II AKA 61/22

Sygn. akt II AKa 61/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 grudnia 2022 r. Sąd Apelacyjny w Poznaniu II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: sędzia Henryk Komisarski Sędziowie: Izabela Pospieska Piotr Gerke Protokolant: protokolant sądowy Sylwester Leńczuk przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej Poznań - Stare Miasto w Poznaniu - Agnieszki Leśniak po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2022 r. w Poznaniu sprawy: 1. P. W. oskarżonego o czyn z art. 286 § 1 kk w związku z art. 294 § 1 kk w związku z art. 272 kk w związku z art. 11 § 2 kk w związku z art. 12 § 1 kk 2. S. C. oskarżonego o czyn z art. 286 § 1 kk w związku z art. 294 § 1 kk w związku z art. 272 kk w związku z art. 11 § 2 kk w związku z art. 12 § 1 kk 3. M. B. oskarżonej o czyn z art. 286 § 1 kk w związku z art. 12 § 1 kk 4. P. B. oskarżonego o czyn z art. 286 § 1 kk w związku z art. 12 § 1 kk na skutek apelacji wniesionych przez obrońcę oskarżonych P. W. i S. C. oraz przez prokuratora od wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia (...) 1) uchyla zaskarżony wyrok w punkach 3 i 4, tj. w części uniewinniającej oskarżonych M. B. i P. B. od popełnienia przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. i w tym zakresie sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w O. do ponownego rozpoznania; 2) utrzymuje zaskarżony wyrok w mocy w pozostałym zakresie; 3) obciąża oskarżonych P. W. i S. C. kosztami sądowymi za postępowanie odwoławcze w ¼ części, tj. po 35 (trzydzieści pięć) złotych każdego z nich oraz wymierza im opłaty za drugą instancję po 4 300 (cztery tysiące trzysta) złotych; 4) zasądza od oskarżonych P. W. i S. C. kwoty po 600 (sześćset) złotych na rzecz oskarżycielki posiłkowej E. S. , to jest łącznie 1200 (tysiąc dwieście) złotych tytułem kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym. sędzia I. P. sędzia H. K. sędzia P. G. POUCZENIE 1. (informacja w przedmiocie prawa do wniesienia kasacji od wyroku ) 2. Do wniesienia kasacji uprawnione są strony ( art. 520 § 1 k.p.k. ), z zastrzeżeniem pkt 3.2 ) 3. Strona, która nie zaskarżyła wyroku sądu pierwszej instancji, nie może wnieść kasacji od wyroku sądu odwoławczego, jeżeli wyrok sądu pierwszej instancji utrzymano w mocy lub zmieniono na jej korzyść. Ograniczenie to nie dotyczy uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. ( art. 520 § 2 i 3 k.p.k. ). 2) Uchybienia, o których mowa w art. 439 k.p.k. to: w wydaniu wyroku brała udział osoba nieuprawniona lub niezdolna do orzekania bądź podlegająca wyłączeniu na podstawie art. 40 k.p.k. ; sąd był nienależycie obsadzony lub którykolwiek z jego członków nie był obecny na całej rozprawie; sąd powszechny orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu szczególnego albo sąd szczególny orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu powszechnego; sąd niższego rzędu orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu wyższego rzędu; orzeczono karę, środek karny, środek kompensacyjny lub środek zabezpieczający nieznane ustawie; wyrok zapadł z naruszeniem zasady większości głosów lub nie został podpisany przez którąkolwiek z osób biorących udział w jego wydaniu; zachodzi sprzeczność w treści wyroku, uniemożliwiająca jego wykonanie; wyrok został wydany pomimo to, że postępowanie karne co do tego samego czynu tej samej osoby zostało już prawomocnie zakończone; zachodzi jedna z okoliczności wyłączających postępowanie, określonych w art. 17 § 1 pkt 5, 6 i 8-11 k.p.k. ; oskarżony / oskarżona w postępowaniu sądowym nie miał / nie miała obrońcy lub nie brał on udziału w czynnościach w wypadkach, gdy był taki obowiązek; sprawę rozpoznano podczas nieobecności oskarżonego, którego obecność była obowiązkowa. 2) Wyłączenie sędziego z mocy prawa od udziału w sprawie, zgodnie z art. 40 k.p.k. następuje jeżeli: sprawa dotyczy tego sędziego bezpośrednio; jest małżonkiem strony lub pokrzywdzonego albo ich obrońcy, pełnomocnika lub przedstawiciela ustawowego albo pozostaje we wspólnym pożyciu z jedną z tych osób; jest krewnym lub powinowatym w linii prostej, a w linii bocznej aż do stopnia pomiędzy dziećmi rodzeństwa małżonka strony lub pokrzywdzonego / pokrzywdzonej albo ich obrońcy, pełnomocnika lub przedstawiciela ustawowego albo jest związany z jedną z tych osób węzłem przysposobienia, opieki lub kurateli; był świadkiem czynu, o który sprawa się toczy, albo w tej samej sprawie był przesłuchany w charakterze świadka lub występował jako biegły; brał udział w sprawie jako prokurator, obrońca, pełnomocnik, przedstawiciel ustawowy strony, albo prowadził postępowanie przygotowawcze; brał udział w wydaniu zaskarżonego wyroku; brał udział w wydaniu wyroku, który został uchylony; prowadził mediację. Powody wyłączenia trwają mimo ustania uzasadniającego je małżeństwa, wspólnego pożycia, przysposobienia, opieki lub kurateli. 2) Czynnościami wyłączającymi postępowanie, o których mowa w art. 17 § 1 pkt 5, 6 i 8-11 k.p.k. są: śmierć oskarżonego / oskarżonej; przedawnienie karalności; nie podleganie sprawcy orzecznictwu polskich sądów karnych; brak skargi uprawnionego oskarżyciela; brak wymaganego zezwolenia na ściganie lub wniosku o ściganie pochodzącego od osoby uprawnionej, chyba że ustawa stanowi inaczej; inne okoliczności wyłączające ściganie. 2) 4. Termin zawity do wniesienia kasacji dla stron wynosi 30 (trzydzieści) dni od daty doręczenia wyroku z uzasadnieniem Wniosek o doręczenie wyroku z uzasadnieniem należy zgłosić w sądzie, który wydał wyrok, w terminie zawitym 7 (siedmiu) dni od daty ogłoszenia wyroku, a jeżeli ustawa przewiduje doręczenie wyroku, od daty jego doręczenia ( art. 122 § 2 k.p.k. i art. 524 § 1 zd. 1 i 2 k.p.k. ). 2) Czynność procesowa dokonana po upływie terminu zawitego jest bezskuteczna ( art. 122 § 1 k.p.k. ). 2) Do biegu terminu nie wlicza się dnia, od którego liczy się dany termin. Jeżeli koniec terminu przypada na dzień uznany przez ustawę za dzień wolny od pracy, czynność można wykonać następnego dnia ( art. 123 § 1 i 3 k.p.k. ). 2) Termin jest zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w placówce podmiotu zajmującego się doręczaniem korespondencji na terenie Unii Europejskiej, w polskim urzędzie konsularnym lub złożone przez żołnierza w dowództwie jednostki wojskowej albo przez osobę pozbawioną wolności w administracji odpowiedniego zakładu, a przez członka załogi polskiego statku morskiego – kapitanowi statku ( art. 124 k.p.k. ). 2) Jeżeli niedotrzymanie terminu zawitego nastąpiło z przyczyn od strony niezależnych, strona w zawitym terminie 7 (siedmiu) dni od daty ustania przeszkody może zgłosić wniosek o przywrócenie terminu, dopełniając jednocześnie czynności, która miała być w terminie wykonana ( art. 126 § 1 k.p.k. ). 2) 5. Strona wnosi kasację do Sądu Najwyższego za pośrednictwem sądu odwoławczego ( art. 525 § 1 k.p.k. ). 2) 6. Do kasacji strona dołącza dowód uiszczenia opłaty sądowej; nie dotyczy to prokuratora. Osoba pozbawiona wolności nie uiszcza opłaty przy wnoszeniu kasacji; w wypadku pozostawienia bez rozpoznania albo oddalenia wniesionej przez nią kasacji zasądza się od niej opłatę. Żołnierz odbywający zasadniczą służbę wojskową lub pełniący służbę wojskową w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego nie uiszcza opłaty. Opłata ulega zwrotowi stronie, która ją uiściła, jeżeli kasacja zostanie uwzględniona, chociażby w części, albo zostanie cofnięta. Wysokość opłaty, mając na uwadze faktyczne koszty postępowania oraz zasadę dostępu do sądu, określa w drodze rozporządzenia Minister Sprawiedliwości ( art. 527 k.p.k. ). 2)3) 7. Minister Sprawiedliwości, Prokurator Generalny, a także Rzecznik Praw Obywatelskich może wnieść kasację od każdego prawomocnego wyroku sądu kończącego postępowanie. Rzecznik Praw Dziecka może wnieść kasację od każdego prawomocnego wyroku sądu kończącego postępowanie, jeżeli przez wydanie wyroku doszło do naruszenia praw dziecka ( art. 521 § 1 i 2 k.p.k. ).2) 8. Jeżeli kasacja nie pochodzi od prokuratora, Ministra Sprawiedliwości, Prokuratora Generalnego, Rzecznika Praw Obywatelskich albo Rzecznika Praw Dziecka, powinna być sporządzona i podpisana przez obrońcę lub pełnomocnika ( art. 526 § 2 k.p.k. ). 2) 9. Obrońcę / pełnomocnika w celu sporządzenia kasacji ustanawia strona ( art. 6 k.p.k. , art. 83 § 1 k.p.k. i art. 87 § 1 k.p.k. ). Do czasu ustanowienia obrońcy przez oskarżonego / oskarżoną pozbawionego / pozbawioną wolności, obrońcę może ustanowić inna osoba ( art. 83 § 1 k.p.k. ). 2) 10. Wydatki związane z ustanowieniem obrońcy albo pełnomocnika wykłada strona, która go ustanowiła ( art. 620 k.p.k. ). 2) 11. Strona może złożyć wniosek o wyznaczenie obrońcy / pełnomocnika z urzędu w celu sporządzenia kasacji. Wnioskujący może zostać obciążony kosztami wyznaczenia takiego obrońcy / pełnomocnika ( art. 444 § 2 i 3 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k. ). 2) 12. Obrońca / pełnomocnik z urzędu wyznaczany jest z listy obrońców / pełnomocników ( art. 81a § 1 k.p.k. i art. 88 zd. 2 k.p.k. ). 2) 13. Strona może mieć jednocześnie nie więcej niż trzech obrońców albo pełnomocników ( art. 77 k.p.k. i art. 88 zd. 2 k.p.k. ). 2) 14. Wniosek o wyznaczenie obrońcy / pełnomocnika z urzędu prezes sądu, sąd lub referendarz sądowy rozpoznaje niezwłocznie. Jeżeli okoliczności wskazują na konieczność natychmiastowego podjęcia obrony / reprezentacji, prezes sądu, sąd lub referendarz sądowy, telefonicznie lub w inny sposób stosownie do okoliczności, powiadamia stronę oraz obrońcę / pełnomocnika o wyznaczeniu obrońcy / pełnomocnika z urzędu ( art. 81a § 2 i 3 k.p.k. i art. 88 zd. 2 k.p.k. ). 2) 15. Kasacja może być wniesiona tylko z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na treść orzeczenia. Kasacja nie może być wniesiona wyłącznie z powodu niewspółmierności kary. Strona nie może również wnieść kasacji na podstawie zarzutu, że utrzymanie wyroku w mocy byłoby rażąco niesprawiedliwe ( art. 523 § 1 k.p.k. ). 2) 16. Kasację na korzyść można wnieść jedynie w razie skazania oskarżonego / oskarżonej za przestępstwo na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania ( art. 523 § 2 k.p.k. ). 2) 17. Kasację na niekorzyść można wnieść jedynie w razie uniewinnienia oskarżonego / oskarżonej oraz z powodu niepoczytalności sprawcy ( art. 523 § 3 k.p.k. ). 2) 18. Ograniczenia, o których mowa w pkt 16 i 17 nie dotyczą kasacji wniesionej z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. oraz w wypadku, gdy kasację wniósł Minister Sprawiedliwości, Prokurator Generalny, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka ( art. 523 § 4 k.p.k. ). 2) 19. W kasacji nie można zaskarżyć samego uzasadnienia wyroku ( art. 519 zd. 2 k.p.k. ). 2) 20. W kasacji należy podać, na czym polega zarzucane uchybienie ( art. 526 § 1 k.p.k. ). 2) 21. Wniesieniu i rozpoznaniu kasacji na korzyść oskarżonego / oskarżonej nie stoi na przeszkodzie wykonanie kary, zatarcie skazania, akt (...) ani też okoliczność wyłączająca ściganie lub uzasadniająca zawieszenie postępowania ( art. 529 k.p.k. ). 2) 22. Kasację w stosunku do tego samego oskarżonego / oskarżonej i od tego samego wyroku każdy uprawniony może wnieść tylko raz ( art. 522 k.p.k. ). 2) 23. Jeżeli oskarżony / oskarżona jest nieletni / nieletnia lub ubezwłasnowolniony / ubezwłasnowolniona, jego / jej przedstawiciel ustawowy lub osoba, pod której pieczą oskarżony / oskarżona pozostaje, może podejmować na jego / jej korzyść wszelkie czynności procesowe, a przede wszystkim wnosić środki zaskarżenia, składać wnioski oraz ustanowić obrońcę ( art. 76 k.p.k. ). 2)