IV Ka 1113/15

Sąd Okręgowy we WrocławiuWrocław2015-12-09
SAOSKarnewykroczeniaŚredniaokręgowy
odpady komunalnepojemniki na odpadyustawa o utrzymaniu czystościodpowiedzialność wykroczeniowazarządca nieruchomościgminauchwała rady gminywykładnia prawa

Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok uniewinniający obwinionego od zarzutu niewyposażenia nieruchomości w pojemniki na odpady, uznając, że czyn ten nie wyczerpuje znamion wykroczenia z art. 10 ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Sąd Okręgowy we Wrocławiu rozpoznał apelację Komendanta Straży Miejskiej od wyroku uniewinniającego I. B. od zarzutu niewyposażenia nieruchomości w pojemniki na odpady. Oskarżyciel publiczny zarzucił błędy w ustaleniach faktycznych i naruszenie prawa materialnego, domagając się uchylenia wyroku. Sąd Okręgowy uznał apelację za bezzasadną, stwierdzając, że czyn przypisany obwinionemu nie wyczerpuje znamion wykroczenia z art. 10 ust. 2 ustawy, który dotyczy obowiązku wyposażenia nieruchomości w pojemniki, a nie ich rozmieszczenia, zwłaszcza gdy obowiązek ten przejęła gmina.

Sąd Okręgowy we Wrocławiu, Wydział IV Karny Odwoławczy, wyrokiem z dnia 9 grudnia 2015 r. utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego dla Wrocławia-Śródmieścia z dnia 5 sierpnia 2015 r., który uniewinnił I. B. od zarzucanego mu czynu z art. 10 ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Obwiniony był oskarżony o to, że będąc zarządcą wspólnot, nie rozmieścił pojemników na odpady w nieruchomościach przy ul. (...) oraz przy ul. (...) we Wrocławiu w okresie od 25.04.2014 r. do 05.11.2014 r. Apelację od wyroku uniewinniającego wniósł Komendant Straży Miejskiej we Wrocławiu, zarzucając Sądowi Rejonowemu naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisów dotyczących obowiązku wyposażenia nieruchomości w pojemniki na odpady oraz pominięcie przepisów dotyczących ustalenia regulaminu utrzymania czystości i porządku, a także błędy w ustaleniach faktycznych. Sąd Okręgowy uznał apelację za oczywiście bezzasadną. Wskazał, że Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił stan faktyczny i właściwie zastosował prawo materialne. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że czyn przypisany obwinionemu, tj. „nie rozmieszczenie pojemników na odpady”, nie wyczerpuje znamion wykroczenia z art. 10 ust. 2 ustawy w zw. z art. 5 ust. 1 ustawy. Przepisy te dotyczą obowiązku „wyposażenia nieruchomości w pojemniki” lub „utrzymania ich w odpowiednim stanie”, a nie „rozmieszczenia”. Ponadto, zgodnie z uchwałą Rady Miejskiej Wrocławia, obowiązek wyposażenia nieruchomości w pojemniki został przejęty przez Gminę w ramach usługi odbioru odpadów komunalnych. Sąd podkreślił, że ustawodawca posługuje się różnymi określeniami („wyposażenie” i „rozmieszczenie”), co wyklucza wykładnię synonimiczną. W związku z tym, że czyn zarzucony obwinionemu nie stanowił wykroczenia, dalsze postępowanie dowodowe było bezprzedmiotowe. Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok uniewinniający i obciążył koszty postępowania odwoławczego Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, czyn polegający na 'nie rozmieszczeniu pojemników na odpady' nie wyczerpuje znamion wykroczenia z art. 10 ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, który dotyczy obowiązku 'wyposażenia nieruchomości w pojemniki' lub 'utrzymania ich w odpowiednim stanie'.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy podkreślił, że ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach rozróżnia pojęcia 'wyposażenia' nieruchomości w pojemniki od ich 'rozmieszczenia'. Przepis art. 10 ust. 2 ustawy, penalizujący niewykonywanie obowiązków z art. 5 ust. 1, odnosi się wyłącznie do obowiązku wyposażenia lub utrzymania pojemników. Dodatkowo, w przypadku, gdy gmina na mocy uchwały rady gminy przejęła obowiązek wyposażenia nieruchomości w pojemniki, właściciel/zarządca nie może być pociągnięty do odpowiedzialności za niewykonanie tego obowiązku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku

Strona wygrywająca

obwiniony I. B.

Strony

NazwaTypRola
I. B.osoba_fizycznaobwiniony
Komendant Straży Miejskiej we W.organ_państwowyoskarżyciel publiczny

Przepisy (5)

Główne

u.o.u.c.p.g. art. 10 § 2

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Przepis ten penalizuje niewykonywanie obowiązków wymienionych w art. 5 ust. 1, które dotyczą wyposażenia nieruchomości w pojemniki na odpady komunalne oraz utrzymania ich w odpowiednim stanie sanitarnym, porządkowym i technicznym.

u.o.u.c.p.g. art. 5 § 1

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Określa obowiązki właścicieli nieruchomości w zakresie utrzymania czystości, w tym wyposażenia nieruchomości w pojemniki na odpady komunalne, chyba że obowiązki te przejmie gmina.

Pomocnicze

u.o.u.c.p.g. art. 4 § 2

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Umożliwia radzie gminy uchwalenie regulaminu utrzymania czystości i porządku, który określa m.in. warunki rozmieszczenia pojemników na odpady komunalne.

Uchwała Nr (...) Rady Miejskiej W. art. 6a § 1

Przejmuje od właścicieli nieruchomości obowiązki wyposażenia nieruchomości w pojemniki służące do zbierania odpadów komunalnych w zamian za opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

Uchwała Nr (...) Rady Miejskiej W. art. 7

Dotyczy ustalenia regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie W.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Czyn przypisany obwinionemu (nie rozmieszczenie pojemników) nie wyczerpuje znamion wykroczenia z art. 10 ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, który dotyczy obowiązku wyposażenia nieruchomości w pojemniki. Obowiązek wyposażenia nieruchomości w pojemniki został przejęty przez Gminę Wrocław na mocy uchwały rady miejskiej, co zwalnia właściciela/zarządcę z odpowiedzialności.

Odrzucone argumenty

Zarzuty apelacji oskarżyciela publicznego dotyczące naruszenia prawa materialnego i błędów w ustaleniach faktycznych. Argumentacja oskarżyciela publicznego o rozróżnieniu między 'wyposażeniem' a 'rozmieszczeniem' pojemników, która w ocenie sądu była sprzeczna z jego własnymi wnioskami.

Godne uwagi sformułowania

Czynem zabronionym przez ustawę nie pozostaje więc 'nie rozmieszczenie pojemników na odpady', tak jak to wskazano we wniesionym do Sądu wniosku o ukaranie. Słusznie więc Sąd Rejonowy uznał, że skoro na mocy § 6a pkt 1 uchwały nr (...) Rady Miejskiej W. (...) Gmina W. przejęła od właścicieli nieruchomości m.in. obowiązki wyposażenia nieruchomości w pojemniki (...), to tym samym właściciel/zarządca nieruchomości nie może odpowiadać za wykroczenie z art. 10 ust. 2 ustawy. W takim przypadku interpretatora tekstu prawnego wiąże zakaz wykładni synonimicznej, zgodnie z którą różnokształtnym wyrażeniom nie wolno przypisywać tych samych znaczeń.

Skład orzekający

Dorota Nowińska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, rozróżnienie między obowiązkiem wyposażenia a rozmieszczenia pojemników na odpady, odpowiedzialność zarządcy nieruchomości w kontekście przejęcia obowiązków przez gminę."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy gmina przejęła obowiązek wyposażenia w pojemniki na mocy uchwały rady miejskiej. Może być mniej relewantne w gminach, gdzie ten obowiązek spoczywa na właścicielach nieruchomości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak precyzyjna wykładnia przepisów i rozróżnienie terminów prawnych (wyposażenie vs. rozmieszczenie) mogą decydować o odpowiedzialności. Jest to przykład praktycznego zastosowania prawa, które może być ciekawe dla prawników i zarządców nieruchomości.

Czy brak pojemników na śmieci to zawsze wykroczenie? Sąd wyjaśnia kluczowe rozróżnienie.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt. IV Ka 1113/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 grudnia 2015 r . Sąd Okręgowy we Wrocławiu Wydział IV Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Dorota Nowińska Protokolant Artur Łukiańczyk po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2015 r. sprawy I. B. urodzonego (...) w miejscowości W. , syna M. i Ł. z domu K. obwinionego z art. 10 ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach na skutek apelacji wniesionej przez oskarżyciela publicznego Komendanta Straży Miejskiej we W. od wyroku Sądu Rejonowego dla Wrocławia - Śródmieścia z dnia 5 sierpnia 2015 roku sygn. akt VI W 5819/14 I. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok; II. kosztami sądowymi za postępowanie odwoławcze obciąża Skarb Państwa. Sygn. akt: IV Ka 1113/15 UZASADNIENIE I. B. został obwiniony o to, że w okresie od dnia 25.04.2014 r. do dnia 05.11.2014 r. będąc zarządcą wspólnot, nie rozmieścił pojemników na odpady, do których odpady mogliby wrzucać mieszkańcy wspólnot mieszkaniowych położonych we W. przy ul. (...) oraz przy ul. (...) , tj. o czyn z art. 10 ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach . Wyrokiem z dnia 5 sierpnia 2015 r. Sąd Rejonowy dla Wrocławia- Śródmieścia : I. uniewinnił obwinionego I. B. od popełnienia zarzucanego mu czynu opisanego w części wstępnej wyroku; II. kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa. Apelację od powyższego wyroku wniósł oskarżyciel publiczny , który zarzucił Sądowi Rejonowemu: I. naruszenie prawa materialnego: a) art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2013 r. poz. 1399 i 1593 oraz z 2015 r. poz. 87, 122) oraz § 6a pkt 1 uchwały Nr (...) Rady Miejskiej W. z dnia 18 października 2012 r. w sprawie usług świadczonych w zamian za opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi (Dz. Urz. Woj. D. . z 2014 r. poz. 2104) poprzez ich błędną wykładnię prowadzącą do przyjęcia, że: - ich przedmiotem normowania jest obowiązek rozmieszczenia na nieruchomości pojemników na odpady komunalne; - obowiązek wyposażenia nieruchomości w pojemniki na odpady komunalne obejmuje także obowiązek ich rozmieszczenia b) § 7 uchwały Nr (...) Rady Miejskiej W. z dnia 29 listopada 2012 r. w sprawie ustalenia regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie W. (Dz. Urz. Woj. D. . z 2013, poz. 4428 ) w związku z art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach poprzez ich pominięcie i całkowite niezastosowanie w dokonaniu oceny treści i zakresu obowiązków obciążających obwinionego I. mające wpływ na treść wyroku błędy w ustaleniach faktycznych poprzez niedokonanie takich ustaleń w zakresie (błąd braku ustaleń) okoliczności niewykonania przez obwinionego obowiązku rozmieszczenia pojemników w prawem przewidziany sposób, podczas gdy ich dokonanie winno prowadzić -przy założeniu prawidłowej wykładni i zastosowania prawa materialnego - że obwiniony zarzucany mu czyn popełnił; II. naruszenie przepisów postępowania poprzez sporządzenie uzasadnienia wyroku nieadekwatnego do okoliczności prawnych i faktycznych sprawy, a polegające na (1) niewyjaśnieniu podstawy prawnej wyroku (2) pominięciu wskazania dowodów i nieprzedstawieniu faktów relewantnych dla sprawy. Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja oskarżyciela publicznego była oczywiście bezzasadna. Wbrew podniesionym w niej zarzutom Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy oraz właściwie zastosował normy prawa materialnego, zasadnie uznając, że w okolicznościach faktycznych sprawy nie zachodziły podstawy do przypisania obwinionemu sprawstwa i winy w zakresie wykroczenia z art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach . Co więcej, z uwagi na treść przedstawionego obwinionemu zarzutu nie zachodziły w istocie podstawy do przeprowadzania w sprawie postępowania dowodowego, z uwagi na pierwotny brak uzasadnionych podstaw do wszczynania postępowania sądowego ( art. 59 § 2 kpsw). Należy bowiem bardzo wyraźnie wskazać, że oskarżyciel publiczny zarzucił obwinionemu popełnienie czynu, który nie wyczerpywał znamion wykroczenia. Zgodnie z art. 10 ust. 2 ustawy popełnia wykroczenie ten, kto nie wykonuje obowiązków wymienionych w art. 5 ust. 1 ustawy. Z kolei w art. 5 ust. 1 zastrzeżono, że właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez wyposażenie nieruchomości w pojemniki służące do zbierania odpadów komunalnych oraz utrzymywanie tych pojemników w odpowiednim stanie sanitarnym, porządkowym i technicznym, chyba że na mocy uchwały rady gminy obowiązki te przejmie gmina jako część usługi w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości w zamian za uiszczoną przez właściciela opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Ze wskazanych norm jednoznacznie wynika więc, że odpowiedzialności za wykroczenia może podlegać wyłącznie ten, kto " nie wyposaża nieruchomości w pojemniki służące do zbierania odpadów komunalnych " lub kto " nie utrzymuje tych pojemników w odpowiednim stanie sanitarnym, porządkowym i technicznym ". Czynem zabronionym przez ustawę nie pozostaje więc " nie rozmieszczenie pojemników na odpady ", tak jak to wskazano we wniesionym do Sądu wniosku o ukaranie. Słusznie więc Sąd Rejonowy uznał, że skoro na mocy § 6a pkt 1 uchwały nr (...) Rady Miejskiej W. z dnia 18 października 2012 r. w sprawie usług świadczonych w zamian za opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi Gmina W. przejęła od właścicieli nieruchomości m.in. obowiązki wyposażenia nieruchomości w pojemniki służące do zbierania odpadów komunalnych (w zamian za uiszczaną przez właścicieli opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi), to tym samym właściciel/zarządca nieruchomości nie może odpowiadać za wykroczenie z art. 10 ust. 2 ustawy. Niczego nie zmienia w tym zakresie fakt, że oskarżyciel publiczny opisał zarzucony obwinionemu czyn nie w sposób stypizowany przez ustawodawcę (a więc nie poprzez odwołanie się do działania polegającego na " nie wyposażeniu nieruchomości w pojemniki na odpady "), lecz w sposób zasadniczo odbiegający od treści art. 10 ust. 2 w zw. z art. 5 ust. 1 ustawy. Dla oceny zasadności wniesionego do Sądu wniosku o ukaranie znamienna pozostawała zresztą argumentacja samego skarżącego, który bardzo wyraźnie podkreślił, że " podstawą wyodrębnienia dwóch rodzajów obowiązków jest treść przepisów prawa, które konsekwentnie posługują się różnymi określeniami na potrzebę charakterystyki poszczególnych zachowań (wyposażenia i rozmieszczenia) dotyczących pojemników na odpady komunalne. W takim przypadku interpretatora tekstu prawnego wiąże zakaz wykładni synonimicznej, zgodnie z którą różnokształtnym wyrażeniom nie wolno przypisywać tych samych znaczeń (...) Fakt bowiem, że ustawodawca używa w jednym przypadku określenia "wyposażenie" a w innym przypadku "rozmieszczenie" obliguje w trakcie wykładni przepisów prawa do przypisywania tym wyrażeniom odmiennych znaczeń " (k. 3 apelacji). Skoro jednak obwinionemu zarzucono popełnienie wykroczenia z art. 10 ust. 2 ustawy, w którego treści wprost nawiązano do art. 5 ust. 1 ustawy, a tym samym wyłącznie do obowiązku " wyposażenia nieruchomości w pojemniki na odpady " (ewentualnie " utrzymania ich w odpowiednim stanie "), to całkowicie niezrozumiała, sprzeczna z argumentacją samego skarżącego, pozostawała próba przenoszenia penalizacji na obowiązek dotyczący " rozmieszczenia pojemników na odpady ". Żadnego znaczenia nie miał w tym zakresie także i fakt, że w art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy zastrzeżono, iż rada gminy uchwala regulamin utrzymania czystości i porządku na terenie gminy, który jest aktem prawa miejscowego i który określa m.in. " warunki rozmieszczenia pojemników na odpady komunalne ". W żadnym zakresie nie wpływa to przecież na zakres normowania art. 10 ust. 2 w zw. z art. 5 ust. 1 ustawy, nie dając zwłaszcza podstaw do uznania, że ustawowe znamiona wykroczenia ulegają rozszerzeniu także na zachowanie polegające na " nie rozmieszczeniu pojemników na odpady komunalne ". W świetle powyższych okoliczności należało uznać, że zachowanie opisane w treści wniesionego do Sądu wniosku o ukaranie nie wyczerpywało w istocie ustawowych znamion wykroczenia, stąd przeprowadzanie dalszej, merytorycznej oceny zachowania obwinionego pozostawało bezprzedmiotowe. Mając powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy apelacji oskarżyciela publicznego nie uwzględnił i zaskarżony wyrok utrzymał w mocy, zaś kosztami sądowymi za postępowanie odwoławcze obciążył Skarb Państwa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI