IV KA 380/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji, warunkowo umarzający postępowanie karne wobec oskarżonego, uznając apelację prokuratora za bezzasadną.
Prokurator złożył apelację na niekorzyść oskarżonego, zarzucając m.in. obrazę przepisów postępowania i błąd w ustaleniach faktycznych, co miało doprowadzić do błędnej oceny społecznej szkodliwości czynu. Sąd Okręgowy uznał te zarzuty za niezasadne, podkreślając, że sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny i stopień społecznej szkodliwości czynu. Sąd odwoławczy zwrócił uwagę na nietypowe okoliczności czynu (prowadzenie pojazdu mimo cofniętych uprawnień z powodów zdrowotnych, w celu dostarczenia dokumentacji medycznej) oraz pozytywną prognozę wobec oskarżonego (wiek, niekaralność), co uzasadniało warunkowe umorzenie postępowania.
Sąd Okręgowy w niniejszej sprawie rozpatrywał apelację prokuratora wniesioną na niekorzyść oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim, który warunkowo umorzył postępowanie karne. Prokurator zarzucał sądowi pierwszej instancji obrazę przepisów postępowania, w tym błędną ocenę dowodów, co miało skutkować nieprawidłowym ustaleniem stopnia społecznej szkodliwości czynu. Sąd Okręgowy uznał apelację za chybioną. Wskazał, że zarzuty dotyczące oceny dowodów i postawy oskarżonego nie są zasadne, ponieważ ocena społecznej szkodliwości czynu opiera się na przesłankach z art. 115 § 2 k.k., a nie na postawie oskarżonego w procesie. Sąd odwoławczy podzielił stanowisko sądu pierwszej instancji co do pozytywnej prognozy wobec oskarżonego, biorąc pod uwagę jego wiek (ponad 70 lat) i dotychczasową niekaralność, co uzasadniało warunkowe umorzenie postępowania z okresem próby i świadczeniem pieniężnym. Podkreślono również nietypowe okoliczności czynu – oskarżony prowadził pojazd mimo cofniętych uprawnień z przyczyn zdrowotnych, w celu dostarczenia dokumentacji medycznej, która ostatecznie doprowadziła do przywrócenia mu uprawnień. Sąd Okręgowy uznał, że stopień naruszenia obowiązków kierowcy nie był znaczny, a stopień społecznej szkodliwości czynu nie był duży, co czyniło warunkowe umorzenie postępowania zasadnym. W konsekwencji, sąd utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty prokuratora dotyczące oceny dowodów i postawy oskarżonego nie są zasadne, a stopień społecznej szkodliwości czynu został prawidłowo ustalony.
Uzasadnienie
Ocena społecznej szkodliwości czynu opiera się na ustawowych przesłankach (art. 115 § 2 k.k.), a nie na ocenie prawdziwości wyjaśnień czy postawy oskarżonego w procesie. Te ostatnie mogą mieć znaczenie dla prognozy kryminologicznej, ale nie dla oceny samego czynu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji (warunkowe umorzenie postępowania)
Strona wygrywająca
Oskarżony
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Oskarżyciel publiczny | organ_państwowy | apelujący |
| Oskarżony | osoba_fizyczna | oskarżony |
Przepisy (4)
Pomocnicze
k.p.k. art. 438 § pkt 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 438 § pkt 3
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 115 § § 2
Kodeks karny
Określa przesłanki oceny społecznej szkodliwości czynu.
k.p.k. art. 636 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do obciążenia Skarbu Państwa kosztami postępowania odwoławczego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nietypowe okoliczności czynu (prowadzenie pojazdu z powodów zdrowotnych w celu dostarczenia dokumentacji medycznej). Pozytywna prognoza kryminologiczna wobec oskarżonego (wiek, niekaralność). Niewielki stopień naruszenia obowiązków kierowcy. Prawidłowe ustalenie stopnia społecznej szkodliwości czynu przez sąd pierwszej instancji.
Odrzucone argumenty
Zarzuty prokuratora dotyczące błędnej oceny dowodów i ustalenia społecznej szkodliwości czynu.
Godne uwagi sformułowania
Prokurator zarzuca w niej m. in błędną ocenę dowodów poprzez niezasadne przyjęcie, że oskarżony nie mógł skorzystać w dniu inkryminowanego zdarzenia z środków komunikacji publicznej - ale przecież niczego takiego ani Sąd Rejonowy nie ustalił, ani oskarżony nie twierdził. Prokurator podnosząc zarzuty w tym przedmiocie posługuje się argumentami nie mającymi znaczenia dla oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu, bo niewymienionymi w dyspozycji art. 115 § 2 kk , w szczególności nie należy do nich ocena prawdziwości wyjaśnień i postawy oskarżonego w trakcie procesu. Okoliczności te mogą mieć znaczenie przy ocenie, czy zachodzi pozytywna prognoza wobec oskarżonego co do przestrzegania przez niego porządku prawnego, ale nie wpływają na stopień społecznej szkodliwości samego czynu. Otóż oskarżony miał czasowo cofnięte uprawnienia do prowadzenia pojazdów mechanicznych nie z uwagi na popełnienie w przeszłości jakiegoś czynu przestępczego związanego z naruszeniem bezpieczeństwa w ruchu drogowym, tylko z uwagi na pojawienie się przeciwskazań zdrowotnych.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących oceny społecznej szkodliwości czynu, znaczenia postawy oskarżonego dla tej oceny oraz stosowania warunkowego umorzenia postępowania w specyficznych okolicznościach."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych, które mogą nie występować w innych sprawach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak nietypowe okoliczności faktyczne i indywidualna sytuacja sprawcy mogą wpłynąć na decyzję sądu, nawet w kontekście zarzutów prokuratora.
“Czy wiek i zdrowie usprawiedliwiają jazdę bez uprawnień? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyUZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt IV Ka 380/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 22 kwietnia 2022 roku w sprawie II K 57/22 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.1.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.1.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 1.5. Ustalenie faktów 1.1.3. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.1.1. 1.1.4. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.2.1. 1.6. Ocena dowodów 1.1.5. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 1.1.6. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 3.1. Zarzuty obrazy prawa procesowego tj. art. 7 kpk poprzez błędną ocenę dowodów, co doprowadziło do błędnego ustalenia stopnia społecznej szkodliwości czynu. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Apelacja jest chybiona. Prokurator zarzuca w niej m. in błędną ocenę dowodów poprzez niezasadne przyjęcie, że oskarżony nie mógł skorzystać w dniu inkryminowanego zdarzenia z środków komunikacji publicznej - ale przecież niczego takiego ani Sąd Rejonowy nie ustalił, ani oskarżony nie twierdził. Wręcz przeciwnie, oskarżony okazywał krytycyzm i skruchę, wiedział, że bardzo źle zrobił i prosząc Sąd o łaskawe potraktowanie nie negował swojej winy i sprawstwa, ani nawet nie bagatelizował znaczenia swojego czynu. Dlatego zarzuty prokuratora związane z oceną dowodów, w tym wyjaśnień i postawy zaprezentowanej przez oskarżonego, nie są zasadne. Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił stan faktyczny, a w szczególności stopień społecznej szkodliwości czynu oskarżonego. Prokurator podnosząc zarzuty w tym przedmiocie posługuje się argumentami nie mającymi znaczenia dla oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu, bo niewymienionymi w dyspozycji art. 115 § 2 kk , w szczególności nie należy do nich ocena prawdziwości wyjaśnień i postawy oskarżonego w trakcie procesu. Okoliczności te mogą mieć znaczenie przy ocenie, czy zachodzi pozytywna prognoza wobec oskarżonego co do przestrzegania przez niego porządku prawnego, ale nie wpływają na stopień społecznej szkodliwości samego czynu. Co do tej prognozy, to Sąd Okręgowy podziela pogląd Sądu Rejonowego, że wobec wieku oskarżonego ( przeszło 70 lat) i jego dotychczasowej niekaralności, nie ma potrzeby skazywania go, a warunkowe umorzenie postępowania z rocznym okresem próby i orzeczonym świadczeniem pieniężnym w kwocie 2000 zł będzie wystarczającą reakcją na jego czyn. Zaś co do stopnia społecznej szkodliwości inkryminowanego czynu, to prokurator nie zwrócił uwagi na jego nietypowe okoliczności i niewielki stopień naruszenia przez oskarżonego obowiązków. Otóż oskarżony miał czasowo cofnięte uprawnienia do prowadzenia pojazdów mechanicznych nie z uwagi na popełnienie w przeszłości jakiegoś czynu przestępczego związanego z naruszeniem bezpieczeństwa w ruchu drogowym, tylko z uwagi na pojawienie się przeciwskazań zdrowotnych ( k. 8). Oskarżony podjął leczenie, uzyskał korzystne dla siebie orzeczenie lekarskie stwierdzające, iż może już prowadzić pojazdy mechaniczne i już nim dysponując postanowił pojechać samochodem do właściwego urzędu, aby je dostarczyć - pech chciał, że właśnie wtedy został zatrzymany do kontroli drogowej i ujawniono jego czyn będący przedmiotem rozpoznawania w tej sprawie. Co więcej, okazało się, że dokumentacja oskarżonego została zaakceptowana przez właściwe organy, bo na jej podstawie w dniu 1 lutego 2022 roku ( cztery miesiące po czynie zarzuconym w tej sprawie) (...) przywrócił oskarżonemu uprawnienia do prowadzenia pojazdów mechanicznych ( k. 62-69). Dlatego stopień naruszenia przez oskarżonego obowiązków kierowcy nie był duży, w istocie w dacie czynu decyzja o cofnięciu mu uprawnień do prowadzenia pojazdów mechanicznych jeszcze obowiązywała, ale jedynie z powodów formalnych. Nietypowe są też w/w okoliczności czynu. Wszystko to razem powoduje, że stopień społecznej szkodliwości czynu oskarżonego nie był znaczny i warunkowe umorzenie postępowania karnego było zasadne. Wniosek O zmianę wyroku i skazanie. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Było to omówione. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 4.1. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 1.7. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 5.1.1. Przedmiot utrzymania w mocy Wyrok warunkowo umarzający postępowanie Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Było to omówione 1.8. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 5.2.1. Przedmiot i zakres zmiany Zwięźle o powodach zmiany 1.9. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 1.1.7. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 5.3.1.1.1. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 5.3.1.4.1. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 1.1.8. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 1.10. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 2 Na podstawie art. 636 § 1 kpk koszty procesu za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa. 7. PODPIS 1.11. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację prokurator Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja wyrok warunkowo umarzający postępowanie 0.1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.1.1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.1.1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI