IV KA 539/13

Sąd Okręgowy w ŚwidnicyŚwidnica2013-11-22
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokaokręgowy
kradzieżwykroczeniezmiana prawakodeks karnykodeks wykroczeńsąd odwoławczywartość szkody

Sąd Okręgowy uchylił wyrok skazujący za kradzież złomu o niskiej wartości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu zmiany przepisów prawa materialnego.

Prokurator złożył apelację od wyroku zaocznego Sądu Rejonowego, domagając się orzeczenia obowiązku naprawienia szkody przez oskarżonego M.G. za kradzież złomu o wartości 333,70 zł. Sąd Okręgowy uchylił zaskarżony wyrok, uznając, że w międzyczasie zmieniły się przepisy dotyczące wykroczeń, a wartość skradzionego mienia mogła nie być precyzyjnie ustalona. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania przez sąd pierwszej instancji.

Sąd Okręgowy w Świdnicy rozpoznał apelację prokuratora wniesioną na niekorzyść oskarżonego M.G., który został skazany wyrokiem zaocznym Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie za kradzież złomu i innych przedmiotów o łącznej wartości 333,70 zł. Prokurator zarzucił obrazę prawa materialnego, wskazując na niesłuszne odstąpienie od orzeczenia obowiązku naprawienia szkody. Sąd Okręgowy, stosując art. 434 § 2 k.p.k., uchylił zaskarżony wyrok na korzyść oskarżonego. Kluczową kwestią stała się zmiana przepisów prawa materialnego, która weszła w życie po wydaniu wyroku przez sąd pierwszej instancji, a przed datą orzekania przez sąd odwoławczy. Zgodnie z nowym brzmieniem art. 119 § 1 k.w., kradzież rzeczy ruchomej, której wartość nie przekracza 1/4 minimalnego wynagrodzenia, stanowi wykroczenie. W 2013 roku minimalne wynagrodzenie wynosiło 1600 zł, co oznacza, że wartość skradzionego mienia (333,70 zł) nie przekraczała tej granicy. Sąd odwoławczy powołał się na art. 4 § 1 k.k., nakazujący stosowanie ustawy względniejszej dla sprawcy, oraz art. 400 § 1 k.p.k., który pozwala sądowi rozpoznać sprawę jako wykroczenie. Dodatkowo, sąd zauważył, że wartość przedmiotu zaboru mogła być nieprecyzyjnie ustalona, co wymagałoby weryfikacji, jednakże zakres zaskarżenia apelacją prokuratora (tylko w części dotyczącej kary) uniemożliwił podwyższenie tej wartości. Z tych względów, sąd odwoławczy uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Należy stosować ustawę nową, jednakże jeśli ustawa obowiązująca poprzednio jest względniejsza dla sprawcy, stosuje się ustawę poprzednią (zasada względniejszej ustawy).

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do art. 4 § 1 k.k., który reguluje stosowanie przepisów prawa w czasie, nakazując stosowanie ustawy nowej, chyba że ustawa poprzednia jest względniejsza dla sprawcy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

oskarżony (w wyniku uchylenia wyroku)

Strony

NazwaTypRola
M. G.osoba_fizycznaoskarżony
Prokurator Rejonowy w Dzierżoniowieorgan_państwowyoskarżyciel
R. B.osoba_fizycznapokrzywdzony
Andrzej Mazurkiewiczosoba_fizycznaProkurator Prokuratury Okręgowej

Przepisy (16)

Główne

k.k. art. 278 § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 434 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.w. art. 119 § 1

Kodeks wykroczeń

k.k. art. 4 § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 400 § 1

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.k. art. 12

Kodeks karny

k.k. art. 69 § 1 i 2

Kodeks karny

k.k. art. 70 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 73 § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 624 § 1

Kodeks postępowania karnego

Ustawy z dnia 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach karnych art. 17 § 1

Ustawa o opłatach w sprawach karnych

Dz.U. nr 1247 z 2013 roku art. 2 pkt 2 i 4

Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw

k.w. art. 47 § 9

Kodeks wykroczeń

Dz. U. Nr 200, poz. 1679, z 2004 r. Nr 240, poz. 2407 oraz z 2005 r. Nr 157, poz. 1314

Ustawa o minimalnym wynagrodzeniu za pracę

k.p.k. art. 443

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 440

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zmiana przepisów prawa materialnego między datą popełnienia czynu a datą orzekania, skutkująca kwalifikacją czynu jako wykroczenia. Zasada względniejszej ustawy (art. 4 § 1 k.k.). Ograniczony zakres zaskarżenia apelacją prokuratora, uniemożliwiający reformatoryjne orzeczenie w zakresie winy i podwyższenia wartości szkody.

Odrzucone argumenty

Apelacja prokuratora wniesiona na niekorzyść oskarżonego, która w normalnym trybie skutkowałaby reformatoryjnym orzeczeniem, ale w tym przypadku została przyćmiona przez zmianę prawa.

Godne uwagi sformułowania

apelacja wniesiona na niekorzyść oskarżonego skutkowała uchyleniem zaskarżonego wyroku na korzyść oskarżonego obowiązuje inna ustawa sankcjonująca zachowanie przypisane oskarżonemu stosuje się ustawę nową, jednakże należy stosować ustawę obowiązującą poprzednio, jeżeli jest względniejsza dla sprawcy nie będzie również potrzeby ani też nie będzie dopuszczalne ustalenie wyższej wartości przedmiotu zaboru przy ponownym rozpoznaniu sprawy

Skład orzekający

Waldemar Majka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Stosowanie zasady względniejszej ustawy (art. 4 § 1 k.k.) w przypadku zmiany przepisów prawa między popełnieniem czynu a orzekaniem, a także zasady dotyczące zakresu zaskarżenia w postępowaniu odwoławczym."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy zmiana prawa nastąpiła po wydaniu wyroku przez sąd pierwszej instancji, a przed orzeczeniem sądu odwoławczego, oraz gdy apelacja dotyczy tylko części orzeczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak zmiana przepisów prawa może wpłynąć na losy postępowania karnego, nawet po wydaniu wyroku. Jest to ciekawy przykład zastosowania zasady względniejszej ustawy.

Zmiana prawa po wyroku: jak nowe przepisy uratowały skazanego za kradzież?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygnatura akt IV Ka 539/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 listopada 2013 roku. Sąd Okręgowy w Świdnicy w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący : SSO Waldemar Majka Protokolant : Magdalena Telesz przy udziale Andrzeja Mazurkiewicza Prokuratora Prokuratury Okręgowej, po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2013 roku sprawy M. G. oskarżonego z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku zaocznego Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie z dnia 27 maja 2013 roku, sygnatura akt II K 323/13 uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sygnatura akt IV Ka 539/13 UZASADNIENIE Prokurator Rejonowy w Dzierżoniowie wniósł akt oskarżenia przeciwko M. G. oskarżając go o to, że w okresie od 11 marca 2013 r. do 26 marca 2013 r. w P. działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru zabrał w celu przywłaszczenia złom stalowy, zużyte akumulatory, bębny hamulcowe żeliwne mienie o łącznej wartości 333,70 zł na szkodę R. B. tj. o czyn z art. 278 § 1 kk w zw. z art. 12 kk . Wyrokiem zaocznym z dnia 27 maja 2013 roku (sygn. akt II K 323/13) Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie: I. oskarżonego M. G. uznał za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu opisanego w części wstępnej wyroku to jest występku z art. 278 § 1 kk w zw. z art. 12 kk i za to na podstawie art. 278 § 1 kk wymierzył mu karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności; II. na podstawie art. 69 § 1 i § 2 kk i art. 70 § 2 kk wykonanie orzeczonej wobec oskarżonego M. G. kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesił na okres próby wynoszący 3 (trzy) lata, a na podstawie art. 73 § 2 kk oddał oskarżonego w okresie próby pod dozór kuratora sądowego; III. na podstawie art. 624 § 1 kpk i art. 17 ust. 1 Ustawy z dnia 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach karnych zwolnił oskarżonego M. G. od ponoszenia kosztów sądowych, zaliczając wydatki poniesione od chwili wszczęcia postępowania na rachunek Skarbu Państwa. Apelację od wyroku wywiódł Prokurator Rejonowy w Dzierżoniowie zaskarżając wyrok w części orzeczenia o karze na niekorzyść oskarżonego zarzucając obrazę przepisów prawa materialnego z art. 72 § 2 kk poprzez niesłuszne odstąpienie przez Sąd od orzeczenia obowiązku naprawienia przez oskarżonego szkody poprzez zapłatę pokrzywdzonemu kwoty 333,70 zł a podnosząc wskazany zarzut wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez orzeczenie wobec oskarżonego obowiązku naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem. Sąd Okręgowy zważył: apelacja wniesiona na niekorzyść oskarżonego skutkowała uchyleniem zaskarżonego wyroku na korzyść oskarżonego ( art. 434§2 kpk ). Niezależnie jednak od podniesionych w apelacji zarzutów zaskarżony wyrok podlegał uchyleniu zaś sprawa wymaga ponownego rozpoznania, bowiem w dacie popełnienia czynu i w dacie orzekania obowiązuje inna ustawa sankcjonująca zachowanie przypisane oskarżonemu. Zgodnie z art.2 pkt 2 i 4 ustawy z dnia 27 września 2013 roku o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 1247 z 2013 roku) z dniem 9 listopada 2013 roku przepis art.119§1 kw otrzymał brzmienie: kto kradnie lub przywłaszcza sobie cudzą rzecz ruchomą, jeżeli jej wartość nie przekracza 1/4 minimalnego wynagrodzenia, podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny . Minimalne wynagrodzenie natomiast to zgodnie z art.47§9 kw to wynagrodzenie za pracę ustalane na podstawie ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. Nr 200, poz. 1679, z 2004 r. Nr 240, poz. 2407 oraz z 2005 r. Nr 157, poz. 1314), które w roku 2013 sięgało kwoty 1600 złotych. Mając zatem na względzie, iż wartość przedmiotu zaboru oszacowana została na kwotę 333,70 złotych, kwota ta nie przekracza czwartej części minimalnego wynagrodzenia. Zaistniała zatem sytuacja opisana w art.4§1 kk (jeżeli w czasie orzekania obowiązuje ustawa inna niż w czasie popełnienia przestępstwa, stosuje się ustawę nową, jednakże należy stosować ustawę obowiązującą poprzednio, jeżeli jest względniejsza dla sprawcy) obligująca do stosowania przepisu art.400§1 kpk (jeżeli po rozpoczęciu przewodu sądowego ujawni się, że czyn oskarżonego stanowi wykroczenie, sąd, nie przekazując sprawy właściwemu sądowi, rozpoznaje ją w tym samym składzie, stosując w dalszym jej toku przepisy Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia ). Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, iż wymienioną powyżej kwotę oznaczono biorąc pod uwagę wartość złomową przedmiotów zaboru sumując kwoty pozyskane przez oskarżonego w skupie złomu. Tymczasem z relacji pokrzywdzonego R. B. wynika, że większość skradzionych przedmiotów przedstawiała wartość złomową (k.3), jednak nie wszystkie nie nadawały się do dalszego użytku. Okoliczność ta winna zatem pozostawać przedmiotem weryfikacji, co mogło mieć wpływ na ustalenie dokładnej wartości przedmiotu zaboru. Obecnie jednak nie jest to możliwe biorąc pod uwagę zakres zaskarżenia wyroku na niekorzyść oskarżonego (jedynie w zakresie orzeczenia o karze), nie będzie również takiej potrzeby ani też nie będzie dopuszczalne ustalenie wyższej wartości przedmiotu zaboru przy ponownym rozpoznaniu sprawy ( art.443 kpk ). Apelacja prokuratora nie może być zatem uwzględniona, nie jest możliwe również rozstrzygnięcie reformatoryjne w postępowaniu odwoławczym, bowiem zachodzi potrzeba ponownego ukształtowania orzeczenia w zakresie winy i kary. Przyjęty natomiast w apelacji zakres zaskarżenia jedynie w części orzeczenia o karze uzasadnia zastosowanie art. 440 kpk i uchylenie zaskarżonego wyroku w całości.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI