Orzeczenie · 2015-10-16

IV KA 904/15

Sąd
Sąd Okręgowy w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2015-10-16
SAOSKarneodpowiedzialność karna za naruszenie przepisów BHPWysokaokręgowy
BHPodpowiedzialność karnawypadek przy pracysąd okręgowyapelacjazaniedbaniazwiązek przyczynowywykroczenie

Sąd Okręgowy w Poznaniu, rozpoznając apelację obrońcy oskarżonego R. B., dokonał istotnej zmiany zaskarżonego wyroku Sądu Rejonowego w Chodzieży. Głównym punktem rozstrzygnięcia było umorzenie postępowania w zakresie czynu przypisanego w pkt I wyroku, dotyczącego narażenia pracownika M. T. na niebezpieczeństwo utraty życia lub ciężkiego uszczerbku na zdrowiu (art. 220 § 1 kk i art. 155 kk). Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy dopuścił się błędów w ustaleniach faktycznych, opierając się w nadmiernym stopniu na opinii biegłego z zakresu BHP, a ignorując opinie biegłych medyków. Kluczowe było ustalenie, że bezpośrednią przyczyną upadku pracownika było samoistne pęknięcie krwiaka śródmózgowego, a nie zaniedbania BHP. W związku z tym brak było związku przyczynowego między zachowaniem oskarżonego a śmiercią pracownika. Sąd Okręgowy stwierdził jednak, że zachowanie oskarżonego wyczerpało znamiona wykroczenia z art. 283 § 1 k.p., ale postępowanie w tym zakresie umorzono z powodu przedawnienia. Uchylono również orzeczenie o zadośćuczynieniu na rzecz T. T. W pozostałym zakresie, dotyczącym czynu z art. 221 kk, wyrok utrzymano w mocy. Sąd Okręgowy uznał za zasadny zarzut obrońcy dotyczący niezaliczenia na poczet kary grzywny mandatu karnego z dnia 30.11.2010 r. w kwocie 1000 zł, co zostało uwzględnione w orzeczeniu. Kosztami postępowania za obie instancje obciążono oskarżonego w ½ części, a w pozostałej części Skarb Państwa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie związku przyczynowego między zaniedbaniami BHP a skutkiem w postaci śmierci pracownika; interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności za naruszenie przepisów BHP; zaliczanie kar z mandatów na poczet kar sądowych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym kluczową rolę odegrały opinie biegłych medycznych wskazujące na samoistną przyczynę zdarzenia.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zaniedbania w zakresie BHP (brak orzeczenia lekarskiego, brak szkoleń BHP, brak oceny ryzyka zawodowego) pozostają w związku przyczynowym ze śmiercią pracownika w wyniku wypadku przy pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w niniejszej sprawie brak jest związku przyczynowego między zaniedbaniami oskarżonego w zakresie BHP a śmiercią pracownika. Bezpośrednią przyczyną upadku pracownika było samoistne pęknięcie krwiaka śródmózgowego, którego nie można było wykryć podczas rutynowych badań.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że opinie biegłych medyków jednoznacznie wskazują na samoistne pęknięcie krwiaka śródmózgowego jako przyczynę upadku pracownika, a nie zaniedbania BHP. Rutynowe badania lekarskie nie pozwoliłyby na wykrycie tętniaka. W związku z tym, zaniedbania BHP nie naraziły pracownika na bezpośrednie niebezpieczeństwo ani nie spowodowały jego śmierci.

Czy zachowanie polegające na dopuszczeniu pracownika do pracy bez wymaganego orzeczenia lekarskiego, szkoleń BHP oraz oceny ryzyka zawodowego wyczerpuje znamiona wykroczenia z art. 283 § 1 k.p.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zachowanie oskarżonego wyczerpuje znamiona wykroczenia z art. 283 § 1 k.p.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że bezsporne jest, iż oskarżony, z racji pełnionej funkcji, był odpowiedzialny za bezpieczeństwo i higienę pracy i nie dopełnił wynikających stąd obowiązków właściwej organizacji stanowiska pracy pracownika, zgodnie z przepisami i zasadami BHP.

Czy grzywna wymierzona mandatem karnym może zostać zaliczona na poczet kary grzywny orzeczonej wyrokiem sądu za przestępstwo?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, grzywna wymierzona mandatem karnym może zostać zaliczona na poczet kary grzywny orzeczonej wyrokiem sądu, jeśli czyny te pozostają w zbiegu idealnym.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że zakres zachowań objętych regulacją art. 221 kk (przestępstwo) pokrywa się w znacznej części z zakresem wyznaczonym treścią art. 283 § 2 pkt 6 k.p. (wykroczenie). W przypadku idealnego zbiegu przestępstwa i wykroczenia, jeśli kara grzywny z mandatu została uprzednio wykonana, zasadne jest jej zaliczenie na poczet kary grzywny orzeczonej wyrokiem.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku
Strona wygrywająca
oskarżony (w części)

Strony

NazwaTypRola
R. B.osoba_fizycznaoskarżony
M. T.osoba_fizycznapracownik
T. T.osoba_fizycznaoskarżyciel posiłkowy
Prokuratura Okręgowa w Poznaniuorgan_państwowyprokurator

Przepisy (21)

Główne

k.k. art. 220 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 155

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 221

Kodeks karny

k.p. art. 283 § § 1

Kodeks pracy

k.w. art. 10 § § 1

Kodeks wykroczeń

k.k. art. 11 § § 3

Kodeks karny

k.k. art. 46 § § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.w. art. 5 § § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

k.w. art. 45 § § 1

Kodeks wykroczeń

k.p. art. 283 § § 2 pkt 6

Kodeks pracy

k.p.k. art. 4

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 436

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 5 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 424

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 626 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 627

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 630

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 636 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak związku przyczynowego między zaniedbaniami BHP a śmiercią pracownika. • Niezaliczenie grzywny z mandatu na poczet kary grzywny orzeczonej wyrokiem.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące obrazy prawa procesowego i błędu w ustaleniach faktycznych w zakresie przypisania odpowiedzialności za czyn z art. 220 § 1 kk i art. 155 kk (ostatecznie uznano brak związku przyczynowego).

Godne uwagi sformułowania

Sąd meriti orzekając, nie uwzględnił wszystkich istotnych okoliczności ujawnionych w toku rozprawy głównej, nie wziął pod uwagę całości materiału dowodowego, tym samym jego rozumowanie jest niepełne, a jako takie nie może być logicznie. • Wobec jednoznacznych opinii biegłych z zakresu medycyny, Sąd Okręgowy zobligowany był stanąć na stanowisku, że w niniejszej sprawie brak jest związku przyczynowego pomiędzy zachowaniem oskarżonego, a narażeniem pokrzywdzonego na niebezpieczeństwo i następnie spowodowaniem jego śmierci. • Zarzucone oskarżonemu uchybienia przepisom bezpieczeństwa i higieny pracy polegające na dopuszczeniu M. T. do pracy pomimo braku stosownego orzeczenia lekarskiego, szkolenia BHP oraz oceny ryzyka, nie miały wpływu na bezpośrednie narażenie go na niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu (znamiona art. 220 § 1 kk), jak również uchybienia te nie stanowiły podstaw do przypisania oskarżonemu nieumyślnego spowodowania śmierci pokrzywdzonego ( art. 155 kk ).

Skład orzekający

Hanna Bartkowiak

przewodniczący

Bożena Ziółkowska

członek

Dariusz Śliwiński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie związku przyczynowego między zaniedbaniami BHP a skutkiem w postaci śmierci pracownika; interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności za naruszenie przepisów BHP; zaliczanie kar z mandatów na poczet kar sądowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym kluczową rolę odegrały opinie biegłych medycznych wskazujące na samoistną przyczynę zdarzenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest udowodnienie związku przyczynowego w sprawach o naruszenie przepisów BHP, a także jak ważne jest wszechstronne badanie dowodów, w tym opinii biegłych z różnych dziedzin. Pokazuje też, że nawet w sprawach karnych można umorzyć postępowanie z powodu przedawnienia lub braku związku przyczynowego.

Czy zaniedbania BHP zawsze prowadzą do odpowiedzialności karnej za śmierć pracownika? Sąd Okręgowy wyjaśnia kluczowy brak związku przyczynowego.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst