IV Ka 369/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Krakowie rozpoznał sprawę przeciwko H. C. i innym, oskarżonym o przestępstwo z art. 91a ustawy Prawo Budowlane oraz art. 160 § 3 kk, polegające na nieutrzymywaniu współwłasności budynku w odpowiednim stanie technicznym, co miało stwarzać zagrożenie katastrofą budowlaną. Sąd Rejonowy w Suchej Beskidzkiej wyrokiem z dnia 27 października 2011 r. uniewinnił oskarżonych od zarzutu z Prawa Budowlanego (pkt I) i umorzył postępowanie w pozostałym zakresie dotyczącym art. 160 § 3 kk (pkt II), uznając brak podstaw do dalszego postępowania w tym zakresie. Apelację od tego wyroku wniosła pełnomocnik oskarżycielki subsydiarnej, zarzucając m.in. obrazę przepisów postępowania i błąd w ustaleniach faktycznych. Sąd Okręgowy, po rozpoznaniu apelacji, uchylił wyrok Sądu Rejonowego w części dotyczącej uniewinnienia (pkt I) i umorzył postępowanie karne przeciwko oskarżonym w tym zakresie. Uzasadnieniem tej decyzji było stwierdzenie, że czyn zarzucany w pkt I wyroku Sądu Rejonowego jest tożsamy z czynem, o którym orzeczono w pkt II tego samego wyroku (umorzenie postępowania), a który to punkt stał się prawomocny. Sąd odwoławczy powołał się na zasadę ne bis in idem, wskazując, że ponowne postępowanie w tej samej sprawie, dotyczącej tego samego czynu i tych samych osób, jest niedopuszczalne. W konsekwencji, sąd uchylił pkt I zaskarżonego wyroku i umorzył postępowanie, obciążając oskarżycielkę subsydiarną kosztami procesu. Zasądzono również od oskarżycielki subsydiarnej na rzecz oskarżonych zwrot kosztów zastępstwa adwokackiego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaStosowanie zasady ne bis in idem w kontekście tożsamości czynu w polskim postępowaniu karnym, zwłaszcza gdy różne punkty wyroku dotyczą tego samego zdarzenia historycznego.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie różne części wyroku sądu pierwszej instancji odnoszą się do tego samego czynu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd może uchylić wyrok uniewinniający i umorzyć postępowanie w sytuacji, gdy czyn zarzucany w uchylonym punkcie jest tożsamy z czynem, o którym już prawomocnie orzeczono w innym punkcie tego samego wyroku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd odwoławczy może uchylić wyrok w części dotyczącej uniewinnienia i umorzyć postępowanie, jeśli stwierdzi, że czyn objęty tym rozstrzygnięciem jest tożsamy z czynem, o którym już prawomocnie orzeczono w innym punkcie wyroku, powołując się na zasadę ne bis in idem.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy uznał, że czyn zarzucany w pkt I wyroku Sądu Rejonowego (nieutrzymywanie budynku w należytym stanie technicznym) jest tożsamy z czynem, o którym orzeczono w pkt II (umorzenie postępowania w pozostałym zakresie), który stał się prawomocny. Zgodnie z zasadą ne bis in idem, ponowne postępowanie w tej samej sprawie, dotyczącej tego samego czynu i tych samych osób, jest niedopuszczalne.
Czy naruszenie przepisów postępowania przez sąd pierwszej instancji, w tym błędna ocena dowodów i pominięcie istotnych okoliczności, może stanowić podstawę do uchylenia wyroku?
Odpowiedź sądu
Tak, naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, może stanowić podstawę do uchylenia wyroku. W tej sprawie sąd odwoławczy potwierdził trafność części zarzutów apelacji dotyczących uchybień sądu I instancji.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy uznał, że sąd I instancji nieprawidłowo ocenił dowody i nie wyjaśnił znaczenia ustaleń faktycznych dla odpowiedzialności karnej oskarżonych, co stanowiło obrazę przepisów postępowania. Jednakże, ostateczne rozstrzygnięcie o uchyleniu wyroku i umorzeniu postępowania oparto na zasadzie ne bis in idem.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| H. C. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| G. N. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| J. B. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| M. N. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| P. N. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| M. C. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| D. M. | osoba_fizyczna | oskarżycielka subsydiarna |
Przepisy (10)
Główne
k.p.k. art. 414 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 437 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego
pkt 8 - zachodzi przypadek, gdy postępowanie karne co do tego samego czynu zostało prawomocnie zakończone
Pr. bud. art. 91a
Ustawa Prawo Budowlane
k.k. art. 160 § 3
Kodeks karny
k.k. art. 11 § 2
Kodeks karny
Pomocnicze
k.p.k. art. 17 § 1
Kodeks postępowania karnego
pkt 2 - sprawca nie popełnił czynu zabronionego; pkt 9 - postępowanie karne nie może być wszczęte, a wszczęte należy umorzyć z innych przyczyn
k.p.k. art. 632 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 640
Kodeks postępowania karnego
k.c.
Kodeks cywilny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Tożsamość czynu zarzucanego w pkt I i II wyroku Sądu Rejonowego, co skutkuje naruszeniem zasady ne bis in idem i niedopuszczalnością ponownego postępowania w zakresie pkt I. • Uchybienia sądu I instancji w zakresie oceny dowodów i wyjaśnienia znaczenia ustaleń faktycznych dla odpowiedzialności karnej.
Godne uwagi sformułowania
uchyla pkt I zaskarżonego wyroku i postępowanie karne [...] umarza • zasądza od oskarżycielki subsydiarnej D. M. na rzecz oskarżonych [...] kwoty po 588 [...] złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego • nie dopełnili tego obowiązku, tj. o czyn z art. 91a ustawy Prawo budowlane • zachodzi przypadek, gdy postępowanie karne co do tego samego czynu zostało prawomocnie zakończone • zakaz prowadzenia postępowania w postaci rei iudicate zachodzi wówczas, gdy uprzednio zakończone zostało prawomocnie postępowanie co do tego samego czynu, tej samej osoby
Skład orzekający
Wojciech Maczuga
przewodniczący
Lidia Haj
sędzia sprawozdawca
Michał Wójcik
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Stosowanie zasady ne bis in idem w kontekście tożsamości czynu w polskim postępowaniu karnym, zwłaszcza gdy różne punkty wyroku dotyczą tego samego zdarzenia historycznego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie różne części wyroku sądu pierwszej instancji odnoszą się do tego samego czynu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak zasada ne bis in idem może prowadzić do umorzenia postępowania, nawet jeśli sąd pierwszej instancji wydał wyrok uniewinniający. Jest to ważna lekcja dla prawników procesowych.
“Czy można być sądzonym dwa razy za to samo? Sąd Okręgowy wyjaśnia zasadę ne bis in idem.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.