II KK 318/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił wyrok skazujący za kradzież mienia o wartości poniżej 1/4 minimalnego wynagrodzenia, uznając czyn za wykroczenie, a nie przestępstwo.
Minister Sprawiedliwości-Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku Sądu Rejonowego skazującego A.L. za kradzież mienia o wartości 461,99 zł. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, uchylając wyrok. Kluczowym argumentem było to, że w dacie orzekania wartość skradzionego mienia nie przekraczała 1/4 minimalnego wynagrodzenia, co kwalifikowało czyn jako wykroczenie, a nie przestępstwo, zgodnie ze zmianą przepisów.
Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości-Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego w Ł., który skazał A. L. na karę 4 miesięcy pozbawienia wolności za kradzież mienia o wartości 461,99 zł, kwalifikując czyn jako przestępstwo z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę w trybie art. 535 § 5 k.p.k., uznał kasację za oczywiście zasadną. Podstawą uchylenia wyroku było stwierdzenie, że Sąd Rejonowy nieprawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego. W dacie orzekania, zgodnie ze zmianą przepisów wprowadzającą jako granicę między przestępstwem a wykroczeniem kwotę stanowiącą 1/4 minimalnego wynagrodzenia za pracę (które wynosiło 1850 zł, a więc 1/4 to 462,50 zł), czyn A. L. nie stanowił już przestępstwa, lecz wykroczenie z art. 119 § 1 k.w. Sąd Najwyższy podkreślił, że sąd rozpoznający wniosek o skazanie bez rozprawy (art. 335 k.p.k.) jest zobowiązany do zbadania sprawy pod względem merytorycznym i sprawdzenia zgodności z prawem materialnym. Niespełnienie tego warunku skutkuje koniecznością rozpoznania sprawy na zasadach ogólnych. W związku z rażącym naruszeniem przepisów prawa procesowego i materialnego, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania, z zaleceniem uwzględnienia obowiązujących przepisów.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, czyn taki stanowi wykroczenie z art. 119 § 1 k.w., a nie przestępstwo z art. 278 § 1 k.k., z uwagi na zmianę granicy kwotowej określającej przestępstwo kradzieży.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że nowelizacja Kodeksu postępowania karnego z 2013 roku zmieniła granicę między przestępstwem kradzieży a wykroczeniem, wprowadzając jako podstawę kwotową 1/4 minimalnego wynagrodzenia za pracę. W dacie orzekania przez Sąd Rejonowy, wartość skradzionego mienia (461,99 zł) była niższa niż 1/4 minimalnego wynagrodzenia (462,50 zł), co skutkowało tym, że czyn ten należało zakwalifikować jako wykroczenie, a nie przestępstwo. Sąd Rejonowy nie zastosował tym samym prawidłowo art. 4 § 1 k.k. nakazującego stosowanie łagodniejszej ustawy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
A. L. (pośrednio)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. L. | osoba_fizyczna | skazany |
| Minister Sprawiedliwości-Prokurator Generalny | organ_państwowy | wnioskodawca kasacji |
| Prokurator Rejonowy | organ_państwowy | wnioskodawca |
| Spółka z o.o. Sp-k Markety K. Polska | spółka | pokrzywdzony |
Przepisy (10)
Główne
k.k. art. 278 § § 1
Kodeks karny
Przepis określający przestępstwo kradzieży. W dacie czynu miał zastosowanie, jednak w dacie orzekania czyn został zdegradowany do wykroczenia.
k.p.k. art. 335 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Przepis regulujący możliwość wydania wyroku skazującego bez rozprawy na wniosek prokuratora.
k.p.k. art. 343 § § 3 i 7
Kodeks postępowania karnego
Przepisy dotyczące kontroli wniosku o skazanie bez rozprawy przez sąd, w tym obowiązku rozpoznania sprawy na zasadach ogólnych w przypadku niespełnienia warunków.
k.w. art. 119 § § 1
Kodeks wykroczeń
Przepis określający wykroczenie kradzieży. Zastosowany przez Sąd Najwyższy jako właściwa kwalifikacja czynu.
k.k. art. 4 § § 1
Kodeks karny
Zasada stosowania ustawy względniejszej dla sprawcy. Nakazuje stosowanie przepisów łagodniejszych, które weszły w życie po popełnieniu czynu.
Pomocnicze
k.k. art. 64 § § 1
Kodeks karny
Przepis dotyczący recydywy, zastosowany w związku z wcześniejszymi skazaniami.
Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw art. 2 § pkt 4
Przepis nowelizujący Kodeks wykroczeń, zmieniający granicę kwotową między przestępstwem a wykroczeniem.
k.w. art. 47 § § 9
Kodeks wykroczeń
Definicja minimalnego wynagrodzenia za pracę na potrzeby Kodeksu wykroczeń.
Ustawa o minimalnym wynagrodzeniu za pracę art. 2 § ust. 5
Podstawa prawna do wydania rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie minimalnego wynagrodzenia.
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2016 roku
Określa wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującą w 2016 roku.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wartość skradzionego mienia nie przekraczała 1/4 minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w dacie orzekania, co kwalifikuje czyn jako wykroczenie, a nie przestępstwo. Sąd Rejonowy nie przeprowadził merytorycznej kontroli wniosku prokuratora o skazanie bez rozprawy, naruszając art. 335 § 1 k.p.k. w zw. z art. 343 § 7 k.p.k. Sąd Rejonowy nie zastosował art. 4 § 1 k.k. nakazującego stosowanie łagodniejszej ustawy (wykroczenia zamiast przestępstwa).
Godne uwagi sformułowania
zachowanie A. L. wyczerpywało znamiona wykroczenia z art. 119 § 1 k.w. wartość skradzionego mienia nie przekraczała ¼ minimalnego wynagrodzenia Sąd rozpoznając wniosek prokuratora o wydanie wyroku skazującego w trybie art. 335 k.p.k. jest zobowiązany do zbadania sprawy zarówno pod względem formalnym, jak i merytorycznym. nie sprostał wskazanym powyżej wymogom. nie ulega tym samym wątpliwości, że przypisany A. L. czyn polegający na zaborze w celu przywłaszczenia rzeczy o wartości 461,99 zł w chwili orzekania stanowił wykroczenie z art. 119 § 1 k.w.
Skład orzekający
Waldemar Płóciennik
przewodniczący
Jarosław Matras
członek
Eugeniusz Wildowicz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja granicy między przestępstwem kradzieży a wykroczeniem w kontekście minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz obowiązki sądu przy rozpoznawaniu wniosków o skazanie bez rozprawy."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji zmiany przepisów i wartości mienia. Wymaga analizy aktualnego minimalnego wynagrodzenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak istotna jest precyzyjna interpretacja przepisów i aktualność stanu prawnego, nawet w przypadku drobnych kradzieży. Podkreśla znaczenie kontroli sądowej nad wnioskami o skazanie bez rozprawy.
“Kradzież za 461 zł? Sąd Najwyższy uznał to za wykroczenie, nie przestępstwo!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II KK 318/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 października 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący) SSN Jarosław Matras SSN Eugeniusz Wildowicz (sprawozdawca) Protokolant Anna Janczak na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w sprawie A. L. skazanego z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 26 października 2016 r., kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości-Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego od wyroku Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 9 marca 2016 r., uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Ł. do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE W dniu 29 stycznia 2016 r. Prokurator Rejonowy wystąpił do Sądu Rejonowego z wnioskiem o wydanie w stosunku do A. L. - oskarżonego o to, że w dniu 7 grudnia 2015 r. w Ł., będąc uprzednio skazanym za umyślne przestępstwo podobne i w ciągu 5 lat od odbycia za nie kary pozbawienia wolności w rozmiarze przekraczającym 6 miesięcy, zabrał w celu przywłaszczenia mienie w postaci jednej butelki alkoholu o pojemności 700 ml marki Chivas oraz 3 butelek alkoholu o pojemności po 700 ml każda marki Black Label, o łącznej wartości 461,99 zł na szkodę Spółki z o.o. Sp-k Markety K. Polska, tj. o czyn z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k., wyroku skazującego bez przeprowadzenia rozprawy i wymierzenie oskarżonemu uzgodnionej z nim kary 4 miesięcy pozbawienia wolności. Sąd Rejonowy, na posiedzeniu w dniu 9 marca 2016 r., powyższy wniosek uwzględnił i wydanym w tym dniu wyrokiem skazał A. L. na podstawie art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. na karę 4 miesięcy pozbawienia wolności. Wyrok ten nie został zaskarżony przez strony i uprawomocnił się w dniu 25 marca 2016 r. Od powyższego wyroku kasację na korzyść skazanego wniósł Minister Sprawiedliwości - Prokurator Generalny zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 343 § 3 i 7 k.p.k. w zw. z art. 335 § 1 k.p.k., polegające na niezasadnym uwzględnieniu wadliwego wniosku prokuratora i wydaniu na posiedzeniu w dniu 9 marca 2016 r. wyroku skazującego za czyn z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k., popełniony w dniu 7 grudnia 2015 r., gdzie wartość skradzionego mienia wynosiła 461,99 zł, tj. z rażącą obrazą przepisów prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 278 § 1 k.k., gdyż w dacie orzekania przez Sąd w niniejszej sprawie zachowanie A. L. wyczerpywało znamiona wykroczenia z art. 119 § 1 k.w., bowiem w związku z art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2013 r., poz. 1247) wartość skradzionego mienia nie przekraczała ¼ minimalnego wynagrodzenia. Wskazując na powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego jest oczywiście zasadna, stąd jej uwzględnienie na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Sąd rozpoznając wniosek prokuratora o wydanie wyroku skazującego w trybie art. 335 k.p.k. jest zobowiązany do zbadania sprawy zarówno pod względem formalnym, jak i merytorycznym. W ramach tej kontroli niezbędne jest sprawdzenie, czy przedłożone przez prokuratora propozycje pozostają zgodne z uprzednimi ustaleniami stron, a także czy nie są sprzeczne z przepisami prawa materialnego. Niespełnienie tego warunku uniemożliwia uwzględnienie złożonego w trybie art. 335 k.p.k. wniosku i rodzi konieczność rozpoznania sprawy na zasadach ogólnych (art. 343 § 7 k.p.k.). W przedmiotowej sprawie Sąd Rejonowy, uwzględniając wniosek prokuratora złożony na podstawie art. 335 § 1 k.p.k. i skazując A. L. na karę 4 miesięcy pozbawienia wolności za czyn z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k., nie sprostał wskazanym powyżej wymogom. W dacie czynu kradzież dokonana przez A. L. na szkodę Spółki z o.o. Sp-k Markety K. Polska stanowiła przestępstwo kwalifikowane z art. 278 § 1 k.k. W dacie wyrokowania czyn ten nie był już jednakże przestępstwem, a to wobec wejścia w życie w dniu 9 listopada 2013 r. art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2013 r., poz. 1247), na mocy którego to przepisu dokonano zmiany dotychczasowego uregulowania w zakresie wskazania granicy oddzielającej wykroczenie z art. 119 § 1 k.w. od przestępstwa z art. 278 § 1 k.k., wprowadzając w miejsce dotychczasowego ograniczenia kwotowego 250 zł, ograniczenie, które jest pochodną minimalnego wynagrodzenia za pracę, tj. 1/4 tego wynagrodzenia. W myśl bowiem obowiązującego również od 9 listopada 2013 r. art. 47 § 9 k.w. minimalnym wynagrodzeniem jest wynagrodzenie za pracę ustalane na podstawie ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Zgodnie zaś z wydanym na podstawie art. 2 ust. 5 ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz.U. z 2002 r., nr 200, poz.1679 ze zm.) rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 11 września 2015 r. w sprawie minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2016 roku (Dz.U. z 2015 r. poz. 1385 ) od dnia 1 stycznia 2016 r., a po tej dacie orzekał w niniejszej sprawie Sąd Rejonowy, wynagrodzenie to zostało ustalone w wysokości 1850 zł, a zatem ¼ tego wynagrodzenia wynosiła 462,50 zł. Podkreślić przy tym należy, że za minimalne wynagrodzenie, o którym mowa w art. 119 § 1 k.w. i innych przepisach Kodeksu wykroczeń, uznać należy wynagrodzenie obowiązujące w dacie orzekania w sprawie (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 sierpnia 2015 r., II KK 209/14, Biul.PK 2015/8/10-13 ). Nie ulega tym samym wątpliwości, że przypisany A. L. czyn polegający na zaborze w celu przywłaszczenia rzeczy o wartości 461,99 zł w chwili orzekania stanowił wykroczenie z art. 119 § 1 k.w., co implikowało obowiązek stosowania przez Sąd art. 4 § 1 k.k. i zmianę oceny karnoprawnej czynu z przestępstwa z art. 278 § 1 k.k. na wykroczenie określone w art. 119 § 1 k.w. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 lipca 2014 r., III KK 199/14 ). Sąd Rejonowy nie dostrzegając dokonanej z dniem 9 listopada 2013 r zmiany stanu prawnego i akceptując wniosek prokuratora o skazanie bez przeprowadzenia rozprawy, a w następstwie skazując A. L. za przestępstwo, uczynił to zatem z rażącą obrazą przepisów prawa procesowego oraz prawa materialnego, tj. art. 335 § 1 k.p.k. w zw. z art. 343 § 7 k.p.k. oraz art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k. Nie ulega przy tym wątpliwości, że naruszenie wskazanych przepisów istotnie wpłynęło na treść zapadłego orzeczenia w rozumieniu art. 523 § 1 k.p.k. Z powyższych względów, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego i sprawę przekazał temu Sądowi do ponownego rozpoznania . Przy ponownym rozpoznaniu sprawy koniecznym będzie uniknięcie uchybień będących podstawą uwzględnienia kasacji i rozpoznanie sprawy zgodnie z obowiązującym prawem procesowym i materialnym. Kierując się powyższą argumentacją Sąd Najwyższy orzekł, jak w wyroku. kc
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI