IV KA 335/22

SAOSKarnewykroczeniaŚredniawojskowy
wykroczeniehałaszakłócanie spokojuspory sąsiedzkiekodeks wykroczeńdziałalność gospodarczadomniemanie niewinności

Sąd odwoławczy uniewinnił obwinionego od zarzutu zakłócania spokoju hałasem, uznając, że odgłosy legalnej działalności gospodarczej w godzinach dziennych nie stanowią wykroczenia, a postępowanie karne-wykroczeniowe nie powinno służyć do rozwiązywania sporów sąsiedzkich.

Sąd Okręgowy rozpatrzył apelację od wyroku skazującego za wykroczenie z art. 51 § 1 k.w. (zakłócanie spokoju hałasem). Sąd odwoławczy uznał, że odgłosy prowadzonej legalnie działalności gospodarczej w godzinach dziennych, nawet jeśli uciążliwe, nie stanowią wybryku w rozumieniu tego przepisu, chyba że sprawca działałby umyślnie i złośliwie. Podkreślono, że postępowanie karne-wykroczeniowe nie jest narzędziem do rozwiązywania sporów sąsiedzkich, a ciężar dowodu spoczywa na oskarżycielu. W związku z brakiem jednoznacznych dowodów winy, sąd uniewinnił obwinionego.

Sąd odwoławczy rozpatrzył apelację w sprawie o wykroczenie z art. 51 § 1 Kodeksu wykroczeń, dotyczące zakłócania spokoju hałasem. Punktem wyjścia dla sądu była analiza pojęcia 'wybryku' w kontekście tego przepisu. Sąd podkreślił, że nie każde wytworzenie hałasu stanowi wykroczenie, a jedynie takie, które można uznać za wybryk, czyli postępek odbiegający od przyjętych norm zachowania się w danym miejscu i czasie, świadczący o lekceważeniu zasad współżycia społecznego. Sąd odwoławczy stwierdził, że odgłosy prowadzonej legalnie działalności gospodarczej w godzinach dziennych, co do zasady, nie mogą być uznane za wybryk. Kwalifikacja taka byłaby możliwa jedynie w przypadku umyślnego, złośliwego działania sprawcy, np. uruchamiania głośnego urządzenia bez powodu w godzinach nocnych lub pozbawienia go osłon wyciszających. W analizowanej sprawie sąd nie dopatrzył się takich okoliczności, wskazując na istnienie konfliktu sąsiedzkiego, który nie powinien być rozstrzygany na drodze postępowania karno-wykroczeniowego. Podkreślono, że ciężar udowodnienia winy spoczywa na oskarżycielu, a zasada in dubio pro reo nakazuje rozstrzyganie wątpliwości na korzyść obwinionego. Wobec braku dowodów winy, sąd odwoławczy zmienił zaskarżony wyrok, uniewinniając obwinionego od zarzucanego czynu i obciążając Skarb Państwa kosztami postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, co do zasady nie mogą stanowić wykroczenia, chyba że sprawca działał umyślnie i złośliwie, a zachowanie nosi znamiona wybryku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że dla kwalifikacji jako wykroczenie z art. 51 § 1 k.w. wymagany jest 'wybryk', czyli postępek odbiegający od norm społecznych. Odgłosy legalnej działalności w dzień zazwyczaj nie spełniają tej definicji, chyba że towarzyszą im okoliczności wskazujące na umyślność i złośliwość. Postępowanie karne-wykroczeniowe nie jest przeznaczone do rozwiązywania sporów sąsiedzkich.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku

Strona wygrywająca

obwiniony

Strony

NazwaTypRola
obwinionyinneobwiniony

Przepisy (4)

Główne

k.w. art. 51 § § 1

Kodeks wykroczeń

Wykroczenie popełnia ten, kto krzykiem, hałasem, alarmem lub innym wybrykiem zakłóca spokój, porządek publiczny, spoczynek nocny albo wywołuje zgorszenie w miejscu publicznym. Kluczowe jest, aby hałas stanowił 'wybryk', czyli postępek odbiegający od przyjętych norm zachowania się.

Pomocnicze

k.p.k. art. 5 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy domniemania niewinności i zasady in dubio pro reo.

k.p.s.w. art. 8

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Odwołanie do zasad domniemania niewinności i in dubio pro reo w postępowaniu wykroczeniowym.

k.p.s.w. art. 119 § § 2

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Podstawa do obciążenia Skarbu Państwa kosztami procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odgłosy legalnej działalności gospodarczej w godzinach dziennych nie stanowią wybryku. Postępowanie karno-wykroczeniowe nie jest narzędziem do rozwiązywania sporów sąsiedzkich. Brak dowodów winy obwinionego ponad wszelką wątpliwość. Zasada in dubio pro reo.

Godne uwagi sformułowania

nie każde zatem 'wytworzenie' hałasu będzie wyczerpywało znamiona powyższego wykroczenia, a tylko takie, które można uznać za wybryk wybryk, jest to postępek odbiegający od przyjętych norm zachowania się nie można natomiast dopuszczać do tego, aby postępowanie karno – wykroczeniowe było nadużywane i wykorzystywane do rozwiązywania sporów sąsiedzkich to nie obwiniony musi udowodnić swoją niewinność, lecz oskarżyciel udowodnić winę obwinionego

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 51 § 1 k.w. w kontekście legalnej działalności gospodarczej i sporów sąsiedzkich."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji hałasu generowanego przez legalną działalność gospodarczą w godzinach dziennych; nie dotyczy sytuacji umyślnego i złośliwego zakłócania spokoju.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest rozróżnienie między zwykłą uciążliwością sąsiedzką a wykroczeniem, a także jak sądy podchodzą do wykorzystywania prawa karnego do rozwiązywania sporów cywilnych.

Czy hałas z Twojego biznesu to wykroczenie? Sąd wyjaśnia, kiedy sąsiad nie ma racji.

Sektor

usługi

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV Ka 335/22 UZASADNIENIE Apelacja zasługiwała na uwzględnienie. Punktem wyjścia dla niniejszych rozważań jest treść art. 51 § 1 k.w. Z przepisu tego wynika, że wykroczenie popełnia ten, kto krzykiem, hałasem, alarmem lub innym wybrykiem zakłóca spokój, porządek publiczny, spoczynek nocny albo wywołuje zgorszenie w miejscu publicznym. Słowo ,,hałas” ustawodawca umieścił w takim kontekście, że stanowi ono niejako jeden z przykładów ,,wybryku”. Nie każde zatem ,,wytworzenie” hałasu będzie wyczerpywało znamiona powyższego wykroczenia, a tylko takie, które można uznać za wybryk. Od strony językowej wybryk, jest to postępek odbiegający od przyjętych norm zachowania się – w danym miejscu, czasie, okolicznościach, którego sprawca okazuje w ten sposób lekceważenie zasadom współżycia społecznego (M. Mozgawa, Kodeks wykroczeń, 2009, s. 179; M. Bojarski, W. Radecki, Kodeks wykroczeń, 2016, s. 344; P. Daniluk, Kodeks wykroczeń. Komentarz. Wyd. 2, Warszawa 2019, Legalis). Także według orzecznictwa, wybryk stanowi zachowanie, jakiego w konkretnych okolicznościach (czas, miejsce, otoczenie), ze względu na przyjęte zwyczajowo normy współżycia, nie należało się spodziewać. Z tego powodu wywołuje ono powszechne negatywne oceny społeczne i uczucia odrazy, gniewu, oburzenia. Dla wybryku charakterystyczna jest wyraźna sprzeczność z powszechnie akceptowanymi normami zachowania się (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2.12.1992 roku - III KRN 189/92; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30.01.2018 roku - IV KK 475/17; wyrok Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 26.11.2021 roku - IV Ka 653/21). Zdaniem Sądu odwoławczego, odgłosy prowadzonej działalności zawodowej, w godzinach dziennych nie mogą – co do zasady – stanowić wykroczenia z art. 51 § 1 k.w., gdyż nie można uznać, aby był to wybryk , w takim rozumieniu, jak przedstawione wyżej. Generowanie tego rodzaju hałasu można by zakwalifikować z omawianego tu przepisu, gdyby sprawca działał intencjonalnie i złośliwie np. uruchamiał głośne urządzenie bez powodu, w godzinach wieczornych lub nocnych, na dłuższy czas, niż jest to uzasadnione gospodarczo, pozbawił je osłon, wytłumiających hałas, specjalnie umieścił to urządzenie w takim miejscu, aby stanowiło uciążliwość dla sąsiadów. Tymczasem w niniejszej sprawie żadnego z tego rodzaju zachowań nie udało się wykazać, prowadzącemu legalną działalność gospodarczą, obwinionemu. Nie ulega wątpliwości, że pomiędzy obwinionym, a świadkami istnieje konflikt sąsiedzki. Nie oznacza to jednak, że każde zachowanie jednej, bądź drugiej strony tego konfliktu, oznacza umyślny atak na jakiekolwiek dobro, czy prawa sąsiada. Jest to nieuprawnione domniemanie, zwłaszcza, że obwiniony dokładnie wskazał, jaki był powód i potrzeba zakupienia przez niego agregatu prądotwórczego, które to urządzenie posiada stosowne certyfikaty. Oczywiście, trudno zaprzeczyć, że niekiedy sąsiedztwo z podmiotem gospodarczym prowadzącym swoją działalność ,,po sąsiedzku” bywa uciążliwe. W takich sytuacjach najlepszym rozwiązaniem jest polubowne załatwienie tej sprawy, a ewentualnie dochodzenie swoich racji w drodze postępowania administracyjnego, bądź cywilnego o ochronę przed immisjami. Nie można natomiast dopuszczać do tego, aby postępowanie karno – wykroczeniowe było nadużywane i wykorzystywane do rozwiązywania sporów sąsiedzkich. Według zasad obowiązującej procedury karno – wykroczeniowej, to nie obwiniony musi udowodnić swoją niewinność, lecz oskarżyciel udowodnić winę obwinionego ( art. 5 § 1 k.p.k. w zw. z art. 8 k.p.s. w.). Przy czym udowodnić, to znaczy wykazać w sposób nie budzący wątpliwości wiarygodnymi dowodami. Istota domniemania niewinności sprowadza się jak wiadomo do tego, że obwinionego uważa się za niewinnego, dopóki wina nie zostanie mu udowodniona, przy czym związana ściśle z domniemaniem niewinności zasada in dubio pro reo ( art. 5 § 2 k.p.k. w zw. z art. 8 k.p.s. w.), nakazuje rozstrzygnąć nie dające się usunąć wątpliwości na korzyść obwinionego. Oznacza to, że udowodnienie winy obwinionemu musi być całkowite, pewne, wolne od wątpliwości, czego nie można powiedzieć o przedmiotowej sprawie. Dlatego też Sąd odwoławczy zmienił zaskarżony wyrok, uniewinniając obwinionego od zarzucanego mu czynu, a w oparciu o treść art. 119 § 2 pkt 1 k.p.s. w. kosztami procesu poniesionymi w sprawie obciążył Skarb Państwa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI