IV Ka 924/13

Sygn. akt IV Ka 924/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 marca 2014 roku Sąd Okręgowy w Krakowie, Wydział IV Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Ireneusz Bieniek (spr.) Sędziowie: SO Grażyna Pawela-Gawor SO Krzysztof Chodak Protokolant: prot. Aneta Woźniczka przy udziale Bogusława Machyni Prokuratora Prokuratury Rejonowej del. Prokuratora Prokuratury Okręgowej, po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2014 roku, sprawy W. J. oskarżonej o przestępstwo z art. 286 § 1 kk i art. 273 kk w zw. z art. 11 § 2 kk ; art. 271 § 1 kk T. J. oskarżonego o przestępstwo z art. 286 § 1 kk i art. 273 kk w zw. z art. 11 § 2 kk na skutek apelacji wniesionych przez obrońców oskarżonych, od wyroku Sądu Rejonowego dla Krakowa - Śródmieścia w Krakowie z dnia 13 czerwca 2013r. sygn. akt II K 1809/12/S, wyrok w zaskarżonej części to jest w odniesieniu do oskarżonej W. J. i oskarżonego T. J. utrzymuje w mocy i zwalnia oskarżonych od zwrotu należnych Skarbowi Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze; zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. M. G. i adw. R. K. (Kancelarie Adwokackie w K. ) kwoty po 516,60 (pięćset szesnaście 60/100) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonym z urzędu w postępowaniu przed Sądem drugiej instancji. SSO Grażyna Pawela-Gawor SSO Ireneusz Bieniek SSO Krzysztof Chodak Sygn. akt IV Ka 924/13 Kraków dnia 07.03.2014 roku UZASADNIENIE A. M. , W. J. i T. J. zostali oskarżeni o to, że: I. w dniu 25 lutego 2011 roku w K. , wspólnie i w porozumieniu, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadzili do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 14.397,48 zł bank (...) S.A. , poprzez wprowadzenie w błąd pracownika ww. banku co do zamiaru i możliwości wywiązania się z umowy nr (...) i przedkładając przy tym poświadczające nieprawdę zaświadczenie o zatrudnieniu i zarobkach w firmie (...) (...) , tj. o przestępstwo z art. 286 § 1 k.k. i art. 273 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. II. w dniu 3 marca 2011 roku w K. , wspólnie i w porozumieniu, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadzili do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 19.804,56 zł bank (...) S.A. , którego następcą prawny jest obecnie (...) poprzez wprowadzenie w błąd pracownika ww. banku co do zamiaru i możliwości wywiązania się z umowy nr (...) i przedkładając przy tym poświadczające nieprawdę zaświadczenie o zatrudnieniu i zarobkach w firmie (...) . (...) , tj. o przestępstwo z art. 286 § 1 k.k. i art. 273 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. III. w dniu 10 marca 2011 roku w K. , wspólnie i w porozumieniu, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadzili do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 34.680,01 zł bank (...) S.A. , poprzez wprowadzenie w błąd pracownika ww. banku co do zamiaru i możliwości wywiązania się z umowy nr (...) i przedkładając przy tym poświadczające nieprawdę zaświadczenie o zatrudnieniu i zarobkach w firmie (...) (...) , tj. o przestępstwo z art. 286 § 1 k.k. i art. 273 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. a nadto A. M. oskarżona została o to, że: IV. w dniu 31 grudnia 2010 roku w K. przedłożyła w placówce (...) poświadczające nieprawdę zaświadczenie o swoim zatrudnieniu i dochodzie w firmie (...) (...) z siedzibą przy ul. (...) tj. o przestępstwo z art. 273 k.k. a nadto W. J. oskarżona została o to, że: V. w nieustalonym bliżej dniu grudnia 2010 roku, nie później jednak niż dnia 31 grudnia 2010 roku w K. , jako osoba uprawniona do wystawienia dokumentu, poświadczyła w nim nieprawdę, wystawiając A. M. , jako właścicielka firmy (...) (...) , zaświadczenie o zatrudnieniu i zarobkach, tj. o przestępstwo z art. 271 § 1 k.k. a nadto M. M. oraz W. J. i T. J. oskarżeni zostali o to, że: VI. w dniu 12 maja 2011 roku w K. , wspólnie i w porozumieniu, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadzili do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 18.804,81 zł bank (...) S.A. , którego następcą prawnym jest obecnie (...) , poprzez wprowadzenie w błąd pracownika ww. banku co do zamiaru i możliwości wywiązania się z umowy nr (...) i przedkładając przy tym poświadczające nieprawdę zaświadczenie o zatrudnieniu i zarobkach w firmie (...) (...) , tj. o przestępstwo z art. 286 § 1 k.k. i art. 273 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Sąd Rejonowy dla Krakowa – Śródmieścia w Krakowie wyrokiem z dnia 13 czerwca 2013 roku, sygn. akt II K 1809/12/S orzekł w tym przedmiocie następująco: I. orzekając w zakresie czynu zarzucanego oskarżonym: A. M. , W. J. , T. J. w punkcie I aktu oskarżenia uznaje oskarżonych: A. M. , W. J. , T. J. za winnych popełnienia czynu zarzucanego im w punkcie I aktu oskarżenia, przy czym przyjmuje, iż doprowadzili bank (...) S.A. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 11.800 złotych, przedkładając przy tym poświadczające nieprawdę co do okoliczności mającej znaczenie prawne zaświadczenie o zatrudnieniu i zarobkach w firmie (...) (...) , wystawione przez osobę uprawnioną, czym wyczerpali znamiona występku z art. 286 § 1 k.k. i art. 273 k.k. w zw. z art. 271 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i za to na mocy art. 286 § 1 k.k. przy zastosowaniu art. 11 § 3 k.k. oraz na mocy art. 33 § 2 k.k. wymierza oskarżonym kary w wymiarze po 6 (sześć) miesięcy pozbawienia wolności oraz kary grzywny w wymiarze po 60 (sześćdziesiąt) stawek dziennych, ustalając na mocy art. 33 § 3 k.k. wysokość 1 (jednej) stawki dziennej na kwotę 10 (dziesięć) złotych; II. orzekając w zakresie czynu zarzucanego oskarżonym: A. M. , W. J. , T. J. w punkcie II aktu oskarżenia uznaje oskarżonych: A. M. , W. J. , T. J. za winnych popełnienia czynu zarzucanego im w punkcie II aktu oskarżenia, przy czym przyjmuje, iż doprowadzili bank (...) S.A. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 15.000 złotych, przedkładając przy tym poświadczające nieprawdę co do okoliczności mającej znaczenie prawne zaświadczenie o zatrudnieniu i zarobkach w firmie (...) (...) wystawione przez osobę uprawnioną, czym wyczerpali znamiona występku z art. 286 § 1 k.k. i art. 273 k.k. w zw. z art. 271 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i za to na mocy art. 286 § 1 k.k. przy zastosowaniu art. 11 § 3 k.k. oraz na mocy art. 33 § 2 k.k. wymierza oskarżonym kary w wymiarze po 8 (osiem) miesięcy pozbawienia wolności oraz kary grzywny w wymiarze po 80 (osiemdziesiąt) stawek dziennych, ustalając na mocy art. 33 § 3 k.k. wysokość 1 (jednej) stawki dziennej na kwotę 10 (dziesięć) złotych; III. orzekając w zakresie czynu zarzucanego oskarżonym: A. M. , W. J. , T. J. w punkcie III aktu oskarżenia uznaje oskarżonych: A. M. , W. J. , T. J. za winnych popełnienia czynu zarzucanego im w punkcie III aktu oskarżenia, przy czym przyjmuje, iż doprowadzili bank (...) S.A. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 30.000,01 złotych, przedkładając przy tym poświadczające nieprawdę co do okoliczności mającej znaczenie prawne zaświadczenie o zatrudnieniu i zarobkach w firmie (...) (...) , wystawione przez osobę uprawnioną, czym wyczerpali znamiona występku z art. 286 § 1 k.k. i art. 273 k.k. w zw. z art. 271 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i za to na mocy art. 286 § 1 k.k. przy zastosowaniu art. 11 § 3 k.k. oraz na mocy art. 33 § 2 k.k. wymierza oskarżonym kary w wymiarze po 1 (jednym) roku pozbawienia wolności oraz kary grzywny w wymiarze po 120 (sto dwadzieścia) stawek dziennych, ustalając na mocy art. 33 § 3 k.k. wysokość 1 (jednej) stawki dziennej na kwotę 10 (dziesięć) złotych; IV. orzekając w zakresie czynu zarzucanego oskarżonej A. M. w punkcie IV aktu oskarżenia uznaje oskarżoną A. M. za winną tego, że w dniu 31 grudnia 2010 roku w K. przedłożyła w placówce (...) poświadczające nieprawdę co do okoliczności mającej znaczenie prawne zaświadczenie o swoim zatrudnieniu i dochodzie w firmie (...) (...) z siedzibą przy ul. (...) , wystawione przez osobę uprawnioną, czym wyczerpała znamiona występku z art. 273 k.k. w zw. z art. 271 § 1 k.k. i za to na mocy art. 273 k.k. wymierza oskarżonej karę 2 (dwóch) miesięcy pozbawienia wolności; V. orzekając w zakresie czynu zarzucanego oskarżonej W. J. w punkcie V aktu oskarżenia uznaje oskarżoną W. J. za winną tego, że w nieustalonym bliżej dniu grudnia 2010 roku, nie później jednak niż dnia 31 grudnia 2010 roku w K. , jako osoba uprawniona do wystawienia dokumentu, poświadczyła w nim nieprawdę co do okoliczności mającej znaczenie prawne, wystawiając A. M. , jako właścicielka firmy (...) (...) , zaświadczenie o zatrudnieniu i dochodzie, czym wyczerpała znamiona występku z art. 271 § 1 k.k. i za to na mocy art. 271 § 1 k.k. wymierza oskarżonej karę 3 (trzech) miesięcy pozbawienia wolności; VI. orzekając w zakresie czynu zarzucanego oskarżonym: M. M. , W. J. , T. J. w punkcie VI aktu oskarżenia uznaje oskarżonych: M. M. , W. J. , T. J. za winnych popełnienia czynu zarzucanego im w punkcie VI aktu oskarżenia, przy czym przyjmuje, iż doprowadzili bank (...) S.A. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 15.000 złotych, przedkładając przy tym poświadczające nieprawdę co do okoliczności mającej znaczenie prawne zaświadczenie o zatrudnieniu i zarobkach w firmie (...) (...) , wystawione przez osobę uprawnioną, czym wyczerpali znamiona występku z art. 286 § 1 k.k. i art. 273 k.k. w zw. z art. 271 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i za to na mocy art. 286 § 1 k.k. przy zastosowaniu art. 11 § 3 k.k. oraz na mocy art. 33 § 2 k.k. wymierza oskarżonym kary w wymiarze po 8 (osiem) miesięcy pozbawienia wolności oraz kary grzywny w wymiarze po 80 (osiemdziesiąt) stawek dziennych, ustalając na mocy art. 33 § 3 k.k. wysokość 1 (jednej) stawki dziennej na kwotę 10 (dziesięć) złotych; VII. na mocy art. 85 k.k. i art. 86 § 1 i 2 k.k. w miejsce orzeczonych w wyroku jednostkowych kar: pozbawienia wolności i grzywny orzeka wobec oskarżonych: - A. M. karę łączną 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności oraz karę łączną grzywny w wymiarze 150 (sto pięćdziesiąt) stawek dziennych, ustalając na mocy art. 33 § 3 k.k. wysokość 1 (jednej) stawki dziennej na kwotę 10 (dziesięć) złotych; - W. J. karę łączną 2 (dwóch) lat pozbawienia wolności oraz karę łączną grzywny w wymiarze 200 (dwieście) stawek dziennych, ustalając na mocy art. 33 § 3 k.k. wysokość 1 (jednej) stawki dziennej na kwotę 10 (dziesięć) złotych; - T. J. karę łączną 1 (jednego) roku i 8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności oraz karę łączną grzywny w wymiarze 180 (sto osiemdziesiąt) stawek dziennych, ustalając na mocy art. 33 § 3 k.k. wysokość 1 (jednej) stawki dziennej na kwotę 10 (dziesięć) złotych; VIII. na mocy art. 69 § 1 i 2 k.k. oraz art. 70 § 1 punkt 1 k.k. warunkowo zawiesza oskarżonym: A. M. , W. J. , T. J. wykonanie orzeczonych wobec nich w wyroku kar łącznych pozbawienia wolności na okres próby wynoszący 3 (trzy) lata; IX. na mocy art. 69 § 1 i 2 k.k. oraz art. 70 § 2 k.k. warunkowo zawiesza oskarżonemu M. M. wykonanie orzeczonej wobec niego kary pozbawienia wolności na okres próby wynoszący 3 (trzy) lata; X. na mocy art. 73 § 2 k.k. oddaje oskarżonego M. M. w okresie próby pod dozór kuratora; XI. na zasadzie art. 624 § 1 k.p.k. oraz na mocy art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach karnych (tekst jednolity - Dz. U. z 1983 roku, nr 49, poz. 223 z późn. zm.) zwalnia oskarżonych: A. M. , M. M. , W. J. , T. J. od obowiązku uiszczenia należnych Skarbowi Państwa kosztów sądowych; XII. na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 roku Prawo o adwokaturze (Dz. U. nr 16, poz. 124 z późn. zm.) oraz § 2, § 14 ust. 2 punkt 3 i § 16 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348) zasądza od Skarbu Państwa na rzecz: adw. W. M. (Kancelaria Adwokacka (...) K. , ul. (...) ), adw. M. G. (Kancelaria Adwokacka (...)-(...) K. , ul. (...) ), adw. R. K. (Kancelaria Adwokacka (...)-(...) K. , os. (...) ), adw. B. C. (Kancelaria Adwokacka (...)-(...) K. , ul. (...) ) kwoty brutto po 929,88 (dziewięćset dwadzieścia dziewięć 88/100) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonym z urzędu. Wyrok został zaskarżony przez obrońców oskarżonych T. J. i W. J. . Apelacja obrońcy oskarżonego T. J. zarzuca: - błędne przyjęcie przez Sąd I instancji, że oskarżony popełnił wszystkie zarzucane mu aktem oskarżenia przestępstwa. W oparciu o powyższy zarzut apelujący wnosi o uniewinnienie oskarżonego od zarzutów: I, II, III aktu oskarżenia ewentualnie: o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Apelacja obrońcy oskarżonej W. J. zarzuca: Obrazę przepisów postępowania tj. art. 7 kpk w zw. z art. 410 kpk – poprzez dokonanie wybiórczej i jednostronnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności i wyjaśnień oskarżonych W. J. i A. M. , która to ocena wykracza poza granice wyznaczone zasadą swobodnej oceny dowodów, nie uwzględnia zasad logiki i doświadczenia życiowego, prowadząc do poczynienia przez Sąd I Instancji błędnych ustaleń faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, w szczególności zaś przyjęcia, że swoim zachowaniem oskarżona W. J. zrealizowała przedmiotowe przestępstwa z art. 286 § 1 kpk a z ostrożności procesowej: - obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 18 § 3 kk poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy winien on zostać zastosowany do stanu faktycznego ustalonego przez Sąd I instancji; - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za jego podstawę i mający wpływ na jego treść, a polegający na przyjęciu, że oskarżona W. J. działała z zamiarem bezpośrednim doprowadzenia banków udzielających kredytów do niekorzystnego rozporządzenia mieniem, podczas gdy okoliczność ta nie została w żaden sposób wykazana. W oparciu o powyższe zarzuty apelujący obrońca wnosi o: 1. zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonej W. J. w zakresie czynu z art. 286 § 1 kk ewentualnie o 2. zmianę zaskarżonego wyroku poprzez obniżenie wymiaru kary orzeczonej w stosunku do W. J. , ewentualnie o: 3. Uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Odwoławczy zważył co następuje: Obie apelacje nie są zasadne, a podniesione w niej zarzuty nietrafne. Sąd Rejonowy dokonał prawidłowej oceny wszystkich ujawnionych na rozprawie dowodów, oceny zgodnej z dyrektywami art. 7 kpk . Jest to zatem ocena swobodna, pozbawiona cech dowolności, korzystająca w konsekwencji z ochrony wyżej powołanego przepisu. Nie powtarzając argumentacji Sądu Rejonowego, podkreślić należy, iż zasadnie Sąd ten uznał za wiarygodne wyjaśnienia oskarżonych A. M. i M. M. , co do roli jaką w procederze wyłudzania kredytów pełnili oskarżeni W. J. i T. J. . W pełni trafne są ustalenia Sądu meriti, iż to właśnie tym oskarżonym zostały przekazane pieniądze z uzyskanych kredytów. Nie budzi również wątpliwości, iż to oskarżona W. J. wystawiała poświadczające nieprawdę zaświadczenia o zatrudnieniu dla oskarżonych A. M. i M. M. . Tych dwoje ostatnio wymienionych oskarżonych nie miało żadnego powodu, aby nieprawdziwie pomawiać oskarżonych: W. J. i T. J. , albowiem takie wyjaśnienia jakie złożyli w żaden sposób nie uwalniały ich od współsprawstwa, czy też winy w zakresie przypisanych im czynów. Oskarżona A. M. szczerze przyznała, iż otrzymała za wszystkie te uzyskane kredyty od oskarżonych W. J. i T. J. korzyść majątkową w łącznej kwocie 4.000 złotych bądź 5.000 złotych, a oskarżony M. M. przyznał, iż otrzymał kwotę 2.000 złotych. Apelacja obrońcy oskarżonego T. J. jest tylko niezasadną polemiką z prawidłową oceną dowodów dokonanego przez Sąd I instancji, a nadto cytuje orzecznictwo Sądu Najwyższego, które jednak nie może znaleźć zastosowania w realiach dowodowych przedmiotowej sprawy. Powyższa argumentacja odnosi się do zarzutów obu apelacji. Odnośnie apelacji obrońcy oskarżonej W. J. stwierdzić należy, iż Sąd meriti dokonał właściwej, a nie wybiórczej oceny materiału dowodowego, poddał więc ocenie zarówno dowody przemawiające na korzyść jak i niekorzyść obojga oskarżonych. Chybiony jest zatem także zarzut obrazy przepisu art. 410 kpk . Nietrafny jest podniesiony w tej apelacji zarzut obrazy przepisu art. 18 § 3 kk . Dla przyjęcia konstrukcji współsprawstwa nie jest konieczne, aby każdy ze współsprawców zrealizował choćby jedno ze znamion czasownikowych danego typu czynu zabronionego. Rola oskarżonej W. J. w prawidłowo ustalonym przez Sąd Rejonowy stanie faktycznym nie sprowadzała się przecież tylko do wystawiania poświadczających nieprawdę zaświadczeń o zatrudnieniu i zarobkach, lecz oboje oskarżeni namawiali wcześniej oskarżoną A. M. i oskarżonego M. M. do wzięcia kredytów, a następnie większość pieniędzy z uzyskanych kredytów od oskarżonych A. M. i M. M. przyjęli, płacąc im tylko pewne wynagrodzenie. W związku z powyższym uczestniczyli w całym przestępczym przedsięwzięciu i pomimo, że nie podpisywali umów kredytowych należy ich uznać za współsprawców wyłudzeń, a nie pomocników. Chybiony jest również zarzut podniesiony w apelacji obrońcy oskarżonej W. J. dotyczący braku wykazania zamiaru bezpośredniego jak chodzi o niespłacanie kredytów. Bezspornym jest, iż kredyty nie zostały spłacone. Ilość tych kredytów w powiązaniu z posłużeniem się innymi osobami przy ich zaciąganiu jednoznacznie świadczy, iż oskarżeni J. nie mieli zamiaru wywiązać się z tych zobowiązań. W związku z powyższym uznając obie apelacje za bezzasadne, a nadto mając na uwadze, iż Sąd Rejonowy nie dopuścił się żadnych uchybień, które należałoby uwzględnić niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów ( art. 439 kpk , art. 440 kpk , i art. 455 kpk ). Sąd Odwoławczy zaskarżony wyrok utrzymał w mocy ( art. 437 § 1 kpk ), a zważywszy na sytuację materialną oskarżonych zwolnił ich od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze ( art. 624 § 1 kpk ). SSO Grażyna Pawela-Gawor SSO Ireneusz Bieniek SSO Krzysztof Chodak (...)