IV K 372/14

Sąd Okręgowy w LublinieLublin
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokaokręgowy
majątek wspólnyrozwódprzywłaszczenieoszustwokodeks karnywspólność majątkowapodział majątku

Sąd skazał R. W. za przywłaszczenie mienia znacznej wartości (ponad 536 tys. zł) z majątku wspólnego małżonków, orzekając karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania oraz obowiązek naprawienia szkody.

Sąd ustalił, że R. W. bez zgody żony zlikwidował lokaty, polisy, jednostki uczestnictwa i obligacje stanowiące majątek wspólny małżonków, przywłaszczając łącznie ponad 536 tys. zł. Oskarżony częściowo przyznał się do winy, twierdząc, że część środków przeznaczył na zakup mieszkania dla swojej partnerki. Sąd uznał jego winę za udowodnioną, kwalifikując czyn jako przywłaszczenie mienia znacznej wartości. Orzeczono karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem na 4 lata, grzywnę oraz obowiązek naprawienia szkody.

W sprawie o sygnaturze IV K 372/14 Sąd rozpatrywał zarzuty przywłaszczenia mienia znacznej wartości przez R. W. z majątku wspólnego małżonków. Ustalono, że R. W. w okresie od stycznia do maja 2012 r. bez zgody żony, C. W., zlikwidował różne inwestycje finansowe, w tym lokaty bankowe, polisy ubezpieczeniowe, jednostki uczestnictwa w funduszu oraz obligacje, uzyskując łącznie kwotę 536 664,77 zł. Środki te stanowiły majątek wspólny małżonków, a ich przywłaszczenie nastąpiło w sytuacji, gdy oskarżony wiedział o zamiarze rozstania się z żoną i pozostawał w związku z inną kobietą. Oskarżony częściowo przyznał się do winy, jednak jego wyjaśnienia dotyczące przeznaczenia części środków (130 000 zł) na zakup mieszkania dla partnerki A. O. nie wpłynęły na ocenę jego winy, gdyż istotą było rozporządzenie wspólnym mieniem. Sąd oparł się na zgromadzonym materiale dowodowym, w tym dokumentacji bankowej i zeznaniach świadków, odrzucając część twierdzeń oskarżonego jako nieprawdziwe. Wina oskarżonego została uznana za udowodnioną, a czyn zakwalifikowano jako przestępstwo z art. 284 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. Sąd wymierzył R. W. karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 4 lat, grzywnę w wysokości 90 stawek dziennych po 20 zł każda, oraz orzekł obowiązek naprawienia szkody poprzez wpłacenie na rzecz C. W. kwoty 238 332,38 zł, stanowiącej połowę wartości przywłaszczonego mienia pomniejszoną o kwotę 60 000 zł już wpłaconą. Zasądzono również koszty postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, rozporządzenie wspólnym majątkiem przez jednego z małżonków bez zgody drugiego, w tym jego wypłata lub przeznaczenie na cele osobiste, stanowi przywłaszczenie mienia znacznej wartości, nawet jeśli nie prowadzi do bezpośredniego powiększenia majątku sprawcy.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na orzecznictwie Sądu Najwyższego, wskazując, że przywłaszczenie nie wymaga definitywnego włączenia mienia do majątku sprawcy. Istotne jest samo rozporządzenie mieniem należącym do majątku wspólnego w sposób uszczuplający ten majątek i pozbawiający drugiego małżonka jego części.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

skazanie

Strona wygrywająca

oskarżyciel publiczny

Strony

NazwaTypRola
R. W.osoba_fizycznaoskarżony
C. W.osoba_fizycznapokrzywdzona
A. O.osoba_fizycznaświadek

Przepisy (10)

Główne

k.k. art. 284 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 294 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 12

Kodeks karny

Pomocnicze

k.k. art. 115 § 5

Kodeks karny

Mienie znacznej wartości to mienie przekraczające kwotę 200 000 zł.

k.k. art. 69 § 1

Kodeks karny

Warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności.

k.k. art. 69 § 2

Kodeks karny

Warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności.

k.k. art. 70 § 1

Kodeks karny

Okres próby przy warunkowo zawieszonej karze.

k.k. art. 53 § 1

Kodeks karny

Zasady wymiaru kary.

k.k. art. 46 § 1

Kodeks karny

Obowiązek naprawienia szkody.

k.p.k. art. 627

Kodeks postępowania karnego

Zasądzenie kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozporządzenie wspólnym majątkiem przez jednego z małżonków bez zgody drugiego stanowi przywłaszczenie mienia znacznej wartości. Cel, na jaki zostały przeznaczone środki z majątku wspólnego, nie ma znaczenia dla oceny prawnej czynu przywłaszczenia. Wartość przywłaszczonego mienia należy ustalać na podstawie dokumentacji finansowej, a nie subiektywnych zeznań stron.

Odrzucone argumenty

Przekazanie środków na zakup mieszkania dla partnerki nie stanowi przywłaszczenia, gdyż były to środki na wspólne zamieszkanie. Kwota 130 000 zł była zaległym wynagrodzeniem za usługi seksualne i nie stanowiła majątku wspólnego.

Godne uwagi sformułowania

nie jest prawdą, iż jednym ze znamion przestępstwa z art. 284 § 1 k.k. jest definitywne włączenie mienia do majątku sprawcy i tym samym zwiększenia majątku sprawcy o wartość przedmiotowej rzeczy, gdyż w pewnych sytuacjach przy przywłaszczeniu nie dochodzi do powiększenia stanu majątkowego sprawcy poprzez włączenie do niego przywłaszczonej rzeczy. Istotą rzeczy jest to, że kwota ta stanowiła majątek wspólny. Zdaniem Sądu nie ma znaczenia na jaki cel przeznaczył powyższą kwotę.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja znamion przestępstwa przywłaszczenia w kontekście majątku wspólnego małżonków oraz znaczenia celu, na jaki środki zostały przeznaczone."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji przywłaszczenia mienia znacznej wartości przez jednego z małżonków w trakcie trwania małżeństwa lub w okresie poprzedzającym jego ustanie, w kontekście przepisów Kodeksu karnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy konfliktu małżeńskiego i finansowych konsekwencji rozpadu związku, co jest tematem bliskim wielu osobom. Pokazuje, jak prawo karne chroni majątek wspólny.

Czy pieniądze z majątku wspólnego można 'zabrać' przed rozwodem? Sąd karny odpowiada!

Dane finansowe

WPS: 536 664,77 PLN

naprawienie_szkody: 238 332,38 PLN

częściowe_naprawienie_szkody: 60 000 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV K 372/14 UZASADNIENIE Na podstawie całokształtu materiału dowodowego, Sąd ustalił następujący stan faktyczny: R. W. i C. W. związek małżeński zawarli 27 grudnia 1997 r. Wyrokiem Sądu Okręgowego w Lublinie, sygn. akt III C 1280/12 z dnia 08 kwietnia 2013 r. małżeństwo to zostało rozwiązane. W trakcie trwania tego związku oszczędności małżonków lokowane były między innymi na lokacie (...) Bank S.A , na koncie (...) .P., w jednostkach uczestnictwa w funduszu Pionier, w polisach ubezpieczeniowych (...) w A. oraz w obligacjach w Noble S. i pieniądze te stanowiły majątek wspólny małżonków. W okresie od 3 stycznia 2012 r. do 30 maja 2012 r. R. W. bez zgody swojej byłej żony zlikwidował lokaty w (...) Bank S.A. w kwocie 300000 zł. (potwierdzenie założenia lokaty k. 25-32), po czym przelał kwotę 300000 zł. na konto (...) Bank (...) (k. 36), a następnie wypłacił te pieniądze (k. 37) nie powiadamiając o tym C. W. . Zlikwidował także ubezpieczenie (...) w kwocie 11358,77 zł. (k. 51), odsprzedał obligacje w Noble S. w kwocie 49755 zł. (k. 52), a także jednostki uczestnictwa w funduszu Pionier o wartości 45551 zł. (k. 48-50). Dnia 12 kwietnia 2012 r. wypłacił również z Banku (...) .P. kwotę 130000 zł. (k. 163). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o przytoczone dowody. Na rozprawie oskarżony przyznał się częściowo do dokonania zarzuconego mu czynu i wyjaśnił, że zlikwidował 18 lokat bankowych po 15193 zł., 8 lokat po 15189 zł., które to sumy przelał na swoje konto w Banku (...) .P. Potwierdził zlikwidowanie funduszu Pionier w wysokości 14551 zł., funduszu (...) w A. na kwotę 11358,77 zł. oraz w Noble S. . Jednocześnie zaznaczył, że kwota 300000 zł. wypłacona z lokat, została wpłacona na mieszkanie przez A. O. , która wcześniej była jego partnerką (k. 135-136). Dodał, że istotnie kwotę 130000 zł. pobrał z konta (...) .P. (k. 136v). Określił, że łącznie wypłacił kwotę (...) (k. 145v). Wyjaśnieniom oskarżonego Sąd dał wiarę za wyjątkiem wysokości wypłaconej kwoty, w szczególności jeśli chodzi o likwidację funduszu (...) . Z twierdzeń oskarżonego wynika, że była to kwota 14551 zł., podczas gdy dokumentacja załączona na kartach 48-50 opiewa na kwotę 45551 zł. Na sumę tę składają się następujące kwoty: 21528,35 zł., 9284,22 zł. i 14739,13 zł. (dokumentacja (...) (...) k. 48-50). W tej więc sytuacji wyjaśnienia oskarżonego co do tej okoliczności są nieprawdziwe i sprzeczne z przedstawioną dokumentacją, a także z zeznaniami pokrzywdzonej. Oskarżony potwierdził również fakt, że kwotę 130000 zł., którą podjął z (...) .P. przeznaczył na zakup mieszkania w L. , przy ul. (...) dla A. O. (k. 82-83). Zdaniem Sądu nie ma znaczenia na jaki cel przeznaczył powyższą kwotę. Istotą rzeczy jest to, że kwota ta stanowiła majątek wspólny. Zgodnie z orzeczeniem Sądu Najwyższego z dnia 29 kwietnia 2014 r. IV KK 96/14: „nie jest prawdą, iż jednym ze znamion przestępstwa z art. 284 § 1 k.k. jest definitywne włączenie mienia do majątku sprawcy i tym samym zwiększenia majątku sprawcy o wartość przedmiotowej rzeczy, gdyż w pewnych sytuacjach przy przywłaszczeniu nie dochodzi do powiększenia stanu majątkowego sprawcy poprzez włączenie do niego przywłaszczonej rzeczy. Ma to miejsce np. w wypadku zniszczenia rzeczy, darowania jej innej osobie lub w inny sposób wyzbycia się jej”. W realiach niniejszej sprawy, biorąc pod uwagę powyższe orzeczenie, taka sytuacja miała miejsce, bowiem oskarżony kwotę 130000 zł. przekazał A. O. na zakup segmentu, w którym razem mieli zamieszkać. A. O. potwierdziła, iż oskarżony przelał kwotę 130000 zł. na konto dewelopera, z tym że suma ta według niej stanowiła zaległe wynagrodzenie za świadczone usługi seksualne, co w niniejszej sprawie nie ma żadnego znaczenia (świadek A. O. k. 87-88). Podobnie nie ma też znaczenia, iż związek oskarżonego z A. O. rozpadł się. Początkowo C. W. przedstawiała różne kwoty, określając sumy przywłaszczenia przez oskarżonego wszystkich lokat i inwestycji na kwotę 928464,55 zł. (k. 71-72), po czym na rozprawie (k. 196) sprecyzowała, iż jej były mąż pobrał kwotę 700000 zł., na którą składają się likwidacje lokaty w S. Bank na kwotę 300000 zł., w Pionierze na kwotę 45551,70 zł., polisy inwestycyjnej (...) z domu maklerskiego na kwotę 49755 zł., a także kwoty 170000 zł. + 50000 zł., które ulokowane były w funduszach (...) . Wyszczególnione przez świadka sumy łącznie stanowią kwotę 616665,47 zł., a nie 700000 zł. jak to określiła w swoich zeznaniach. Sąd nie dał wiary zeznaniom świadka w tej części, które dotyczą likwidacji funduszu w (...) , bowiem (...) zgodnie z pismem tej instytucji była wyłącznie pośrednictwem finansowym oraz wykonującą w imieniu i na rzecz banków/zakładów ubezpieczeń pośrednictwo w zakresie czynności bankowych/ubezpieczeniowych na podstawie umów agencyjnych (k. 171). Spółka ta jako pośrednik uczestniczyła w procesie uruchamiania produktu Towarzystwa (...) S.A. z siedzibą we W. oraz (...) S.A. w W. . Zgodnie z pismem tego ostatniego, oskarżony sprzedał obligacje w kwocie 49755 zł. (k. 227), co zostało uwzględnione przez Sąd w wyroku i przypisanym oskarżonemu czynie, a zatem nie była to dodatkowa kwota wypłacona przez R. W. . Reasumując, oskarżony z majątku wspólnego małżonków przywłaszczył mienie znacznej wartości w kwocie 536664, 77 zł. Na sumę tę składały się następujące kwoty: 300000 zł. (likwidacja lokat w (...) Bank S.A. ), 130000 zł. (wypłata z konta (...) Bank (...) S.A. ), 45551 zł. (odsprzedaż uczestnictwa w funduszu Pionier), 11358,77 zł. (likwidacja ubezpieczenia (...) w A. ), 49755 zł. (odsprzedaż obligacji w (...) S. ). W tym stanie rzeczy wina oskarżonego nie budzi wątpliwości, a czyn którego dokonał wyczerpuje dyspozycję art. 284 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k w zw. z art. 12 k.k. Przywłaszczenie przez oskarżonego mienia stanowiło znaczną wartość, albowiem zgodnie z treścią art. 115 § 5 k.k. mieniem znacznej wartości jest mienie przekraczające kwotę 200000 zł. Niewątpliwie przywłaszczone przez R. W. pieniądze stanowiły majątek wspólny, o czym wyjaśnił sam oskarżony. Dopuścił się on rozporządzenia mieniem należącym do majątku wspólnego w taki sposób, że powiększył swój majątek kosztem majątku współmałżonka, aby w przyszłości nie był on przedmiotem podziału majątku wspólnego (wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 21 stycznia 2014 r. II AKa 272/13). Niewątpliwie wszelkie działania R. W. podejmował w sytuacji, gdy wiedział już o zamiarach rozstania się z żoną, związany był wówczas z A. O. (wyjaśnienia oskarżonego k. 82-83). Działał on w krótkich odstępach czasu, w okresie od 3 stycznia do 3 maja 2012 r., z góry powziętym zamiarem, gdyż jedynym zamiarem oskarżonego było uszczuplenie majątku wspólnego, tak aby pokrzywdzona nie otrzymała swojej części. Zgodnie z przyjętą kwalifikacją, Sąd skazał oskarżonego na karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie na mocy art. 69 § 1 i 2 k.k. , 70 § 1 pkt 1 k.k. tytułem próby warunkowo zawiesił na okres lat czterech. Przy wymiarze kary Sąd miał na względzie art. 53 § 1 k.k. Okoliczności obciążające, to wysoka kwota przywłaszczonego mienia – 536664,77 zł., sposób działania – chęć wzbogacenia się kosztem w końcu kiedyś najbliższej mu osoby, z drugiej zaś strony okoliczności łagodzące, częściowe naprawienie szkody przez wpłacenie na rzecz pokrzywdzonej kwoty 60000 zł. (zeznania świadka C. W. k. 145), dotychczasową niekaralność (k. 95). Z uwagi na to, że oskarżony działał z chęci zysku, Sąd wymierzył mu grzywnę w wysokości 90 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 20 zł. Wysokość tejże grzywny Sąd uzależnił od wielkości przywłaszczonego mienia i sytuacji majątkowej oskarżonego (prowadzi działalność gospodarczą osiągając dochody w kwocie 5000 zł. miesięcznie, właściciel mieszkania w K. i L. oraz lokalu przeznaczonego na działalność handlową k. 134v). Na podstawie art. 46 § 1 k.k. Sąd orzekł obowiązek naprawienia szkody przez wpłacenie na rzecz C. W. kwoty 238332,38 zł. Przy wyliczeniu tejże kwoty Sąd kierował się połową wartości przywłaszczonego mienia, bowiem kwota ta przypadałaby pokrzywdzonej i oskarżonemu po połowie i od sumy odjął 60000 zł., które C. W. otrzymała od swojego byłego męża (fakt przyznany przez pokrzywdzoną). Na podstawie art. 627 k.p.k. Sąd zasądził od oskarżonego na rzecz C. W. – oskarżycielki posiłkowej kwotę 2804,40 zł. tytułem poniesionych przez nią kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika oraz na rzecz Skarbu Państwa opłatę sądową i wydatki w sprawie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI