Orzeczenie · 2024-01-23

IV KA 834/23

Sąd
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
Data
2024-01-23
SAOSKarnewypadki komunikacyjneŚredniaokręgowy
wypadek drogowynietrzeźwośćprawo karneapelacjakara pozbawienia wolnościśrodek karnyzakaz prowadzenia pojazdówsąd okręgowysąd rejonowy

Sąd Okręgowy rozpoznał apelację obrońcy oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Radomsku, który skazał go za spowodowanie wypadku drogowego w stanie nietrzeźwości (art. 177 § 1 k.k. w zw. z art. 178 § 1 k.k. i art. 178a § 1 k.k.). Obrońca podniósł szereg zarzutów, w tym obrazę przepisów postępowania (art. 7 k.p.k.), obrazę prawa materialnego (art. 177 § 1 k.k., art. 11 § 2 k.k., art. 43b k.k.) oraz rażącą niewspółmierność kary i środków karnych (art. 438 pkt 4 k.p.k.). Sąd odwoławczy uznał częściowo zasadność zarzutu naruszenia przepisów postępowania, wskazując, że decyzja pokrzywdzonych o podróży z nietrzeźwym kierowcą ma znaczenie dla oceny stopnia zawinienia i społecznej szkodliwości czynu. Zarzut obrazy prawa materialnego dotyczący kwalifikacji czynu z art. 177 § 1 k.k. uznano za niezasadny, podobnie jak zarzut dotyczący naruszenia art. 413 § 2 k.p.k. w zakresie opisu obrażeń. Sąd odwoławczy nie zgodził się również z zarzutem naruszenia art. 11 § 2 k.k., utrzymując kwalifikację czynów jako dwóch odrębnych przestępstw. Zarzut dotyczący podania wyroku do publicznej wiadomości (art. 43b k.k.) również uznano za niezasadny. Najwięcej uwagi poświęcono zarzutowi rażącej niewspółmierności kary. Sąd Okręgowy stwierdził, że Sąd Rejonowy nie docenił szeregu okoliczności łagodzących, takich jak postawa oskarżonego, pomoc udzielona pokrzywdzonym, szczery żal, przyznanie się do winy, uprzednia niekaralność, pozytywna opinia z pracy, wywiązanie się z nawiązki oraz przebaczenie ze strony pokrzywdzonych. W związku z tym Sąd Okręgowy złagodził kary jednostkowe pozbawienia wolności, karę łączną oraz okres zakazu prowadzenia pojazdów. Zmieniono również wysokość świadczenia pieniężnego na rzecz pokrzywdzonych. Sąd odwoławczy utrzymał w mocy winę i sprawstwo oskarżonego, ale zmienił orzeczone kary i środki karne, uznając je za nadmiernie surowe w pierwotnym wymiarze.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja wpływu zachowania pokrzywdzonych na ocenę winy i szkodliwości społecznej w sprawach o wypadki drogowe pod wpływem alkoholu; ocena współmierności kar i środków karnych w takich sprawach.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie pokrzywdzeni świadomie wsiedli do pojazdu z nietrzeźwym kierowcą.

Zagadnienia prawne (6)

Czy decyzja pokrzywdzonych o podróży z nietrzeźwym kierowcą wpływa na ocenę stopnia zawinienia i społecznej szkodliwości czynu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ma znaczenie dla oceny stopnia zawinienia oskarżonego i społecznej szkodliwości jego zachowania.

Uzasadnienie

Pokrzywdzeni są dorosłymi osobami, które spożywały alkohol z kierującym i świadomie wsiedli do pojazdu, nie oceniając obiektywnie sytuacji i stanu kierowcy. Ta okoliczność wpływa na złagodzenie reakcji prawno-karnej.

Czy brak sformułowania "spowodował nieumyślnie wypadek" w opisie czynu z art. 177 § 1 k.k. dekompletuje znamiona tego przestępstwa?

Odpowiedź sądu

Nie, brak tego sformułowania nie dekompletuje znamion czynu, jeśli sąd wyraził zapatrywanie co do sposobu działania sprawcy i ustalił związek przyczynowy.

Uzasadnienie

Przestępstwo z art. 177 k.k. jest nieumyślne niezależnie od tego, czy naruszenie zasad bezpieczeństwa było umyślne. Intencja sądu była jasna, a uzasadnienie prawidłowe.

Czy opis obrażeń "na okres znacznie przekraczający siedem dni" w kontekście art. 157 § 1 k.k. i art. 177 § 1 k.k. stanowi wyjście poza granice oskarżenia?

Odpowiedź sądu

Nie, sąd był uprawniony do zmiany opisu czynu w tym zakresie, gdyż stanowiło to doprecyzowanie okoliczności sprawy.

Uzasadnienie

Zmiana opisu czynu w zakresie czasu, miejsca, sposobu, okoliczności popełnienia i skutków, jeśli dotyczy tego samego zdarzenia faktycznego, nie stanowi wyjścia poza granice oskarżenia. Obrażenia u jednego z pokrzywdzonych były rozleglejsze i bardziej zagrażające zdrowiu.

Czy zachowanie sprawcy kierującego pojazdem w stanie nietrzeźwości, który spowodował wypadek, stanowi dwa odrębne czyny zabronione (art. 177 k.k. i art. 178a k.k.)?

Odpowiedź sądu

Tak, stanowi dwa odrębne czyny zabronione, jeśli wypadek nie nastąpił bezpośrednio po rozpoczęciu jazdy, a stan zagrożenia trwał pewien czas.

Uzasadnienie

Utrwalony pogląd Sądu Najwyższego stanowi, że takie zachowanie wypełnia znamiona dwóch odrębnych przestępstw, a stopień społecznej szkodliwości czynu z art. 177 k.k. nie pozwala na objęcie go w pełni przez skazanie tylko na podstawie art. 178a k.k.

Czy podanie wyroku skazującego do publicznej wiadomości (art. 43b k.k.) jest uzasadnione w przypadku przestępstw drogowych?

Odpowiedź sądu

Tak, jest uzasadnione ze względu na poważne zagrożenie dla życia i zdrowia oraz potrzebę funkcji wychowawczej i prewencyjnej.

Uzasadnienie

Publiczne ogłoszenie wyroku stanowi sygnał o braku pobłażliwości dla tego rodzaju zachowań, pełni funkcję wychowawczą i uzmysławia środowisku lokalnemu nieuchronność kary. Nie narusza interesów pokrzywdzonych.

Czy orzeczone kary pozbawienia wolności i środki karne (zakaz prowadzenia pojazdów) są rażąco niewspółmierne do popełnionych czynów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, kary i środki karne były rażąco surowe i wymagały złagodzenia.

Uzasadnienie

Sąd Rejonowy nie docenił szeregu okoliczności łagodzących, takich jak postawa oskarżonego, pomoc pokrzywdzonym, szczery żal, przyznanie się do winy, niekaralność, pozytywna opinia z pracy, wywiązanie się z nawiązki oraz przebaczenie pokrzywdzonych. Uwzględniono również fakt spożywania alkoholu z pokrzywdzonymi przed jazdą.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku
Strona wygrywająca
oskarżony (częściowo)

Strony

NazwaTypRola
oskarżonyinneoskarżony
pokrzywdzeniinnepokrzywdzony

Przepisy (12)

Główne

k.k. art. 177 § 1

Kodeks karny

Przestępstwo nieumyślnego spowodowania wypadku komunikacyjnego, nawet jeśli naruszenie zasad bezpieczeństwa było umyślne.

k.k. art. 178 § 1

Kodeks karny

Naruszenie zasad bezpieczeństwa w ruchu przez osobę znajdującą się w stanie nietrzeźwości.

k.k. art. 178a § 1

Kodeks karny

Prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości.

Pomocnicze

k.p.k. art. 438 § pkt 1

Kodeks postępowania karnego

Obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu.

k.p.k. art. 438 § pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia.

k.p.k. art. 438 § pkt 4

Kodeks postępowania karnego

Rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka.

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

Zasada skazywania za jedno przestępstwo przy zbiegu przepisów ustawy.

k.k. art. 43b

Kodeks karny

Podanie wyroku skazującego do publicznej wiadomości.

k.k. art. 157 § 1

Kodeks karny

Określenie obrażeń ciała jako "znacznie przekraczających siedem dni".

k.p.k. art. 627

Kodeks postępowania karnego

Podstawy prawne orzeczenia o kosztach sądowych.

Ustawa o opłatach w sprawach karnych art. 10 § 1

Podstawy prawne orzeczenia o kosztach sądowych.

Ustawa o opłatach w sprawach karnych art. 2 § 1 pkt 4

Podstawy prawne orzeczenia o kosztach sądowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rażąca niewspółmierność kary i środków karnych. • Znaczenie decyzji pokrzywdzonych o podróży z nietrzeźwym kierowcą dla oceny winy i szkodliwości społecznej.

Odrzucone argumenty

Obraza przepisów postępowania (art. 7 k.p.k.) w zakresie oceny dowodów. • Obraza prawa materialnego (art. 177 § 1 k.k.) w zakresie kwalifikacji prawnej czynu. • Obraza prawa procesowego (art. 413 § 2 k.p.k.) w zakresie opisu obrażeń. • Niezastosowanie art. 11 § 2 k.k. (zbieg przepisów). • Naruszenie art. 43b k.k. (podanie wyroku do publicznej wiadomości).

Godne uwagi sformułowania

"Pokrzywdzeni są osobami dorosłymi, nie zachodzą wobec nich okoliczności, na podstawie których można by wnioskować, że nie byli w stanie obiektywnie rozpoznać zagrożenia i bezprawności postępowania i nie dać posłuchu normie prawnej." • "Przestępstwo z art. 177 kk jest przestępstwem nieumyślnym i ma ten charakter niezależnie od tego, czy samo naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu było umyślne czy nieumyślne." • "Sąd Rejonowy nie docenił chyba szeregu łagodzących okoliczności zachodzących w stosunku do oskarżonego..." • "Wymiar kary łącznej jest działalnością racjonalną polegającą na oznaczeniu kary odpowiedniej do stopnia związku podmiotowo-przedmiotowego między zbiegającymi się realnie przestępstwami." • "W realiach niniejszej sprawy należy bowiem stwierdzić, iż Sąd I instancji nie uwzględnił w pełni okoliczności przedmiotowych i podmiotowych wpływających na wymiar orzeczonego w stosunku do oskarżonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych."

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wpływu zachowania pokrzywdzonych na ocenę winy i szkodliwości społecznej w sprawach o wypadki drogowe pod wpływem alkoholu; ocena współmierności kar i środków karnych w takich sprawach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie pokrzywdzeni świadomie wsiedli do pojazdu z nietrzeźwym kierowcą.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sąd odwoławczy koryguje pierwotny wyrok, uwzględniając okoliczności łagodzące, w tym świadome ryzyko podjęte przez pokrzywdzonych. Pokazuje to złożoność oceny winy i kary w sprawach o wypadki drogowe.

Czy pokrzywdzeni ponoszą część winy za wypadek? Sąd Okręgowy łagodzi kary za jazdę po alkoholu.

Dane finansowe

świadczenie pieniężne: 5000 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst