Orzeczenie · 2014-07-10

IV KK 13/14

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2014-07-10
SNKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuWysokanajwyższy
art. 157 kkkasacjaSąd Najwyższypowództwo cywilnenaprawienie szkodykoszty postępowaniaprawo karne procesowe

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację obrońcy skazanego R. K. od wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 27 sierpnia 2013 r., który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w G. z dnia 21 stycznia 2013 r. Skazanie dotyczyło przestępstw z art. 224 § 2 k.k., art. 278 § 1 k.k. oraz art. 157 § 2 k.k. W punkcie 6 wyroku Sądu Rejonowego zasądzono od oskarżonego na rzecz pokrzywdzonego L. B. kwotę 2.000 zł z odsetkami, a w punkcie 7 zasądzono na rzecz Skarbu Państwa 100 zł tytułem wpisu sądowego. Obrońca zaskarżył wyrok w całości, zarzucając m.in. rażące naruszenie prawa procesowego w zakresie uwzględnienia powództwa cywilnego. Sąd Najwyższy uznał pierwszy zarzut kasacji za oczywiście bezzasadny, wskazując na brak kwestionowania winy w apelacji i prawidłową ocenę dowodów przez Sąd Okręgowy. Drugi zarzut, dotyczący powództwa cywilnego, okazał się zasadny. Sąd Najwyższy stwierdził, że sądy niższych instancji błędnie zastosowały przepisy, zasądzając odszkodowanie i wpis sądowy, podczas gdy pokrzywdzony złożył wniosek o orzeczenie obowiązku naprawienia szkody na podstawie art. 46 § 1 k.k. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej pkt 6 i 7 wyroku Sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. W pozostałej części kasacja została oddalona. Sąd Najwyższy zasądził również koszty obrony z urzędu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących powództwa cywilnego w sprawach karnych, rozróżnienie między powództwem cywilnym a wnioskiem o naprawienie szkody, a także kwestie związane z zakazem reformationis in peius przy orzekaniu środków karnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie doszło do błędnego zastosowania przepisów przez sądy niższych instancji.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zasądzenie odszkodowania i wpisu sądowego na podstawie art. 415 § 1 k.p.k. jest prawidłowe, gdy pokrzywdzony złożył wniosek o orzeczenie obowiązku naprawienia szkody na podstawie art. 46 § 1 k.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zasądzenie odszkodowania i wpisu sądowego na podstawie art. 415 § 1 k.p.k. jest nieprawidłowe w sytuacji, gdy pokrzywdzony złożył wniosek o orzeczenie obowiązku naprawienia szkody na podstawie art. 46 § 1 k.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że sądy niższych instancji błędnie zastosowały art. 415 § 1 k.p.k., zasądzając odszkodowanie i wpis sądowy. Pokrzywdzony złożył wniosek o orzeczenie obowiązku naprawienia szkody na podstawie art. 46 § 1 k.k., co dezaktualizuje możliwość zasądzenia odszkodowania z urzędu na podstawie art. 415 § 4 k.p.k. Błędne zastosowanie przepisów mogło mieć wpływ na treść orzeczenia, czyniąc je bardziej dolegliwym dla oskarżonego.

Czy naruszenie zasady bezstronności organu procesu oraz zasad prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego i odmówienie waloru wiarygodności zeznaniom świadka M. K. jest rażące?

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut ten jest oczywiście bezzasadny.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że ocena zeznań świadka M. K. przez Sąd Okręgowy nie narusza art. 7 k.p.k. Odmowa dania wiary świadkowi w zakresie wskazywania na agresywne zachowanie pokrzywdzonego została uzasadniona widoczną tendencją świadka do usprawiedliwiania oskarżonego. Ponadto, oskarżony w poprzednich postępowaniach nie twierdził, że uderzył pokrzywdzonego w reakcji na jego niewłaściwe zachowanie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
R. K. (w części dotyczącej zasądzenia odszkodowania i wpisu)

Strony

NazwaTypRola
R. K.osoba_fizycznaskazany
L. B.osoba_fizycznapokrzywdzony
Prokuratura Generalnaorgan_państwowyprokurator
Prokuratura Okręgowa w G.organ_państwowyprokurator
adw. M. L.osoba_fizycznaobrońca z urzędu

Przepisy (23)

Główne

k.k. art. 157 § § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 415 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 46 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 224 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 278 § § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 415 § § 4

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 49a

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 64 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 643

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 434 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 443

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 107 § § 6

Kodeks karny

k.k. art. 39 § pkt 5

Kodeks karny

k.k. art. 76 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 103 § § 2

Kodeks karny

k.c. art. 123 § § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 124 § § 1

Kodeks cywilny

Dz. U. z 2013 r., poz. 461 art. 14 § ust. 3 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu

Dz. U. z 2013 r., poz. 461 art. 2 § ust. 3

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzut rażącego naruszenia prawa karnego procesowego poprzez zasądzenie odszkodowania i wpisu sądowego, mimo braku podstaw prawnych i złożenia wniosku o orzeczenie obowiązku naprawienia szkody na podstawie art. 46 § 1 k.k.

Odrzucone argumenty

Zarzut rażącego naruszenia prawa karnego procesowego dotyczący oceny dowodów i odmówienia wiarygodności zeznaniom świadka M. K.

Godne uwagi sformułowania

uchyla zaskarżony wyrok w części utrzymującej w mocy rozstrzygnięcia zawarte w pkt 6 i 7 wyroku Sądu pierwszej instancji i w tym zakresie sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu w G. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym • zasądzenie odszkodowania na zasadzie art. 415 § 4 k.p.k. na zatarcie skazania nie ma wpływu, jednak wobec treści art. 107 § 6 k.k. odnosi się to również do środka karnego w postaci obowiązku naprawienia szkody lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę • nie wchodzi w grę naruszenie zakazu reformationis in peius, bowiem ewentualne orzeczenie przez Sąd Okręgowy środka karnego nie będzie równoznaczne ze złamaniem zakazu reformationis in peius

Skład orzekający

Tomasz Grzegorczyk

przewodniczący

Kazimierz Klugiewicz

członek

Zbigniew Puszkarski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących powództwa cywilnego w sprawach karnych, rozróżnienie między powództwem cywilnym a wnioskiem o naprawienie szkody, a także kwestie związane z zakazem reformationis in peius przy orzekaniu środków karnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie doszło do błędnego zastosowania przepisów przez sądy niższych instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest prawidłowe stosowanie przepisów proceduralnych, nawet w pozornie rutynowych kwestiach jak zasądzenie odszkodowania. Pokazuje też, jak Sąd Najwyższy koryguje błędy sądów niższych instancji, dbając o prawa skazanego.

Błąd sądu niższej instancji kosztował skazanego tysiące złotych – Sąd Najwyższy naprawia sprawiedliwość.

Dane finansowe

WPS: 2000 PLN

odszkodowanie: 2000 PLN

wpis sądowy: 100 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst