Orzeczenie

IV Ka 188 / 17

SAOSKarneprzestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacjiWysokaapelacyjny
kierowanie pojazdemstan nietrzeźwościodpowiedzialność karnapomocnictwopodżeganiekodeks karnyuchylenie wyrokusąd apelacyjny

Sąd Apelacyjny uchylił zaskarżony wyrok uniewinniający, uznając, że jego utrzymanie w mocy byłoby rażąco niesprawiedliwe na podstawie art. 440 kpk. Choć argumenty prokuratora nie przesądzały jednoznacznie o winie oskarżonego, sąd zauważył sprzeczności w wyjaśnieniach oskarżonego i zeznaniach świadka J. T., którzy mieli interes w uniknięciu odpowiedzialności. Sąd pierwszej instancji ustalił, że J. T. kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości (1,57 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu) i że oskarżony udostępnił mu samochód. W związku z tym, sąd apelacyjny uznał, że odpowiedzialność oskarżonego powinna być rozpatrywana z uwzględnieniem form zjawiskowych, takich jak podżeganie lub pomocnictwo do przestępstwa z art. 178a kk, zgodnie z komentarzem R. A. S. i orzecznictwem Sądu Najwyższego. Nakazano ponowne rozpoznanie sprawy, z zastrzeżeniem, że jeśli materiał dowodowy nadal nie będzie dawał pewności co do sprawstwa, odpowiedzialność oskarżonego należy kształtować z uwzględnieniem tych form.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 440 kpk w kontekście rażącej niesprawiedliwości wyroku uniewinniającego oraz odpowiedzialności za kierowanie pojazdem w stanie nietrzeźwości w formie pomocnictwa lub podżegania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych sprawy, gdzie kluczowe są ustalenia dotyczące udostępnienia pojazdu i stanu nietrzeźwości potencjalnego kierowcy.

Zagadnienia prawne (4)

Czy utrzymanie wyroku uniewinniającego byłoby rażąco niesprawiedliwe w sytuacji, gdy istnieją wątpliwości co do tego, kto kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, utrzymanie wyroku uniewinniającego byłoby rażąco niesprawiedliwe, ponieważ materiał dowodowy nie daje pewności co do sprawstwa oskarżonego, ale jednocześnie nie wyklucza jego odpowiedzialności w formie pomocnictwa lub podżegania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że mimo braku pewności co do bezpośredniego sprawstwa oskarżonego, ustalenia faktyczne (udostępnienie pojazdu nietrzeźwemu J. T.) wskazują na możliwość przypisania mu odpowiedzialności w innej formie prawnej, co czyni wyrok uniewinniający rażąco niesprawiedliwym.

Czy osoba, która udostępniła pojazd nietrzeźwemu kierowcy, może ponosić odpowiedzialność karną za przestępstwo z art. 178a kk w formie pomocnictwa lub podżegania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zgodnie z aktualnym orzecznictwem i doktryną, dysponent pojazdu może odpowiadać jako podżegacz lub pomocnik, jeśli dopuścił nietrzeźwego do prowadzenia pojazdu.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na komentarz R. A. S. oraz orzecznictwo Sądu Najwyższego, które dopuszczają współsprawstwo, podżeganie i pomocnictwo do przestępstw indywidualnie właściwych, w tym do prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości.

Czy wyrok skazujący może być oparty jedynie na ustaleniach prawdopodobnych, czy też muszą być one pewne i stanowcze?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wyrok skazujący może być oparty jedynie o ustalenia pewne i stanowcze, a nie tylko prawdopodobne.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że przyjęcie wersji oskarżyciela, nawet wysoce prawdopodobnej, ale nie wykluczającej innej możliwości, naruszałoby regułę z art. 5 § 2 kpk.

Czy sąd przed wydaniem wyroku uniewinniającego musi rozważyć możliwość przypisania oskarżonemu czynu o innym opisie lub kwalifikacji prawnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd musi czynić takie rozważania, a dopiero stwierdzenie niemożliwości dokonania innej subsumpcji prawnej uprawnia do uniewinnienia.

Uzasadnienie

Przywołano orzecznictwo Sądu Najwyższego wskazujące, że rażąco niesprawiedliwy byłby wyrok uniewinniający, jeśli możliwym jawiło się przypisanie oskarżonemu popełnienia przestępstwa o innym opisie lub kwalifikacji prawnej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Oskarżony (w części dotyczącej uniewinnienia, ale sprawa wraca do sądu)

Strony

NazwaTypRola
Oskarżonyosoba_fizycznaoskarżony
J. T.osoba_fizycznaświadek/potencjalny kierowca
Prokuratororgan_państwowyoskarżyciel

Przepisy (5)

Główne

k.p.k. art. 440

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do uchylenia wyroku, jeśli jego utrzymanie byłoby rażąco niesprawiedliwe.

k.k. art. 178a

Kodeks karny

Przestępstwo prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości.

Pomocnicze

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Kryteria oceny dowodów.

k.p.k. art. 5 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Reguła rozstrzygania wątpliwości na korzyść oskarżonego.

k.k. art. 21

Kodeks karny

Dopuszczalność współsprawstwa, podżegania i pomocnictwa do przestępstw indywidualnie właściwych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wersja oskarżonego, że to J. T. kierował pojazdem, nie może być z góry odrzucana. • Natychmiastowe oddalenie się J. T. z miejsca zdarzenia może sugerować jego obawę przed odpowiedzialnością za kierowanie w stanie nietrzeźwości. • Badanie trzeźwości J. T. wykazało wysokie stężenie alkoholu, co czyni prawdopodobną wersję o jego nietrzeźwości podczas kierowania. • Udostępnienie pojazdu nietrzeźwemu kierowcy może rodzić odpowiedzialność w formie pomocnictwa lub podżegania.

Odrzucone argumenty

Argumentacja sądu pierwszej instancji była oderwana od realiów dowodowych lub pozostawała w sprzeczności z kryteriami oceny dowodów. • Utrzymanie w mocy wyroku uniewinniającego byłoby rażąco niesprawiedliwe.

Godne uwagi sformułowania

utrzymanie w mocy byłoby rażąco niesprawiedliwe ( art. 440 kpk ) • nie jest to okoliczność pozwalająca na wykluczenie wersji, że później [...] zamienili się miejscami • argumentacji przywołanej w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nadal nie można uznać ani za oderwaną od realiów dowodowych sprawy, ani też, by pozostawała ona w sprzeczności z kryteriami oceny dowodów • każdy z nich miał wyrazisty interes we wzajemnym pomawianiu się, wyrażający się chęcią uniknięcia odpowiedzialności karnej • wersję lansowaną przez skarżącego należy więc uznawać co najwyżej za jedną z możliwych – wysoce prawdopodobną, lecz nie wy wykluczającą możliwości zaistnienia tej wskazanej w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku • przyjęcie jej byłoby naruszeniem reguły wynikającej z art. 5 § 2 kpk • wyrok skazujący może być oparty jedynie o ustalenia pewne i stanowcze, a nie tylko prawdopodobne • rażąco niesprawiedliwym w rozumieniu art. 440 kpk byłby wyrok uniewinniający w następstwie nieuwzględnienia zarzutów apelacji wniesionej na niekorzyść oskarżonego, jeśli możliwym jawiło się przypisanie oskarżonemu popełnienia przestępstwa, choćby o innym opisie, czy kwalifikacji prawnej • współsprawstwo, podżeganie i pomocnictwo do przestępstw indywidualnie właściwych (delicta priopria) jest – zgodnie z art. […]

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 440 kpk w kontekście rażącej niesprawiedliwości wyroku uniewinniającego oraz odpowiedzialności za kierowanie pojazdem w stanie nietrzeźwości w formie pomocnictwa lub podżegania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych sprawy, gdzie kluczowe są ustalenia dotyczące udostępnienia pojazdu i stanu nietrzeźwości potencjalnego kierowcy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy niejednoznacznej sytuacji kierowania pojazdem w stanie nietrzeźwości i odpowiedzialności współuczestników, co jest częstym problemem prawnym i społecznym.

Czy udostępnienie kluczyków nietrzeźwemu kierowcy to już przestępstwo? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst