IV KB 5/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuDo Sądu Najwyższego wpłynął wniosek obrońcy A. G. o zbadanie, czy sędzia Marek Motuk, wyznaczony do rozpoznania sprawy IV KK 84/23, spełnia wymogi niezawisłości i bezstronności, kwestionując procedurę jego powołania przez Krajową Radę Sądownictwa (KRS). Do rozpoznania tego wniosku, w sprawie o sygn. IV KB 5/23, wyznaczono skład z udziałem sędziego Pawła Księżaka. Sędzia Księżak sam wystąpił o wyłączenie go od rozpoznania sprawy, wskazując, że okoliczności podnoszone we wniosku dotyczącym sędziego Motuka odnoszą się również do niego, gdyż obaj zostali powołani na urząd sędziego Sądu Najwyższego w tej samej, kwestionowanej procedurze z udziałem KRS. Sąd Najwyższy uznał żądanie wyłączenia za zasadne. Powołując się na art. 41 § 1 k.p.k. oraz uchwałę składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego (I KZP 22/22), która szeroko interpretuje pojęcie „sprawy” obejmujące także postępowania incydentalne, Sąd stwierdził, że wątpliwości co do bezstronności sędziego Księżaka są uzasadnione. Podkreślono, że bezstronność jest fundamentem zaufania do wymiaru sprawiedliwości, a sytuacja, w której sędzia orzeka w sprawie dotyczącej procedury jego własnego powołania, rodzi obiektywne wątpliwości. W konsekwencji, Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziego Pawła Księżaka od udziału w sprawie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia 'sprawy' w kontekście wyłączenia sędziego oraz stosowanie art. 41 § 1 k.p.k. w sytuacjach kwestionowania procedury powołania sędziów.
Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w Sądzie Najwyższym związanej z badaniem niezawisłości i bezstronności sędziów powołanych w określonym trybie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy okoliczności dotyczące procedury powołania sędziego przez Krajową Radę Sądownictwa mogą stanowić podstawę do wyłączenia innego sędziego od rozpoznania wniosku w przedmiocie niezawisłości i bezstronności pierwszego sędziego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli te same okoliczności mogą wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności drugiego sędziego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że pojęcie 'sprawy' na gruncie k.p.k. obejmuje także postępowania incydentalne, w tym wnioski o wyłączenie sędziego. Jeśli zarzuty dotyczące wadliwej procedury powołania dotyczą zarówno sędziego, którego niezawisłość jest badana, jak i sędziego orzekającego w sprawie o wyłączenie, to zachodzi podstawa do wyłączenia tego drugiego sędziego na podstawie art. 41 § 1 k.p.k.
Jak szeroko należy rozumieć pojęcie 'sprawy' na gruncie przepisów o wyłączeniu sędziego (art. 40 i 41 k.p.k.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Pojęcie 'sprawy' odnosi się zarówno do sprawy głównej, jak i postępowań incydentalnych, w tym postępowań w przedmiocie wyłączenia sędziego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy, powołując się na uchwałę składu siedmiu sędziów (I KZP 22/22), stwierdził, że pojęcie 'sprawy' w kontekście wyłączenia sędziego ma szerokie rozumienie i obejmuje również postępowania incydentalne, które mają miejsce w ramach sprawy głównej.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. G. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Paweł Księżak | osoba_fizyczna | sędzia |
| Marek Motuk | osoba_fizyczna | sędzia |
Przepisy (5)
Główne
k.p.k. art. 41 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Pojęcie 'sprawy' obejmuje także postępowania incydentalne.
u.SN art. 29 § § 5
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Tryb badania wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego.
Pomocnicze
k.p.k. art. 42 § § 1
Kodeks postępowania karnego
u.SN art. 29 § § 24
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r., która ukształtowała procedurę powołania sędziów SN.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Okoliczności powołania sędziego Pawła Księżaka przez KRS są tożsame z tymi kwestionowanymi we wniosku dotyczącym sędziego Marka Motuka. • Szerokie rozumienie pojęcia 'sprawy' na gruncie k.p.k. obejmuje postępowania incydentalne, w tym wnioski o wyłączenie. • Bezstronność sędziego jest fundamentem zaufania do wymiaru sprawiedliwości, a orzekanie w sprawie dotyczącej własnej procedury powołania budzi uzasadnione wątpliwości.
Godne uwagi sformułowania
istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie • pojęcie >>sprawy<<, o jakim mowa w art. 40 i art. 41 § 1 k.p.k. odnosi się zarówno do sprawy głównej, rozumianej jako orzekanie w głównym przedmiocie procesu, jak również postępowań incydentalnych, w tym takich, które mają miejsce w ramach sprawy głównej • bezstronność jest fundamentem zaufania do sądów i sprawowanego przez nie wymiaru sprawiedliwości
Skład orzekający
Dariusz Świecki
przewodniczący
Paweł Księżak
członek
Marek Motuk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'sprawy' w kontekście wyłączenia sędziego oraz stosowanie art. 41 § 1 k.p.k. w sytuacjach kwestionowania procedury powołania sędziów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w Sądzie Najwyższym związanej z badaniem niezawisłości i bezstronności sędziów powołanych w określonym trybie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii niezawisłości i bezstronności sędziowskiej, a także procedury powoływania sędziów Sądu Najwyższego, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie w środowisku prawniczym i społecznym.
“Sąd Najwyższy wyłącza sędziego z powodu wątpliwości co do jego własnego powołania. Czy to początek lawiny?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.