IV Ka 463/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Bydgoszczy, IV Wydział Karny Odwoławczy, wyrokiem z dnia 16 lipca 2025 r. utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w Inowrocławiu z dnia 24 marca 2025 r. (sygn. akt II K 330/22), którym skazano H. G. za przestępstwa skarbowe (art. 56 § 1 k.k.s., art. 62 § 2 k.k.s.) oraz powszechne (art. 273 k.k., art. 271 § 3 k.k.). Sąd odwoławczy oddalił apelację obrońcy, który zarzucał m.in. naruszenie przepisów prawa procesowego poprzez przypisanie czynów mimo przedawnienia karalności, obrazę przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynów, a także rażącą niewspółmierność kary. Sąd Okręgowy szczegółowo odniósł się do poszczególnych zarzutów, uznając je za niezasadne. W szczególności odrzucono argument o przedawnieniu, wskazując na prawidłowe ustalenie wartości uszczuplenia podatkowego i właściwą kwalifikację prawną czynów. Sąd podkreślił również, że ocena dowodów dokonana przez sąd pierwszej instancji była prawidłowa i wolna od błędów. Odnosząc się do zarzutów dotyczących zbiegu przepisów prawa karnego skarbowego i powszechnego, sąd odwoławczy przyjął dominujący w orzecznictwie pogląd o braku wyłączania wielości ocen w takich przypadkach. Sąd odrzucił również zarzut naruszenia zasady samodzielności jurysdykcyjnej sądu karnego w zakresie ustalania wysokości uszczuplenia podatkowego, wskazując na możliwość korzystania z materiałów zgromadzonych przez inne organy. Na koniec, sąd uznał wymierzoną karę za sprawiedliwą i adekwatną do stopnia winy i społecznej szkodliwości czynów. W konsekwencji, apelacja została oddalona, a oskarżony został obciążony opłatą za postępowanie odwoławcze oraz wydatkami poniesionymi przez Skarb Państwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności karnej za posługiwanie się pustymi fakturami VAT, zasady wyłączania wielości ocen przy zbiegu przepisów prawa karnego skarbowego i powszechnego, oraz samodzielność jurysdykcyjna sądu karnego w ocenie ustaleń organów podatkowych.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów k.k.s. oraz k.k. w kontekście faktur VAT.
Zagadnienia prawne (5)
Czy przedawnienie karalności czynów zabronionych nastąpiło, jeśli wartość uszczuplenia podatkowego była "mała"?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przedawnienie nie nastąpiło, ponieważ wartość uszczuplenia podatkowego przekraczała "małą wartość" określoną w k.k.s. na podstawie minimalnego wynagrodzenia w czasie popełnienia czynu.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy odrzucił zarzut przedawnienia, wskazując na błędne rozumienie przez obrońcę pojęcia "małej wartości" i prawidłowe ustalenie przez sąd pierwszej instancji, że kwota uszczuplenia przekraczała graniczne wartości określone w art. 53 § 14 k.k.s.
Czy posługiwanie się nierzetelnymi (pustymi) fakturami VAT, które nie odzwierciedlają rzeczywistego stanu faktycznego, wypełnia znamiona przestępstwa skarbowego z art. 56 § 1 k.k.s. i art. 62 § 2 k.k.s.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, posługiwanie się takimi fakturami godzi w obowiązek podatkowy i realizuje znamiona wskazanych przepisów, zwłaszcza gdy prowadzi do wprowadzenia w błąd organu skarbowego lub wyłudzenia nienależnego zwrotu podatku.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy, opierając się na orzecznictwie Sądu Najwyższego i sądów apelacyjnych, stwierdził, że wystawienie i posłużenie się pustymi fakturami VAT, nawet jeśli nie zawsze bezpośrednio prowadzi do uniknięcia podatku, zawsze godzi w obowiązek podatkowy i może stanowić podstawę odpowiedzialności karnej skarbowej, zwłaszcza w kontekście art. 108 ustawy o VAT.
Czy w przypadku zbiegu przepisów prawa karnego skarbowego i prawa karnego powszechnego do tego samego czynu, stosuje się reguły wyłączające wielość ocen?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w przypadku idealnego zbiegu czynów zabronionych na styku prawa karnego skarbowego i prawa karnego powszechnego, stosuje się każdy z przepisów, zgodnie z art. 8 § 1 k.k.s., bez stosowania reguł wyłączających wielość ocen.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego (I KZP 19/12) oraz późniejsze orzecznictwo, zgodnie z którym reguły wyłączania wielości ocen mają zastosowanie jedynie w zbiegu przepisów ustawy, a nie w idealnym zbiegu czynów zabronionych, co oznacza, że do tego samego czynu stosuje się przepisy obu ustaw.
Czy sąd karny jest związany ustaleniami organów podatkowych w zakresie wysokości uszczuplenia zobowiązania podatkowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd karny ma samodzielność jurysdykcyjną i nie jest związany ustaleniami organów podatkowych, ale może je uwzględniać jako ważny materiał pomocniczy.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy uznał, że sąd pierwszej instancji prawidłowo postąpił, opierając się na decyzjach organów podatkowych jako ważnym materiale pomocniczym, jednocześnie dokonując własnych ustaleń faktycznych i oceny prawnej w oparciu o zebrany materiał dowodowy, w tym zeznania świadków i dokumenty.
Czy wymierzona kara jednostkowa i łączna jest rażąco niewspółmierna?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wymierzona kara jest sprawiedliwa, odpowiednia do stopnia winy i społecznej szkodliwości czynów, uwzględniając wszystkie istotne dla jej wymiaru elementy.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy uznał, że kara pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania oraz kara grzywny są adekwatne do popełnionych czynów, biorąc pod uwagę ich szkodliwość społeczną, zawinienie oskarżonego oraz jego właściwości osobiste.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| H. G. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Andrzej Nowak | inne | prokurator |
Przepisy (16)
Główne
k.k.s. art. 56 § 1
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 62 § 2
Kodeks karny skarbowy
k.k. art. 273
Kodeks karny
k.k. art. 271 § 3
Kodeks karny
k.k.s. art. 8 § 1
Kodeks karny skarbowy
idealny zbieg przepisów
Pomocnicze
k.k.s. art. 6 § 2
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 7 § 1
Kodeks karny skarbowy
k.k. art. 12
Kodeks karny
k.p.k. art. 17 § 1
Kodeks postępowania karnego
dotyczy przesłanki procesowej przedawnienia karalności
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
zasada swobodnej oceny dowodów
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
granice oceny materiału dowodowego
k.k. art. 1 § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 8 § 1
Kodeks postępowania karnego
zasada samodzielności jurysdykcyjnej sądu karnego
u.p.t.u. art. 108 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Ustawa o opłatach w sprawach karnych art. 2 § 1
Ustawa o opłatach w sprawach karnych art. 3 § 2
Argumenty
Odrzucone argumenty
Przedawnienie karalności czynów z uwagi na "małą wartość" uszczuplenia podatkowego. • Obraza przepisów prawa procesowego w zakresie oceny dowodów (dowolność oceny). • Obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynów (błędna interpretacja art. 56 § 1 k.k.s. i art. 62 § 2 k.k.s. w odniesieniu do pustych faktur). • Błędna wykładnia art. 8 § 1 k.k.s. w zakresie stosowania reguł wyłączania wielości ocen przy zbiegu przepisów prawa karnego skarbowego i powszechnego. • Naruszenie prawa procesowego (art. 8 § 1 k.p.k.) poprzez oparcie się na ustaleniach organów podatkowych bez samodzielnego przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie wysokości uszczuplenia. • Rażąca niewspółmierność kary jednostkowej i łącznej.
Godne uwagi sformułowania
posługiwanie się nierzetelnymi (pustymi) fakturami godziło w obowiązek podatkowy • nie sposób uznać zasadnym twierdzenia obrońcy, iżby przestępstwa skarbowe zarzucane oskarżonemu cechowały się „małą wartością” • próby jej podważenia przez skarżącego są niczym innym jak zwykłą polemiką ze swobodną oceną dowodów • reguły wyłączania wielości ocen mają zastosowanie jedynie w wypadku zbiegu przepisów ustawy, natomiast nie stosuje się ich w razie idealnego zbiegu czynów zabronionych • samodzielność jurysdykcyjna sądu karnego nie oznacza dowolności w rozstrzyganiu zagadnień faktycznych i prawnych
Skład orzekający
Mirosław Kędzierski
przewodniczący
Adam Sygit
sędzia
Małgorzata Bonisławska-Kania
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności karnej za posługiwanie się pustymi fakturami VAT, zasady wyłączania wielości ocen przy zbiegu przepisów prawa karnego skarbowego i powszechnego, oraz samodzielność jurysdykcyjna sądu karnego w ocenie ustaleń organów podatkowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów k.k.s. oraz k.k. w kontekście faktur VAT.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu obrotu pustymi fakturami VAT i jego konsekwencji karnych, a także zawiera szczegółową analizę zbiegu przepisów prawa karnego skarbowego i powszechnego, co jest istotne dla praktyków.
“Puste faktury VAT: kiedy kończy się optymalizacja podatkowa, a zaczyna przestępstwo skarbowe?”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.