Orzeczenie · 2008-11-06

IV KK 143/08

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2008-11-06
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko czci i nietykalności cielesnejWysokanajwyższy
znieważeniezniesławieniekasacjaskład sądureformationis in peiuskpkkksąd najwyższy

Kasacja obrońcy skazanego Wacława Ś. dotyczyła wyroku Sądu Okręgowego w K., który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w K. Obrońca zarzucił uchybienie wymienione w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., polegające na nienależytej obsadzie Sądu pierwszej instancji, który rozpoznał sprawę i wydał wyrok w składzie jednoosobowym, wbrew dyspozycji art. 486 § 2 k.p.k. obowiązującego do dnia 27 lipca 2004 r. Sąd Najwyższy oddalił kasację, uznając ją za bezzasadną. Sąd wskazał, że kasacja oparta została na błędnej przesłance, iż o składzie sądu pierwszej instancji decyduje kwalifikacja prawna czynu przyjęta w akcie oskarżenia. Podkreślono, że zakaz reformationis in peius, przewidziany w art. 443 k.p.k., wykluczał możliwość wydania orzeczenia surowszego niż uchylone. W związku z tym, po uchyleniu pierwszego wyroku Sądu Rejonowego (tylko na korzyść oskarżonego), sprawa nie była ponownie rozpoznawana o przestępstwo z art. 212 k.k., lecz jedynie o czyn ciągły z art. 216 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. Sąd Najwyższy przywołał utrwalony pogląd judykatury, że rozstrzygające dla oceny nienależytej obsady sądu jest zaistniały czyn przestępczy, a nie jego opis lub kwalifikacja prawna z aktu oskarżenia. W związku z tym, zakaz określony w art. 443 k.p.k. współkształtuje właściwość i skład sądu pierwszej instancji ponownie rozpoznającego sprawę.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie właściwego składu sądu pierwszej instancji w sytuacji ponownego rozpoznania sprawy po uchyleniu wyroku na skutek apelacji wniesionej tylko na korzyść oskarżonego, z uwzględnieniem zakazu reformationis in peius.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w sprawach karnych, gdzie doszło do uchylenia wyroku i ponownego rozpoznania sprawy.

Zagadnienia prawne (1)

Czy nienależyta obsada sądu pierwszej instancji (rozpoznanie sprawy w składzie jednoosobowym) w sytuacji, gdy sprawa jest rozpoznawana ponownie po uchyleniu pierwszego wyroku na skutek apelacji wniesionej tylko na korzyść oskarżonego, stanowi bezwzględną podstawę uchylenia wyroku z mocy prawa (art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli zakaz reformationis in peius (art. 443 k.p.k.) ograniczył przedmiot rozpoznania sprawy do czynu, który w pierwszej instancji mógł być rozpoznany w składzie jednoosobowym.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że zakaz reformationis in peius (art. 443 k.p.k.) ograniczył przedmiot rozpoznania sprawy po uchyleniu pierwszego wyroku. W związku z tym, sąd pierwszej instancji rozpoznawał sprawę jedynie w zakresie czynu z art. 216 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., a nie przestępstwa zniesławienia (art. 212 k.k.), co determinowało właściwy skład sądu. Rozstrzygające dla oceny nienależytej obsady sądu jest zaistniały czyn przestępczy, a nie jego opis lub kwalifikacja prawna z aktu oskarżenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Prokurator Prokuratury Krajowej

Strony

NazwaTypRola
Wacław Ś.osoba_fizycznaskazany
Andrzej W.osoba_fizycznapokrzywdzony

Przepisy (9)

Główne

k.p.k. art. 443

Kodeks postępowania karnego

Zakaz reformationis in peius współkształtuje właściwość i skład sądu pierwszej instancji ponownie rozpoznającego sprawę.

k.k. art. 216 § 1

Kodeks karny

Czyn przypisany oskarżonemu w ponownym postępowaniu.

k.k. art. 12

Kodeks karny

Czyn ciągły.

Pomocnicze

k.p.k. art. 439 § 1

Kodeks postępowania karnego

Nienależyta obsada sądu jest bezwzględną podstawą uchylenia wyroku.

k.p.k. art. 486 § 2

Kodeks postępowania karnego

Przepis określający skład sądu pierwszej instancji, który był przedmiotem zarzutu kasacji.

k.k. art. 212 § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący zniesławienia, który nie był podstawą skazania w ponownym postępowaniu.

k.k. art. 33 § 1 i 3

Kodeks karny

Określenie kar jednostkowych grzywny.

k.k. art. 85

Kodeks karny

Określenie kary łącznej.

k.k. art. 86 § 1 i 2

Kodeks karny

Określenie kary łącznej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zakaz reformationis in peius (art. 443 k.p.k.) ograniczył przedmiot rozpoznania sprawy po uchyleniu pierwszego wyroku, co determinowało właściwy skład sądu pierwszej instancji. • Rozstrzygające dla oceny nienależytej obsady sądu jest zaistniały czyn przestępczy, a nie jego opis lub kwalifikacja prawna z aktu oskarżenia.

Odrzucone argumenty

Sąd pierwszej instancji był nienależycie obsadzony, ponieważ rozpoznał sprawę w składzie jednoosobowym, wbrew przepisom obowiązującym do 27 lipca 2004 r.

Godne uwagi sformułowania

Zakaz określony w art. 443 k.p.k. współkształtuje właściwość i skład sądu pierwszej instancji ponownie rozpoznającego sprawę. • Rozstrzygające dla oceny, czy Sąd był nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., ma zaistniały czyn przestępczy (zdarzenie faktyczne), a nie jego opis lub kwalifikacja prawna z aktu oskarżenia, które przy określaniu właściwości sądu, a w konsekwencji – jego składu, nie są dla sądu wiążące.

Skład orzekający

K.Cesarz

sprawozdawca

H. Gordon-Krakowska

członek

W. Płóciennik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwego składu sądu pierwszej instancji w sytuacji ponownego rozpoznania sprawy po uchyleniu wyroku na skutek apelacji wniesionej tylko na korzyść oskarżonego, z uwzględnieniem zakazu reformationis in peius."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w sprawach karnych, gdzie doszło do uchylenia wyroku i ponownego rozpoznania sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego dotyczącego składu sądu i wpływu zakazu reformationis in peius na ten skład, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Czy skład sądu pierwszej instancji może się zmienić po uchyleniu wyroku? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst