IV KA 906/13

Sąd Okręgowy we WrocławiuWrocław2013-10-16
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko dokumentomWysokaokręgowy
art. 276 kkpostępowanie karnezasada bezpośredniościzasada ustnościapelacjasąd okręgowysąd rejonowydowodyprzesłuchanie świadka

Sąd Okręgowy uchylił wyrok uniewinniający oskarżonego od popełnienia przestępstwa z art. 276 kk i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu z powodu naruszenia zasady bezpośredniości i ustności.

Prokurator zaskarżył wyrok Sądu Rejonowego uniewinniający G. M. od zarzutu z art. 276 kk, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i błąd w ustaleniach faktycznych. Sąd Okręgowy uwzględnił apelację, stwierdzając naruszenie zasady bezpośredniości i ustności przez Sąd Rejonowy, który nie przesłuchał kluczowego świadka P. O. i odczytał jego wyjaśnienia. W związku z tym, zaskarżony wyrok został uchylony i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania.

Sąd Okręgowy we Wrocławiu rozpoznał apelację prokuratora wniesioną od wyroku Sądu Rejonowego w Trzebnicy, który uniewinnił oskarżonego G. M. od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 276 k.k. (zniszczenie, uszkodzenie, usunięcie, ukrycie, lub udostępnienie dokumentu, danych informacji, albo karty uwierzytelniającej). Prokurator zarzucił Sądowi Rejonowemu naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 167 k.p.k. i art. 392 § 1 k.p.k., poprzez nieprzesłuchanie świadka P. O. na rozprawie i odczytanie jego wyjaśnień złożonych w postępowaniu przygotowawczym, a także brak przeprowadzenia konfrontacji. Dodatkowo zarzucono błąd w ustaleniach faktycznych. Sąd Okręgowy uznał apelację za zasadną, stwierdzając, że Sąd Rejonowy naruszył podstawowe zasady postępowania karnego: bezpośredniości i ustności. Sąd pierwszej instancji postąpił wbrew art. 392 § 1 k.p.k., uznając, że bezpośrednie przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka P. O. nie było niezbędne, mimo że jego relacja była kluczowa dla oceny sprawstwa i winy oskarżonego, a także pozostawała w sprzeczności z wyjaśnieniami oskarżonego i zeznaniami świadka M. C. Sąd Okręgowy podkreślił, że w przypadku sprzeczności dowodów, korzystanie z możliwości odczytania wyjaśnień z postępowania przygotowawczego jest niedopuszczalne. W związku z tym, Sąd Okręgowy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania, nakazując ponowne przeprowadzenie postępowania dowodowego, w tym przesłuchanie świadka P. O. i wyjaśnienie sprzeczności w jego wyjaśnieniach.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, odczytanie wyjaśnień świadka złożonych w postępowaniu przygotowawczym jest niedopuszczalne, gdy jego zeznania mają istotne znaczenie dla sprawy, pozostają w sprzeczności z innymi dowodami lub są wewnętrznie sprzeczne, gdyż narusza to zasady bezpośredniości i ustności postępowania karnego.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy naruszył zasady bezpośredniości i ustności, odczytując wyjaśnienia świadka P. O. zamiast przesłuchać go bezpośrednio. Świadek ten był kluczowy dla sprawy, a jego wyjaśnienia były sprzeczne z innymi dowodami. W takich sytuacjach korzystanie z art. 392 § 1 k.p.k. jest niedopuszczalne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

prokurator

Strony

NazwaTypRola
G. M.osoba_fizycznaoskarżony
E. G.osoba_fizycznapokrzywdzona
P. O.osoba_fizycznaświadek/współoskarżony
M. C.osoba_fizycznaświadek
Prokuratura Okręgowaorgan_państwowyprokurator

Przepisy (5)

Główne

k.p.k. art. 392 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Odczytanie wyjaśnień świadka złożonych w postępowaniu przygotowawczym jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy bezpośrednie przeprowadzenie dowodu nie jest niezbędne, nie ma zasadniczego znaczenia dla sprawy, nie pozostaje w zasadniczej sprzeczności z innymi dowodami i jest wewnętrznie niesprzeczne. W przypadku sprzeczności, korzystanie z tego przepisu jest niedopuszczalne.

k.k. art. 276

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 167

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 632 § pkt 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 424

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie zasady bezpośredniości i ustności przez Sąd Rejonowy poprzez odczytanie wyjaśnień świadka P. O. zamiast jego przesłuchania. Istotne znaczenie zeznań świadka P. O. dla rozstrzygnięcia sprawy. Sprzeczność wyjaśnień P. O. z innymi dowodami w sprawie.

Godne uwagi sformułowania

uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Trzebnicy do ponownego rozpoznania. Sąd I instancji dopuścił się naruszenia podstawowych zasad postępowania karnego tj. zasady bezpośredniości i ustności. treść relacji na temat zdarzenia przedstawiana przez świadka P. O. ... pozostaje w ewidentnej sprzeczności z wyjaśnieniami oskarżonego G. M. przeprowadzenie bezpośredniego dowodu z zeznań wskazanego świadka było konieczne

Skład orzekający

Jerzy Menzel

przewodniczący

Ewa Kilczewska

sędzia

Justyna Kuriata-Pruszyńska

sędzia-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie zasady bezpośredniości i ustności w postępowaniu karnym, zwłaszcza w kontekście art. 392 § 1 k.p.k. i sytuacji sprzeczności dowodów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z naruszeniem zasad postępowania karnego przez sąd pierwszej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie jasno pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie podstawowych zasad postępowania karnego, takich jak bezpośredniość i ustność, a naruszenie ich może prowadzić do uchylenia wyroku. Jest to ważna lekcja dla praktyków prawa.

Naruszenie zasady bezpośredniości w procesie karnym: dlaczego odczytanie wyjaśnień świadka może doprowadzić do uchylenia wyroku?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt. IV Ka 906/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 października 2013r . Sąd Okręgowy we Wrocławiu Wydział IV Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Jerzy Menzel Sędziowie SSO Ewa Kilczewska SSR del do SO Justyna Kuriata-Pruszyńska (spr.) Protokolant Jowita Sierańska przy udziale C. T. Prokuratora Prokuratury Okręgowej po rozpoznaniu w dniu 16 października 2013r. sprawy G. M. oskarżonego z art. 276 kk na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Trzebnicy z dnia 21 maja 2013r. sygn. akt II K 102/13 uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Trzebnicy do ponownego rozpoznania. Sygn. akt IV Ka 906/13 UZASADNIENIE G. M. został oskarżony o to, że w dniu 14 października 2012 roku z zaparkowanego na terenie stacji paliw B. w Ż. wyrzucił za ogrodzenie stacji portfel wiedząc, że znajduje się w nim dowód osobisty na nazwisko E. G. seria (...) wyd. przez B. G. Ż. , prawo jazdy, legitymacja studencka, dowód rejestracyjny, karta kredytowa M. C. banku (...) , karta płatnicza banku (...) czym działał na szkodę wymienionej, tj. o czyn z art. 276 k.k. Wyrokiem z dnia 21 maja 2013 roku (w sprawie o sygn. akt II K 102/13) Sąd Rejonowy w Trzebnicy uniewinnił oskarżonego G. M. od popełnienia zarzucanego mu aktem oskarżenia czynu i na podstawie art. 632 pkt 2 k.p.k. kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa. Powyższy wyrok zaskarżył w całości na niekorzyść oskarżonego G. M. prokurator zarzucając: I. obrazę przepisu postępowania – art. 167 k.p.k. oraz art. 392 § 1 k.k. - mających wpływ na treść wyroku poprzez nie przesłuchanie na rozprawie w charakterze świadka P. O. i odczytanie jego wyjaśnień złożonych w charakterze podejrzanego w postępowaniu przygotowawczym w trybie art. 392 § 1 k.p.k. , z obrazą tegoż przepisu, a także nie odczytaniu jego wyjaśnień złożonych przed sądem (k. 64), jak również poprzez nie przeprowadzenie na rozprawie konfrontacji pomiędzy oskarżonym G. M. a P. O. ; II. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, mający wpływ na jego treść, polegający na przyjęciu, że dowody ujawnione na rozprawie i ustalone na ich podstawie okoliczności faktyczne zdarzenia z dnia 14 października 2012 roku, nie są wystarczające do przypisania oskarżonemu popełnienia zarzucanego mu aktem oskarżenia czynu, poprzez bezkrytyczne przyjęcie wyjaśnień oskarżonego jako wiarygodnych, podczas gdy prawidłowa ocena zebranego materiału dowodowego w szczególności zeznań pokrzywdzonej, świadka M. C. i wyjaśnienia P. O. wskazuje, że oskarżony dopuścił się przestępstwa z art. 276 k.k. Tak formułując zarzuty apelacji prokurator wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja prokuratora zasługiwała na uwzględnienie. Sąd I instancji dopuścił się naruszenia podstawowych zasad postępowania karnego tj. zasady bezpośredniości i ustności. Sąd Rejonowy na rozprawie w dniu 21 maja 2013 r. postąpił bowiem wbrew art. 392 § 1 k.p.k. uznając, iż bezpośrednie przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka P. O. nie jest niezbędne, mimo że dowód ten miał istotne znaczenie w sprawie w kwestii oceny sprawstwa i winy oskarżonego G. M. odnośnie popełnienia zarzucanego mu aktem oskarżenia czynu. Stwierdzić należy, że treść relacji na temat zdarzenia przedstawiana przez świadka P. O. , uprzednio występującego w sprawie w charakterze współoskarżonego, pozostaje w ewidentnej sprzeczności z wyjaśnieniami oskarżonego G. M. , który podczas całego postępowania konsekwentnie nie przyznawał się do zarzucanego mu przestępstwa, a także w sprzeczności z zeznaniami świadka M. C. . Nadto wyjaśnienia P. O. , składane przez niego kilkukrotnie w toku postępowania, dotknięte są wewnętrznymi sprzecznościami. W tej sytuacji, przeprowadzenie bezpośredniego dowodu z zeznań wskazanego świadka było konieczne, zwłaszcza że nie istniały żadne przeszkody uniemożliwiające przesłuchanie P. O. , bo do takich nie można zaliczyć niepodjęcia przez niego wezwania na pierwszy termin rozprawy. W świetle treści art. 392 § 1 kpk tylko w przypadku, gdy bezpośrednie przeprowadzenie dowodu nie jest niezbędne, a wiec jeżeli dowód taki nie ma zasadniczego znaczenia dla sprawy, nie pozostaje w zasadniczej sprzeczności z innymi dowodami i jest wewnętrznie niesprzeczny, może być odczytywany na rozprawie (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4.05.2007 r., WZ 13/07, OSNwSK 2007/1/991). W warunkach natomiast występujących sprzeczności, tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie, korzystanie przez sąd z formalnych uprawnień, wynikających z art. 392 kpk , należy uznać za niedopuszczalne, obrażające zasady ustności i bezpośredniości procesu (SN III KRN 120/94, OSNKW 1995, nr 1, poz. 8). Z uprawnień określonych w tym przepisie można korzystać głównie wtedy, gdy zeznania świadków nie są rozbieżne i mają służyć ustaleniu nie zasadniczych, lecz drugorzędnych okoliczności (SN V KRN 87/88, OSPiKA 1990, z. 1-3, poz. 193). Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności Sąd Okręgowy zaskarżony wyrok uchylił i sprawę przekazał Sądowi Rejonowemu w Trzebnicy do ponownego rozpoznania. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, Sąd Rejonowy winien powtórzyć postępowanie dowodowe w zakresie niezbędnym do ustalenia istotnych dla sprawy i jej rozstrzygnięcia okoliczności, a w szczególności przesłuchać bezpośrednio na rozprawie w charakterze świadka P. O. , ujawnić wszystkie uprzednio składane przez niego w charakterze oskarżonego wyjaśnienia i wyjaśnić zachodzące w nich sprzeczności. Następnie Sąd Rejonowy podda gruntownej analizie cały materiał dowodowy ujawniony w toku rozprawy głównej, wyda prawidłowy wyrok, który uzasadni w sposób zgodny z wymogami art. 424 kpk . Reasumując, nie przesądzając końcowego rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, zważywszy na wyżej wskazane uchybienia Sądu Rejonowego, należało uchylić zaskarżone orzeczenie, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI