II K 640/18

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 2Dnia 10 lutego 2020 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący sędzia Ewa Taberska 2.1 Protokolant p.o. stażysty Mariola Urbanowicz przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Poznaniu Wojciecha Kiszki po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2020r. sprawy P. G. oskarżonego z art. 158 § 1 k.k. w zw. z art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i art. 57a § 1 k.k. oraz na podstawie art. 435 k.p.k. także w stosunku do oskarżonego S. K. z powodu apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego P. G. od wyroku Sądu Rejonowego w Gnieźnie z dnia 2 lipca 2019r. sygn. akt II K 640/18 1. Zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że w punkcie 7 obniża do 500 (pięćset) złotych kwotę wynikającą ze zobowiązania oskarżonych S. K. i P. G. do naprawienia szkody 2. Zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy w pozostałym zakresie 3. Zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe za postępowanie odwoławcze w kwocie 320 złotych. Ewa Taberska UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt IV Ka 13/20 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 0.11.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Gnieźnie z dnia 2 lipca 2019 r., sygn. akt II K 640/18 0.11.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 0.11.3. Granice zaskarżenia 0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.11.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.11.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 0.12.1. Ustalenie faktów 0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty XXXXXXXXXX XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX XXXXXXX XXXXXXX 0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty XXXXXXXXXX XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX XXXXXXX XXXXXXX 0.12.2. Ocena dowodów 0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu XXXXXXXXXXXXXXXXXX XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu XXXXXXXXXXXXXXXXXX XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 1. Błąd w ustaleniach faktycznych polegający na: 1) całkowicie dowolnym przyjęciu, że wartość szkody w uszkodzonym mieniu wynosiła 700 złotych 2) niezasadnym przyjęciu, że oskarżeni kopali i uderzali pokrzywdzonego po całym ciele 3) błędnej ocenie wyjaśnień oskarżonego i zeznań jego matki poprzez odmowę im wiary co do motywacji działań oskarżonego ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny ⚫ Na częściową aprobatę zasługuje zarzut 1), ale jedynie w zakresie obniżenia kwoty naprawienia szkody . Słusznie bowiem Sąd Rejonowy nie dał wiary zeznaniom pokrzywdzonego z postępowania sądowego w zakresie określenia wartości szkody związanej z uszkodzeniem samochodu. Jak podnosi bowiem Sąd Rejonowy H. K. , mimo odczytania mu zeznań z postępowania przygotowawczego, nie był w stanie wskazać na czym oparł obniżenie wartości szkody do kwoty „ponad 500 złotych”. Jak wynika natomiast z zeznań H. K. -złożonych na rozprawie w dniu 18.04.2019r. – k.170 v pokrzywdzony domagał się odszkodowania jedynie w kwocie 500 złotych, mimo iż jak ostatecznie podał kwota ta była wyższa: „ Ja bym chciał tylko pokrycia kosztów tej naprawy samochodu, Myślę, że to byłoby 500 zł. Bo ja płaciłem trochę ponad 500 złotych, Nie mam żadnego potwierdzenia od mechanika, tj. żadnej faktury ani paragonu. Nie jestem mściwy wobec nich, sam nie byłem święty”. ⚫ Niesłuszne są zarzuty wskazane w punkcie 2) i 3) Na wstępie trzeba wskazać, że przekonanie Sądu I instancji o wiarygodności jednych dowodów i niewiarygodności innych pozostaje pod ochroną art. 7 k.p.k. wtedy, gdy: jest poprzedzone ujawnieniem w toku rozprawy głównej całokształtu okoliczności sprawy ( art. 410 k.p.k. ) i to w sposób podyktowany obowiązkiem dochodzenia prawdy ( art. 2 § 2 k.p.k. ), stanowi wyraz rozważenia wszystkich tych okoliczności przemawiających zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść oskarżonego ( art. 4 k.p.k. ), jest wyczerpujące i logiczne - z uwzględnieniem wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego - uargumentowane w uzasadnieniu wyroku ( art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. ). Akcentuje to szereg orzeczeń Sądu Najwyższego i sądów apelacyjnych (por. wyrok SN z 3 września 1998 r. sygn. V KKN 104/98 - Prokuratura i Prawo 1999, Nr 2, poz. 6; a także wyrok S.A. w Łodzi z 20 marca 2002 r. sygn. II AKa 49/02 - Prokuratura i Prawo 2004, Nr 6, poz. 29). Sąd Rejonowy w niniejszej sprawie powyższemu zadaniu podołał. Apelacja zaś w tym zakresie ma charakter przede wszystkim polemiczny, wobec czego nie mogła ona okazać się skuteczna. Przede wszystkim Sąd I instancji poddał bardzo uważnej analizie zeznania H. K. ( podobnie jak w kwestii wysokości szkody) i słusznie zauważył, iż o ile treść jego zeznań z postępowania przygotowawczego nie budzi wątpliwości w świetle zeznań pozostałych świadków tego zdarzenia, o tyle jego zeznania na rozprawie zdają się świadczyć o tym, że pokrzywdzony chciał pomóc oskarżonemu przedstawiając go w korzystniejszym świetle. Taka ocena zeznań pokrzywdzonego przekonuje Sąd Okręgowy, w związku z powyższym zarzut obrony, jakoby Sąd Rejonowy dokonał błędnego opisu czynu oskarżonego w zaskarżonym wyroku nie mógł został uznany za zasadny. Sąd Rejonowy w ustalonym prze siebie stanie faktycznym miał na uwadze fakt i ustalił, iż w dniu 1.03.2017r. H. K. umieścił na portalu internetowym (...) nagranie piosenki w stylu hip – hop. Ustalił także, że tekst tego utworu odnosił się do P. G. i formułował pod jego adresem szereg wulgarnych i obraźliwych zwrotów. Jednakże również P. G. odpowiedział na to nagranie i opublikował w sieci. Natomiast inkryminowany czyn miał miejsce dopiero w dniu 25.03.2018r. Słusznie zatem, wbrew twierdzeniom obrońcy i zarzutom co do oceny przez Sąd Rejonowy zeznań matki oskarżonego B. G. , Sąd Rejonowy wskazał, iż nie sposób dać wiary oskarżonemu, że pobudką do jego działania przestępnego w dniu 25.03.2018r. była prześmiewcza i obraźliwa twórczość pokrzywdzonego w marcu 2017r., podczas gdy relacje oskarżonego i pokrzywdzonego przez rok układały się poprawnie. W postępowaniu przygotowawczym oskarżony został poddany jednorazowemu badaniu ądowo – psychiatrycznemu - opinia z dnia 13.07.2018r. którego wnioski jednoznacznie wskazują, że u oskarżonego P. G. nie stwierdzono choroby psychicznej. Stwierdzono natomiast upośledzenie umysłowe lekkie i uzależnienie od alkoholu. Zarówno biegłym jak i Sądowi Rejonowemu znany był fakt posiadania przez oskarżonego orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności z uwagi na schorzenia somatyczne, ale również i fakt, że oskarżony w chwili czynu znajdował się w stanie upojenia alkoholowego prostego. Wniosek Zmiana poprzez stosowną zmianę opisu czynu przypisanego w zakresie sposobu działania, zadawania uderzeń, ustalenia wartości szkody na kwotę 500 złotych i wyeliminowanie z kwalifikacji prawnej czynu art. 288 § 1 k.k. , solidarnego obowiązku naprawienia szkody poprzez zapłatę kwoty 500 złotych ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wniosek okazał się częściowo zasadny w zakresie orzeczenia solidarnego obowiązku naprawienia szkody poprzez zapłatę kwoty 500 złotych. Lp. Zarzut 2. Rażąca niewspółmierność kary ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Wymierzona oskarżonemu K. G. kara ograniczenia wolności w wysokości 1 roku i 2 miesięcy ze zobowiązaniem wykonywania nieodpłatnej dozorowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym jest adekwatna do jego wkładu w przestępstwo. Kara ta nie jest karą rażąco surową. Sąd przy jej wymiarze wziął pod uwagę wszystkie przesłanki wskazane w treści art. 53 k.k. - okoliczności obciążające i łagodzące i prawidłowo je ocenił. Kara ta uświadomi oskarżonemu naganność czynu poprzez pracę społeczną. Karze tej nie stoi także na przeszkodzie ocena stanu psychicznego sprawcy. Czyn oskarżonego nie został bowiem popełniony w warunkach wyłączenia lub znacznego ograniczenia zdolności rozpoznania znaczenia czynu i kierowania swoim postepowaniem. Mimo swojej niepełnosprawności, oskarżony nadużywał alkoholu i tempore criminis znajdował się w stanie upojenia alkoholowego. Kara zatem wymierzona oskarżonemu musi mu uświadomić, że nie może rozwiązywać problemów przemocą fizyczną. Oskarżony jest człowiekiem młodym, w pełni sił fizycznych i wykonanie tej kary nie powinno mu sprawić nadmiernych trudności. Wskazać także należy, iż zgodnie z treścią art. 83 k.k. skazanego na karę ograniczenia wolności, który odbył przynajmniej połowę orzeczonej kary, przy czym przestrzegał porządku prawnego, jak również wykonał nałożone na niego obowiązki, orzeczone środki karne, środki kompensacyjne i przepadek, sąd może zwolnić od reszty kary, uznając ją za wykonaną. Jeżeli oskarżony będzie zatem prawidłowo wykonywał nałożoną na niego karę ograniczenia wolności i naprawi szkodę, będzie mógł się ubiegać o skrócenie wymierzonej mu kary. Sąd Rejonowy nie wymierzył oskarżonemu kar majątkowych, poza oczywistym naprawieniem szkody. Zatem poniesienie przez oskarżonego kosztów procesu za obie instancje nie będzie dla niego nadmiernym obciążeniem. Może bowiem podjąć pracę w zakresie swoich możliwości i wykształcenia. Wniosek Zmiana poprzez orzeczenie wobec oskarżonego kary 3 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, zwolnienie w całości oskarżonego od obowiązku poniesienia kosztów sądowych za obie instancję ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wniosek okazał się niezasadny, albowiem Sąd odwoławczy nie stwierdził, by wymierzona oskarżonemu P. G. kara była rażąco surowa, oraz by obciążenie kosztami procesu za obie instancje przekraczało możliwości zarobkowe i finansowe oskarżonego. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 0.11. Przedmiot utrzymania w mocy Wyrok w znacznym stopniu został utrzymany w mocy Zwięźle o powodach utrzymania w mocy W zakresie w jakim został utrzymany, wyrok okazał się prawidłowy, a apelacja była nietrafna z przyczyn wcześniej omówionych. 0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 0.0.11. Przedmiot i zakres zmiany Wyrok co do oskarżonego P. G. i na podstawie art. 435 k.p.k. także w stosunku do oskarżonego S. K. został zmieniony w punkcie 7 Zwięźle o powodach zmiany Zmiana wyroku wynika z wniosku pokrzywdzonego H. K. , który złożył wniosek naprawienie szkody jedynie w kwocie 500 złotych – k.171v. 0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 4.1. XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 0.15.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności XXXXXXXXXX XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności Pkt II Art. 636 § 1 k.p.k. w zw. z art. 8 ustawy z dnia 23.06.1973r. o opłatach w sprawach karnych (Dz.U z 1983r. nr 49 poz. 223 z póź. zm.). Na koszty sądowe składają się: ryczałt za doręczenia w wysokości 20,- zł oraz opłata za II instancję w kwocie 300,- zł 7. PODPIS SSO Ewa Taberska