IV KK 103/17

Sąd Najwyższy2017-04-27
SNKarneprzestępstwa przeciwko mieniuŚrednianajwyższy
kasacjasąd najwyższyrecydywakradzieżsamochódprawo karnepostępowanie karnedowodyustalenia faktyczne

Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego jako oczywiście bezzasadną, uznając brak rażącego naruszenia prawa procesowego.

Obrońca skazanego wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego, zarzucając m.in. obrazę przepisów k.p.k. dotyczących oceny dowodów i wyjaśnienia istotnych okoliczności. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, stwierdzając, że zarzuty sprowadzają się do kwestionowania ustaleń faktycznych i nie stanowią podstawy do skutecznego jej wniesienia.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego A. P., który został uznany za winnego kradzieży samochodu w warunkach recydywy wielokrotnej. Obrońca zarzucił rażące naruszenie prawa procesowego, w tym obrazę art. 433 § 1 k.p.k., art. 457 § 3 k.p.k., art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k., wskazując na wadliwą ocenę dowodów, nieuwzględnienie wyjaśnień oskarżonego i niewyjaśnienie istotnych wątpliwości. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, podkreślając, że kasacja jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia i może być wniesiona tylko z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia. Sąd stwierdził, że zarzuty obrońcy sprowadzają się do kwestionowania ustaleń faktycznych, co nie może stanowić samodzielnej podstawy skutecznej kasacji. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty sprowadzające się do kwestionowania ustaleń faktycznych i oceny dowodów przez sądy niższych instancji nie mogą stanowić samodzielnej podstawy skutecznej kasacji, która jest środkiem nadzwyczajnym.

Uzasadnienie

Kasacja może być wniesiona tylko z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia. Zarzuty dotyczące naruszenia art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k. odnoszą się zazwyczaj do postępowania pierwszoinstancyjnego i nie mogą być samodzielną podstawą kasacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
A. P.osoba_fizycznaskazany
A. Z.osoba_fizycznapokrzywdzony

Przepisy (17)

Główne

k.k. art. 279 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 64 § § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 439

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 5 § § 1 i § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 366 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 2 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 167

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 424 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 368

Kodeks postępowania karnego

d.k.k. art. 208

Dawny kodeks karny

d.k.k. art. 60 § § 2

Dawny kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja jako środek nadzwyczajny może być wniesiona tylko z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia. Zarzuty dotyczące naruszenia art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k. odnoszą się zazwyczaj do postępowania pierwszoinstancyjnego i nie mogą stanowić samodzielnej podstawy skutecznej kasacji. Wątpliwości co do ustaleń faktycznych wskazane w kasacji były wątpliwościami autora kasacji, a nie sądu orzekającego.

Odrzucone argumenty

Obraza art. 433 § 1 kpk i art 457 § 3 kpk, poprzez nienależyte rozważenie zarzutów apelacji. Obraza art. 7 kpk polegająca na ocenie wszystkich przeprowadzonych dowodów z naruszeniem zasady prawidłowego rozumowania. Obraza art. 5 § 1 i § 2 kpk w zw. z art. 366 § 1 kpk polegająca na niewyjaśnieniu wszystkich istotnych okoliczności sprawy. Obraza art. 7 kpk i art. 410 kpk, poprzez ustalenie stanu faktycznego wyłącznie w oparciu o poszlaki i domniemania nie stanowiące logicznej całości. Obraza art. 7 kpk w zw. z art. 2 § 2 kpk i art. 167 kpk w zw. z art. 366 § 1 kpk polegająca na zaniechaniu przez przewodniczącego przeprowadzenia z urzędu wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności. Obraza art. 167 kpk w zw. z art. 366 § 1 kpk polegająca na nieprzeprowadzeniu dowodu z urzędu w postaci przesłuchania świadków. Obraza art. 368 kpk poprzez nierozpoznanie wniosku o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania złożonego w apelacji przez oskarżonego.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest oczywiście bezzasadna kasacja jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia zarzuty podniesione przez obrońcę w kasacji sprowadzają się w istocie do zakwestionowania ustalonego przez Sąd I instancji stanu faktycznego dla oceny, czy naruszony został zakaz z art. 5 § 2 k.p.k., nie są miarodajne wątpliwości wskazywane przez stronę, ale jedynie to, czy orzekający sąd rzeczywiście powziął wątpliwości uzasadnienie kasacji stanowi niedopuszczalną polemikę z Sądem odwoławczym

Skład orzekający

Jerzy Steckiewicz

ssn

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowana interpretacja dopuszczalności kasacji w sprawach karnych, w szczególności w zakresie zarzutów dotyczących oceny dowodów i ustaleń faktycznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i nie stanowi nowej wykładni prawa materialnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowego oddalenia kasacji w postępowaniu karnym, gdzie główny nacisk położony jest na kwestie proceduralne i dopuszczalność środka zaskarżenia, a nie na nowe zagadnienia prawne czy faktyczne.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KK 103/17
POSTANOWIENIE
Dnia 27 kwietnia 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jerzy Steckiewicz
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 27 kwietnia 2017 r.,
sprawy
A. P.
‎
skazanego z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 2 k.k.
‎
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę
‎
od wyroku Sądu Okręgowego w K.
‎
z dnia 21 września 2016 r., sygn. akt IV Ka (…)
‎
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w O.
‎
z dnia 9 czerwca 2006 r., sygn. akt II K (…)
p o s t a n o w i ł
oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną, a kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciążyć skazanego.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w O.  wyrokiem z dnia 9 czerwca 2006 r., sygn. akt II K (…) uznał A. P.  za winnego tego, że: „w nocy z dnia 5 na 6 maja 2004r. w O. działając wspólnie i w porozumieniu po uprzednim pokonaniu zabezpieczeń dokonał zaboru w celu przywłaszczenia  samochodu marki A. nr rej. (…) wartości 17000 złotych na szkodę A. Z., przy czym czynu tego dopuścił się w warunkach recydywy wielokrotnej, będąc uprzednio skazanym wyrokiem Sądu Rejonowego w O.  z dnia 4 lutego 1997 r., sygn. akt II K (…) za czyn z art. 208 d.k.k. w zw. z art. 60 § 2 d.k.k. na karę roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności, którą to karę odbywał w okresie od 16 lutego 2001 r. do 16 kwietnia 2002 r.” tj. popełnienia przestępstwa określonego w art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 2 k.k., za co orzekł karę 2 lat pozbawienia wolności.
Apelację od tego wyroku złożył oskarżony i stwierdził w niej, że „żadnego przestępstwa, za które jestem oskarżony nie zrobiłem” oraz że jest „ofiarą spisku osoby, która chce mnie niewinnie posadzić do zakładu karnego”.
Wnosił o ponowne przesłuchanie „wszystkich świadków” oraz o „ponowne i wnikliwe przeanalizowanie mojej sprawy”.
Sąd Okręgowy w K.  wyrokiem z dnia 21 wrzenia 2016 r., sygn. akt IV Ka (...) zaskarżony wyrok utrzymał w mocy.
W uzasadnieniu orzeczenia Sąd Odwoławczy stwierdził, że oskarżony nie powołał się na żadne dowody, które wskazywałyby, iż okoliczność, na którą wskazuje (spisek) rzeczywiście mogła mieć miejsce; nie złożył też wniosku o przeprowadzenie nowych, konkretnych dowodów.
Kasację od tego wyroku wniósł obrońca i zarzucił rażące naruszenie prawa, które miało wpływ na treść wyroku, a mianowicie:
„1/ obrazę art. 433 § 1 kpk i art 457 § 3 kpk, poprzez nienależyte rozważenie zarzutów I (podniesionych w apelacji oskarżonego, skutkiem czego było naruszenie art. 7 kpk polegające na ocenie wszystkich przeprowadzonych dowodów z naruszeniem zasady prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, co w konsekwencji spowodowało dokonanie błędnych ustaleń faktycznych polegających na:
- uznaniu na niewiarygodne wyjaśnień oskarżonego oraz nieuwzględnienie ich przy ustalaniu stanu faktycznego, mimo iż A. P. od samego początku konsekwentnie nie przyznawał się do zarzucanego mu czynu oraz składał w tym zakresie spójne i logiczne wyjaśnienia;
- uznaniu za wiarygodne pierwszych zeznań A. K. i Ł. K., pomimo iż zeznania A. K. i Ł. K. zostały zmienione podczas przesłuchania przed sądem z dokładnym przedstawieniem przyczyny zmiany oraz wskazaniu, iż byli zastraszani przez świadka Z. N.;
- uznaniu za wiarygodne zeznań świadka Z. N. pomimo, iż jego zeznania budziły wątpliwości, a to ze względu chociażby na fakt, iż był on w konflikcie osobistym z oskarżonym A. P., sam czynił poszukiwania samochodu w miejscowości R. w okolicach jego rzekomego ukrycia przed uzyskaniem jakiejkolwiek informacji od organów ścigania;
- uznaniu za wiarygodne zeznań świadka Z. N. i pierwszych zeznań A. K. i Ł. K. które w ocenie Sądu odwoławczego „oddają rzeczywisty obraz wydarzeń i okoliczności" pomimo iż w sprawie pojawiły się poważne wątpliwości co do sprawstwa oskarżonych;
2/ obrazę art. 433 §1 kpk i art 457 §3 kpk, poprzez nienależyte rozważenie zarzutów podniesionych w apelacji oskarżonego, skutkiem czego było naruszenie art. 5 § 1 i § 2 kpk w zw. z art. 366 § 1 kpk polegające na niewyjaśnieniu wszystkich istotnych okoliczności sprawy oraz całkowitym pominięciu występujących w sprawie wątpliwości polegających na skazaniu oskarżonego wyłącznie na podstawie dowodów poszlakowych, które powiązane ze sobą nie stanowią łańcucha przyczynowo - skutkowego i w żaden sposób nie przesądzają o winie oskarżonego A. P., a tym samym nie wzruszają domniemania niewinności, a w konsekwencji dokonanie błędu w ustaleniach faktycznych;
3/ obrazę art. 7 kpk i art. 410 kpk, poprzez ustalenie stanu faktycznego wyłącznie w oparciu o poszlaki i domniemania nie stanowiące logicznej całości, przeprowadzając ocenę dowodów z naruszeniem zasad prawidłowego rozumowania i doświadczenia życiowego;
4/ obrazę art. 7 kpk w zw. z art. 2 § 2 kpk i art. 167 kpk w zw. z art. 366 § 1 kpk, polegającą na zaniechaniu przez przewodniczącego przeprowadzenia z urzędu wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności i ustalenia prawdy materialnej, w tym ustalenia czy oskarżony A. P. faktycznie w czasie kradzieży samochodu przebywał w miejscu które wskazywał;
5/ obrazę art. 4 kpk, art. 7 kpk, art. 410 kpk i art. 424 § 1 kpk, polegającą na ustaleniu okoliczności stanu faktycznego na podstawie materiału dowodowego, który jest nie kompletny, a brak jest umotywowanego stanowiska Sądu dla takiego postępowania;
6/ obrazę art. 167 kpk w zw. z art. 366 § 1 kpk polegającą na nieprzeprowadzeniu dowodu z urzędu w postaci przesłuchania świadków, o których wezwanie na rozprawie wskazywał oskarżony;
7/ obrazę art. 368 kpk poprzez nierozpoznanie wniosku o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania złożonego w apelacji przez oskarżonego
i  wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi odwoławczemu.
W pisemnej odpowiedzi na kasację prokurator Prokuratury Okręgowej w K.  wniósł o jej oddalenie, jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Sąd Najwyższy uznał, że wniesiona przez obrońcę skazanego kasacja jest oczywiście bezzasadna w rozumieniu art. 535 § 3 k.p.k.
Kasacja jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia i może być wniesiona tylko z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na treść orzeczenia   - (art. 523 k.p.k.).
Jako bezsporne, bowiem zarzutu takiego nie postawiono, a Sąd Najwyższy nie dostrzegł tego z urzędu, należy stwierdzić, że w sprawie nie zachodzi żadna z bezwzględnych przyczyn odwoławczych, wymienionych w art. 439 k.p.k.
W ocenie Sądu Najwyższego również nie doszło do innego rażącego naruszenia prawa, które mogło mieć istotny wpływ na treść zapadłego orzeczenia.
Zarzuty podniesione przez obrońcę w kasacji sprowadzają się w istocie do zakwestionowania ustalonego przez Sąd I instancji stanu faktycznego o czym w dużej mierze świadczą już wskazane przepisy procedury karnej, które miały być obrażone (art. 7 k.p.k., art. 410 k.p.k.), a które z reguły odnoszą się do postępowania pierwszoinstancyjnego i nie mogą stanowić samodzielnej podstawy skutecznej kasacji.
Należy stwierdzić, że dla oceny, czy naruszony został zakaz z art. 5 § 2 k.p.k., nie są miarodajne wątpliwości wskazywane przez stronę, ale jedynie to, czy orzekający sąd rzeczywiście powziął wątpliwości co do treści ustaleń faktycznych i wobec braku możliwości ich usunięcia, rozstrzygnął je na niekorzyść oskarżonego, względnie to, czy w świetle realiów sprawy, powinien był je powziąć. (zob. postanowienie SN z dnia 12 sierpnia 2010 r., sygn. akt IV KK 222/10 Zb. Orz. SN 2010 nr 1556).
Z treści uzasadnienia kasacji wyraźnie wynika, że to jej autor, a nie Sąd miał tego rodzaju wątpliwości.
Uzasadnienie kasacji, w której zarzucono Sądowi odwoławczemu nienależyte rozważenie zarzutów podniesionych w apelacji jest bardzo ogólnikowe, bez szerszego wywodu i odwołania się do konkretów. Przykładowo, zarzucono, że „Sąd nienależycie rozważył zarzuty apelacji. Zaakceptował ocenę dokonaną przez Sąd I instancji”. Poza tym istotnym dla obrońcy argumentem było to, że oskarżony „nie przyznawał się do popełnienia zarzucanego mu czynu”.
Niezależnie od powyższego, autor kasacji w części wywodów, popada w sprzeczność, z jednej bowiem strony stwierdza, że skazany ma alibi, z drugiej zaś pisze, że chociaż „ nie posiadał wiedzy, co robił o określonej godzinie i minucie w żadnej mierze nie powinno to rzutować na jego winę”.
Należy przyznać, że rozważania Sądu odwoławczego nie są zbyt szczegółowe, chociaż w ocenie Sądu Najwyższego nie stanowiło to rażącej obrazy art. 457 § 3 k.p.k., jednakże należy mieć na uwadze to, że Sąd pierwszej instancji ustosunkował się do każdego zarzutu sformułowanego w apelacji, która z kolei była bardzo skrótowo i ogólnie uzasadniona.
Nieuzasadniony jest zarzut rażącej obrazy art. 167 k.p.k., bowiem – o czym zresztą jest mowa w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że w apelacji nie było mowy o przeprowadzenie nowych dowodów, a jedynie bardzo ogólny wniosek  o „ponowne przesłuchanie wszystkich świadków”. Podsumowując zarzuty kasacyjne stwierdzić należy, że w istocie stanowią one ukrytą próbę uczynienia z Sądu Najwyższego trzeciej instancji, co w świetle uregulowań ustawowych jest niedopuszczalne. Rolą Sądu Najwyższego nie jest bowiem czynienie własnych ustaleń faktycznych, a skontrolowanie sposobu ich dokonania w toku postępowania instancyjnego.
Podsumowując, należy stwierdzić, że uzasadnienie kasacji stanowi niedopuszczalną polemikę z Sądem odwoławczym i dlatego należało orzec, jak w postanowieniu.
l.n

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI