mało dla recydywisty? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV KK 144/15 POSTANOWIENIE Dnia 7 października 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Józef Dołhy SSA del. do SN Dariusz Kala Protokolant Jolanta Grabowska przy udziale prokuratora Prokuratury Generalnej Andrzeja Wieczorka w sprawie skazanego R. K. w przedmiocie udzielenia przedterminowego zwolnienia z odbycia reszty kary pozbawienia wolności po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 7 października 2015 r., kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości na niekorzyść skazanego od postanowienia Sądu Apelacyjnego z dnia 30 grudnia 2014 r. zmieniającego postanowienie Sądu Okręgowego w G. z dnia 30 października 2014 r., uchyla zaskarżone postanowienie i sprawę skazanego R. K. przekazuje Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w G. postanowieniem z dnia 30 października 2014 r., odmówił udzielenia skazanemu R. K. warunkowego przedterminowego zwolnienia z odbycia reszty zasadniczej kary pozbawienia wolności. Po rozpoznaniu zażalenia obrońcy skazanego R. K. złożonego od tego postanowienia, Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 30 grudnia 2014 r. : 1. zmienił zaskarżone postanowienie w ten sposób, że na zasadzie art. 77§ 1 k.k. i art. 78 § 1 k.k. warunkowo zwolnił R. K., skazanego prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w G. z dnia 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt […], na karę łączną 7 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności z odbycia reszty tej kary; 2. na podstawie art. 80 § 1 k.k. wyznaczył skazanemu okres próby do dnia 30 grudnia 2016 r. 3. na zasadzie art. 159 k.k.w. w zw. z art. 72 § 1 k.k. w okresie próby: oddał warunkowo zwolnionego pod dozór kuratora, zobowiązał go do wykonywania pracy zarobkowej, zobowiązał go do powstrzymywania się od przebywania w środowisku przestępczym, 4. zwolnił skazanego od wydatków postępowania odwoławczego, obciążając Skarb Państwa. Od w/w postanowienia Sądu Apelacyjnego, kasację złożył Minister Sprawiedliwości. Zaskarżył je w całości na niekorzyść R. K., i zarzucając rażące oraz mające istotny wpływ na treść postanowienia naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 78 § 2 k.k. i art. 80 § 2 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. poprzez zaniechanie ich zastosowania w toku orzekania o warunkowym przedterminowym zwolnieniu z odbycia reszty kary pozbawienia wolności wymierzonej wyrokiem łącznym wobec sprawcy, który na mocy objętych nim wyroków jednostkowych skazany został przy zastosowaniu art. 65 § 1 k.k. oraz art. 65 k.k. w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2004 r., Nr 93, poz. 889), co skutkowało wydaniem orzeczenia w oparciu o art. 78 § 1 k.k. oraz przyjęciem za podstawę wyznaczenia okresu próby art. 80 § 1 k.k. i określeniem tego okresu w rozmiarze lat 2 w sytuacji, kiedy podstawę rozstrzygnięć w tym przedmiocie stanowić winny przepisy wskazane na wstępie, zaś okres próby nie mógł być krótszy niż 3 lata, wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w postępowaniu odwoławczym. Obecny na rozprawie Prokurator Prokuratury Generalnej wniósł o uwzględnienie kasacji Ministra Sprawiedliwości. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Kasacja zasługuje na uwzględnienie. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że postanowienie o warunkowym przedterminowym zwolnieniu należy do kręgu orzeczeń kończących postępowanie, o których mowa w art. 521 k.p.k. (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 7 lutego 2013 r., sygn. akt. II KK 144/12 i z dnia 18 lipca 2013 r., sygn. akt III KK 87/13). Trafnie Minister Sprawiedliwości – jeden z podmiotów wymienionych w art. 521 § 1 k.p.k., podniósł w kasacji wniesionej na niekorzyść skazanego, iż zaskarżone postanowienie Sądu Apelacyjnego zapadło z rażącym naruszeniem przepisów prawa materialnego wskazanych w zarzucie kasacji. Skazany R. K. został przez Sąd Apelacyjny warunkowo przedterminowo zwolniony z odbycia reszty kary łącznej 7 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, wymierzonej prawomocnym wyrokiem łącznym Sądu Okręgowego w G. z dnia 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt […]. Wyrokiem tym połączono skazania wymienionego na jednostkowe kary pozbawienia wolności, orzeczone: prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 17 października 2003 r., sygn. akt … 187/01, za popełnienie przestępstwa z art. 43 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 1997 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w G. z dnia 27 marca 2007 r., sygn. akt … 122/04, za popełnienie przestępstwa z art. 56 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 12 k.k. i art. 65 § 1 k.k., prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Z. z dnia 2 czerwca 2010 r., sygn. akt … 55/03, za popełnienie m.in. przestępstw z art. 56 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 65 k.k. W toku orzekania w przedmiocie warunkowego przedterminowego zwolnienia z odbycia reszty kary pozbawienia wolności orzeczonej na mocy wyroku łącznego powinny zatem zostać wobec tego skazanego - który za popełnienie objętych nim jednostkowych przestępstw skazany został przy zastosowaniu art. 65 § 1 k.k. i art. 65 k.k. w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2004 r., Nr 93, poz. 889) - uwzględnione przepisy przewidziane wobec sprawcy określonego w art. 64 § 2 k.k. Warunkowe przedterminowe zwolnienie z odbycia reszty kary pozbawienia wolności jest jednym ze środków związanych z poddaniem sprawcy próbie, uregulowanych w Rozdziale VIII Kodeksu karnego (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 sierpnia 2004 r., sygn. akt V KK 171/04). Z przepisu art. 65 § 1 k.k. jasno wynika, że przepisy dotyczące takich środków, a także wymiaru kary i środków karnych, przewidziane wobec sprawcy określonego w art. 64 § 2 k.k., stosuje się także do sprawcy, który z popełnienia przestępstwa uczynił sobie stałe źródło dochodu lub popełnia przestępstwo działając w zorganizowanej grupie przestępczej albo związku mającym na celu popełnienie przestępstwa oraz wobec sprawcy przestępstwa o charakterze terrorystycznym. Należy przy tym podkreślić, że zastosowaniu w toku orzekania o warunkowym przedterminowym zwolnieniu rygorów przewidzianych dla sprawcy określonego w art. 64 § 2 k.k., nie sprzeciwiała się w realiach sprawy także treść art. 65 k.k. w brzmieniu sprzed wskazanej nowelizacji. Zgodnie zatem z art. 65 § 1 k.k. Sąd Apelacyjny jako podstawę rozstrzygnięć w przedmiocie warunkowego przedterminowego zwolnienia oraz wyznaczenia okresu próby winien był przyjąć art. 78 § 2 k.k. i art. 80 § 2 k.k., które stosuje się wobec skazanego określonego w art. 64 § 2 k.k. Nieuwzględnienie tych przepisów w toku orzekania stanowiło ich rażące naruszenie, a nadto miało istotny wpływ na treść zaskarżonego postanowienia, albowiem Sąd Apelacyjny, traktując R. K. jako skazanego, do którego znajdują zastosowanie przesłanki formalne warunkowego przedterminowego zwolnienia, wskazane w art. 78 § 1 k.k., zgodnie z treścią art. 80 § 1 k.k. określił okres próby w rozmiarze 2 lat, podczas kiedy stosownie do art. 80 § 2 k.k. nie mógł on być krótszy niż 3 lata. Kierując się przedstawionymi motywami Sąd Najwyższy z mocy art. 537 § 2 k.p.k. orzekł jak w postanowieniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI