IV KK 112/21Zasądzenie kosztów pomocy prawnej sąd najwyższy
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońcy B. Z. o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego poniesionych w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Postanowieniem z dnia 12 stycznia 2022 r. Sąd Najwyższy oddalił kasację prokuratora od wyroku sądu okręgowego, który zmieniał wyrok sądu rejonowego umarzający postępowanie wobec B. Z. o czyn z art. 228 § 2 k.k. w zw. z art. 228 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. Obrońca B. Z. sporządził odpowiedź na kasację i reprezentował go na rozprawie. Wniosek o zasądzenie kosztów został złożony po zakończeniu postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, zasądzając od Skarbu Państwa na rzecz B. Z. kwotę 7000 zł tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej przez obrońcę z wyboru. Uzasadnienie opierało się na przepisach k.p.k. (art. 632 pkt 2, art. 636 § 1, art. 637a) oraz rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie. Sąd uznał kwotę 7000 zł za właściwie udokumentowaną i uzasadnioną merytorycznie, biorąc pod uwagę zawiłość sprawy i nakład pracy obrońcy, odrzucając możliwość przyznania wyższej kwoty.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie wysokości i zasad zasądzania kosztów zastępstwa procesowego od Skarbu Państwa w postępowaniu karnym, w tym w postępowaniu kasacyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji oddalenia kasacji prokuratora i wniosku o zwrot kosztów pomocy prawnej udzielonej przez obrońcę z wyboru.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w przypadku oddalenia kasacji prokuratora, Skarb Państwa jest zobowiązany do zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu przez obrońcę z wyboru w postępowaniu kasacyjnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Skarb Państwa jest zobowiązany do zwrotu uzasadnionych kosztów pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu przez obrońcę z wyboru w postępowaniu kasacyjnym, jeśli kasacja prokuratora nie została uwzględniona.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na art. 632 pkt 2 k.p.k. (koszty procesu ponosi Skarb Państwa w razie uniewinnienia) oraz art. 636 § 1 k.p.k. w zw. z art. 637a k.p.k. (koszty procesu za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa w razie nieuwzględnienia środka odwoławczego pochodzącego wyłącznie od oskarżyciela publicznego).
Jaka jest podstawa prawna i sposób ustalania wysokości kosztów zastępstwa procesowego zasądzanych od Skarbu Państwa na rzecz oskarżonego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wysokość kosztów ustala się na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie, uwzględniając stawkę minimalną, nakład pracy obrońcy, zawiłość sprawy oraz ewentualne dowody poniesienia kosztów.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do § 16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, podkreślając, że umowa między stronami nie musi być podstawą zasądzenia przez sąd kosztów zastępstwa prawnego. Sąd ocenił kwotę 7000 zł jako właściwie udokumentowaną i uzasadnioną merytorycznie.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. Z. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | strona odpowiedzialna za koszty |
Przepisy (10)
Główne
k.p.k. art. 632 § pkt 2
Kodeks postępowania karnego
W sprawach z oskarżenia publicznego, w razie uniewinnienia oskarżonego koszty procesu, w tym z tytułu ustanowienia jednego obrońcy, ponosi Skarb Państwa.
k.p.k. art. 636 § § 1
Kodeks postępowania karnego
W razie nieuwzględnienia środka odwoławczego, pochodzącego wyłącznie od oskarżyciela publicznego – koszty procesu za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa.
Dz. U. z 2026 r., poz. 215 art. 16
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie
Wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa prawnego i kosztów adwokackich może zawierać oświadczenie o wysokości kosztów obciążających stronę z tytułu wynagrodzenia adwokata. W braku takiego oświadczenia, opłatę ustala się w wysokości odpowiadającej stawce minimalnej.
Pomocnicze
k.p.k. art. 626 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 616 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 637a
Kodeks postępowania karnego
Dz. U. z 2026 r., poz. 215 art. 15 § ust. 3
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie
k.k. art. 228 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 228 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 12
Kodeks karny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zasada ponoszenia kosztów procesu przez Skarb Państwa w sprawach z oskarżenia publicznego, gdy środek zaskarżenia pochodzi od prokuratora i nie został uwzględniony. • Uzasadnienie merytoryczne kwoty 7000 zł ze względu na zawiłość sprawy i nakład pracy obrońcy.
Godne uwagi sformułowania
zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz B. Z. kwotę 7000 (siedem tysięcy) zł tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej ww. przez obrońcę z wyboru w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. • zasada umowności ustalania opłat za czynności adwokackie, uwzględniająca prawa rynku, obowiązuje tylko między stronami umowy. • Ustalona w umowie wysokość opłat za czynności adwokackie nie musi stanowić podstawy zasądzenia przez sąd poniesionych przez tę stronę kosztów zastępstwa prawnego.
Skład orzekający
Dariusz Kala
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości i zasad zasądzania kosztów zastępstwa procesowego od Skarbu Państwa w postępowaniu karnym, w tym w postępowaniu kasacyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji oddalenia kasacji prokuratora i wniosku o zwrot kosztów pomocy prawnej udzielonej przez obrońcę z wyboru.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy rutynowego wniosku o zwrot kosztów postępowania, choć zawiera ciekawe uwagi dotyczące relacji między umową o honorarium a zasądzanymi przez sąd kosztami.
“Jakie koszty obrony w Sądzie Najwyższym pokrywa Skarb Państwa? Wyjaśnia SN.”
Dane finansowe
zwrot kosztów pomocy prawnej: 7000 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.