IV KK 100/12

Sąd Najwyższy2012-07-03
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokanajwyższy
wyrok nakazowyobowiązek naprawienia szkodykara grzywnykasacjaSąd Najwyższypostępowanie karneart. 286 k.k.art. 502 k.p.k.

Sąd Najwyższy uchylił wyrok nakazowy Sądu Rejonowego, uznając rażące naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego dotyczących możliwości orzeczenia obowiązku naprawienia szkody oraz wymiaru kary grzywny w postępowaniu nakazowym.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść Arkadiusza D. Skarżący zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 72 § 2 k.k.) i procesowego (art. 502 § 1 k.p.k.) w wyroku nakazowym Sądu Rejonowego. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając, że wyrokiem nakazowym nie można było orzec obowiązku naprawienia szkody bez warunkowego zawieszenia kary, ani wymierzyć grzywny powyżej 100 stawek dziennych. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść skazanego Arkadiusza D. od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w C. z dnia 28 listopada 2011 r. Sąd Rejonowy uznał oskarżonego za winnego popełnienia przestępstwa z art. 286 § 3 k.k. (oszustwo), wymierzył karę grzywny w wysokości 200 stawek dziennych (po 10 zł każda) oraz orzekł obowiązek naprawienia szkody na rzecz Anieli P. w kwocie 1 600,00 zł. Wyrok nakazowy nie został zaskarżony sprzeciwem. Prokurator Generalny zaskarżył wyrok kasacją, zarzucając rażące naruszenie art. 72 § 2 k.k. poprzez orzeczenie obowiązku naprawienia szkody bez warunkowego zawieszenia kary, a także naruszenie art. 502 § 1 k.p.k. przez wymierzenie grzywny w wysokości 200 stawek dziennych, podczas gdy wyrok nakazowy dopuszcza maksymalnie 100 stawek. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście zasadną. Potwierdził, że obowiązek naprawienia szkody na podstawie art. 72 § 2 k.k. jest związany z warunkowym zawieszeniem wykonania kary, co nie miało miejsca w wyroku nakazowym. Jednocześnie wskazał, że możliwość orzeczenia obowiązku naprawienia szkody w wyroku nakazowym istnieje na podstawie art. 46 § 1 k.k. w zw. z art. 502 § 2 k.p.k. Sąd Najwyższy potwierdził również naruszenie art. 502 § 1 k.p.k. w zakresie wymiaru kary grzywny, która nie mogła przekroczyć 100 stawek dziennych w postępowaniu nakazowym. Z tych względów Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, na podstawie art. 46 § 1 k.k. w zw. z art. 502 § 2 k.p.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że możliwość orzeczenia obowiązku naprawienia szkody w wyroku nakazowym istnieje na podstawie art. 46 § 1 k.k. w zw. z art. 502 § 2 k.p.k., jednakże obowiązek ten wynikający z art. 72 § 2 k.k. jest związany z warunkowym zawieszeniem wykonania kary.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
Arkadiusz D.osoba_fizycznaoskarżony
Aniela P.osoba_fizycznapokrzywdzona
Prokurator Generalnyorgan_państwowyskarżący

Przepisy (5)

Główne

k.k. art. 72 § § 2

Kodeks karny

Zobowiązanie oskarżonego do naprawienia szkody w całości lub w części jest związane z warunkowym zawieszeniem wykonania kary.

k.p.k. art. 502 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wyrokiem nakazowym można orzec grzywnę w wysokości do 100 stawek dziennych.

Pomocnicze

k.k. art. 46 § § 1

Kodeks karny

Możliwość orzeczenia środka karnego w postaci obowiązku naprawienia szkody w wyroku nakazowym.

k.k. art. 33 § § 1 i 3

Kodeks karny

k.p.k. art. 502 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Możliwość orzeczenia środka karnego w postaci obowiązku naprawienia szkody w wyroku nakazowym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Orzeczenie obowiązku naprawienia szkody w wyroku nakazowym bez warunkowego zawieszenia wykonania kary narusza art. 72 § 2 k.k. Wymierzenie kary grzywny w wysokości 200 stawek dziennych wyrokiem nakazowym narusza art. 502 § 1 k.p.k., który ogranicza ją do 100 stawek.

Godne uwagi sformułowania

Wyrokiem nakazowym można orzec środek karny w postaci obowiązku naprawienia szkody (art. 46 § 1 k.k. w zw. z art. 502 § 2 k.p.k.). Zobowiązanie oskarżonego do naprawienia szkody w całości lub w części związana jest z warunkowym zawieszeniem wykonania kary. Wyrokiem nakazowym można orzec grzywnę w wysokości do 100 stawek dziennych.

Skład orzekający

J. Matras

przewodniczący

B. Skoczkowska

członek

D. Świecki

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących możliwości orzekania obowiązku naprawienia szkody i wymiaru kary grzywny w postępowaniu nakazowym."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie postępowania w przedmiocie wydania wyroku nakazowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy istotnych ograniczeń proceduralnych w postępowaniu nakazowym, które mogą mieć wpływ na prawa oskarżonego i sposób orzekania przez sądy niższej instancji.

Wyrok nakazowy: Czy sąd może orzec więcej niż przewiduje prawo?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
WYROK Z DNIA 3 LIPCA 2012 R. IV KK 100/12 Wyrokiem nakazowym można orzec środek karny w postaci obowiązku naprawienia szkody (art. 46 § 1 k.k. w zw. z art. 502 § 2 k.p.k.). Przewodniczący: sędzia SN J. Matras. Sędziowie SN: B. Skoczkowska, D. Świecki (sprawozdawca). Prokurator Prokuratury Generalnej: M. Tabor. Sąd Najwyższy w sprawie Arkadiusza D., skazanego z art. 286 § 3 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 3 lipca 2012 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego, od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w C. z dnia 28 listopada 2011 r., u c h y l i ł zaskarżony wyrok i sprawę p r z e k a z a ł Sądowi Rejonowemu w C. do ponownego rozpoznania. U Z A S A D N I E N I E Wyrokiem nakazowym z dnia 28 listopada 2011 r. Sąd Rejonowy w C. uznał oskarżonego Arkadiusza D. za winnego popełnienia przestępstwa z art. 286 § 3 k.k. i na podstawie tego przepisu w zw. z art. 33 § 1 i 3 k.k. wymierzył mu karę grzywny w wymiarze 200 stawek dziennych, ustalając wysokość stawki na 10 zł. Na podstawie art. 72 § 2 k.k. orzekł wobec oskarżonego obowiązek naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem przez zapłatę na rzecz Anieli P. kwotę 1 600,00 zł w terminie 6 miesięcy od 2 daty uprawomocnienia się orzeczenia. Ponadto orzeczono o dowodzie rzeczowym i kosztach procesu. Wyrok ten nie został zaskarżony sprzeciwem. Od tego wyroku kasację na niekorzyść oskarżonego wniósł Prokurator Generalny zaskarżając go w całości i zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisów: – prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 72 § 2 k.k., wobec orzeczenia obowiązku naprawienia szkody w sytuacji, w której nie zawieszono wykonania kary; – prawa karnego procesowego, a mianowicie art. 502 § 1 k.p.k., przez orzeczenie kary grzywny w wymiarze 200 stawek dziennych, podczas gdy wyrokiem nakazowym można wymierzyć tę karę w wysokości do 100 stawek dziennych. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w C. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest oczywiście zasadna. Doszło bowiem do rażącego naruszenia wskazanych w niej przepisów prawa materialnego i procesowego, co miało istotny wpływ na treść wyroku. Wykładnia a rubrica art. 72 k.k. wskazuje, że wynikająca z § 2 tego przepisu możliwość zobowiązania oskarżonego do naprawienia szkody w całości lub w części związana jest z warunkowym zawieszeniem wykonania kary. Dlatego też orzeczenie wyrokiem nakazowym kary grzywny bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, nie pozwalało na zastosowanie art. 72 § 2 k.k. Natomiast w wyroku nakazowym możliwość orzeczenia środka karnego w postaci obowiązku naprawienia szkody istnieje na podstawie art. 46 § 1 k.k. w zw. z art. 502 § 2 k.p.k. Także przy wymiarze kary grzywny doszło do wskazanej w kasacji rażącej obrazy prawa materialnego, gdyż wymiar tej kary w wysokości 200 stawek dziennych naruszył art. 502 § 1 k.p.k. Z 3 przepisu tego wynika, że wyrokiem nakazowym można orzec grzywnę w wysokości do 100 stawek dziennych. Artykuł 502 § 1 k.p.k. „stanowi inaczej” w zakresie górnej granicy ustawowego wymiaru grzywny określonego w art. 33 § 1 k.k. Z tych też względów Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok nakazowy i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Z uwagi na wniesienie kasacji na niekorzyść oskarżonego, w ponownym postępowaniu Sąd Rejonowy będzie mógł ponownie nałożyć obowiązek naprawienia szkody, a także orzec karę grzywny w wysokości poprzednio określonej, ale wówczas już nie w postępowaniu nakazowym.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI