IV Ka 669/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu wątpliwości co do poczytalności oskarżonego, który był całkowicie ubezwłasnowolniony.
Sąd Okręgowy w Świdnicy uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie dotyczący kradzieży i naruszenia nietykalności funkcjonariusza policji. Powodem uchylenia były poważne wątpliwości co do poczytalności oskarżonego, który został całkowicie ubezwłasnowolniony, a mimo to samodzielnie złożył wniosek o dobrowolne poddanie się karze. Sąd odwoławczy uznał, że opinia biegłego nie była wystarczająca do oceny stanu psychicznego oskarżonego tempore criminis i obecnie, co skutkowało koniecznością ponownego rozpoznania sprawy przez sąd pierwszej instancji.
Sąd Okręgowy w Świdnicy, rozpoznając apelację obrońcy oskarżonego A. P., uchylił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Oskarżonemu zarzucono popełnienie przestępstw z art. 281 k.k. (kradzież z użyciem przemocy) oraz art. 222 § 1 k.k. (naruszenie nietykalności cielesnej funkcjonariusza policji). Sąd Rejonowy skazał oskarżonego na karę pozbawienia wolności i grzywnę, uwzględniając wniosek o dobrowolne poddanie się karze. Sąd Okręgowy stwierdził jednak poważne wątpliwości co do poczytalności oskarżonego, który został całkowicie ubezwłasnowolniony, a mimo to samodzielnie złożył wniosek o skazanie. Sąd odwoławczy uznał, że opinia biegłego nie była wystarczająca do oceny stanu psychicznego oskarżonego w czasie popełnienia czynów i obecnie, zwłaszcza w kontekście jego ubezwłasnowolnienia. W związku z tym, konieczne jest ponowne ustalenie stanu zdrowia psychicznego oskarżonego i jego zdolności do odpowiadania za popełnione czyny. Sąd zasądził również koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, oskarżony całkowicie ubezwłasnowolniony nie był w stanie samodzielnie i rozsądnie złożyć wniosku o dobrowolne poddanie się karze.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że oskarżony, będący osobą całkowicie ubezwłasnowolnioną, nie mógł samodzielnie i świadomie złożyć wniosku o dobrowolne poddanie się karze, co podważało prawidłowość postępowania przed sądem pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. P. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| J. D. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony pracownik ochrony |
| S.A. | spółka | pokrzywdzony |
| M. N. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony funkcjonariusz Policji |
| Prokuratura Okręgowa | organ_państwowy | prokurator |
| adw. K. H. | osoba_fizyczna | obrońca z urzędu |
| adwokat U. F. | osoba_fizyczna | obrońca z urzędu |
Przepisy (14)
Główne
k.k. art. 281
Kodeks karny
k.k. art. 222 § § 1
Kodeks karny
Pomocnicze
k.k. art. 37b
Kodeks karny
k.k. art. 63 § § 1
Kodeks karny
Prawo o adwokaturze art. 29 § ust. 2
Ustawa Prawo o adwokaturze
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 17 § ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 3
k.p.k. art. 79 § §1 pkt 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 215
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 193
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 427 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 343 § § 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 624 § § 1
Kodeks postępowania karnego
ustawa o opłatach w sprawach karnych art. 17 § ust. 1
Ustawa o opłatach w sprawach karnych
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 20
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewyjaśnienie wątpliwości co do poczytalności oskarżonego, który choruje na schizofrenię i jest całkowicie ubezwłasnowolniony. Brak możliwości samodzielnego i rozsądnego złożenia przez oskarżonego wniosku o dobrowolne poddanie się karze.
Godne uwagi sformułowania
istnieją poważne wątpliwości co do tego czy A. P. , który jak się okazuje jest osobą całkowicie ubezwłasnowolnioną (...) był w stanie samodzielnie i rozsądnie złożyć wniosek o dobrowolne poddanie się karze nie sposób zgodzić się z prokuratorem, że były podstawy do zaakceptowania wniosku i przesłania go do sądu nie zostały wyjaśnione i doszło do obrazy prawa procesowego, bowiem opinia, którą dysponował sąd nie była jasna i pełna.
Skład orzekający
Agnieszka Połyniak
przewodniczący-sprawozdawca
Waldemar Majka
sędzia
Tomasz Wysocki
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie procedury karnej w przypadku oskarżonych z zaburzeniami psychicznymi lub ubezwłasnowolnionych, konieczność badania poczytalności przed przyjęciem wniosku o dobrowolne poddanie się karze."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji oskarżonego z ubezwłasnowolnieniem i chorobą psychiczną, procedury związane z dobrowolnym poddaniem się karze.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie stanu psychicznego oskarżonego, nawet w trybie dobrowolnego poddania się karze, szczególnie gdy osoba jest ubezwłasnowolniona. Podkreśla to znaczenie ochrony praw osób z zaburzeniami psychicznymi w procesie karnym.
“Ubezwłasnowolniony oskarżony chciał dobrowolnie poddać się karze? Sąd Okręgowy uchyla wyrok!”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV Ka 669/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 stycznia 2019 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący: SSO Agnieszka Połyniak (spr.) Sędziowie: SSO Waldemar Majka, SSO Tomasz Wysocki Protokolant: Agnieszka Strzelczyk przy udziale Jolanty Siwik – Ważny Prokuratora Prokuratury Okręgowej, po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2019 r. sprawy A. P. syna A. i B. z domu S. urodzonego (...) w B. oskarżonego z art. 281 kk , art. 222 § 1 kk na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie z dnia 11 lipca 2018 roku, sygnatura akt II K 181/18 I. uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania; II. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. K. H. z Kancelarii Adwokackiej w D. 619,92 złotych tytułem kosztów nie opłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu w postępowaniu odwoławczym. Sygnatura akt IV Ka 669/18 UZASADNIENIE A. P. zarzucono: I. w dniu 23 lutego 2018r. w D. , w celu utrzymania się w posiadaniu uprzednio zabranego w celu przywłaszczenia alkoholu w postaci butelki wódki m-ki (...) o poj. 200ml i wartości 8,99 zł, bezpośrednio po dokonaniu kradzieży, użył przemocy wobec interweniującego pracownika ochrony J. D. polegającej na szarpnięciu i odepchnięciu go, czym działał na jego szkodę i (...) S.A. z/s w K. to jest o czyn z art. 281 k.k. II. w dniu 17 lutego 2018r. w D. uderzył rękoma w klatkę piersiową umundurowanego funkcjonariusza Policji w osobie st. sierż. M. N. , naruszając jego nietykalność cielesną podczas i w związku z pełnieniem przez niego obowiązków służbowych to jest o czyn z art. 222 § 1 k.k. Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie wyrokiem z dnia 11 lipca 2018r., , w sprawie o sygn. akt II K 181/18, uwzględnił wniosek Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Dzierżoniowie wniesiony w trybie art. 335§1 k.k. i uznał A. P. za winnego zarzucanego mu czynu opisanego w punkcie I. , to jest występku z art. 281 k.k. i za to na podstawie art. 281 k.k. przy zastosowaniu art. 37b k.k. wymierzył mu karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności oraz karę roku ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 (dwudziestu) godzin w stosunku miesięcznym. Oskarżonego A. P. uznał także za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, opisanego w punkcie II, to jest występku z art. 222 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 222 § 1 k.k. wymierzył mu karę grzywny w wysokości 30 (trzydziestu) stawek dziennych, przy przyjęciu, iż jedna stawka dzienna grzywny jest równoważna kwocie 10 (dziesięć) złotych. Nadto na podstawie art. 63 § 1 k.k. na poczet orzeczonej w punkcie I. części dyspozytywnej wyroku kary pozbawienia wolności zaliczył oskarżonemu A. P. okres jego zatrzymania w dniach: od 23 lutego 2018r. od godziny 12:35 do 24 lutego 2018r. do godziny 12:00 i od 17 lutego 2018r. od godziny 17:30 do 18 lutego 2018r. do godziny 13:15, zaokrąglając w górę do pełnego dnia i przyjmując, iż jeden dzień rzeczywistego pozbawienia wolności odpowiada jednemu dniowi kary pozbawienia wolności. Na podstawie art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 1982r. Prawo o adwokaturze i § 17 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adwokat U. F. łączną kwotę 885,60 zł (osiemset osiemdziesiąt pięć złotych i sześćdziesiąt groszy) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu A. P. w toku postępowania przygotowawczego oraz sądowego. Na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. zwolnił oskarżonego A. P. w całości od obowiązku zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych, a na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973r. o opłatach w sprawach karnych nie wymierzył mu opłaty sądowej. Z rozstrzygnięciem tym nie pogodził się oskarżony, w imieniu którego obrońca zaskarżyła wyrok w całości, zarzucając - naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na treść orzeczenia, a to przepisu art. 79§1 pkt 3 kpk w zw. z art. 215 kpk w zw. z art. 193 kpk przejawiające się w niewyjaśnieniu wszelkich wątpliwości co do poczytalności oskarżonego, w sytuacji, gdy oskarżony choruje na schizofrenie już od roku 2012. Wobec powyższego, na podstawie przepisu art. 427 § 1 k.p.k. , wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Sąd odwoławczy zważył, co następuje: Apelacja okazał się skuteczna, bowiem wnikliwa analiza akt sprawy, w powiązaniu z uzupełnionym przez sąd odwoławczy postępowaniem, pozawala stwierdzić, że przede wszystkim istnieją poważne wątpliwości co do tego czy A. P. , który jak się okazuje jest osobą całkowicie ubezwłasnowolnioną (vide postanowienie Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 5.06.2018r., sygn. akt I Ns 339/17 – k. 155), był w stanie samodzielnie i rozsądnie złożyć wniosek o dobrowolne poddanie się karze i wymierzenie mu kar tego rodzaju i w takim wymiarze, jak o to wnosił. Z akt sprawy wynika bowiem, że 18.02.2018r. występował bez obrońcy (k. 45 – 46) i samodzielnie złożył wniosek o skazanie go bez przeprowadzenie rozprawy (k. 47). Już wówczas w aktach sprawy znajdowała się karta karna A. P. , z której wynikało, że dotychczas odpowiadał w warunkach art. 31§2 k.k. Natomiast biegli, powołani przez prokuratora nadzorującego postępowanie przygotowawcze poprzestali na zapoznaniu się z aktami sprawy i badaniu ambulatoryjnym oskarżonego (k. 53). Czynności te podejmowane były w dniu 20.03.2018r. W tym czasie toczyło się już postępowanie w przedmiocie całkowitego ubezwłasnowolnienia oskarżonego (wniosek wpłynął do Sądu Okręgowego 5.12.2017r. k. 1 akt I Ns 339/17). Co jednakże najistotniejszej w obu sprawach orzekał biegły M. Ż. i w dniu 18.05.2018r., zatem 2 miesiące po wydaniu opinii w sprawie karnej, nie miał wątpliwości, że A. P. zdradza objawy choroby określonej mianem schizofrenii paranoidalnej oraz, że choroba ta uniemożliwia mu kierowanie swoimi sprawami i nie zezwala na stawanie przed Sądem (vide opinia sądowa psychiatryczno – psychologiczna, k. 149 – 154). W tych okolicznościach nie sposób zgodzić się z prokuratorem, że były podstawy do zaakceptowania wniosku i przesłania go do sądu, zaś sąd mógł uznać, że okoliczności popełnienia zarzucanych przestępstw i wina oskarżonego nie budzą wątpliwości oraz że cele postępowania zostaną w ten sposób osiągnięte. Z tego też względu sąd odwoławczy uznał, że zarzut obrońcy, iż nie zostały wyjaśnione i doszło do obrazy prawa procesowego, bowiem opinia, którą dysponował sąd nie była jasna i pełna. W konsekwencji winien był sąd orzekający, wniosku nie uwzględnić i zwrócić do prokuratorowi ( art. 343 § 7 k.p.k. ). Ponieważ sąd odwoławczy nie ma uprawnień, by uchylając wyrok wydany w wyniku uwzględnienia wniosku prokuratora złożonego w trybie art. 335§1 k.p.k. przekazać sprawę bezpośrednio prokuratorowi, zobligowany był sprawę przekazać sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, tj. w istocie co zwrócenia sprawy prokuratorowi, by postępowanie przygotowawcze uzupełnić we właściwym zakresie. Konieczne jest bowiem ustalenie stanu zdrowia psychicznego oskarżonego tempore criminis oraz obecnie, jak też w zakresie tego czy może on odpowiadać na zasadach ogólnych, czy może z uwagi na stan jego zdrowia konieczne jest inne rozstrzygnięcie organów ścigania i następnie wymiaru sprawiedliwości. Ponieważ oskarżony w toku postępowania odwoławczego korzystał z pomocy obrońcy z urzędu, a obrona ta nie była opłacona, sąd odwoławczy zasądził do Skarbu Państwa na rzecz obrońcy stosowną opłatę, uwzględniając ilość odroczeń rozprawy (§17 ust.2 i §20 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dn. 3.10.2016r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI