IV Ka 140/15

Sąd Okręgowy w Piotrkowie TrybunalskimPiotrków Trybunalski2015-03-24
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko rodzinie i opieceWysokaokręgowy
alimentyniealimentacjaprzestępstwokodeks karnypostępowanie karneapelacjaskazanie bez rozprawyart. 209 kkart. 335 kpk

Sąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego w sprawie o uporczywe uchylanie się od obowiązku alimentacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu naruszenia przepisów proceduralnych dotyczących wniosku o skazanie bez rozprawy.

Prokurator zaskarżył wyrok Sądu Rejonowego w sprawie o przestępstwo alimentacyjne, zarzucając obrazę prawa materialnego w zakresie obowiązku spłaty zaległości. Sąd Okręgowy uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących wniosku o skazanie bez rozprawy (art. 335 kpk), w szczególności na modyfikację wniosku przez prokuratora bez zgody oskarżonego.

Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim rozpoznał apelację prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w sprawie o przestępstwo z art. 209 § 1 kk (niealimentacja). Sąd Rejonowy skazał oskarżonego Z. P. na karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania, zobowiązując go do spłaty zadłużenia alimentacyjnego. Prokurator zaskarżył wyrok w części dotyczącej obowiązku spłaty zaległości, zarzucając obrazę art. 72 § 2 kk. Sąd Okręgowy, przychylając się do argumentacji apelacji, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu. Głównym powodem uchylenia było naruszenie przepisów proceduralnych, w szczególności art. 335 § 1 kpk i art. 343 § 7 kpk. Sąd Okręgowy stwierdził, że Sąd Rejonowy uwzględnił wniosek o skazanie bez rozprawy, który został zmodyfikowany przez prokuratora na posiedzeniu bez zgody oskarżonego. Podkreślono, że każda modyfikacja wniosku wymaga zgody stron, a sąd ma obowiązek kontroli merytorycznej wniosku. W przypadku braku zgody na modyfikację, sprawa powinna zostać skierowana na rozprawę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, każda modyfikacja wniosku prokuratora złożonego w trybie art. 335 § 1 kpk wymaga zgody oskarżonego. Bez tej zgody wniosek nie może stanowić podstawy do wydania wyroku w trybie uproszczonym.

Uzasadnienie

Sąd orzekający w trybie art. 335 kpk jest związany porozumieniem oskarżyciela i oskarżonego. Modyfikacja wniosku wymaga zgody obu stron. Jeśli strony nie wyrażą zgody na proponowane zmiany, sprawa powinna zostać skierowana na rozprawę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

oskarżony (w zakresie uchylenia wyroku)

Strony

NazwaTypRola
Z. P.osoba_fizycznaoskarżony
E. P.osoba_fizycznapokrzywdzona
Prokurator Prokuratury Okręgowej w Piotrkowie Trybunalskimorgan_państwowyprokurator
Prokurator Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskimorgan_państwowyprokurator

Przepisy (9)

Główne

k.k. art. 209 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 335 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wniosek o skazanie bez rozprawy wymaga zgody oskarżonego. Modyfikacja wniosku na posiedzeniu wymaga zgody stron.

Pomocnicze

k.p.k. art. 343 § § 7

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 69 § § 1 i 2

Kodeks karny

k.k. art. 70 § § 1 pkt. 1

Kodeks karny

k.k. art. 72 § § 2

Kodeks karny

Przepis ten nie pozwala na nałożenie na oskarżonego obowiązku spłaty zaległych rat alimentacyjnych.

k.p.k. art. 437 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438 § pkt 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 138

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących wniosku o skazanie bez rozprawy (art. 335 kpk) poprzez jego modyfikację bez zgody oskarżonego. Brak możliwości nałożenia obowiązku spłaty zaległości alimentacyjnych na podstawie art. 72 § 2 kk.

Godne uwagi sformułowania

każda modyfikacja treści wniosku wymaga zgody stron bez uzyskania akceptacji stron odnośnie dokonanych zmian, wniosek nie może stanowić podstawy do wydania wyroku na podstawie art. 343 § 1 i 6 kpk Sąd ma obowiązek zarówno rozpoznania, jak i dokonania kontroli merytorycznej wniosku prokuratora

Skład orzekający

Tadeusz Węglarek

przewodniczący

Stanisław Tomasik

sędzia sprawozdawca

Agnieszka Szulc-Wroniszewska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skazania bez rozprawy (art. 335 kpk) i konieczności uzyskania zgody stron na modyfikację wniosku."

Ograniczenia: Dotyczy spraw karnych prowadzonych w trybie uproszczonym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje istotne uchybienia proceduralne, które mogą prowadzić do uchylenia wyroku, nawet w sprawach o charakterze społecznym jak niealimentacja. Podkreśla znaczenie zgody stron w postępowaniu karnym.

Błąd proceduralny uchylił wyrok w sprawie o niealimentację – co to oznacza dla oskarżonych?

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV Ka 140/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 marca 2015 roku. Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący SSO Tadeusz Węglarek Sędziowie SA w SO Stanisław Tomasik (spr.) SO Agnieszka Szulc-Wroniszewska Protokolant sekr. sądowy Dagmara Szczepanik przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Piotrkowie Trybunalskim Roberta Wiznera po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2015 roku sprawy Z. P. oskarżonego z art. 209 § 1 kk z powodu apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 23 października 2014 roku sygn. akt VII K 372/14 na podstawie art. 437§2 kpk i art. 438 pkt 2 kpk uchyla zaskarżony wyrok w stosunku do oskarżonego Z. P. i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Piotrkowie Trybunalskim. Sygn. akt. IV Ka 140/15 UZASADNIENIE Z. P. został oskarżony o to, że; W okresie od listopada 2004 roku do września 2013 roku w P. T. przy ulicy (...) woj. (...) uporczywie uchylał się od ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego na rzecz jego córki E. P. ostatnio ustalonych wyrokiem Sądu Rejonowego w Piotrkowie Tryb. III Wydziału Rodzinnego i Nieletnich z dnia 06 marca 2008 roku za sygn. akt III RC 406/07 w kwocie 350 zł czyn naraził ją na niemożliwość zaspakajania podstawowych potrzeb życiowych. tj. o czyn z art. 209 § 1 kk . We wniosku złożonym w trybie art. 335 § 1 kpk prokurator wnosił o skazanie oskarżonego Z. P. za zarzucany mu występek bez przeprowadzenia rozprawy i wymierzenie mu kary 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania orzeczonej kary na okres próby 4 lat oraz nałożenie obowiązku: - bieżącej alimentacji; - spłaty zaległych rat alimentacyjnych; i obciążenie oskarżonego kosztami ( k. 212) Na posiedzeniu w dniu 23 października 2014 roku bez udziału oskarżonego Z. P. ; - prokurator popierał wniosek w trybie art. 335 kpk , modyfikując go w ten sposób, że wnosił o wymierzenie oskarżonemu kary 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności w zawieszeniu na okres próby 4 lat oraz orzeczenie obowiązku spłaty zadłużenia alimentacyjnego w okresie próby i zasądzenie kosztów postępowania w całości. - Sąd postanowił uwzględnić wniosek i wydać wyrok w trybie art. 335kpk . (k. 215). Sąd Rejonowy w Piotrkowie Tryb. wyrokiem z dnia 23 października 2014 roku w sprawie VII K 372/14 uznał oskarżonego za winnego popełnienia zarzuconego mu czynu wyczerpującego dyspozycje art. 209 § 1 kk i za to : - na podstawie art. 209 § 1 kk wymierzył mu karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności; - na podstawie art. 69 § 1 i 2 kk oraz art. 70 § 1 pkt. 1 kk wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności wobec skarżonego warunkowo zawiesił na okres próby 4 lat; - na podstawie art. 72 § 2 kk zobowiązał oskarżonego do spłaty zadłużenia alimentacyjnego w okresie próby; - zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 300 złotych tytułem zwrotu wydatków oraz kwotę 300 złotych tytułem opłaty. Powyższy wyrok zaskarżył Prokurator Rejonowy w Piotrkowie Tryb. w części dotyczącej orzeczenia obowiązku przez oskarżonego zaległych świadczeń alimentacyjnych na korzyść oskarżonego Z. P. . Apelacja wywiedziona z podstawy art. 438 pkt 1 kpk zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi obrazę przepisów prawa materialnego art. 72 § 2 k.k. , która miała wpływ na treść orzeczenia, a polegająca na orzeczeniu przez Sąd pierwszej instancji obowiązku spłaty przez oskarżonego zaległych świadczeń alimentacyjnych, podczas gdy w oparciu o przepis art. 72 § 2 kk nie można nałożyć na oskarżonego obowiązku wyrównania zaległości rat alimentacyjnych. W konkluzji skarżący wnosił o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uchylenie zawartego w punkcie 3 obowiązku spłaty zaległości alimentacyjnych w okresie próby oraz wyeliminowanie z podstawy prawnej zawartego w tym punkcie wyroku rozstrzygnięcia art. 72 § 2 kk , a w pozostałej części o utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy. Na rozprawie apelacyjnej prokurator popierał skargę apelacyjną wniesioną przez Prokuratora Rejonowego w Piotrkowie Tryb. z tą modyfikacją, że w konkluzji wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w Piotrkowie Tryb. Sąd Okręgowy zważył , co następuje: Skarga apelacyjna Prokuratora Rejonowego w Piotrkowie Tryb. okazała się zasadna w takim stopniu, że na skutek jej wniesienia powstały podstawy do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Piotrkowie Tryb. Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz przebiegu dotychczasowego postępowania rozpoznawczego prowadzi do wniosku, iż Sąd I instancji w trakcie rozpoznania sprawy dopuścił się tego rodzaju obrazy przepisów prawa procesowego i materialnego, która mogła mieć istotny wpływ na treść wydanego rozstrzygnięcia merytorycznego. Bowiem podnieść należy, iż na kanwie niniejszej sprawy Sąd I instancji dopuścił się obrazy przepisów prawa procesowego wskutek naruszenia normy wyrażonej w art. 335 § 1 kpk i 343 § 7 kpk . Chodzi tu oczywiście o uwzględnienie przez Sąd Rejonowy, wniosku złożonego w trybie art. 335 § 1 kpk , który został zmodyfikowany przez prokuratora na posiedzeniu w dniu 23 października 2014 roku bez zgody oskarżonego Z. P. -, który nie stawił się na jego termin, - i zobowiązał oskarżonego do spłaty zadłużenia alimentacyjnego w okresie próby. W tym miejscu zważyć trzeba, iż przed wydaniem orzeczenia o skazaniu sąd nie przeprowadza w zasadzie postępowania dowodowego ( art. 343 § 4 kpk ), poza ujawnieniem albo uznaniem za ujawnione dokumentów wymienionych w art. 394 kpk , w trybie określonym w tym przepisach, co poprzedzone jest jednak ustaleniem na podstawie art sprawy, że spełnione zostały wymogi określone w art. 335 § 1 kpk , w tym przede wszystkim ten, że oskarżony dopuścił się zarzucanego mu przestępstwa / por. wyrok SN z dnia 22.08.2001r. III KKN 372/99, Prok. I Pr. 2002, nr 2 poz. 6/, wyraził zgodę na umieszczenie przez prokuratora w akcie oskarżenia wniosku o skazanie, a wniosek ten jest zgodny z przepisami prawa. Sąd orzekający w tym trybie jest związany wnioskiem umieszczonym przez prokuratora w akcie oskarżenia , gdyż jego treść jest wynikiem porozumienia oskarżyciela i oskarżonego, którzy zgadzają się jedynie na takie jak we wniosku rozstrzygnięcie w sprawie, w szczególności co do kar, środków karnych i nałożonych obowiązków. Nie ma jednak przeszkód, by wniosek taki został skorygowany przez prokuratora na posiedzeniu, za zgodą oskarżonego. Nie ma też przeszkód, by sąd w toku posiedzenia przedstawił sugestię, co do tego, jakie warunki porozumienia (wniosku prokuratora) gotów jest zaakceptować /por. wyrok SN z dnia 26.08.2003r, VKK 78/03, LEX w 80703/. Zarówno w takiej sytuacji, jak i wówczas, gdy sąd rozważa zasadność takiego wniosku w niezmienionej postaci po wniesieniu aktu oskarżenia – w wypadku uznania, że nie ma podstaw do jego uwzględnienia, sprawa winna zostać skierowana na rozprawę ( art. 343 § 7 kpk ). Przenosząc powyższe rozważania na grunt analizowanej sprawy, podnieść należy, że wniosek skorygowany przez prokuratora na posiedzeniu w dniu 23 października 2014 roku bez uzyskania zgody oskarżonego Z. P. , nie mógł stanowić podstawy do wydania wyroku na podstawie art. 343 § 1 i 6 kpk . Każda bowiem modyfikacja treści wniosku wymaga zgody stron. Bez uzyskania akceptacji stron odnośnie dokonanych zmian, wniosek nie może stanowić podstawy do wydania wyroku na podstawie art. 343 § 1 i 6 kpk . Ponadto należy stwierdzić, że Sąd ma obowiązek zarówno rozpoznania, jak i dokonania kontroli merytorycznej wniosku prokuratora, złożonego w trybie określonym w art. 335 § 1 kpk . W wypadku ustalenia, że wniosek ten nie odpowiada przepisom prawa, Sąd powinien wystąpić do stron z propozycją zmodyfikowania wniosku prokuratora, a w przypadku braku zgody stron na modyfikację wniosku, skierować sprawę do rozpatrzenia na zasadach ogólnych. Zatem nie ulega wątpliwości, że Sąd na gruncie przedmiotowej sprawy winien zwrócić się do oskarżonego o wyrażenie zgody na modyfikację wniosku co do zobowiązania go na podstawie art. 72 § 2 kk do spłaty zadłużenia alimentacyjnego w okresie próby i dokonać kontroli, czy ta modyfikacja odpowiada przepisom prawa. Te wszystkie uchybienia Sądu Rejonowego spowodowały, że zaskarżony wyrok nie mógł się ostać, a sprawę należało przekazać Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpatrzenia. Rozpoznając ponownie sprawę, Sąd winien mieć na uwadze przytaczane wyżej argumenty oraz zarzuty podniesione w skardze apelacyjnej prokuratora, których ocena aktualnie jest przedwczesna. Przy czym winien pamiętać, że sprawa podlega rozpoznaniu w trybie uproszczonym, a przepis art. 138 kpk dotyczy strony, która nie wskazała adresata do doręczeń w kraju. Z tych względów, Sąd Okręgowy orzekł, jak w części dyspozytywnej wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI