IV KK 137/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił wyrok nakazowy Sądu Rejonowego w Bielsku-Białej w części dotyczącej kary ograniczenia wolności za jazdę po użyciu alkoholu, uznając ją za niezgodną z prawem materialnym.
Sąd Rejonowy w Bielsku-Białej wydał wyrok nakazowy wobec P.W. za kierowanie pojazdem w stanie po użyciu alkoholu, wymierzając karę ograniczenia wolności. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego, ponieważ art. 87 § 1 k.w. nie przewiduje kary ograniczenia wolności za to wykroczenie. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną i uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej kary, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Bielsku-Białej, który skazał P.W. za wykroczenie polegające na kierowaniu pojazdem w stanie po użyciu alkoholu (0,22 mg/1 alkoholu w wydychanym powietrzu). Sąd Rejonowy wymierzył obwinionemu karę miesiąca ograniczenia wolności oraz zakaz prowadzenia pojazdów na 1,5 roku. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego, wskazując, że art. 87 § 1 Kodeksu wykroczeń, zgodnie z którym obwiniony został uznany za winnego, przewidywał w dacie popełnienia czynu karę aresztu albo grzywny, a nie karę ograniczenia wolności. Sąd Najwyższy przychylił się do stanowiska Prokuratora Generalnego, stwierdzając, że wymierzenie kary ograniczenia wolności stanowiło rażące naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na treść wyroku. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok nakazowy w części dotyczącej orzeczenia o karze zasadniczej i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania w tym zakresie, podkreślając, że wymierzenie kary aresztu było niedopuszczalne w postępowaniu nakazowym.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, kara ograniczenia wolności nie może być orzeczona za wykroczenie z art. 87 § 1 k.w., gdyż przepis ten nie przewiduje takiej kary.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że art. 87 § 1 k.w. w dacie popełnienia czynu przewidywał karę aresztu albo grzywny, a nie karę ograniczenia wolności. Wymierzenie kary nieprzewidzianej w ustawie stanowi rażące naruszenie prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku nakazowego w części dotyczącej kary zasadniczej i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
P.W. (w części dotyczącej kary)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P.W. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (4)
Główne
k.w. art. 87 § § 1
Kodeks wykroczeń
Przepis ten w dacie popełnienia czynu przewidywał karę aresztu albo grzywny nie niższej niż 50 zł.
Pomocnicze
k.w. art. 87 § § 3
Kodeks wykroczeń
k.p.s.w. art. 93 § § 1
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Wskazuje na niedopuszczalność wymierzenia kary aresztu w postępowaniu nakazowym.
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy posiedzenia w trybie kasacyjnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wymierzenie kary ograniczenia wolności za wykroczenie z art. 87 § 1 k.w. stanowi rażące naruszenie prawa materialnego, ponieważ przepis ten nie przewiduje takiej kary.
Godne uwagi sformułowania
Rację ma skarżący wskazując, że wykroczenie określone w art. 87 § 1 k.w. – za które obwiniony został ukarany - zagrożone było karą aresztu albo grzywny nie niższej niż 50 zł. W tej sytuacji oczywistym jest, że wymierzenie obwinionemu, na podstawie tego przepisu, kary ograniczenia wolności nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa materialnego, bez wątpienia mającym istotny wpływ na treść wydanego w sprawie wyroku nakazowego, bo skutkującego wymierzeniem mu kary w ustawie nieprzewidzianej.
Skład orzekający
Andrzej Siuchniński
przewodniczący-sprawozdawca
Jerzy Grubba
członek
Marek Pietruszyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kar za wykroczenia drogowe, w szczególności dotyczących stanu po użyciu alkoholu i dopuszczalnych rodzajów kar."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego; sprawa dotyczy postępowania nakazowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak istotne jest precyzyjne stosowanie przepisów prawa materialnego, nawet w przypadku wykroczeń. Uchylenie wyroku z powodu zastosowania nieprzewidzianej kary jest ciekawym przykładem kontroli sądowej.
“Sąd Najwyższy: Kara ograniczenia wolności za jazdę po alkoholu? Tylko jeśli przewiduje ją przepis!”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN IV KK 137/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 maja 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Siuchniński (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jerzy Grubba SSN Marek Pietruszyński Protokolant Olga Tyburc - Żelazek w sprawie P.W. skazanego z art. art. 87 § 1 k.w. po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2023 r., w Izbie Karnej, na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k., kasacji, wniesionej, na korzyść skazanego, przez Prokuratora Generalnego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Bielsku – Białej z dnia 8 marca 2021 r., sygn. akt III W 74/21. uchyla zaskarżony wyrok nakazowy w części dotyczącej orzeczenia o karze zasadniczej i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w Bielsku - Białej do ponownego rozpoznania w tym zakresie. UZASADNIENIE Wyrokiem nakazowym z dnia 8 marca 2021 roku, sygn. akt III W 74/21, Sąd Rejonowy w Bielsku-Białej, po rozpoznaniu sprawy P.W. obwinionego o to, że w dniu 26 grudnia 2020 roku o godzinie 18:10 w P., na ul. […] naruszył przepisy ruchu drogowego w ten sposób, iż kierował samochodem marki S. o nr rej. (…), będąc się w stanie po użyciu alkoholu wyrażonym zawartością 0,22 mg/1 oraz 0,21 mg/1 w wydychanym powietrzu uznał go za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu wyczerpującego ustawowe znamiona wykroczenia z art. 87 § 1 k.w. i za to na mocy tego przepisu wymierzył mu karę miesiąca ograniczenia wolności, polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin a nadto na mocy art. 87 § 3 k.w. orzekł wobec niego środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres roku i 6 miesięcy. Od tego wyroku nie wniesiono sprzeciwu, wobec czego uprawomocnił się on w dniu 8 kwietnia 2021 roku (k. 17, 18). Kasację na korzyść ukaranego P.W., w części dotyczącej orzeczenia o karze, wywiódł Prokurator Generalny zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 87 § 1 k.w., polegające na wymierzeniu obwinionemu P.W. za popełnienie określonego w tym przepisie wykroczenia kary ograniczenia wolności, a zatem kary nieprzewidzianej w art. 87 § 1 k.w. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie wyroku Sądu Rejonowego w Bielsku-Białej w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym. Rację ma skarżący wskazując, że wykroczenie określone w art. 87 § 1 k.w. – za które obwiniony został ukarany - zagrożone było karą aresztu albo grzywny nie niższej niż 50 zł. (w chwili popełnienia czynu przypisanego obwinionemu). W tej sytuacji oczywistym jest, że wymierzenie obwinionemu, na podstawie tego przepisu, kary ograniczenia wolności nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa materialnego, bez wątpienia mającym istotny wpływ na treść wydanego w sprawie wyroku nakazowego, bo skutkującego wymierzeniem mu kary w ustawie nieprzewidzianej. W tych warunkach koniecznym stało się uchylenie przedmiotowego wyroku nakazowego w części zaskarżonej, tj. dotyczącej orzeczenia o karze zasadniczej i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Bielsku - Białej do ponownego rozpoznania w tym zakresie. Nastąpiło to też w kierunku „na korzyść” obwinionego, skoro nie jest już możliwe wymierzenie mu kary aresztu (jej wymierzenie było niedopuszczalne w konsekwencji rozpoznania jego sprawy na posiedzeniu w postępowaniu nakazowym – art. 93 § 1 k.p.s.w.) Z tych powodów Sąd Najwyższy orzekł jak w wyroku. (W.B.) [ms]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI