IV Ka 11/14

Sąd Okręgowy w KaliszuKalisz2014-02-25
SAOSKarnewykroczeniaWysokaokręgowy
prawo o ruchu drogowymwykroczeniestraż miejskawłaściciel pojazduuprawnieniapostępowanie wykroczenioweskarga oskarżycielasąd okręgowyapelacja

Sąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego i umorzył postępowanie w sprawie wykroczenia z art. 96 § 3 kw, uznając, że Straż Miejska nie miała uprawnień do skierowania wniosku o ukaranie wobec właściciela pojazdu.

Sąd Okręgowy w Kaliszu uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Jarocinie, który skazał W. S. za wykroczenie z art. 96 § 3 kw (nieudzielenie odpowiedzi Straży Miejskiej w sprawie ustalenia kierującego pojazdem). Sąd Okręgowy uznał, że Straż Miejska nie posiadała uprawnień do skierowania wniosku o ukaranie wobec właściciela pojazdu w takiej sytuacji, powołując się na ograniczenia wynikające z art. 129b ust. 2 pkt 1 i 2 Prawa o ruchu drogowym oraz orzecznictwo Sądu Najwyższego. W konsekwencji postępowanie zostało umorzone z powodu braku skargi uprawnionego oskarżyciela.

Sąd Okręgowy w Kaliszu, rozpoznając apelację obwinionego W. S., uchylił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w Jarocinie i umorzył postępowanie. Sąd Rejonowy uznał obwinionego za winnego wykroczenia z art. 96 § 3 kw w zw. z art. 78 ust. 4 i 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym, polegającego na nieudzieleniu Straży Miejskiej odpowiedzi na zapytanie dotyczące kierującego pojazdem w dniu popełnienia wykroczenia. Sąd Rejonowy wymierzył karę grzywny w wysokości 100 zł. Obwiniony w apelacji zarzucił obrazę przepisów postępowania, w szczególności art. 5 § 1 pkt 9 kpw, wskazując na brak skargi uprawnionego oskarżyciela i błędną wykładnię przepisów Prawa o ruchu drogowym przez Straż Miejską. Sąd Okręgowy przychylił się do argumentacji apelacji. Stwierdził, że zgodnie z art. 129b ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, uprawnienia straży miejskiej w zakresie kontroli ruchu drogowego ograniczają się do kierującego pojazdem lub uczestnika ruchu. Straż miejska nie jest uprawniona do kierowania wniosków o ukaranie wobec właściciela pojazdu, który nie wykonał obowiązku wskazania osoby kierującej. Sąd Okręgowy oparł swoje stanowisko na orzecznictwie Sądu Najwyższego, wskazując na wyroki III KK 116/10, II K 90/13, I IZP 15/10, III KK 431/13 oraz wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi II AKo 164/13. Wobec braku uprawnień Straży Miejskiej do wniesienia wniosku o ukaranie, Sąd Okręgowy uchylił wyrok i umorzył postępowanie z powodu braku skargi uprawnionego oskarżyciela. Kosztami postępowania obciążono Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, Straż Miejska nie jest uprawniona do skierowania wniosku o ukaranie wobec właściciela pojazdu za niewskazanie kierującego, ponieważ jej uprawnienia w zakresie kontroli ruchu drogowego ograniczają się do kierującego pojazdem lub uczestnika ruchu.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy oparł się na art. 129b ust. 2 pkt 1 i 2 Prawa o ruchu drogowym oraz orzecznictwie Sądu Najwyższego, które jednoznacznie wskazują, że straż miejska może kontrolować jedynie kierującego pojazdem lub uczestnika ruchu naruszającego przepisy, a nie właściciela pojazdu za niewykonanie obowiązku wskazania kierującego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Umorzenie postępowania

Strona wygrywająca

W. S.

Strony

NazwaTypRola
W. S.osoba_fizycznaobwiniony

Przepisy (11)

Główne

kpw art. 5 § § 1 pkt 9

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Brak skargi uprawnionego oskarżyciela jako podstawa do umorzenia postępowania.

Ustawa Prawo o ruchu drogowym art. 129b § ust. 2 pkt 1 i 2

Ograniczenie uprawnień straży miejskiej w zakresie kontroli ruchu drogowego do kierującego pojazdem lub uczestnika ruchu.

kw art. 96 § § 3

Kodeks wykroczeń

Ustawa Prawo o ruchu drogowym art. 78 § ust. 4 i 5

Pomocnicze

kpk art. 437 § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

Ustawa o strażach gminnych art. 11 § ust. 1 pkt 2

kpsw art. 109 § § 2

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

kpsw art. 104 § § 1 pkt 7

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

kpsw art. 118 § § 2

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Ustawa o opłatach w sprawach karnych art. 3 § ust. 1

Ustawa o opłatach w sprawach karnych art. 21 § pkt 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Straż Miejska nie miała uprawnień do skierowania wniosku o ukaranie wobec właściciela pojazdu za niewskazanie kierującego. Brak skargi uprawnionego oskarżyciela jako podstawa do umorzenia postępowania.

Godne uwagi sformułowania

Strażnicy gminni (miejscy) uprawnieni są do wykonywania kontroli ruchu drogowego wobec kierującego pojazdem oraz uczestnika ruchu drogowego naruszającego określone tam przepisy ruhu drogowego przepis art. 129b ust. 2 pkt 1 prd ogranicza wyraźnie uprawnienia strażników straży gminnych (miejskich) jedynie do kierujących pojazdami, w tym naruszających przepisy ruchu drogowego w razie zarejestrowania ich czynu przy pomocy urządzeń rejestrujących, a tym samym nie wobec właściciela lub posiadacza takiego pojazdu, jeżeli nie wykazuje się jego sprawstwa Straż gminna (miejska) nie jest uprawniona do złożenia wniosku o ukaranie za wykroczenie z art. 96 § 3 kw w zw. z art. 78 ust. 4 prawa o ruchu drogowym wobec właściciela lub posiadacza pojazdu, który nie wykonał obowiązku wskazania, komu powierzył pojazd do kierowania lub używania w oznaczonym czasie albowiem zakres tego uprawnienia w sprawach o wykroczenia przeciwko bezpieczeństwu i porządkowi w komunikacji w związku z naruszeniem konkretnych przepisów ruchu drogowego został ograniczony w art. 129b ust. 2 pkt 1 i 2 prawa o ruchu drogowym do kierującego pojazdem albo innego uczestnika ruchu

Skład orzekający

Elżbieta Kościelniak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu uprawnień Straży Miejskiej w sprawach o wykroczenia drogowe dotyczące właścicieli pojazdów oraz znaczenia skargi uprawnionego oskarżyciela."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niewskazania kierującego pojazdem i interpretacji przepisów Prawa o ruchu drogowym oraz kpw.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie procedur i zakresu uprawnień organów, nawet w pozornie prostych sprawach wykroczeniowych. Pokazuje też, jak orzecznictwo Sądu Najwyższego wpływa na rozstrzygnięcia sądów niższych instancji.

Straż Miejska nie może karać za niewskazanie kierowcy? Sąd Okręgowy uchyla wyrok!

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV Ka 11/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 lutego 2014r. Sąd Okręgowy w Kaliszu IV Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Elżbieta Kościelniak Protokolant Anna Kołodziej - Bąk po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2014r. sprawy W. S. obwinionego o wykroczenie z art. 96 § 3 kw w zw. z art. 78 ust. 4 i 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym na skutek apelacji wniesionej przez obwinionego od wyroku Sądu Rejonowego w Jarocinie z dnia 30 października 2013r. sygn. akt II W 303/13 Na podstawie art. 437 § 1 i 2 kpk w zw. z art. 109 § 2 kpsw w zw. z art. 104 § 1 pkt 7 kpsw i art. 118 § 2 kpsw Uchyla zaskarżony wyrok i postępowanie wobec obwinionego W. S. umarza. Kosztami postępowania obciąża Skarb Państwa. Sygn. akt IV Ka 11/14 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 30 października 2013 r. w sprawie II W 303/13 Sąd Rejonowy w Jarocinie uznał obwinionego W. S. za winnego tego, że: w dniu 24.09.2012r. jako właściciel/użytkownik pojazdu wbrew obowiązkowi nie udzielił Straży Miejskiej/Gminnej odpowiedzi na skierowane do niego pismo w dniu 14.09.2012r. z zapytaniem, kto w dniu 12.09.2012r. o godzinie 16:36 kierował pojazdem mechanicznym o nr rej. (...) , którym to pojazdem popełniono wykroczenie w ruchu drogowym tj. wykroczenia z art. 96 § 3 kw w zw. z art. 78 ust. 5 ustawy z dnia 23 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym i za to na podstawie art. 96 § 3 kw wymierzył mu karę grzywny w wysokości 100 zł. Nadto Sąd zasądził od obwinionego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 100 zł. tytułem zryczałtowanych wydatków za postępowanie nakazowe oraz na podstawie art. 21 pkt 2 i art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973r. o opłatach w sprawach karnych kwotę 30 zł. tytułem opłaty od wymierzonej kary grzywny. Powyższy wyrok w całości zaskarżył obwiniony, zarzucając wyrokowi obrazę przepisów postępowania w sprawach o wykroczenia, która miała istotny wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie art. 5 § 1 pkt 9 kpw poprzez wszczęcie i prowadzenie postępowania wykroczeniowego przeciwko obwinionemu, pomimo braku skargi uprawnionego oskarżyciela, co miało miejsce na skutek rażąco błędnej wykładni art. 129b ust. 2 pkt. 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym i uznania, że Straż Miejska może kierować wnioski o ukaranie do Sądu pomimo tego, że zgodnie z art. 129b ust. 2 pkt 1 i 2 wskazanej ustawy jest ona uprawniona tylko do wykonywania kontroli ruchu drogowego jedynie wobec kierującego pojazdem oraz uczestnika ruchu naruszającego określone przepisy. W realiach przedmiotowej sprawy, obwiniony W. S. , nie był ani kierującym pojazdem, a także uczestnikiem ruchu naruszającego określone przepisy. W konkluzji apelujący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania w niniejszej sprawie. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja obwinionego W. S. zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie art. 17 § 3 kpw straż miejska ma przyznany status oskarżyciela publicznego w sprawach, w których ujawniła wykroczenie, działając w obszarze objętym jej ustawowymi zadaniami. Jednakże w odniesieniu do zadań z zakresu kontroli ruchu drogowego (określonych w art. 11 ust. 1 pkt 2 ustawy o strażach gminnych), ustawowe uprawnienia straży miejskiej dotyczą jedynie osób kierujących pojazdem lub uczestników ruchu. Powyższe ograniczenie wynika bezpośrednio z treści art. 129b ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy prawo o ruchu drogowym, który wyraźnie wskazuje, że wykonywanie kontroli ruchu drogowego przez strażników miejskich może odbywać się tylko w stosunku do kierującego pojazdem lub uczestnika ruchu. Taka interpretacja powołanego przepisu wynika również z orzeczeń Sądu Najwyższego odnoszących się do przedmiotowego problemu. „Strażnicy gminni (miejscy) uprawnieni są do wykonywania kontroli ruchu drogowego wobec kierującego pojazdem oraz uczestnika ruchu drogowego naruszającego określone tam przepisy ruhu drogowego” ( vide: wyrok z dnia 25.05.2010r. w sprawie III KK 116/10, Lex nr 583855, a nadto „przepis art. 129b ust. 2 pkt 1 prd ogranicza wyraźnie uprawnienia strażników straży gminnych (miejskich) jedynie do kierujących pojazdami, w tym naruszających przepisy ruchu drogowego w razie zarejestrowania ich czynu przy pomocy urządzeń rejestrujących, a tym samym nie wobec właściciela lub posiadacza takiego pojazdu, jeżeli nie wykazuje się jego sprawstwa” ( vide: wyrok z dnia 18.04.2013r. w sprawie II K 90/13, Lex nr 1299163). Analogicznie do wskazanego zagadnienia odniósł się Sąd Najwyższy w orzeczeniu dotyczącym stanu prawnego, w którym nie obowiązywał jeszcze przepis art. 96 § 3 kw, jednakże rozważania prawne w tym zakresie (odnoszące się do przepisu art. 97 kw) nie utraciły swojej aktualności także w odniesieniu do obowiązującego stanu prawnego: „Straż gminna (miejska) nie jest uprawniona do złożenia wniosku o ukaranie za wykroczenie z art. 96 § 3 kw w zw. z art. 78 ust. 4 prawa o ruchu drogowym wobec właściciela lub posiadacza pojazdu, który nie wykonał obowiązku wskazania, komu powierzył pojazd do kierowania lub używania w oznaczonym czasie albowiem zakres tego uprawnienia w sprawach o wykroczenia przeciwko bezpieczeństwu i porządkowi w komunikacji w związku z naruszeniem konkretnych przepisów ruchu drogowego został ograniczony w art. 129b ust. 2 pkt 1 i 2 prawa o ruchu drogowym do kierującego pojazdem albo innego uczestnika ruchu” ( vide : postanowienie z dnia 30.09.2010r. w sprawie I IZP 15/10, Lex nr 602772). Podobne stanowisko w omawianej kwestii zajął Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 12 grudnia 2013r. w sprawie III KK 431/13 oraz Sąd Apelacyjny w Łodzi w wyroku z dnia 18.09.2013r. w sprawie II AKo 164/13. W tej sytuacji należało uznać, iż straż miejska nie ma uprawnień do kierowania wniosków o ukaranie za popełnienie wykroczenia z art. 96 § 3 kw polegającego na niewskazaniu przez właściciela pojazdu na żądanie uprawnionego organu osoby, której powierzono pojazd do kierowania lub używania w oznaczonym czasie. Sąd Okręgowy uchylił zaskarżony wyrok i umorzył postępowanie z uwagi na brak skargi uprawnionego oskarżyciela. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 118 § 2 kpsw.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI