IV KA 223/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w niniejszej sprawie rozpoznał apelacje wniesione od wyroku Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 31 stycznia 2025 roku, sygn. akt II K 650/24, skazującego oskarżoną za przestępstwo stalkingu (art. 190a § 1 k.k.). Apelacja obrońcy oskarżonej zarzucała błąd w ustaleniach faktycznych dotyczący społecznej szkodliwości czynu, sugerując, że okoliczności osobiste oskarżonej (śmierć męża, trauma) powinny prowadzić do uznania szkodliwości mniejszej niż znikoma. Sąd odwoławczy uznał ten zarzut za niezasadny, podkreślając, że ocena społecznej szkodliwości czynu opiera się przede wszystkim na kryteriach przedmiotowych, a okoliczności podmiotowe (jak stan emocjonalny sprawcy) nie wpływają na kwalifikację czynu jako przestępstwa, lecz mogą być brane pod uwagę przy wymiarze kary. Sąd odwoławczy podzielił stanowisko sądu pierwszej instancji co do prawidłowości ustaleń faktycznych i subsumpcji, uznając, że działania oskarżonej wypełniły znamiona stalkingu, charakteryzując się uporczywością, długotrwałością i znacznym stopniem społecznej szkodliwości. Częściowo uwzględniono apelację pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej. Sąd odwoławczy przyznał rację skarżącemu co do niewłaściwego ukształtowania rozmiaru zasądzonego zadośćuczynienia. Kwota 1000 zł uznana została za niewystarczającą, mającą charakter symboliczny, w związku z czym orzeczono, że stanowi ona jedynie częściowe zadośćuczynienie, pozostawiając pokrzywdzonej możliwość dochodzenia dalszych roszczeń w postępowaniu cywilnym. Zmieniono również rozstrzygnięcie dotyczące kosztów zastępstwa procesowego, podwyższając zasądzoną kwotę na rzecz pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej, uwzględniając jego znaczną inicjatywę dowodową i aktywność w postępowaniu przygotowawczym i sądowym. Apelacja obrońcy w zakresie zarzutu naruszenia art. 46 § 1 k.k. (środki karne i kompensacyjne) została uznana za niezasadną. Sąd odwoławczy podtrzymał zasadność orzeczenia zakazu zbliżania się do pokrzywdzonej, uznając go za potrzebny środek zapobiegawczy i represyjny, a argumentację apelanta o możliwości wykorzystania go jako formy odwetu uznał za abstrakcyjną. Ostatecznie, Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji w zakresie winy i sprawstwa, kary oraz środków karnych, z modyfikacją jedynie w kwestii zadośćuczynienia i kosztów zastępstwa procesowego. Zasądzono również koszty postępowania apelacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja pojęcia społecznej szkodliwości czynu w kontekście przestępstwa stalkingu, ocena adekwatności zadośćuczynienia i środków karnych w sprawach o stalking, zasady ustalania kosztów zastępstwa procesowego.
Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych sprawy, choć zawiera ogólne zasady interpretacji przepisów.
Zagadnienia prawne (4)
Czy okoliczności osobiste sprawcy (np. trauma, śmierć bliskiej osoby) mogą wpływać na ocenę społecznej szkodliwości czynu w kontekście przestępstwa stalkingu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, okoliczności podmiotowe, takie jak stan emocjonalny sprawcy, nie wpływają na ocenę stopnia społecznej szkodliwości czynu, która opiera się głównie na kryteriach przedmiotowych. Mogą być brane pod uwagę przy wymiarze kary.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy podkreślił, że art. 115 § 2 k.k. zawiera zamknięty katalog kryteriów oceny społecznej szkodliwości, z dominującym znaczeniem okoliczności przedmiotowych. Okoliczności podmiotowe, jak stan emocjonalny czy właściwości osobiste sprawcy, uwzględnia się przy wymiarze kary, a nie przy ocenie szkodliwości czynu.
Czy kwota 1000 zł stanowi wystarczające zadośćuczynienie za rok uporczywego nękania i spowodowany nim rozstrój zdrowia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kwota 1000 zł jest niewystarczająca i ma charakter symboliczny. Powinna być traktowana jako częściowe zadośćuczynienie, z możliwością dochodzenia dalszych roszczeń w postępowaniu cywilnym.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy uznał, że przyznana przez sąd pierwszej instancji kwota 1000 zł nie spełnia należycie funkcji kompensacyjnej, biorąc pod uwagę rok nękania, jego intensywność, wulgarność, wpływ na zdrowie psychiczne pokrzywdzonej i konieczność podjęcia leczenia. Zmieniono rozstrzygnięcie, wskazując, że kwota ta jest częściowym zadośćuczynieniem.
Czy zakaz zbliżania się do pokrzywdzonej na odległość 50 metrów przez 3 lata jest adekwatnym środkiem karnym w sprawie o stalking?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zakaz zbliżania się jest potrzebny dla spełnienia celów represji karnej i wzmocnienia prawidłowo określonej kary. Argumentacja o możliwości wykorzystania go jako formy odwetu jest abstrakcyjna.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy uznał, że zakaz zbliżania się jest środkiem zapobiegawczym i represyjnym, który nadal jest potrzebny. Argumenty apelacji o hipotetycznym wykorzystaniu zakazu jako formy odwetu uznano za abstrakcyjne, zwłaszcza w kontekście publicznego charakteru miejsc takich jak cmentarz.
Jak ocenić nakład pracy pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej przy ustalaniu kosztów zastępstwa procesowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nakład pracy pełnomocnika był znaczny, uzasadniający przyznanie wyższej kwoty niż minimalna, uwzględniającej jego inicjatywę dowodową, aktywność w postępowaniu przygotowawczym i sądowym.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy szczegółowo opisał aktywność pełnomocnika, w tym zgromadzenie obszernego materiału dowodowego, udział w czynnościach przygotowawczych i sądowych, zadawanie pytań i składanie wniosków. Uznał, że sąd pierwszej instancji nieprawidłowo ocenił nakład pracy, przyznając jedynie minimalną kwotę.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. D. | osoba_fizyczna | oskarżona |
| M. S. | osoba_fizyczna | pokrzywdzona |
| Oskarżycielka posiłkowa | inne | oskarżycielka posiłkowa |
| Obrońca oskarżonej | inne | obrońca |
| Pełnomocnik oskarżycielki posiłkowej | inne | pełnomocnik |
Przepisy (11)
Główne
k.k. art. 190a § § 1
Kodeks karny
Definicja i znamiona przestępstwa stalkingu, w tym pojęcie uporczywego nękania.
Pomocnicze
k.k. art. 115 § § 2
Kodeks karny
Kryteria oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu.
k.k. art. 438 § pkt 1a
Kodeks karny
Podstawa apelacji - obraza przepisów prawa materialnego.
k.k. art. 438 § pkt 3
Kodeks karny
Podstawa apelacji - błąd w ustaleniach faktycznych.
k.k. art. 46 § § 1
Kodeks karny
Środki karne i kompensacyjne.
k.k. art. 41a § § 1
Kodeks karny
Środek karny w postaci zakazu zbliżania się.
k.p.k. art. 627
Kodeks postępowania karnego
Koszty procesu w sprawach karnych.
k.p.k. art. 635
Kodeks postępowania karnego
Koszty procesu w postępowaniu odwoławczym.
k.p.k. art. 616 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Koszty nieopłaconej pomocy prawnej.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Podstawa prawna ustalania opłat za czynności radców prawnych.
Ustawa z dnia 23 czerwca 1973r. o opłatach w sprawach karnych
Opłaty sądowe w sprawach karnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Argumentacja pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej dotycząca niewystarczającego zadośćuczynienia i zbyt niskich kosztów zastępstwa procesowego. • Argumentacja sądu odwoławczego opartej na przepisach k.k. i k.p.k. dotycząca oceny społecznej szkodliwości czynu i zasadności środków karnych.
Odrzucone argumenty
Argumentacja obrońcy oskarżonej dotycząca niskiej społecznej szkodliwości czynu z uwagi na okoliczności osobiste oskarżonej. • Argumentacja obrońcy oskarżonej kwestionująca zasadność zakazu zbliżania się. • Argumentacja obrońcy oskarżonej o naruszeniu art. 46 § 1 k.k.
Godne uwagi sformułowania
Okoliczności podmiotowe nie mają wpływu na ocenę stopnia społecznej szkodliwości czynu i nie mogą mieć znaczenia dla kwalifikowania go jako przestępstwa. • Nie mają więc wpływu na ocenę stopnia społecznej szkodliwości czynu takie okoliczności jak niekaralność sprawcy, jego dotychczasowe życie, właściwości i warunki osobiste, bo chociaż okoliczności te sąd winien uwzględnić przy wymiarze kary, to jednak uwzględnia się je nie w aspekcie oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu. • Przez nękanie w rozumieniu art. 190a § 1 kk należy rozumieć wielokrotne, powtarzające się prześladowanie, wyrażające się w podejmowaniu różnych naprzykrzających się czynności, których celem jest udręczenie, utrapienie, dokuczenie lub niepokojenie pokrzywdzonego albo jego osoby najbliższej, które musi być uporczywe, czyli o charakterze długotrwałym. • Kwota 1000 zł. ma więc charakter bardziej symboliczny. • Apelant w sposób dość abstrakcyjny argumentuje, że orzeczony zakaz może być środkiem odwetu na oskarżonej.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia społecznej szkodliwości czynu w kontekście przestępstwa stalkingu, ocena adekwatności zadośćuczynienia i środków karnych w sprawach o stalking, zasady ustalania kosztów zastępstwa procesowego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych sprawy, choć zawiera ogólne zasady interpretacji przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego przestępstwa stalkingu i pokazuje, jak sąd odwoławczy koryguje rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji w zakresie zadośćuczynienia i kosztów, co jest istotne dla praktyków. Wyjaśnia też kluczowe zasady oceny społecznej szkodliwości czynu.
“Stalking i jego konsekwencje: Sąd podwyższa zadośćuczynienie i wyjaśnia granice oceny szkodliwości czynu.”
Dane finansowe
częściowe zadośćuczynienie: 1000 PLN
naprawienie szkody (koszty leczenia): 1000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.