IV Ka 1082/18

Sygn. akt IV Ka 1082/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 stycznia 2019 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy IV Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Mirosław Kędzierski - sprawozdawca Sędziowie SO Adam Sygit SO Mariola Urbańska - Trzecka Protokolant st. sekr. sądowy Aleksandra Deja - Lis przy udziale Marcina Malinowskiego - prokuratora Prokuratury Rejonowej w Żninie po rozpoznaniu dnia 8 stycznia 2019 r. sprawy N. K. c. E. i W. ur. (...) w L. oskarżonej z art. 286 § 1 k.k. na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Żninie z dnia 20 września 2018 r. sygn. akt II K 177/18 uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Żninie do ponownego rozpoznania. SSO Adam Sygit Mirosław Kędzierski SSO Mariola Urbańska - Trzecka Sygn. akt IV Ka 1082/18 UZASADNIENIE N. K. oskarżona została o to, że w dniu 1 września 2017r. w nieustalonym miejscu, za pośrednictwem sieci Internet na grupie e-bazar (...) , na portalu społecznościowym F. , w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, podając swoje dane jako R. K. zamieszkała R. (...) , doprowadziła M. K. (1) do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 124 zł poprzez świadome wprowadzenie w błąd co do faktu posiadania ogłaszanych do sprzedaży na portalu społecznościowym F. czterech pościeli dziecięcych po 35 zł za sztukę oraz dwóch kurteczek dziecięcych o wartości 30 zł za sztukę w ten sposób, że pokrzywdzona M. K. (1) w dniu 1 września 2017r. dokonała wpłaty kwoty 124 zł obejmującej 100 zł jako połowa wartości całego zamówionego towaru oraz 24 zł koszty przesyłki na wskazany rachunek bankowy nr (...) , lecz nie otrzymała zamówionego towaru ani zwrotu ww. gotówki, czym spowodowała straty w wysokości 124 zł na szkodę M. K. (1) , tj. o czyn z art.286§l kk . Wyrokiem z dnia 20 września 2018r. Sąd Rejonowy w Żninie w sprawie II K 177/18 : 1. oskarżoną N. K. uznał za winną popełnienia czynu zarzuconego jej w akcie oskarżenia, tj. za winną przestępstwa z art.286§l kk i za to na podstawie art.286§l kk wymierzył jej karę 3 miesięcy pozbawienia wolności; 2. na podstawie art.46§l kk zasądził od oskarżonej na rzecz pokrzywdzonej M. K. (1) kwotę 124.00 zł tytułem obowiązku naprawienia szkody; 3. na podstawie §17 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu zasądził od Skarbu Państwa na rzecz r.pr. M. K. (2) kwotę 516,60 zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonej z urzędu; 4. na podstawie art.624§l kpk i art.17 ust.l Ustawy z 23 czerwca 1973r. o opłatach w sprawach karnych zwolnił oskarżoną od kosztów sądowych i od opłaty, a wydatkami postępowania obciążył Skarb Państwa. Od powy ższego wyroku apelację wniósł prokurator. I. Na zasadzie art.425 kpk i art.444§ 1 kpk i art.447§2 kpk zaskarżył go w części dotyczącej orzeczenia o karze, na niekorzyść oskarżonej N. K. ; II. na podstawie art.427§2 kpk i art.438 pkt 1 i 2 kpk zaskarżonemu wyrokowi zarzucił rażące i mające wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego procesowego, tj. art.387§l -3 kpk , polegające na niezasadnym uwzględnieniu wadliwego, bo sprzecznego z wymogami prawa, wniosku oskarżonej o wydanie wyroku skazującego bez przeprowadzenia postępowania dowodowego, co doprowadziło do wydania wyroku skazującego z rażącym naruszeniem przepisów prawa karnego materialnego, tj. art.286§l kk , wskutek orzeczenia wobec N. K. kary 3 miesięcy 1 pozbawienia wolności, tj. poniżej dolnego progu ustawowego zagrożenia, który wynosi 6 miesięcy; III. na zasadzie art.427§l kpk i art.437§l kpk wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Żninie do ponownego rozpoznania. S ąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja prokuratora okazała się zasadna, zarówno w części wskazującej na zaistniałe rażące naruszenie przepisu prawa karnego procesowego tj. art. 387 § 2 k.p.k. , które w konsekwencji doprowadziło do rażącego naruszenia przepisu prawa karnego materialnego ( art. 286 § 1 k.k. ), jak też w części domagającej się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Żninie. Przechodząc do wyjaśnienia przyczyn wydania przez Sąd Okręgowy rozstrzygnięcia zamieszczonego w sentencji wyroku tego sądu, należy przypomnieć, że konsensualna instytucja skazania bez przeprowadzenia postępowania dowodowego (dobrowolnego poddania się karze), przewidziana w art. 387 k.p.k. , została wprowadzona do kodeksu postępowania karnego z 1997 r. jako sposób na uproszczenie i przyspieszenie postępowania, przy jednoczesnym racjonalnym ograniczeniu kosztów wymiaru sprawiedliwości (zob. T. Grzegorczyk, J. Tylman, Polskie postępowanie karne, Warszawa 2009, s. 725; S. Waltoś, Nowe instytucje w kodeksie postępowania karnego, Państwo i Prawo 1997, nr 8, s. 26 - 27). Trafnie wskazuje się w judykaturze, że istota instytucji określonej w art. 387 k.p.k. sprowadza się do oceny przez sąd, czy istnieją warunki do zrezygnowania z prowadzenia postępowania na zasadach ogólnych, a jedną z przesłanek tej oceny jest stwierdzenie, że uzgodniony wymiar kary, mający następnie stać się elementem składowym wyroku skazującego, jest trafny, w tym zgodny z przepisami o charakterze materialnym. Wyrokowanie w warunkach art. 387 k.p.k. , podobnie jak wyrokowanie na zasadach ogólnych, musi bowiem prowadzić do uzyskania stanu sprawiedliwości materialnoprawnej, a więc do słusznego zastosowania normy prawa karnego materialnego (zob. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 15 czerwca 2011 r., (...) 116/11, LEX nr 847139; z dnia 2 kwietnia 2012 r., V KK 437/11, LEX nr 1163987). Nadto sąd, rozstrzygając złożony - w oparciu o przepis art. 387 § 1 k.p.k. - wniosek o wydanie wyroku skazującego i wymierzenie oskarżonemu określonej kary lub środka karnego bez przeprowadzenia postępowania dowodowego jest zobowiązany przede wszystkim sprawdzić zaistnienie wszystkich warunków dopuszczalności takiego wniosku określonych w art. 387 § 1 i § 2 k.p.k. Jednym z nich jest zgodność zgłaszanych we wniosku, zaakceptowanych przez uprawnionych uczestników postępowania, propozycji z obowiązującymi przepisami prawa karnego materialnego. W sytuacji, w której treść wniosku tych regulacji prawnych nie respektuje obowiązkiem sądu jest bądź to uzależnienie swojej decyzji o uwzględnieniu tego wniosku od dokonania w nim zmian kon wal i dujący eh tą dostrzeżoną jego wadliwość ( art. 387 § 3 k.p.k. ), bądź też rozpoznanie w dalszym ciągu sprawy na zasadach ogólnych (por. wyrok: Sądu Najwyższego z 24 września 2014 r., IV KK 278/14, KZS 2015/1/32; 10 lipca 2014 r., IV KK 115/14, LEXnr 1480342, 6 sierpnia 2015 r., II KK 219/15, KZS 2015/12/17). 2 W niniejszej sprawie, w trakcie rozprawy przed Sądem Rejonowym w Żninie oskarżona N. K. , przyznała się do popełnienia zarzucanego jej czynu i odmówiła składania wyjaśnień, potwierdzając wyjaśnienia złożone w toku postępowania przygotowawczego. Następnie, na podstawie art. 387 § 1 k.p.k. , złożyła wniosek o wydanie wyroku skazującego bez przeprowadzenia postępowania dowodowego i wymierzenie jej kary 4 miesięcy pozbawienia wolności, zasądzenie kwoty 124 zł tytułem naprawienia szkody na rzecz pokrzywdzonego. Sąd uzależnił uwzględnienie wniosku oskarżonej od dokonania w nim wskazanej przez siebie zmiany w postaci obniżenia kary do 3 miesięcy pozbawienia wolności. Zarówno oskarżona, oskarżyciel publiczny jak i pokrzywdzony, nie sprzeciwili się tak zmodyfikowanemu wnioskowi. Sąd Rejonowy na podstawie art. 387 § 2 k.p.k. postanowił więc "przychylić się do wniosku oskarżonej o wydanie wyroku skazującego wydając następnie wyrok. W zaistniałej orzeczenie kary 3 miesięcy pozbawienia wolności było naruszeniem art. 286 § 1 k.k. . W zaistniałej sytuacji fakt, że prokurator zaskarżył wyrok na niekorzyść oskarżonej nie mógł być obojętny dla rozstrzygnięcia sądu odwoławczego. Zgodnie z art. 458 k.p.k. przepisy dotyczące postępowania przed sądem I instancji znajdują odpowiednie zastosowanie przed sądem odwoławczym. Wyrok reformatoryjny, o który wnosił obrońca na rozprawie odwoławczej poprzez przyjęcie kwalifikacji z art. 286 § 3 k.k , mógłby zapaść w sytuacji, gdyby miało to być wynikiem naprawienia błędu sądu I instancji polegającego na wydaniu orzeczenia odmiennego niż uzgodnione lub ponownego porozumienia stron na rozprawie. W pozostałych przypadkach, jeśli w apelacji został podniesiony skutecznie zarzut, konieczne jest uchylenie wyroku, który został zaskarżony, na podstawie art. 437 § 2 k.p.k. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania z uwagi na konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości. Dlatego też uwzględnienie zarzutu obrazy prawa materialnego, zawartego w apelacji wniesionej na niekorzyść oskarżonej polegającego na orzeczeniu kary poniżej dolnego zagrożenia przewidzianego w kodeksie karnym za przestępstwo oszustwa, wykracza poza zakres porozumienia zawartego przed Sądem I instancji na podstawie art. 387 § 1 i 2 k.p.k. Jego konwalidacja w kierunku sugerowanym przez Sąd w uzasadnieniu wyroku oraz obrońcę na rozprawie odwoławczej, byłaby zatem możliwa wyłącznie w przypadku wyrażenia na to zgodny przez wszystkie strony. A skoro powyższe w niniejszej sprawie nie nastąpiło, zaskarżony wyrok musiał zostać uchylony, zaś sprawa przekazana sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Przy ponownym rozpoznaniu sąd meriti, mając na uwadze poczynione wyżej zauważenia, rozstrzygnie o ewentualnej winie oskarżonej przy uwzględnieniu całokształtu okoliczności ujawnionych w toku postępowania.