IV KA 757/17

Sąd Okręgowy
SAOSKarneprzestępstwa komunikacyjneŚredniaokręgowy
jazda po alkoholuwarunkowe zawieszenie karyśrodki karneapelacjakara łącznasytuacja rodzinnaocena sądu

Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego, uznając, że warunkowe zawieszenie kary pozbawienia wolności dla oskarżonego J.P. było uzasadnione szczególnymi okolicznościami, mimo apelacji prokuratora zarzucającej rażącą łagodność kary.

Prokurator wniósł apelację, twierdząc, że orzeczona kara 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem na 3 lata dla J.P. jest rażąco łagodna. Sąd Okręgowy odrzucił apelację, podkreślając, że Sąd Rejonowy prawidłowo zastosował art. 69 § 4 k.k. ze względu na szczególne okoliczności, takie jak krótki dystans przejazdu, niewielkie stężenie alkoholu, motywacja oskarżonego (spotkanie w sprawie zatrudnienia), jego skrucha, trudna sytuacja rodzinna (chore dziecko, choroba serca, konieczność opieki żony) oraz fakt, że orzeczono również grzywnę, dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów i świadczenie pieniężne.

Sąd Okręgowy rozpatrzył skargę apelacyjną prokuratora, który zarzucił rażącą łagodność kary orzeczonej wobec oskarżonego J. P. Sąd pierwszej instancji wymierzył oskarżonemu karę 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby 3 lat, a także karę grzywny, dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym. Sąd Okręgowy uznał apelację prokuratora za bezzasadną. Podkreślono, że Sąd Rejonowy prawidłowo zastosował przepis art. 69 § 4 k.k., który pozwala na warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności w przypadku przestępstwa z art. 178a § 4 k.k., jeśli występują szczególne okoliczności. Sąd odwoławczy wskazał na szereg okoliczności przemawiających na korzyść oskarżonego: stosunkowo niewielki dystans przejechany w stanie nietrzeźwości (ok. 2 km), niezbyt wysokie stężenie alkoholu, kierowanie pojazdem na drodze podrzędnej o małym natężeniu ruchu, motywację oskarżonego (spotkanie w sprawie zatrudnienia, choroba dziecka uniemożliwiająca żonie transport), okazaną skruchę i krytyczny stosunek do czynu. Szczególnie uwzględniono trudną sytuację rodzinną oskarżonego – chorobę serca 4-letniego dziecka wymagającą operacji, brak majątku i niskie dochody rodziny. Sąd Okręgowy stwierdził, że orzeczony zespół kar i środków karnych, w tym dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów, stanowi dotkliwą reakcję karną, która spełni cele zapobiegawcze i wychowawcze. W związku z tym zaskarżony wyrok został utrzymany w mocy, a o kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie przepisów k.p.k. i ustawy o opłatach w sprawach karnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, kara nie jest rażąco łagodna.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy prawidłowo zastosował art. 69 § 4 k.k. ze względu na szczególne okoliczności, takie jak niewielki dystans przejazdu, niskie stężenie alkoholu, motywacja oskarżonego, jego skrucha oraz bardzo trudna sytuacja rodzinna. Całokształt orzeczonych kar i środków karnych, w tym dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów, stanowi dotkliwą reakcję karną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Utrzymanie wyroku w mocy

Strona wygrywająca

Oskarżony J. P.

Strony

NazwaTypRola
J. P.osoba_fizycznaoskarżony
Prokuratororgan_państwowyskarżący

Przepisy (5)

Główne

k.k. art. 69 § § 4

Kodeks karny

Pozwala na warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności wobec sprawcy przestępstwa określonego w art. 178a § 4 k.k. w przypadku wystąpienia szczególnych okoliczności, które przemawiają za tym, że zastosowany środek probacyjny posłuży do osiągnięcia celów kary.

k.k. art. 178a § § 4

Kodeks karny

Dotyczy przestępstwa prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego, gdzie sąd może zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary albo odstąpić od jej wymierzenia.

Pomocnicze

k.p.k. art. 438 § pkt 4

Kodeks postępowania karnego

Określa przesłanki do uwzględnienia apelacji, w tym rażącą niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub innego środka orzeczonego od skazanego.

k.p.k. art. 636 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Reguluje zasady orzekania o kosztach postępowania w instancji odwoławczej.

u.o.p.k.

Ustawa o opłatach w sprawach karnych

Podstawa prawna do orzekania o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Rejonowy prawidłowo zastosował art. 69 § 4 k.k. ze względu na szczególne okoliczności. Okoliczności popełnienia czynu (krótki dystans, niskie stężenie alkoholu, droga podrzędna, niewielki ruch). Motywacja oskarżonego (spotkanie w sprawie zatrudnienia, choroba dziecka). Postawa oskarżonego po czynie (przyznanie się, skrucha). Trudna sytuacja rodzinna oskarżonego (chore dziecko, brak majątku, niskie dochody). Całokształt orzeczonych kar i środków karnych (grzywna, dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów) stanowi dotkliwą reakcję karną.

Odrzucone argumenty

Orzeczona kara jest rażąco łagodna (argument prokuratora).

Godne uwagi sformułowania

Nie można bowiem zgodzić się z argumentacją skarżącego, iż orzeczone wobec oskarżonego J. P. kary jednostkowe oraz łączna kara 1 roku pozbawienia wolności, orzeczone z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby 3 lat, są rażąco łagodne. Nie ma ustawowego katalogu okoliczności, które mogą wpływać na zastosowanie warunkowego zawieszenia wykonania kary w wyżej wskazanym przypadku, a zatem mogą one dotyczyć różnych sytuacji i należą do oceny sądu. Co do zasady powinny one jednak dotyczyć tych kwestii, które spowodują przekonanie sądu, że zastosowany środek probacyjny posłuży do osiągnięcia celów kary, w szczególności sprawca nie popełni ponownie przestępstwa. Tak więc, stan zagrożenia dla bezpieczeństwa w komunikacji, był relatywnie niski. Oskarżony przyznał się do popełnienia czynu, wyjaśnił jego okoliczności, okazał skruchę i krytyczny stosunek do popełnionego przestępstwa, co daje podstawy do postawienia wobec oskarżonego pozytywnej prognozy kryminologicznej na przyszłość. Oczywistym jest, iż przytoczone wyżej okoliczności nie usprawiedliwiają w żaden sposób lekkomyślnego postępowania oskarżonego, jednakże oceniając przedmiotową sprawę w kontekście wystąpienia szczególnych okoliczności, o których mowa w art. 69 § 4 k.k. należało je uwzględnić i przepis ten zastosować, tak jak uczynił to Sąd meriti. Patrząc zatem przez pryzmat całokształtu kar i środków karnych, wymierzonych oskarżonemu należy dojść do wniosku, iż wymierzony oskarżonemu w przedmiotowej sprawie, zespół kar i środków karnych, w tym i dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych, stanowi i tak bardzo dotkliwą reakcję karną.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania art. 69 § 4 k.k. w sprawach o jazdę w stanie nietrzeźwości, uwzględnianie szczególnych okoliczności (motywacja, sytuacja rodzinna, skrucha) przy wymiarze kary, ocena rażącej łagodności kary."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i indywidualnej oceny sądu. Interpretacja art. 69 § 4 k.k. może być różna w zależności od okoliczności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sąd może uwzględnić złożoną sytuację życiową oskarżonego i inne okoliczności łagodzące przy wymiarze kary za przestępstwo drogowe, co jest interesujące z perspektywy praktyki prawniczej i społecznej.

Czy trudna sytuacja rodzinna i motywacja usprawiedliwiają jazdę po alkoholu? Sąd Okręgowy odpowiada.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV Ka 757/17 UZASADNIENIE Skarga apelacyjna wniesiona przez prokuratora nie okazała się zasadna. Nie można bowiem zgodzić się z argumentacją skarżącego, iż orzeczone wobec oskarżonego J. P. kary jednostkowe oraz łączna kara 1 roku pozbawienia wolności, orzeczone z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby 3 lat, są rażąco łagodne. Analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz poczynionych na tej podstawie przez Sąd I instancji ustaleń faktycznych, prowadzi natomiast do wniosku, że orzeczona w przedmiotowej sprawie wobec oskarżonego kara, nie nosi znamion, „rażącej” niewspółmierności, o której mowa w art. 438 pkt 4 k.p.k. Wbrew twierdzeniom zawartym w apelacji, Sąd Rejonowy przy wymiarze kary prawidłowo uznał, że w przedmiotowej sprawie występują szczególne okoliczności wskazane w art. 69 § 4 k.k. , pozwalające wobec sprawcy przestępstwa określonego w art. 178a § 4 k.k. warunkowo zawiesić wykonanie kary pozbawienia wolności. Podkreślenia wymaga, że nie ma ustawowego katalogu okoliczności, które mogą wpływać na zastosowanie warunkowego zawieszenia wykonania kary w wyżej wskazanym przypadku, a zatem mogą one dotyczyć różnych sytuacji i należą do oceny sądu. Co do zasady powinny one jednak dotyczyć tych kwestii, które spowodują przekonanie sądu, że zastosowany środek probacyjny posłuży do osiągnięcia celów kary, w szczególności sprawca nie popełni ponownie przestępstwa. Skarżący, akcentując w złożonej skardze apelacyjnej, wyłącznie okoliczności przemawiające na niekorzyść oskarżonego, nie dostrzega, że w przedmiotowej sprawie wystąpił także szereg okoliczności, które należy poczytać na korzyść oskarżonego. Chodzi tu o okoliczności popełnienia przez oskarżonego przypisanego czynu, okazaną przez oskarżonego skruchę oraz jego sytuację rodzinną. Odnosząc się w pierwszej kolejności do okoliczności popełnienia przez oskarżonego J. P. czynu podkreślić trzeba, że odcinek jaki oskarżony planował przebyć, kierując w stanie nietrzeźwości, pomiędzy miejscowościami G. , a C. , był stosunkowo nieznaczny (ok. 2 km.). Nie negując naganności zachowana oskarżonego, który kierował samochodem w stanie nietrzeźwości, podnieść jednak należy, że stężenie alkoholu w jego organizmie nie było drastycznie wysokie, a kierował on drogą podrzędną, na której – także z uwagi na późną godzinę – ruch był niewielki. Tak więc, stan zagrożenia dla bezpieczeństwa w komunikacji, był relatywnie niski. Sąd I instancji słusznie również zwrócił uwagę na motywację jaka skłoniła oskarżonego do kierowania pojazdem w stanie nietrzeźwości. Oskarżony bowiem zdecydował się sam pojechać na miejsce spotkania z pracodawcą, w sprawie zatrudnienia. Oskarżony był bezrobotny i zależało mu na podjęciu zatrudnienia, a wobec choroby dziecka, które miało gorączkę, jego żona nie mogła zawieźć go na miejsce spotkania. Trzeba również mieć na uwadze postawę oskarżonego po dokonaniu zarzucanego mu czynu. Oskarżony przyznał się do popełnienia czynu, wyjaśnił jego okoliczności, okazał skruchę i krytyczny stosunek do popełnionego przestępstwa, co daje podstawy do postawienia wobec oskarżonego pozytywnej prognozy kryminologicznej na przyszłość. Sąd Rejonowy prawidłowo uwzględnił też bardzo trudną sytuację rodzinną oskarżonego J. P. . Oskarżony zamieszkuje z żoną oraz chorym na serce 4 - letnim dzieckiem, które w najbliższym czasie czeka operacja w Centrum (...) w W. . Oskarżony nie posiada również żadnego majątku, a jedynym źródłem utrzymania rodziny są dochody uzyskiwane przez niego z tytułu świadczenia pracy w wysokości 1.800 złotych miesięcznie oraz świadczenie 500+. Zaistniała sytuacja rodzinna oskarżonego słusznie doprowadziła Sąd I instancji do przekonania, iż orzeczenia wobec J. P. bezwzględnej kary pozbawienia wolności, w szczególności biorąc pod uwagę, że żona oskarżonego, w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem nie może podjąć zatrudnienia, doprowadziłoby do drastycznego pogorszenia się sytuacji dla osób najbliższych oskarżonego. Oczywistym jest, iż przytoczone wyżej okoliczności nie usprawiedliwiają w żaden sposób lekkomyślnego postępowania oskarżonego, jednakże oceniając przedmiotową sprawę w kontekście wystąpienia szczególnych okoliczności, o których mowa w art. 69 § 4 k.k. należało je uwzględnić i przepis ten zastosować, tak jak uczynił to Sąd meriti. Surowa kara, na konieczność wymierzenia której powołuje się skarżący, to przecież nie tylko bezwzględna kara pozbawienia wolności. Trzeba też mieć na uwadze sumę kar i środków karnych orzeczonych wobec oskarżonego J. P. . Należy tu podkreślić, iż Sąd Rejonowy, oprócz kary 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym jej zawieszeniem na okres próby 3 lat, wymierzył wobec oskarżonego również karę grzywny w wysokości 100 stawek dziennych po 10 złotych każda, środek karny w postaci dożywotniego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w strefie ruchu lądowego, jak również wysokie świadczenie pieniężne (w kwocie 10.000 złotych) na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Patrząc zatem przez pryzmat całokształtu kar i środków karnych, wymierzonych oskarżonemu należy dojść do wniosku, iż wymierzony oskarżonemu w przedmiotowej sprawie, zespół kar i środków karnych, w tym i dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych, stanowi i tak bardzo dotkliwą reakcję karną. Tak ukształtowany zespół kar i środków karnych uwzględnia zarówno stopień winy oskarżonego, jak i stopień społecznej szkodliwości popełnionego czynu. Spełni on w sposób właściwy, cel zapobiegawczy oraz wychowawczy, jak również cele w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa. Reasumując wskazać należy, że wszystkie powyższe okoliczności doprowadziły Sąd odwoławczy do wniosku, iż Sąd I instancji słusznie zastosował wobec oskarżonego przepis art. 69 § 4 k.k. , gdyż w przedmiotowej sprawie zaistniały szczególne okoliczności, umożliwiające warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności wobec oskarżonego. Biorąc pod uwagę powyższe zaskarżony wyrok jako słuszny i odpowiadający prawu, należało utrzymać w mocy. O kosztach postępowania odwoławczego, Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 636 § 1 k.p.k. i art. 9 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach karnych (tekst jednolity: Dz. U. Z 1983 roku Nr 49, poz.223 z późniejszymi zmianami ).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI